Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα THESTRANGER. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα THESTRANGER. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Τετάρτη 19 Μαρτίου 2014

Βασανισμένες ψυχές...

The_Stranger...

Έλα μαζί μου απόψε. Θα σε πάω στα ομορφότερα μέρη του κόσμου.
Θα σε πάω στις ομορφότερες παραλίες, να κολυμπήσουμε μαζί πάνω από τους αφανείς τάφους των κακομοίρηδων του κόσμου.
Θα σε πάω σε καταπράσινες πεδιάδες, που τις προστατεύουν συρματοπλέγματα και ηλεκτροφόρα σύρματα.
Θα σε πάω εκεί που ενώνονται και χωρίζονται οι χώρες μεταξύ τους, να μυρίσουμε το αίμα στον αέρα γύρω από τα ναρκοπέδια.
Θα σε πάω σε πλατείες και δρόμους χωρίς ονόματα, να δεις πώς μέσα από τη βρωμιά λάμπουν οι πιο καθαροί άνθρωποι.
Θα σε πάω βαρκάδα σε μυστικές διαδρομές, που μόνο τα φαντάσματα αναγνωρίζουν.

Θα σε πάω στους επίγειους παραδείσους που αναζητούν εκείνοι που γεννήθηκαν στα καζάνια της κόλασης.
Θα σε πάω εκεί που η ελπίδα πεθαίνει πάντα τελευταία, μέσα σε ένα πυκνό σύννεφο καπνού και ιδρώτα.
Θα σε πάω για πεζοπορία στα μονοπάτια και στα δάση που περνάνε οι βασανισμένες ψυχές για να βρουν ηρεμία.
Θα σε πάω σε μέρη όπου οι ψίθυροι γίνονται κραυγές και σκίζουν τον ουρανό.
Θα σε πάω πέρα από τις οθόνες, εκεί που γεννιέται η ζωή και ο θάνατος που βλέπεις στο γυαλί.
Θα σε πάω να γνωρίσεις τον κόσμο που σε χωράει στα μάτια σου.
Θα σε πάω στα γιγάντια τείχη που ύψωσαν οι άνθρωποι για να προστατευθούν από τους ανθρώπους.
Θα σε πάω στις ζούγκλες που χτίστηκαν στα απομεινάρια των ξεπεσμένων πολιτισμών.Θα σε πάω, και θα σε αφήσω εκεί. Για να δεις τι ήταν αυτό που δεν ήθελες ποτέ σου να δεις, και να καταλάβεις αυτό που ποτέ σου δεν ήθελες να καταλάβεις.
Ότι οι βασανισμένοι άνθρωποι θα είναι πάντα πιο αξιοπρεπείς από τους βασανιστές τους, και πιο ανθρώπινοι από αυτούς που δε βασανίστηκαν ποτέ στη ζωή τους.

Τετάρτη 9 Οκτωβρίου 2013

Εξίσωση...

The Stranger...
Για κάποιους είμαι απλά ένας αριθμός. Ένα 0,7%, ένα 121290546, ένα Χ095321, ένα 112, ένα 1,80, ένα 29 και δύο τρίτα. Μία στατιστική. Μία μουτζούρα πάνω σε ένα τσαλακωμένο χαρτί. Μία λυμένη εξίσωση, που όμως είχε και άλλες λύσεις που κανείς δεν αναζήτησε.
Κάποιοι χωρίζουν τους ανθρώπους σε μηδενικά και άσους. Είναι οι ίδιοι μηδενικά, αλλά κρατάνε για τους εαυτούς τους το ρόλο του άσου. Τους αληθινούς άσους τους βάζουν στα μηδενικά. Και οι άσοι κάνουν παρέα μόνο μεταξύ τους και κάνουν κουμάντο στα μηδενικά, γιατί είναι μηδενικά και δεν ενδιαφέρει κανέναν η γνώμη τους, και ξεχνούν ότι και οι ίδιοι είναι αριθμοί, απλά λίγο μεγαλύτεροι.
Πίσω από τους αριθμούς πάντα κρύβεται κάτι παραπάνω. Συναισθήματα, ζωές, αγάπες, θρήνοι, έπαινοι, πτώσεις, χρώματα, θύματα, σχήματα, ποιήματα, συνθήματα. Όλα αυτά όμως δεν έχουν καμία σημασία, γιατί εσύ είσαι ένας αριθμός, και οι αριθμοί δεν έχουν συναισθήματα, δεν έχουν ζωές, δεν έχουν αγάπες, δεν έχουν τίποτα. Οι αριθμοί απλά υπάρχουν σε ένα χαρτί, τους σβήνεις, τους ξαναγράφεις, τους μεταφέρεις από το ένα μέρος στο άλλο, τους μετράς, τους προσθέτεις, τους αφαιρείς, τους διαιρείς, τους πολλαπλασιάζεις, τους μετατρέπεις σε κλάσματα ή σε δεκαδικούς. Τους κάνεις ό,τι θες, μέχρι να λένε αυτό που θες. Μέχρι το αποτέλεσμα να είναι το δικό σου. Γι’ αυτό είναι οι αριθμοί: Για να λένε τη δική σου, ολόδική σου αλήθεια.

Σάββατο 8 Ιουνίου 2013

Οι άνθρωποι του μετρό: Χρήστος Σ...

Ο Ανθρωπος του Μετρο...
Τελευταίο δρομολόγιο, τελευταίο βαγόνι. Πρέπει να είσαι λίγο περιθωριακός για να βρίσκεσαι εκεί. Ή έστω να νιώθεις έτσι.
Ο Χρήστος Σ. νιώθει έτσι ακριβώς. Άνεργος εδώ και δύο χρόνια και κάτι μήνες. Μόνος, με κάθε πιθανή έννοια της λέξης. Αβοήθητος, απελπισμένος, απογοητευμένος, και πολλά άλλα που αρχίζουν από το καταραμένο γράμμα άλφα. Το στερητικό.
Είναι άδικο, σκέφτεται, και μετά συνειδητοποιεί ότι και το άδικο με άλφα ξεκινάει. Στερητικό.
Διαφορετικοί άνθρωποι αντιδρούν με διαφορετικούς τρόπους όταν μένουν άνεργοι. Ο Χρήστος δεν το έβαλε κάτω. Πείσμωσε. Έψαξε. Συμβιβάστηκε. Προδόθηκε. Και μετά απογοητεύτηκε. Άντεξε πολύ πριν πέσει σε κατάθλιψη. Όμως ήταν αναπόφευκτο.
Σκέφτηκε και την αυτοκτονία. Κι αυτή από άλφα αρχίζει. Στερητικό της ζωής. Όλοι το σκέφτονται μετά από λίγο καιρό, κι ας μην το λένε. Και τους βρίσκουν μετά κρεμασμένους με τη ζώνη τους και αναρωτιούνται τι πήγαινε στραβά και δεν το είχαν αντιληφθεί. Όμως για τον Χρήστο ήταν απλά μια φευγαλέα σκέψη. Ο φόβος του θανάτου είναι γι’ αυτόν πιο τρομακτικός από το φόβο της ζωής, ακόμα και έτσι όπως έχει αυτή καταντήσει.
Όμως δεν ήταν μόνο ο φόβος του θανάτου. Ήταν και ο εγωισμός του ανθρώπου που αρνείται να παραδοθεί άνευ όρων σε μία κατάσταση, πόσω μάλλον όταν αυτός δεν προκάλεσε με κανέναν τρόπο την κατάσταση αυτή, αλλά τη βρήκε έτοιμη, βρήκε μια κοινωνία διαλυμένη από άλλους, αλλά προορισμένη για τον ίδιο. Οι ένοχοι αυτοκτονούν, οι αθώοι παλεύουν με όλη τους τη δύναμη, σκεφτόταν. Και αυτή η σκέψη τον κράτησε ζωντανό.
Αθώος. Κι αυτό από άλφα αρχίζει. Όχι στερητικό. Περήφανο και ελπιδοφόρο. Υπάρχει και αυτό το άλφα. Το άλφα της αλληλεγγύης, το άλφα της αντίστασης, το άλφα της ανθρωπιάς, το άλφα της ανταπόδοσης, της ανεξαρτησίας, της αρετής, της αθανασίας, της αξιοπρέπειας. Το άπειρο, ατελείωτο, αεικίνητο άλφα.
Στη μάχη των άλφα, ο Χρήστος αποφάσισε να πάει με αυτό το άλφα. Όχι με το στερητικό. Αβοήθητος, απελπισμένος, απογοητευμένος και άνεργος θα είναι μόνο όσο του το επιβάλλουν οι άλλοι. Όσο περνάει από το χέρι του, θα είναι άπειρος, ατελείωτος, αεικίνητος. Και άτρωτος, και άρρητος, και αόρατος, και άναρχος, και άξιος, και αέρινος, και άλλα. Όλα από άλφα, όχι στερητικό. Άλφα λυτρωτικό.
Αυτό το άλφα το στερητικό είναι που του χάλασε τη ζωή. Που τον έκανε από Χρήστο, άχρηστο. Που τον έκανε από ενεργό, άνεργο. Που τον έκανε από δυνατό, αδύνατο. Αλλά όχι πια. Έχει κηρύξει τον πόλεμο σε όλους όσους υπηρετούν το στερητικό άλφα. Τους ανήθικους, τους άθλιους, τους αδιάφορους, τους αλαζόνες, τους αγάμητους, όλους αυτούς. Ακήρυχτος πόλεμος, και μάλλον ατελέσφορος. Και απερίσκεπτος. Αλλά πρέπει να αγωνιστεί. Για ένα καλύτερο αύριο. Να κάνει το άγριο, αύριο. Με όλες του τις δυνάμεις.
Βγαίνοντας από το μετρό, νιώθει το ίδιο περιθωριακός. Όχι επειδή είναι άνεργος. Αλλά επειδή είναι άνθρωπος. Και αυτό είναι τόσο σπάνιο στις μέρες του στερητικού άλφα, που δεν μπορείς παρά να νιώθεις περιθωριακός αν είσαι τέτοιος. “Αγάπη”, σκέφτεται. Αυτό είναι το απόλυτο άλφα.

Τρίτη 5 Φεβρουαρίου 2013

Άμυνες...

Ο ανθρωπος του μετρο...
Άμυνες. Χτίζουμε άμυνες. Προστατευόμαστε. Και προστατεύουμε μαζί και τους δικούς μας ανθρωπους. Μόνο αυτούς. Τους προστατεύουμε από όλους τους άλλους. Κι εκείνοι προστατεύονται από μας.
Γεμίσαμε τις πόλεις μας με τείχη, ορατά ή αόρατα, για να προστατευτούμε από μία απειλή. Έτσι μας είπαν. Οι περισσότεροι δεν είδαμε καμία απειλή. Μόνο ακούσαμε να μιλάνε γι’ αυτήν. Και αμέσως τη νιώσαμε κι εμείς. Κι αρχίσαμε να χτίζουμε τείχη.
Για να ξέρουμε τι γίνεται έξω από τα τείχη μας, ανοίξαμε μικρές τρύπες. Μικρά παρατηρητήρια. Από εκεί μαθαίνουμε τα νέα. Και τα νέα είναι πάντα άσχημα. Καινούργιες, ακόμα πιο τρομακτικές απειλές ξεφυτρώνουν κάθε μέρα. Τις βλέπουμε, είναι εκεί έξω. Όμως εμείς δεν κινδυνεύουμε. Έχουμε τις άμυνές μας.
Τα τείχη μας δεν αφήνουμε να τα περάσει κανείς. Κι αν τύχει και τα περάσει, θα τον σταματήσει η τάφρος. Κι αν τυχόν περάσει και την τάφρο; Θεέ μου, χρειαζόμαστε άμυνες. Περισσότερες άμυνες.
Κι όσο περισσότερες άμυνες χτίζουμε, τόσο νιώθουμε περισσότερο ασφαλείς. Περισσότερο δυνατοί. Περισσότερο σίγουροι. Και λιγότερο, πολύ λιγότερο ανθρώπινοι. Και άρα λιγότερο αδύναμοι.
Κι όσο εμείς χτίζουμε άμυνες, όλο και περισσότερες άμυνες, κάποιοι άλλοι κυκλοφορούν στους άδειους δρόμους. Έτοιμοι για επίθεση. Τους βλέπεις από το παρατηρητήριό σου και τρέμεις. Νιώθεις πως κινδυνεύεις, ό,τι κι αν κάνεις. Χρειάζεσαι άμυνες, περισσότερες άμυνες.
Αναρωτιέσαι τι είδους άνθρωποι είναι αυτοί. Μοιάζουν να μη φοβούνται τίποτα απολύτως. Μοιάζουν με άγρια σκυλιά, που δε διστάζουν να επιτεθούν σε οποιονδήποτε. Άραγε αυτοί δε φοβούνται τίποτα; Ούτε ο ένας τον άλλο; Δε χρειάζονται κι αυτοί άμυνες;
Λένε ότι οι μόνοι που επιτίθενται είναι αυτοί που δεν έχουν πια τίποτα να προστατεύσουν. Τίποτα να χάσουν. Ό,τι κι αν τους συμβεί, κερδισμένοι θα είναι. Είναι αυτοί που αμύνθηκαν, αλλά έχασαν. Και τώρα προσπαθούν να πάρουν τη ρεβάνς.
Δεν υπάρχουν πια καλοί και κακοί. Μόνο άνθρωποι που φοβούνται ακόμα και άνθρωποι που δε φοβούνται πια. Ποιοι λες να είναι λιγότερο δυστυχισμένοι, αλήθεια; Αυτοί που τα είχαν όλα και τα έχασαν ή αυτοί που δεν έχουν τίποτα, αλλά ξοδεύουν τις μέρες και τις νύχτες τους παλεύοντας να διατηρήσουν αυτό το τίποτα ανέπαφο;
Τους βλέπεις και λες ότι, και να μη φοβόσουν, πάλι δε θα μπορούσες να είσαι εκεί, μαζί τους. Είναι πια αργά για σένα, λες. Δεν είσαι πια για τέτοια, λες. Όμως κι αυτοί κάποτε δεν ήταν για τέτοια. Και μια μέρα, άθελά τους, συνειδητοποίησαν ότι ήταν ικανοί για πολλά περισσότερα από όσα νόμιζαν.
Άμυνες. Χτίζουμε άμυνες. Προστατευόμαστε. Προστατευόμαστε από τον εαυτό μας. Μην τυχόν και μάθουμε κι εμείς πως τα έχουμε ήδη χάσει όλα και φυλάμε το τίποτα. Μην τυχόν και πάψουμε να φοβόμαστε.

Κυριακή 28 Οκτωβρίου 2012

Κανείς δεν είναι άγιος...

Το ότι δε ζούμε σε κοινωνία αγγέλων δεν είναι και τόσο πρωτότυπη διαπίστωση. Μάλλον κοινοτοπία είναι. Από τα αθώα ψέματα που λέμε μεταξύ μας μέχρι τα πιο στυγερά εγκλήματα και τις μεγαλύτερες απάτες, αποδεικνύεται κάθε μέρα. Άγιοι δεν υπάρχουν.
Αυτό όμως δε σημαίνει πως είμαστε και κοινωνία διαβόλων. Δεν είναι όλα στραβά. Δεν είναι πάντα αυτό που κάνει ο άλλος ύποπτο. Μπορεί να μην υπάρχουν άγιοι, αλλά υπάρχουν άνθρωποι που κάποια στιγμή θα κάνουν κάτι καλό. Όχι απαραίτητα για τον εαυτό τους, αλλά και για τους γύρω τους. Αυτοί οι άνθρωποι δεν είναι άγιοι και δεν είναι απαραιτήτως ήρωες. Δεν είναι κανένας υποχρεωμένος να τους αποθεώσει ή έστω να τους συμπαθήσει. Οφείλει όμως να τους αναγνωρίσει ότι έκαναν αυτό που οι περισσότεροι δε θα τολμούσαν να κάνουν.
Η αλήθεια είναι πως είναι δύσκολο να πας κόντρα στο κατεστημένο. Γι’αυτό και οι περισσότεροι βολεύονται με ό,τι τους χαρίσει το κατεστημένο και δεν το ενοχλούν. Είναι ακριβώς η νοοτροπία του ψηφοφόρου που δέχεται με χαρά το ρουσφέτι του κάθε πολιτικάντη, χωρίς να σκέφτεται τι σημαίνει αυτό. Είναι ακριβώς η νοοτροπία του μεγαλοδημοσιογράφου που δέχεται με χαρά το μπαξίσι του κάθε πολιτικάντη, χωρίς να τον ενδιαφέρει τι σημαίνει αυτό.
Μπορείς να κατηγορήσεις τον Βαξεβάνη για πολλά. Δεν είναι άγιος. Όσο για το αν είναι ήρωας, θα το δείξει η ιστορία. Πάντως, πρέπει να του αναγνωρίσεις ότι έχει κότσια, κι αυτό είναι δυσεύρετο στην ελληνική δημοσιογραφία.
Πήρε την απόφαση να δημοσιοποιήσει μία λίστα ατόμων που έβγαλαν χρήματα στο εξωτερικό. Αλλά όχι όποια κι όποια λίστα: Μία λίστα που είχε πια γίνει κάτι σαν αστικός θρύλος. Υπάρχει ή δεν υπάρχει; Κι αν υπάρχει, ποιοι την έχουν δει; Κι από αυτούς που την έχουν δει, γιατί κανείς δεν την αξιοποίησε; Και τέλος πάντων γιατί πέρασε τόσες περιπέτειες αυτή η λίστα; Γιατί άλλοι την είδαν και την απέκρυψαν, άλλοι αρνούνται ότι την είδαν, άλλοι μπορεί να την είδαν και να την αλλοίωσαν; Γιατί τόσος ντόρος;
Δεν ξέρω αν η δημοσιοποίηση της λίστας από την πλευρά του Βαξεβάνη είναι νόμιμη. Δεν ξέρω αν πρόκειται για μία από τις περιπτώσεις που επιτρέπεται η δημοσιοποίηση ονομάτων για χάρη του κοινού συμφέροντος. Δεν ξέρω καν που (και αν) τέμνονται ο νόμος και η ηθική σε αυτήν την περίπτωση. Ξέρω όμως ότι η δημοσιοποίηση της λίστας ήταν λαϊκή απαίτηση. Έχει γίνει πια ξεκάθαρο ότι οι καθ’ύλην αρμόδιοι δεν ήθελαν να την αξιοποιήσουν, κάτι που αναπόφευκτα διεγείρει τη φαντασία ενός λαού που ούτως ή άλλως έχει μάθει να λατρεύει τις θεωρίες συνωμοσίας. Η λίστα Λαγκάρντ έγινε κάτι σαν ιερό δισκοπότηρο. Και ως τέτοιο, όλοι το αναζητούσαν.
Προσωπικά, θεωρώ πως ορθά έπραξε ο Βαξεβάνης, ως σωστός δημοσιογράφος. Ειδικά από τη στιγμή που ξεκαθαρίζει στο περιοδικό του, ως όφειλε, πως όλοι αυτοί που συμπεριλαμβάνονται στη λίστα δεν είναι απαραίτητα και εγκληματίες, ούτε καταζητούμενοι. Απλώς, είχαν καταθέσεις στο εξωτερικό, κάτι που δεν απαγορεύεται όταν γίνεται νόμιμα. Δε βλέπω λοιπόν καμία διαπόμπευση. Τα άτομα που βρίσκονται στη λίστα δε στιγματίζονται ως “πουτάνες με ΑIDS”, ούτε ως “κουκουλοφόροι αντιεξουσιαστές”. Πρόκειται για άτομα που έχουν καταθέσεις στο εξωτερικό. Και αυτό δεν είναι από μόνο του κατακριτέο αν δεν συντρέχουν και άλλοι λόγοι, που πρέπει να ερευνηθεί αν συντρέχουν και για πόσους από αυτούς που αναφέρονται στη λίστα. Οι άνθρωποι αυτοί δεν είναι ούτε ένοχοι, ούτε στιγματισμένοι. Είναι αθώοι μέχρι αποδείξεως του εναντίου.
Άξιζε τον κόπο όμως η αναζήτηση του “ιερού δισκοπότηρου”; Μάλλον όχι. Μελετώντας τη λίστα, απογοητεύτηκα λίγο, για να είμαι ειλικρινής. Τα μόνα τρανταχτά ονόματα της λίστας ανήκουν σε μεγαλοεπιχειρηματίες και εφοπλιστές που όλοι λίγο-πολύ ξέρουμε ότι δεν έχουν γίνει εκατομμυριούχοι με τον σταυρό στο χέρι. Η λίστα Λαγκάρντ (ή τουλάχιστον η λίστα που δημοσίευσε ο Βαξεβάνης, γιατί ποιος μπορεί να πει με βεβαιότητα ότι έφτασε άθικτη στα χέρια του;) δεν είναι τίποτα το τρομακτικό. Είναι μία ακίνδυνη λίστα. Αν από την αρχή είχε δοθεί στη δημοσιότητα ή είχε απορριφθεί κατηγορηματικά ως παράνομη, κανείς δε θα είχε ασχοληθεί τόσο διεξοδικά μαζί της. Όμως όλη αυτή η παραφιλολογία σχετικά με το περιεχόμενό της την έκανε περισσότερο ποθητή απ’όσο θα άξιζε να είναι.
Πραγματικά, αν ο λόγος που η λίστα έμενε στα συρτάρια ήταν επειδή περιελάμβανε ονόματα όπως “Λαυρεντιάδης” και “Μπόμπολας”, είναι για γέλια. Λες και είναι εξωπραγματικό να έχει καταθέσεις στο εξωτερικό ένας μεγαλοεπιχειρηματίας!
Η σύλληψη του Βαξεβάνη είναι το καρφί στο φέρετρο της ελεύθερης δημοσιογραφίας. Είναι αφ’ενός μία συμβολική “τιμωρία” εις βάρος κάποιου που τόλμησε να αποκαλύψει αυτό που ένα ολόκληρο πλέγμα εξουσιών έκρυβε με κάθε τρόπο από τον λαό που αφορούσε, και αφ’ετέρου μία “προειδοποίηση” σε όποιον κάνει να ακολουθήσει το παράδειγμά του. Είναι ουσιαστικά ένα μήνυμα προς τους δημοσιογράφους που δεν είναι καινούργιο, αλλά είναι πλέον πιο ξεκάθαρο από ποτέ: “Ή είστε μαζί μας, ή σας κυνηγάμε”.
Δεν έχει σημασία αν συμπαθείς ή όχι τον Βαξεβάνη. Κανείς ποτέ δε θα σε αναγκάσει να το κάνεις. Ούτε έχει σημασία αν ο Βαξεβάνης είναι ήρωας ή απλά ξέρει πώς να πουλάει τον εαυτό του. Σημασία έχει ότι ένας δημοσιογράφος έκανε επιτέλους σωστά τη δουλειά του, και κατηγορείται γι’αυτό. Δεν είσαι με τον Βαξεβάνη. Όπως κι εγώ, αν την αποκάλυψη την έκανε ο Μανδραβέλης, τον οποίο συμπαθώ περίπου όσο τις ιπτάμενες κατσαρίδες, θα τον υποστήριζα. Όχι τον Μανδραβέλη, αλλά τον Δημοσιογράφο Μανδραβέλη. Γιατί εδώ δεν υποστηρίζεις έναν άνθρωπο, αλλά μία ιδέα. Την ιδέα ότι η δημοσιογραφία πρέπει να είναι ανεξάρτητη και να υπηρετεί την κοινωνία, και όχι εξαρτημένη από συμφέροντα και υπηρέτρια λίγων εκλεκτών.
Για να μιλήσω πάλι προσωπικά, ως απόφοιτος σχολής δημοσιογραφίας, έχω να πω ότι ο Βαξεβάνης είναι ένας από τους λίγους ανθρώπους που με τα ρεπορτάζ τους με έχουν κάνει περήφανο για αυτό που αποφάσισα να σπουδάσω. Όχι μόνο τώρα, αλλά και στο παρελθόν. Και είναι μεγάλη υπόθεση να γίνεσαι παράδειγμα προς μίμηση σε έναν τόσο διεφθαρμένο κλάδο.
Και όλη αυτή η φλυαρία, για να επιστρέψω και πάλι στην αρχή. Κανείς δεν είναι άγιος. Όμως τουλάχιστον υπάρχουν άνθρωποι ακόμα που κάνουν τη δουλειά τους σωστά. Κι ας μην είναι άγιοι, κι ας μην είναι καν ήρωες. Ας είναι απλά φορείς μίας ευγενούς ιδέας.

Τρίτη 2 Οκτωβρίου 2012

Τυφλή πίστη...

Ο ανθρωπος του μετρο...
Θα πίστευες ποτέ τυφλά έναν πωλητή ή έναν διαφημιστή, άγνωστο σε σένα, που προσπαθεί με πάθος να σε πείσει ότι το Χ προϊόν είναι καλύτερο από το Y προϊόν; Εντάξει, μπορεί να έχει δίκιο. Μπορεί όμως και να μην έχει, και απλώς να θέλει να σου πλασάρει το δικό του προϊόν, για δικούς του λόγους. Θα τον εμπιστευτείς τυφλά, χωρίς να αναζητήσεις περισσότερες πληροφορίες; Αν ναι, τότε συγχαρητήρια: Είσαι το ιδανικό κορόιδο που όλοι αναζητούν στη ζωή τους για να επωφεληθούν από τη βλακεία του. Μιλάμε για τεράστιο κελεπούρι.
Κάθε είδους τυφλή πίστη είναι εξ ορισμού βλαβερή. Γιατί σε ωθεί προς μία κατεύθυνση την οποία εσύ ακολουθείς τυφλά, χωρίς να κρίνεις αν είναι σωστή ή λάθος, αν ταιριάζει στην προσωπικότητά σου ή όχι, αν τελικά θες να την ακολουθήσεις ή όχι. Η τυφλή πίστη απαιτεί τυφλή υποταγή. Δεν μπορείς να την αμφισβητήσεις. Η κριτική ικανότητα είναι ο χειρότερος εχθρός της. Είτε μιλάμε για πίστη σε θρησκεία, σε ιδεολογία, σε ομάδα ή σε οτιδήποτε.
Το μεγάλο πρόβλημα εμφανίζεται όταν κάποιος απαιτεί τυφλή υποταγή σε κάτι που υποτίθεται πως προάγει την κριτική σκέψη. Για παράδειγμα, όταν στο σχολείο εκφράζεις μία διαφωνία για κάτι που αναφέρεται στο σχολικό βιβλίο και δε σου “κολλάει” καλά με βάση όσα ήδη ξέρεις, η πιθανότερη απάντηση του καθηγητή είναι “δεν ξέρω τι σας λένε έξω, εδώ θα μαθαίνετε ό,τι λέει το βιβλίο”. Φυσικά υπάρχουν και οι εξαιρέσεις, όμως όλοι γίναμε κάποτε μάρτυρες μίας τέτοιας σκηνής. Ακόμα και στα καλύτερα σχολεία. Γιατί το εκπαιδευτικό μας σύστημα είναι βασισμένο στην ανούσια παπαγαλία, στην τυφλή υποταγή στο κείμενο, και όχι στο πραγματικό του περιεχόμενο, όχι στην ανάπτυξη της κριτικής σκέψης.
Τώρα: Ποιο καλό παιδάκι θα μας πει ένα άλλο σύστημα που υποτίθεται πως πρέπει να προάγει την κριτική σκέψη, όμως στην πράξη χρησιμοποιείται όπως και το εκπαιδευτικό σύστημα, προάγοντας την τυφλή πίστη σε κάτι και αποκλείοντας κάθε διαφορετική εκδοχή από την επίσημη; … Να βλέπω χεράκια. … Κανείς; … Εντάξει, να το πάρει το ποτάμι; … Η απάντηση είναι: Το μιντιακό σύστημα.
Οι ομοιότητες ενός δελτίου ειδήσεων με ένα μάθημα σε τάξη του δημοτικού είναι εξοργιστικά πολλές. Το δασκαλίστικο ύφος, η απόκρυψη (ή και αποδοκιμασία) κάθε εναλλακτικής εκδοχής, η προκαθορισμένη “γραμμή” που ακολουθείται πιστά – δε θα ήταν υπερβολή να πει κανείς ότι οι ειδήσεις είναι η φυσική εξέλιξη του μαθήματος στο σχολείο. Η βασική διαφορά είναι πως στο σχολείο, μικροί και άπειροι όντες, μαθαίνουμε τι συνέβη πριν από μας στον κόσμο, ενώ στις ειδήσεις μαθαίνουμε τι συμβαίνει καθημερινά στον κόσμο.
Και αυτή η γνώση είναι απαραίτητη σε κάθε κοινωνία που θέλει να θεωρείται πολιτισμένη. Όμως τι να την κάνεις τη γνώση όταν έχει τη μορφή της μασημένης τροφής; Η γνώση που μεταδίδεται με απόλυτο τρόπο δεν είναι καν γνώση. Είναι προπαγάνδα. Οτιδήποτε αρνείται να το αμφισβητήσεις είναι προπαγάνδα.
Ξέρεις ποιο είναι το παράξενο; Σήμερα που χάρη στο Διαδίκτυο έχουμε πρόσβαση σε περισσότερη πληροφορία από ποτέ, η προπαγάνδα είναι εξίσου ισχυρή με αυτήν που ασκείται σε ένα απολυταρχικό καθεστώς. Η διαφορετική άποψη δεν καταδιώκεται, βέβαια, όμως υφίσταται άλλα βασανιστήρια: Αποκρύπτεται, αποδοκιμάζεται, εξευτελίζεται, εκμηδενίζεται. Ό,τι δεν ανήκει στην επίσημη γραμμή απορρίπτεται. Και εμείς, οι θεατές, εξαρτώμαστε από την επίσημη αυτή γραμμή, ακριβώς επειδή δε μάθαμε ποτέ να διαβάζουμε πίσω από τις λέξεις. Αν και υπάρχουν εκεί έξω εκατοντάδες πηγές, συνεχίζουμε να ενημερωνόμαστε από μία, αυτήν που ξέρουμε και εμπιστευόμαστε. Τυφλά.
Είναι σαν να υπάρχει δίπλα από το σπίτι μας ένα μαγαζί που παρέχει δωρεάν πληροφορίες για τα πάντα, κι εμείς αντί να μπαίνουμε μέσα στεκόμαστε μπροστά στη βιτρίνα και βλέπουμε μόνο ό,τι είναι τεχνηέντως τοποθετημένο εκεί.
Το Internet δεν είναι τέλειο, φυσικά. Το “μαγαζί” αυτό έχει τόση σαβούρα που και να μπεις μέσα, δύσκολα θα βρεις κάτι χρήσιμο. Κρύβει και παγίδες πολλές, που δε θα τις γλιτώνεις πάντα. Θέλει ψάξιμο. Όμως  όταν βρεις αυτό που ψάχνεις σου αλλάζει τη ζωή. Σαν να ανοίγουν διάπλατα τα μάτια σου και να βλέπεις καινούργια πράγματα που πριν δεν ήξερες πως υπήρχαν. Σαν να ανακαλύπτεις έναν νέο κόσμο.
Δες για παράδειγμα τον χαμό που έγινε χθες στο κέντρο της Αθήνας. Αν συγκρίνεις τον τρόπο με τον οποίο μεταδόθηκαν τα γεγονότα στην τηλεόραση και στα «παραδοσιακά» sites του Διαδικτύου (αυτά δηλαδή που ελέγχονται από τους ίδιους επιχειρηματίες και/ή δημοσιογράφους που ελέγχουν και τα παραδοσιακά ΜΜΕ) με τον τρόπο που μεταδόθηκαν στο Διαδίκτυο με τη λεγόμενη “δημοσιογραφία των πολιτών”, δεν έχεις απλά μία χαώδη απόσταση. Έχεις δύο εντελώς διαφορετικές παράλληλες πραγματικότητες. Από τη μία “πολίτες” και “ταραχοποιοί”, από την άλλη «πογκρόμ», “νεοναζί” και “αντιεξουσιαστές”. Κάτι τρέχει εδώ.
Ποιον θα πιστέψεις, λοιπόν; Τον “επαγγελματία” δημοσιογράφο που ξέρεις ότι έχει καλές πηγές και καλή πληροφόρηση, αλλά ξέρεις και ότι μπορεί να εξυπηρετεί κάποια σκιώδη συμφέροντα όπως οι περισσότεροι του είδους του; Ή τον “ερασιτέχνη” δημοσιογράφο που δεν έχει ούτε την πείρα ούτε την εσωτερική πληροφόρηση του επαγγελματία, όμως ξέρεις πως δεν εξυπηρετεί κανένα συμφέρον, αν και είναι κι αυτός επηρεασμένος από τις δικές του ιδεολογικές προκαταλήψεις που ενδεχομένως να αλλοιώνουν την ακρίβεια της είδησης;
Μακάρι η απάντηση να ήταν απλή. Για την ώρα, το μόνο που μπορώ να απαντήσω είναι: Μην πιστέψεις κανέναν από τους δύο άκριτα. Ψάξε. Υπάρχουν αμέτρητες πηγές, αξιόπιστες κι αναξιόπιστες, προκατειλημμένες και αντικειμενικές, πραγματικές και ψεύτικες. Μη βολεύεσαι μόνο με μία. Όλοι έχουν τους λόγους τους να σε κάνουν να πιστέψεις κάτι διαφορετικό από αυτό που πραγματικά συνέβη. Αν θες να θεωρείσαι ενημερωμένος πολίτης, θα πρέπει να εξαντλήσεις τις δυνατότητες ενημέρωσης που σου παρέχονται. Αλλιώς δεν είσαι ενημερωμένος, αλλά θύμα προπαγάνδας.
Είναι δύσκολο να αποτινάξεις από πάνω σου 12 χρόνια τυφλής πίστης στο σχολείο και ποιος ξέρει πόσα χρόνια τυφλής πίστης σε διεφθαρμένα ΜΜΕ. Αλλά πρέπει να γίνει, αν θέλουμε να ελπίζουμε σε κάτι καλύτερο. Χωρίς κριτική σκέψη θα είμαστε πάντα τα πρόβατα που τους βολεύει να είμαστε. Τυφλά πρόβατα, που ο βοσκός καθοδηγεί στο μέρος που αυτός αποφασίζει. Και δε διαμαρτύρεται ποτέ κανένα.

Δευτέρα 17 Σεπτεμβρίου 2012

Δεν ανήκω εδώ...

The Stranger...
Είναι δύσκολο συναίσθημα. Να γεννιέσαι σε έναν τόπο, να τον μαθαίνεις, να τον αγαπάς, να δένεσαι μαζί του, να τον νιώθεις δικό σου, να μη θες να φύγεις ποτέ από αυτόν. Και μια μέρα να συνειδητοποιείς ότι δεν ανήκεις πια σε αυτόν τον τόπο. Ότι δεν ταιριάζεις πια στα σχέδιά του. Ότι σε διώχνει με τον τρόπο του.
Έχει αλλάξει ο τόπος, κι εσύ ζεις ακόμα στο παρελθόν, αγαπώντας έναν τόπο που σε μισεί. Όλα τα κτίρια, οι τοίχοι, οι δρόμοι, οι άνθρωποι που σου θυμίζουν κάτι ευχάριστο είναι ακόμα εκεί, όμως πλέον είναι εχθρικοί απέναντί σου. Να νιώθεις προδομένος από τον τόπο που σε γέννησε. Ορφανός.
Δεν ανήκω εδώ. Ζω εδώ, αλλά δεν ανήκω εδώ. Ανήκω σε αυτό που ήταν το “εδώ” παλιά. Και τώρα δεν υπάρχει πια. Άρα δεν ανήκω πουθενά. Δε χωράω πουθενά. Όπου κι αν πάω πια θα είμαι ξένος. Κι εδώ να μείνω, πάλι ξένος θα είμαι, όσους δικούς μου ανθρώπους κι αν έχω εδώ. Και είναι δύσκολο να είσαι ξένος σε έναν τόπο που δε θέλει τους ξένους. Ακόμα κι αν δε μοιάζεις για ξένος.
Έχω μάθει στη ζωή μου πως όταν δε σου αρέσει κάτι πρέπει να προσπαθήσεις να το αλλάξεις. Έχω μάθει όμως και πως όταν αυτό το “κάτι” δε θέλει να αλλάξει, τότε είναι μάταιο να προσπαθήσεις. Και αυτός ο τόπος δε θέλει πια να αλλάξει. Τουλάχιστον όχι προς το καλύτερο. Όποια αλλαγή γίνεται είναι προς το χειρότερο. Αν το σκεφτείς, είναι λογικό: Όπως είναι πολύ πιο εύκολο να ξεκινήσεις μία κακή συνήθεια παρά να την κόψεις, έτσι είναι και πιο εύκολο να γίνεις χειρότερος παρά καλύτερος. Αν θέλεις να γίνεις καλύτερος πρέπει να το προσπαθήσεις πολύ. Και αυτός ο τόπος δε θέλει να προσπαθήσει.
Μήπως πρέπει να αλλάξω εγώ για να προσαρμοστώ στα νέα δεδομένα του τόπου μου; Θα το έκανα αν ήταν να γίνω καλύτερος άνθρωπος. Αλλά αν για να προσαρμοστώ στα νέα δεδομένα πρέπει να γίνω ρατσιστής, κωλογλείφτης, απάνθρωπος ή απατεώνας, τότε προτιμώ να μείνω για πάντα απροσάρμοστος. Μπορεί να μη νιώσω ποτέ καλά με αυτόν τον τόπο, θα νιώθω όμως καλά με τον εαυτό μου.
Δεν ανήκω εδώ. Είμαι ξένος. Τα χαρτιά μου λένε τη μισή αλήθεια. Ταυτότητες, διαβατήρια, ΑΦΜ. Αν δε νιώθεις σαν στο σπίτι σου, όλα αυτά είναι δευτερεύοντα. Τυπικά, όπως το ζώδιο και ο ωροσκόπος σου. Δε θα έδερνες ποτέ κάποιον επειδή είναι Υδροχόος, έτσι δεν είναι; Τότε γιατί είναι πιο λογικό να δέρνεις κάποιον επειδή τα χαρτιά του γράφουν κάτι που μπορεί να είναι μόνο η μισή αλήθεια;
Πότε έγινε τόσο απάνθρωπος αυτός ο τόπος; Μάλλον θα ήταν εκείνη την εποχή που καθόμασταν στους καναπέδες μας και τον παρακολουθούσαμε στην τηλεόραση να αλλάζει, χωρίς να καταλαβαίνουμε ότι ήμασταν κι εμείς μέσα στην τηλεόραση και μας έβλεπαν οι άλλοι να αλλάζουμε κι εμείς μαζί. Αφήσαμε τον τόπο μας σε χέρια άλλων, κι αυτοί τον έκαναν σαν τα μούτρα τους. Φταίμε κι εμείς. Δεν τον προστατεύσαμε.
Αλλά πού να ξέραμε; Κάθε άνθρωπος με στοιχειώδεις γνώσεις ιστορίας ξέρει. Και όταν βλέπει μπροστά του να ξετυλίγεται ένα από τα πιο μαύρα κεφάλαια της ιστορίας, που μέχρι τότε μόνο στα βιβλία είχε δει, ξέρει. Όμως εμείς δε μάθαμε στοιχειώδη ιστορία. Μάθαμε να αγαπάμε τον τόπο μας άνευ όρων, να μισούμε όλους τους άλλους και να θεωρούμε τον δικό μας καλύτερο απ’όλους, και όλα αυτά χωρίς επιχειρήματα. Απλά επειδή γεννηθήκαμε εδώ. Όχι για όσα κάνουμε εμείς ή κάνει για μας αυτός ο τόπος, αλλά για κάτι τυχαίο. Τέτοιοι είμαστε. Όταν λοιπόν η ιστορία ήρθε για να επαναληφθεί, εμείς δεν το καταλάβαμε. Πολλοί ακόμα δεν το έχουν καταλάβει. Κι έτσι όλα αρχίζουν από την αρχή.
Δεν ανήκω εδώ, γαμώτο. Ίσως δεν ανήκα ποτέ, αλλά δεν ήθελα να το παραδεχτώ. Αγάπησα αυτόν τον τόπο που έζησα και μεγάλωσα και δεν ήθελα να δω τα σημάδια που μου έδειχναν ξεκάθαρα ότι δεν ήμουν πια ευπρόσδεκτος σε αυτόν. Δεν ανήκω πουθενά. Ορφανός από πατρίδα. Ίσως είναι καλύτερα έτσι. Είδα κι αυτούς που ανήκουν εδώ. Δεν τους ζηλεύω καθόλου. Δε θέλω να γίνω σαν αυτούς. Δε χρειάζομαι πατρίδα. Χώρο να ζήσω χρειάζομαι. Αλλά αν δεν έχεις πατρίδα, τότε πού να βρεις χώρο να τον πεις “δικό σου”;
Δεν ανήκω.

Σάββατο 14 Απριλίου 2012

Ο Χριστός στον πολιτικό στίβο...

Ο άνθρωπος του μετρό...

(ή αλλιώς, πώς θα “χτυπούσαν” τον Χριστό οι πολιτικοί του αντίπαλοι, αν κατέβαινε υποψήφιος στις εκλογές)
1. “Ο κ. Χριστός συνηθίζει να μας υπενθυμίζει κάθε τόσο ότι είναι ο “Υιός του Θεού”. Εξαιτίας τέτοιων φαινομένων οικογενειοκρατίας έχει φτάσει ο τόπος σε αυτό το σημείο! Ψήφος στον Χριστό σημαίνει ψήφος εμπιστοσύνης στο φαύλο σύστημα που δημιούργησε ο πατέρας του!”
2. “Ακούσαμε όλοι τον κ. Χριστό να αναφέρει χθες πως όταν σε χτυπάνε στο ένα μάγουλο πρέπει να γυρίζεις και το άλλο. Και σας ερωτώ: Μπορούμε να εμπιστευτούμε αυτόν τον άνθρωπο για να διαφυλάξει τα σύνορα της χώρας και να αντιμετωπίσει τον επεκτατισμό των γειτονικών χωρών;”
3. “Δεν έχουμε ακόμα λάβει καμία σαφή απάντηση από τον κ. Χριστό για το μεγάλο σκάνδαλο των 30 αργυρίων που βρέθηκαν στον λογαριασμό του τομεάρχη Οικονομικών του κόμματός του, κ. Ισκαριώτη. Έτσι θα κυβερνήσετε κ. Χριστέ; Με μεγάλα οικονομικά σκάνδαλα;”
4. “Ας μας πει λοιπόν ο κ. Χριστός για τον Μυστικό Δείπνο του με τους καναλάρχες και όσα συμφωνήθηκαν εκεί για την επικοινωνιακή προώθηση της υποψηφιότητάς του. Γιατί τα κρατάτε κρυφά από το λαό αυτά; Ντρέπεστε;”
5. “Και μη νομίζετε, κ. Χριστέ, ότι θα ξεγελάσετε το λαό με κολπάκια όπως η ανάσταση του Λαζάρου. Ο λαός δεν πείθεται με τέτοια επικοινωνιακά τρυκ, θέλει πραγματικές λύσεις στα πραγματικά του προβλήματα.”
6. “Με ποιο δικαίωμα ο κ. Χριστός έδιωξε τους μικροπωλητές έξω από τον ναό της Μητρόπολης; Ποιος νομίζει ότι είναι τέλος πάντων ο κ. Χριστός; Ή μήπως αυτή είναι η μεταναστευτική πολιτική του; Αυτό που συνέβη αποτελεί ντροπή για τη χώρα, ντροπή για τη δημοκρατία!”
7. “Η κοινή γνώμη, όμως, έχει ήδη δώσει τις απαντήσεις της. Σε όλες τις δημοσκοπήσεις, ο κ. Βαραββάς φαίνεται να προηγείται ως καταλληλότερος με μεγάλη διαφορά από τον κ. Χριστό. Ο λαός ξέρει τι είναι καλύτερο γι’αυτόν.”
8. “Πρόσφατα, ο μοναχός Εφραίμ αποκάλυψε ότι η αποφυλάκισή του ήταν θαύμα της Παναγίας. Πώς ανέχεστε, κ. Χριστέ, μία τέτοια ξεδιάντροπη παρέμβαση της μητέρας σας στη Δικαιοσύνη;”
9. “Δεν μπορεί ο κ. Χριστός να δηλώνει έκπληκτος με όσα συμβαίνουν στη χώρα τα τελευταία χρόνια. Εδώ ήταν, τα έβλεπε και συμμετείχε σε αυτά. Τι νομίζει, ότι είναι προϊόν παρθενογένεσης;”
10. “Γνωρίζει άραγε ο λαός ότι ο κ. Χριστός είναι ο πιο πλούσιος αρχηγός κόμματος; Γνωρίζει ο λαός ότι είναι ιδιοκτήτης εκατοντάδων εκκλησιών και παρεκκλησίων σε όλη την επικράτεια και πλουτίζει από τα έσοδα που του αποφέρουν χωρίς να αποδίδει φόρους;”
11. “Ξεχνάτε, κ. Χριστέ, πόσες οικογένειες θρήνησαν τα μικρά παιδιά τους εξαιτίας σας από το καθεστώς Ηρώδη; Νομίζετε πως θα το ξεχάσουν έτσι εύκολα αυτό οι ψηφοφόροι κ. Χριστέ;”
12. “Ακούσαμε μετά το αποτέλεσμα των προηγούμενων εκλογών τον κ. Χριστό να ωρύεται “άφες αυτοίς, ου γαρ οίδασι τι ποιούσι”… Αυτή είναι η πολυδιαφημισμένη ηθική του; Να κατηγορεί τους ψηφοφόρους για άγνοια απλά και μόνο επειδή δεν κέρδισε ο ίδιος;”
13. “Τι έχετε να πείτε, κ. Χριστέ, σε αυτούς που σας προσάπτουν ότι επιμένετε να θεωρείτε στέλεχος του κόμματός σας τον κ. Πέτρο, παρά το γεγονός ότι σας έχει ήδη αρνηθεί τρεις φορές, χωρίς να τον διαγράψετε;”
14. “Κουβέντα δε λέει, όμως, ο κ. Χριστός για τις κρατικές επιχορηγήσεις, χάρη στις οποίες το κόμμα του κάνει αυτήν την πλουσιοπάροχη προεκλογική καμπάνια, που μέχρι και μιούζικαλ με τίτλο “Jesus Christ Superstar” περιλαμβάνει…”
15. “Εγώ σας προειδοποιώ πάντως: Αν εκλεγεί πρωθυπουργός ο κ. Χριστός ο τόπος θα γνωρίσει μαρτυρικές μέρες. Σας το υπογράφω. Έτσι, για να μη μου λέτε μετά ότι έγινα μετά Χριστόν προφήτης.”
16. “Αυτό είναι το πραγματικό πρόσωπο του κ. Χριστού! Πείνα και ανέχεια παντού! Πέντε χιλιάδες άνθρωποι και να τρέφονται με πέντε φρατζόλες ψωμί και δύο ψάρια!”
17. “Ίσως ο κ. Χριστός θα πρέπει να κοιτάξει τα πραγματικά προβλήματα του ελληνικού λαού, αντί να οργανώνει εντυπωσιακές προεκλογικές φιέστες στο όρος Θαβώρ. Η πραγματική “μεταμόρφωσ用της ελληνικής κοινωνίας δε θα έρθει με παρτάκια.”
18. “Αντί να μιλάει ξεκάθαρα, με γεγονότα, ο κ. Χριστός προτιμά να κρύβεται πίσω από αινιγματικές παραβολές και δελτία Τύπου. Προφανώς φοβάται να πει την αλήθεια στο λαό για την πραγματική του πολιτική ατζέντα.”
19. “Ο κ. Χριστός είχε την ευκαιρία πριν από πολλά χρόνια να αλλάξει τα πάντα στη χώρα, όμως απογοήτευσε το λαό για την εμπιστοσύνη του. Και τώρα ζητά μία Δευτέρα Παρουσία; Θα πάρει την απάντηση που του αξίζει!”
20. “Ακούμε συνέχεια τον κ. Χριστό να αναφέρεται στον προσωπικό του Γολγοθά. Μα τέτοιος πολιτικός εγωισμός πια; Και ειδικά σε μία περίοδο που ο λαός αντιμετωπίζει τον δικό του Γολγοθά, που είναι και πολύ χειρότερος;”
+1: “Δεν υπάρχουν Μεσσίες στην πολιτική. Αυτά που εξαγγέλλει τώρα ο κ. Χριστός είναι φτηνοί λαϊκισμοί, που στην πορεία θα διαψευσθούν.”

Δευτέρα 19 Μαρτίου 2012

Μαζί θα τον πιούμε...

Ο άνθρωπος του μετρό...

Όταν έχεις μεγαλώσει και ζεις σε μία χώρα σαν την Ελλάδα, δεν μπορείς παρά να είσαι καχύποπτος με τους πάντες και τα πάντα. Πίσω από καθετί που λέει, κάνει ή υπονοεί οποιοσδήποτε “πρέπει” να υπάρχει ένα βαθύτερο προσωπικό κίνητρο, μία συνωμοσία, ένα σκοτεινό κέντρο, κάτι τέλος πάντων διαφορετικό από αυτό που φαίνεται. Και το χειρότερο είναι ότι συνήθως αυτή η καχυποψία είναι απολύτως βάσιμη. Γιατί έχουμε μάθει να μην εμπιστευόμαστε ούτε τη σκιά μας, αφού την έχουμε πατήσει τόσες φορές – ή ακόμα χειρότερα, έχουμε εξαπατήσει οι ίδιοι τους άλλους τόσες φορές. Και αυτός είναι ο λόγος που οι κινήσεις αλληλεγγύης στη χώρα μας είναι τόσο δύσκολο πράγμα, όσο αξιόλογες προσπάθειες κι αν γίνονται. Αλλά αυτό είναι ένα άλλο θέμα.
Αν λοιπόν βλέπεις με καχυποψία τον γείτονά σου, τον συνάδελφό σου ή τον μπακάλη της γειτονιάς, φαντάσου με πόση καχυποψία πρέπει να αντιμετωπίζεις τους πολιτικούς και τα ΜΜΕ, που ακόμα και σε χώρες πολύ πιο υγιείς από την Ελλάδα αντιμετωπίζονται στην καλύτερη περίπτωση με επιφύλαξη. Γιατί αν ο μπακάλης της γειτονιάς σου πλασάρει άτσαλα ένα πιο ακριβό προϊόν από αυτό που παίρνεις συνήθως, με σκοπό να βγάλει περισσότερα χρήματα, ο τρόπος που τα ΜΜΕ και οι πολιτικοί “πλασάρουν” τους εαυτούς τους και ο ένας τον άλλο για να επωφεληθούν αμφότεροι είναι πολύ πιο περίτεχνος. Και σαφώς το διακύβευμά του είναι πολύ πιο σοβαρό από το αν θα αγοράσεις τις ντόπιες σαρδέλες ή τις εισαγόμενες.
Όταν βέβαια μπεις σε αυτήν τη διαδικασία να υποψιάζεσαι τους πάντες και τα πάντα, πέφτεις στην παγίδα της συνωμοσιολογίας, μετά γράφεις καμιά εικοσαριά βιβλία με τίτλους όπως “ΟΛΗ Η ΑΛΗΘΕΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ ΠΥΡΑΜΙΔΕΣ ΤΟΥ ΠΛΑΝΗΤΗ ΓΚΟΡΓΚΟΝ-14 ΠΟΥ ΕΧΤΙΣΑΝ ΟΙ ΕΛΛΗΝΕΣ ΟΤΑΝ ΤΑΞΙΔΕΨΑΝ ΣΤΟ ΔΙΑΣΤΗΜΑ ΤΟ 1860 Π.Χ.” (πάντα με κεφαλαία) και χέζεσαι στο τάλιρο. Μαλακία, δεν έχω τέτοιο επιχειρηματικό πνεύμα, οπότε αναγκαστικά θα πρέπει να φιλτράρω κάποιες από τις πιο ακραίες θεωρίες μου (όπως αυτή στην οποία υποστηρίζω ότι οι πλαστικές κούκλες στα καταστήματα είναι στην πραγματικότητα πραγματικοί άνθρωποι, ζωντανοί, που κακές μάγισσες τους έχουν κάνει βουντού για να φαίνονται έτσι και να βασανίζονται στον αιώνα τον άπαντα, αλλά δεν μπορώ να το αποδείξω ακόμα, γαμώτο, οι μάγισσες είναι καλά κρυμμένες, τις προστατεύουν οι πράσινοι φτερωτοί δράκοι).
Μία αρκετά πιο μετριοπαθής (και μάλλον αυταπόδεικτη) θεωρία μου είναι ότι στην Ελλάδα κατά την προεκλογική περίοδο γίνεται της πουτάνας το κάγκελο. Η προπαγάνδα φτάνει στο peak της (από όλες τις πλευρές), η τρομολαγνεία κάνει πάρτυ, οι κατηγορίες εκτοξεύονται εκατέρωθεν σε ρυθμούς που θυμίζουν Ανάσταση στο Βροντάδο, οι υποσχέσεις πάνε κι έρχονται, τα ψέματα είναι περισσότερα κι από τα άτομα υδρογόνου στον Ατλαντικό Ωκεανό, και τέλος πάντων γιου γκετ δε πίκτσερ. Και επειδή η προεκλογική περίοδος έχει ήδη ξεκινήσει ανεπίσημα, το εν λόγω κάγκελο έχει ήδη την τιμητική του.
Τον τελευταίο καιρό οι φίλοι του Μνημονίου (οι λεγόμενοι και “ΠΟΠΠ: Πιστεύουμε Ό,τι Παπαριά Πουν”) θυμήθηκαν το περίφημο “μαζί τα φάγαμε” του Πάγκαλου. Μία δήλωση που εμπεριέχει μία αλήθεια (ότι δηλαδή σε μία διεφθαρμένη κοινωνία δε φταίει αποκλειστικά ο διαφθορέας, αλλά και αυτός που δέχεται να διαφθαρεί) και ένα ψέμα (ότι ευθύνεται ΕΞΙΣΟΥ ο διαφθορέας με αυτόν που δέχεται να διαφθαρεί). Φυσικά δε θα περίμενε κανείς να ακούσει κάτι καλύτερο από έναν πολιτικό που εύλογα νιώθει την ανάγκη να μοιραστεί με όσο το δυνατόν περισσότερους τη βαρυστομαχιά από το μεγάλο φαγοπότι του “μαζί τα φάγαμε”, έστω κι αν οι υπόλοιποι τσίμπησαν απλά λίγο ψωμί.
Βέβαια, οι ΠΟΠΠ έχουν κάποια νέα όπλα στη φαρέτρα τους: Ένα κύκλωμα στο ΙΚΑ που έδινε επιδόματα στα δέντρα και τους θάμνους, κάτι τυφλούς στη Ζάκυνθο που αποδείχθηκαν αετομάτηδες (και αετονύχηδες), ένα σωρό “αναπήρους” στην Κάλυμνο, λες και εκεί η αναπηρία είναι μεταδοτική ασθένεια και την παθαίνουν όλοι, τέτοια πράγματα. Γερά “όπλα”, που επιβεβαιώνουν αυτό που όλοι θέλουν να πιστέψουμε: Ότι είμαστε όλοι λαμόγια, που βρήκαμε τους κακομοίρηδες τους πολιτικούς σε μεγάλη ανάγκη για ψήφους, τους εκμεταλλευτήκαμε για να πλουτίσουμε, και τώρα υφιστάμεθα όλοι μαζί τις δίκαιες συνέπειες των εγκλημάτων μας.
Δε λέω ότι δεν υπήρξαν όντως τέτοια λαμόγια. Το αντίθετο: Υπήρξαν και υπάρχουν ακόμα. Αυτό που δεν καταλαβαίνω είναι πώς στο διάολο έτυχε να αποκαλυφθούν όλα αυτά τα κυκλώματα έτσι ξαφνικά, τώρα που μπαίνουμε σε σκληρή προεκλογική περίοδο. Έχω αυτήν την εντύπωση ότι “κάποιοι” προσπαθούν να επαναφέρουν στην επικαιρότητα τη λογική του “μαζί τα φάγαμε” (και με μεγάή επιτυχία, αν κρίνω από πολλά που διαβάζω τελευταία), ώστε να αποτινάξουν τις ευθύνες από τους πολιτικούς και να τις μεταφέρουν σε όσους αποδιοπομπαίους τράγους βρουν πρόχειρους – ει δυνατόν και σε όλους τους υπόλοιπους. Να βλέπεις τα αποτρόπαια κυκλώματα που λυμαίνονται τον δημόσιο τομέα και να σκεφτείς “μωρέ δε φταίνε κι αυτοί οι κακόμοιροι οι πολιτικοί, να, εμείς οι ίδιοι ήμασταν λαμόγια, γι’αυτό πήγε κατά διαόλου η χώρα, αλλά όχι, δε θα πέσω πάλι στην παγίδα, να, θα ψηφίσω ΠΑΣΟΚ/ΝΔ επειδή είμαι υπεύθυνος πολίτης, όχι σαν τους αριστερούς που θέλουν το κακό της χώρας γιατί το έχουν παίξει διπλό στο Στοίχημα”. Α, και πού’σαι, λεφτά υπάρχουν. Θα το ακούσεις κι αυτό σύντομα.
Φυσικά, αυτή είναι απλά μία θεωρία μου, και μπορεί κάποτε να αποδειχθεί ότι είναι μία παπαριά και μισή. Και δυστυχώς ή ευτυχώς εμένα δε με καλούν στα τοκ σόου, οπότε τις θεωρίες μου τις διαβάζουν τρεις-τέσσερις τρελοί σαν εμένα, και δεν παρουσιάζονται ως θέσφατα σε έναν ολόκληρο λαό. Εξάλλου, όπως βλέπεις με καχυποψία ένα τηλεοπτικό δελτίο γιατί δεν ξέρεις τι συμφέροντα κρύβονται από πίσω, έτσι λογικά θα βλέπεις και με καχυποψία έναν ανθυπομπλόγκερ που γράφει ό,τι του κατέβει στο κεφάλι. Μπορεί, ξέρω’γω, να κατέβω υποψήφιος στις επόμενες εκλογές με τον ΣΥΡΙΖΑ, ή με τον Καμμένο, ή με τον ΑΝΤΑΡΣΥΑ, ή με τη Λούκα Κατσέλη (θα πνιγώ από τα γέλια), ή μπορεί να είμαι κανένας από αυτούς τους αντιμνημονιακούς του ΠΑΣΟΚ, που αφού ψήφισαν πρόθυμα για δύο χρόνια ό,τι τους είπε το αφεντικό τους και κούναγαν χαρούμενα την ουρά τους όταν τους χάιδευε το κεφαλάκι, θυμήθηκαν ξαφνικά ότι είχαν ξεχάσει να πάρουν τσιγάρα, βγήκαν να πάνε μέχρι το περίπτερο και δεν ξαναγύρισαν ποτέ, βρίσκοντας νέα φωλιά στου Κουβέλη το κονάκι.
Πάντως, μία άλλη θεωρία που έχω λέει ότι ανεξαρτήτως από το πόσο έφαγε ο καθένας, όλοι μαζί θα τον πιούμε. Γιατί όταν συμφωνείς να βγεις για φαγητό με γύφτουλες όπως οι βουλευτές μας, ξέρεις από πριν ότι ακόμα κι αν αυτοί φάνε τον αγλέορα κι εσύ δεν αγγίξεις το πιρούνι σου, αυτοί θα επιμένουν να πληρώσετε μισά-μισά. Αν, βέβαια, κουβαλάνε λεφτά πάνω τους και δε σου ζητήσουν να τα πληρώσεις όλα εσύ, επειδή πέρασε ένα ρακούν και τους πήρε το πορτοφόλι, βούτηξε τα λεφτά και τα κατέθεσε σε έναν λογαριασμό στην Ελβετία.

Τρίτη 14 Φεβρουαρίου 2012

Οι παπαγάλοι και η Γουίτνι Χιούστον...

Ο άνθρωπος του μετρό...
Έχω βαρεθεί μετά από κάθε πορεία να γράφω εδώ τι ωραία που ήταν, και πόσος κόσμος μαζεύτηκε, και πόσο ελπιδοφόρο είναι να ξυπνάει ο κόσμος, και πόσο κακοί είναι οι μπάτσοι που μας ψεκάζουν, και πόσο κοντεύει να σπάσει το κεφάλι μου από τα γαμημένα τα χημικά. Βαρέθηκα. Όσοι κατέβηκαν χθες στο Σύνταγμα, όλοι ανεξαιρέτως, ξέρουν. Όσοι δεν ξέρουν, μπορούν να αναζητήσουν το τι συνέβη σε άλλα, πολύ πιο αξιόπιστα και αντικειμενικά sites και blogs από το δικό μου. Αν και, μεταξύ μας, αν είσαι Αθηναίος, έχων σώας τας φρένας και αρτιμελής, και δεν κατέβηκες χθες στο Σύνταγμα, δε δικαιούσαι να ξέρεις τι έγινε χθες. Δεν ενδιαφέρθηκες αρκετά για να κερδίσεις αυτό το δικαίωμα.
Ξέρεις, η πόλη δεν είναι μία νεκρή μάζα τσιμέντου. Η πόλη είμαστε εμείς οι ίδιοι. Και αν εμείς οι ίδιοι καθόμαστε στους καναπέδες μας και βλέπουμε την πόλη μας από τις τηλεοράσεις, τότε είναι που αυτή η πόλη πεθαίνει. Η πόλη δε θα πεθάνει με μία φωτιά, ούτε με έναν πόλεμο. Θα πεθάνει όταν πια δε θα ενδιαφέρεται κανείς γι’αυτήν.
Ας δούμε λοιπόν εν συντομία τι συνέβη χθες γενικά:
- (κανείς δεν ξέρει πόσες) Χιλιάδες πολίτες συγκεντρώθηκαν στην Αθήνα και άλλες πόλεις της χώρας για να εναντιωθούν σε ένα εξοντωτικό νομοσχέδιο.
- Οι πολίτες αυτοί δέχτηκαν αναίτιες επιθέσεις από τις δυνάμεις των ΜΑΤ, που τους φλόμωσαν στο δακρυγόνο ενώ διαδήλωναν ειρηνικά.
- Παράλληλα με τη διαδήλωση, ομάδες κουκουλοφόρων έβαλαν φωτιά σε κάποια κτίρια, προκαλώντας υλικές ζημιές, λιγότερο ή περισσότερο σοβαρές.
- 199 από τους 300 βουλευτές ψήφισαν το εξοντωτικό νομοσχέδιο στο οποίο η πλειοψηφία των πολιτών εναντιώθηκε.
- Μετά την ψήφιση του νομοσχεδίου, 45 βουλευτές που ξέφυγαν από την κομματική τους γραμμή διαγράφηκαν σε χρόνο dt, όπως άλλωστε συμβαίνει σε κάθε δημοκρατία.
- Πέθανε η Γουίτνι Χιούστον.
Μπορεί κανείς να πει ότι όλα τα παραπάνω γεγονότα αποτελούν πολύ ενδιαφέρουσες ειδήσεις, που θα άξιζαν να αναφερθούν σε ένα δελτίο ειδήσεων. Ακόμα και σε ένα τόσο διεφθαρμένο και προπαγανδιστικό δελτίο ειδήσεων όσο αυτά που έχουμε συνηθίσει να βλέπουμε. Όποιος όμως άντεξε σήμερα να δει δελτία ειδήσεων (και τα συγχαρητήριά μου σε όσους τα κατάφεραν χωρίς ηρεμιστικά), ξέρει ήδη ότι κάποια από αυτά δεν αναφέρθηκαν καν, ενώ κάποια άλλα υπεραναλύθηκαν, μέχρι που έγιναν νιανιά.
Αν, λοιπόν, αγαπητέ και αγαπητή μου, δεν είχες κατέβει χθες στο Σύνταγμα, σήμερα ενημερώθηκες μόνο για τα κτίρια που κάηκαν, τους ταραξίες που έκαψαν την Αθήνα, τους βουλευτές που διεγράφησαν από τα κόμματά τους και την αιτία του θανάτου της Γουίτνι Χιούστον. Με το μικροσκόπιο ίσως ανακαλύψεις κάπου κάποια αναφορά στο πλήθος και το πείσμα των ειρηνικών διαδηλωτών και στις συνέπειες από την ψήφιση του νέου μνημονίου στους πολίτες (ενώ αντίθετα οι “καταστροφικές” συνέπειες της χρεοκοπίας απέσπασαν δεκάλεπτα ρεπορτάζ σε πολλά κανάλια τις προηγούμενες μέρες), ενώ ούτε με μικροσκόπιο δε θα βρεις αναφορές στην αστυνομική βία.
Είναι αλήθεια πιο σημαντικός ο θάνατος της Γουίτνι Χιούστον από την ασφάλεια και το μέλλον των Ελλήνων; Έτσι φαίνεται.
Εσύ, λοιπόν, Αθηναίε που δεν κατέβηκες χθες στο Σύνταγμα, μπορείς να πεις ό,τι θες. Μπορείς να επιχειρηματολογήσεις για τους κακούς κουκουλοφόρους που καίνε την πόλη σου (ωστόσο σκέψου λίγο το ενδεχόμενο κάτω από τις κουκούλες να μην είναι αυτοί που διαρρηγνύεις τα ιμάτιά σου ότι είναι), να χαρακτηρίσεις συλλήβδην ταραξίες όλους όσοι κατέβηκαν στο Σύνταγμα, να κοιμηθείς με ήσυχη τη συνείδησή σου ότι εσύ έπραξες το σωστό. Μπορείς να πεις ό,τι θες. Δημοκρατία έχουμε, άλλωστε. Όμως εμείς που βρεθήκαμε εκεί, κινδυνεύσαμε (όχι από κουκουλοφόρους, αλλά από κρανοφόρους αστυνομικούς), τρέξαμε, φωνάξαμε, κλάψαμε, μας κόπηκε η ανάσα, πέσαμε κάτω, ξαναγυρίσαμε, ξανακλάψαμε, ξανατρέξαμε, ξαναφωνάξαμε… Εμείς ξέρουμε. Ζήσαμε. Ήμασταν εκεί. Εσύ παπαγαλίζεις ό,τι άκουσες. Γι’αυτό, φάε δύο κρακεράκια, άκου κι ένα τραγούδι της μακαρίτισσας της Γουίτνι Χιούστον και άντε για ύπνο. Δεν έχουμε ανάγκη τις νουθεσίες σου εκ του μακρώθεν. Να ήσουν εκεί να μας τις πεις από κοντά.
Γιατί έξω απ’τον χορό πολλά τραγούδια λέει κανείς. Αλλά τα λέει φάλτσα.

Σάββατο 4 Φεβρουαρίου 2012

Οι αλήτες, οι ρουφιάνοι και οι δημοσιογράφοι ....

Ο άνθρωπος του μετρό...
Η στρατιωτική μου θητεία ήταν (όπως και για τους περισσότερους, άλλωστε) μία τραυματική εμπειρία. Και πριν σπεύσετε να πείτε τη δική σας ιστορία, να σας ενημερώσω πως εγώ έφτασα μία ανάσα από το Στρατοδικείο και ακόμα δεν έχω καταλάβει ακριβώς πώς τη γλίτωσα. Τέλος πάντων, άλλο θέλω να πω. Ένας από τους παράγοντες που έκαναν ακόμα πιο δύσκολη τη θητεία μου ήταν και οι σπουδές μου. Βλέπεις, μέχρι τότε δεν είχα καταλάβει ότι η λέξη “δημοσιογράφος” στους περισσότερους δεν προκαλεί δέος, σεβασμό ή έστω ένα συγκαταβατικό κούνημα του κεφαλιού, αλλά μία γκριμάτσα αηδίας που συνοδεύεται από την φράση-καρμπόν “αλήτης-ρουφιάνος-δημοσιογράφος”. Έτσι, όταν γνώριζα κάποιον φαντάρο και με ρωτούσε τι έχω σπουδάσει, απαντούσα αθώα (και ίσως με κάποια αφελή υπερηφάνεια) “δημοσιογραφία”. Και φυσικά τύγχανα σχεδόν κάθε φορά της αντιμετώπισης που προανέφερα.
Κάποια στιγμή μάλιστα με ενόχλησε τόσο πολύ αυτή η ιστορία, που από ένα σημείο και μετά δεν έλεγα “δημοσιογραφία”, αλλά “επικοινωνία”, που ήταν και πιο ακριβές με βάση το όνομα της σχολής μου. Ήταν η πρώτη φορά που ένιωσα ντροπή επειδή ήθελα να γίνω δημοσιογράφος.
Φυσικά, αυτή η αντίδραση, που στις μέρες μας είναι πιο συχνή από ποτέ, είναι άδικη. Κι αυτό γιατί δεν μπορείς να εξισώνεις μια χούφτα μεγαλοδημοσιογράφους που βγάζουν εκατομμύρια διαστρεβλώνοντας τις ειδήσεις με τη συντριπτική πλειοψηφία των δημοσιογράφων, οι οποίοι μετά βίας βγάζουν τα προς το ζην (αν τα βγάζουν) και στην πράξη δεν έχουν τη δύναμη να επηρεάσουν όχι την κοινή γνώμη, αλλά ούτε τον ψιλικατζή της γειτονιάς.
Οι μεγαλοδημοσιογράφοι, όπως και οι πολιτικοί, είναι σε μεγάλο βαθμό αποκομμένοι από την κοινωνία. Και δεν υπάρχει καλύτερος τρόπος για να το καταλάβει κανείς αυτό από την παρουσία τους στα social media – όσους τολμούν να έχουν παρουσία, δηλαδή.
Είχαμε ένα επικοινωνιακό τσίρκο χθες στα Εξάρχεια, με την υπόθεση κάποιων άστεγων και αλληλέγγυων σε αυτούς που μπήκαν στην καφετέρια του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Αθηναίων. Αν θελήσει κανείς να διαβάσει τι συνέβη εκεί χθες, η πιο κατατοπιστική περιγραφή είναι αυτή εδώ, από τον @risinggalaxy, καθώς και τα σχόλια από κάτω. Όχι το δελτίο του Mega, όχι κάποια μεγάλη εφημερίδα, όχι ένα ενημερωτικό portal, αλλά το blog κάποιου που βρέθηκε εκεί και ήταν αυτόπτης μάρτυρας των γεγονότων. Κι αν μπορεί κανείς να το θεωρήσει μη δημοσιογραφικό ή “στρατευμένο”, ας σκεφτεί πρώτα ποια στάση τήρησαν οι παραδοσιακοί δημοσιογράφοι, που στο κάτω-κάτω της γραφής πληρώνονται για να είναι δημοσιογράφοι, και άρα θα περίμενε κανείς μία αξιοπιστία και μία σοβαρότητα από αυτούς.
Όποιος ήταν online στο Twitter το απόγευμα της Τετάρτης και ακολουθεί τους σωστούς ανθρώπους ξέρει ήδη ότι η στάση των δηλωμένων δημοσιογράφων (και όχι αυτών που εκπροσωπούν τη λεγόμενη “δημοσιογραφία των πολιτών”) ήταν στην καλύτερη περίπτωση αδιάφορη, και στη χειρότερη απροκάλυπτα αρνητική, σε σημείο σοβαρής παρεξήγησης και ενάντια σε κάθε λογική δημοσιογραφικής δεοντολογίας.
Αυτό που παρατηρώ είναι ότι αυξάνονται όλο και περισσότερο οι περιπτώσεις ανθρώπων που μπαίνουν “ατσαλάκωτοι” στο Twitter και το Facebook, και βγαίνουν με κατεβασμένα σώβρακα. Άνθρωποι που νομίζουν ότι θα κάνουν “καριέρα” στα social media με τον ίδιο ακριβώς τρόπο που το πέτυχαν στην τηλεόραση και τις εφημερίδες: Προπαγανδίζοντας, επηρεάζοντας την κοινή γνώμη, προωθώντας τις προσωπικές τους ατζέντες. Μόνο που στα social media υπάρχει κάτι που στα παραδοσιακά μέσα δεν υπήρχε, ή υπήρχε, αλλά ήταν ασήμαντο: Υπάρχει ανάδραση. Ό,τι γράφει κανείς μπορεί σε πραγματικό χρόνο να σχολιαστεί, να συζητηθεί, να αποθεωθεί ή να λοιδωρηθεί, να κάνει το γύρο του Διαδικτύου σε 80 δευτερόλεπτα και να γυρίσει πίσω στον γράφοντα, με όλες τις συνέπειες που μπορεί να έχει αυτό.
Μην έχοντας συνηθίσει την ανάδραση, οι παλαιού τύπου δημοσιογράφοι θεωρούν τα αρνητικά σχόλια “bullying”, ειδικά όταν αυτά έρχονται ανά δεκάδες. Βέβαια, πρακτικά “bullying” είναι να χρησιμοποιείς την “αυθεντία” σου για να επιβάλλεις την άποψή σου και να καταπνίξεις κάθε αντίθετη γνώμη ως υποδεέστερη, μία πρακτική που τα παραδοσιακά ΜΜΕ και οι εκπρόσωποί τους ακολουθούν με ιδιαίτερη σπουδή εδώ και πολλά χρόνια. Bullying στον μπούλη; Δε νομίζω.
Φυσικά δε θα πω ότι όλοι όσοι υποστήριξαν τους άστεγους και τους αλληλέγγυους είναι (είμαστε, για την ακρίβεια) άγιοι, γιατί χοντράδες και ανακρίβειες ειπώθηκαν από όλες τις πλευρές. Το θέμα είναι ότι από ανθρώπους που δεν πληρώνονται για να μεταδίδουν γεγονότα είναι αναμενόμενο να υπάρξουν τέτοια προβλήματα. Οι επαγγελματίες δημοσιογράφοι, όμως; Τι δικαιολογία έχουν για τη διασπορά ψευδών ειδήσεων και την απαξιωτική στάση απέναντι σε ένα θέμα για το οποίο πιθανότατα δεν είχαν ιδέα; Μήπως θα έπρεπε να λογοδοτήσουν;
Μ’αυτά και με τ’άλλα, έχω καταντήσει κι εγώ να είμαι ο άνθρωπος που σιχαινόμουν πριν από μερικά χρόνια. Αυτός που βλέπει με καχυποψία κάθε δημοσιογράφο εκ των προτέρων. Αυτός που βλέπει στο Τwitter κάποιον να δηλώνει στο bio του “δημοσιογράφος”, και ξινίζει αυτόματα τα μούτρα του. Κι ας ξέρω ότι δεν είναι σωστό. Κι ας ξέρω ότι είναι άλλοι οι αλήτες, άλλοι οι ρουφιάνοι και άλλοι οι δημοσιογράφοι. Και είναι μόνο κάποιοι λίγοι που είναι και τα τρία μαζί.
UPDATE: Ο Γαλαξιάρχης τα λέει καλύτερα από μένα.

Σάββατο 14 Ιανουαρίου 2012

Επανάσταση, περισυλλογή, επανάσταση ...

Ο άνθρωπος του μετρό...
“Η ζωή χωρίζεται σε τρεις φάσεις: επανάσταση, περισυλλογή, τηλεόραση. Ξεκινάς να αλλάξεις τον κόσμο και καταλήγεις να αλλάζεις κανάλια.”
Αυτή η ατάκα (που σύμφωνα με το εμπεριστατωμένο google search που έκανα αποδίδεται στον Αρκά, αν και έχω διαβάσει τα άπαντα του Αρκά και δε θυμάμαι πού το έχει γράψει – any ideas?) αντικατοπτρίζει πλήρως τη σημερινή πραγματικότητα. Άνθρωποι που στα 18 τους έκαναν τα πάντα για να αλλάξουν τον κόσμο (ή έστω τη χώρα τους), σήμερα στα 50 τους κάνουν τα πάντα για να πάρουν αυτοί το τηλεκοντρόλ, κοιτάζοντας μόνο την πάρτη τους και αφήνοντας τις τύχες του κόσμου σε αυτούς που θελουν να τις αναλάβουν, με όχι και τόσο αθώα κίνητρα. Οι ίδιοι άνθρωποι που πρωτοστάτησαν σε φοιτητικούς ξεσηκωμούς για έναν καλύτερο κόσμο, τώρα είναι και οι ίδιοι μέρος ενός χειρότερου κόσμου – και είναι και περήφανοι για τους εαυτούς τους.
Όλοι λίγο-πολύ στα νιάτα μας πιστέψαμε σε έναν καλύτερο κόσμο και προσπαθήσαμε να τον υλοποιήσουμε – αλίμονο σε όποιον δεν το έκανε και θεωρεί τον εαυτό του ανθρώπινο ον. Στην πορεία, όμως, στους σημερινούς 40ρηδες και 50ρηδες συνέβη αυτό που άλλοι λένε “ωρίμανση” και άλλοι “αλλοτρίωση”. Όπως κι αν το πεις, η ουσία είναι ότι τα όνειρα για έναν καλύτερο κόσμο ξεχάστηκαν και αντικαταστάθηκαν από μία σταδιακή προσαρμογή στις επιταγές του συμβατικού κόσμου, μέχρι που έφτασαν να είναι ακριβώς αυτοί που πολεμούσαν πριν από τριάντα χρόνια.
Μπορεί άραγε αυτό να αλλάξει στις επόμενες γενιές, αρχής γενομένης από τη δική μου; Ναι, νομίζω ότι μπορεί…
Και νομίζω ότι μπορεί, ακριβώς επειδή η μία από τις τρεις φάσεις ολοένα και αποδυναμώνεται. Βλέπεις, η τηλεόραση δεν είναι τόσο ισχυρή όσο ήταν κάποτε. Πλέον είναι τόσοι πολλοί αυτοί που ενημερώνονται από το Διαδίκτυο, ώστε η επιρροή των (αποδεδειγμένα διεφθαρμένων και συμφεροντολογικών) τηλεοπτικών δελτίων ειδήσεων σύντομα θα περιορίζεται στους παππούδες και τους τεχνοφοβικούς. Το βλέπω ήδη από τους γονείς μου: Η μάνα μου έχει κόψει την καθημερινή εφημερίδα που αγόραζε και σταμάτησε να βλέπει τηλεοπτικά δελτία – πλέον ενημερώνεται από το Internet, που μέχρι πριν ένα χρόνο το είχε μόνο για να παίζει παιχνίδια. Ο πατέρας μου επίσης ενημερώνεται καθημερινά από το Διαδίκτυο, και εφημερίδα διαβάζει μόνο τις Κυριακές. Ενημερωτικές εκπομπές στην τηλεόραση δε βλέπουν ποτέ. Βασική πηγή ενημέρωσής τους είναι το Internet. Και είναι 55 χρονών, έτσι;
Χωρίς τηλεόραση (και με τις εφημερίδες ημιθανείς), η προπαγάνδα έχει πολύ μικρότερη ισχύ και η φάση της περισυλλογής μπορεί να οδηγήσει εκεί απ’όπου ξεκίνησε: Στην επανάσταση.
Εντάξει, θα μου πεις ότι λέω βλακείες, ότι το σύστημα είναι πολύ βαθιά ριζωμένο και όσο κι αν προσπαθήσεις να το τραβήξεις, πιο πιθανό είναι να σε τραβήξει κι εσένα εκεί κάτω, παρά να καταφέρεις να το ξεριζώσεις. Εξάλλου, η μέχρι τώρα εμπειρία αυτό μας λέει: Μας λέει ότι οι άνθρωποι αλλοτριώνονται από το σύστημα, γίνονται ένα με αυτό και μετά τραβάνε και τους υπόλοιπους προς το μέρος τους. Ωστόσο, η ζωή είναι σαν τα αμοιβαία κεφάλαια: Οι σημερινές αποδόσεις δεν εξασφαλίζουν τις μελλοντικές. Ο κόσμος αλλάζει, και καταστάσεις που είναι βαθιά ριζωμένες στον παλιό κόσμο δυσκολεύονται να προσαρμοστούν στον καινούργιο, γενναίο κόσμο. Μένουν πίσω, και σύντομα αποτελούν (ευχάριστη ή δυσάρεστη) ανάμνηση.
Έρχεται στο μυαλό που η περίπτωση των Αγανακτισμένων. Ένα ιδιότυπο “κίνημα”, χωρίς ιδιαίτερη οργάνωση, χωρίς σαφή αιτήματα, χωρίς να αρθρώνει έναν λόγο πολιτικό. Άνθρωποι που μαζεύονταν σε ένα μέρος και κραύγαζαν. Κι όμως, ακόμα κι έτσι, οι Αγανακτισμένοι άφησαν “κάτι”. Μία κληρονομιά που ψάχνει κληρονόμο.
Αν θες τη γνώμη μου, οι Αγανακτισμένοι ήταν ένα “πρωτόγονο” κίνημα. Και ήταν πρωτόγονο ακριβώς επειδή ήταν κάτι το καινούργιο, εντελώς καινούργιο για τα ελληνικά δεδομένα. Βλέπεις, στην Ελλάδα έχουμε συνηθίσει τα πάντα να γίνονται από πολιτικούς. Λίγοι από εμάς είναι ενεργά μέλη σε κάποια μη κυβερνητική οργάνωση που στηρίζει κάποιον κοινωνικό σκοπό – λες και περιμένουμε όλα να τα κάνει το κράτος. Οι Αγανακτισμένοι, λοιπόν, ήταν ουσιαστικά ένα “πείραμα”: Μία απόπειρα δημιουργίας ενός μαζικού κοινωνικού κινήματος που θα επιχειρούσε να λειτουργήσει ως μοχλός πίεσης προς την κυβέρνηση και τη Βουλή. Και ήταν ένα πείραμα που είναι δύσκολο ακόμα να πούμε αν αποδεικνύεται επιτυχημένο ή αποτυχημένο.
Πιστεύω, όμως, ότι το επόμενο αντίστοιχο κίνημα θα είναι πολύ πιο ισχυρό. Κι αυτό γιατί, χάρη και στο Διαδίκτυο, σταδιακά μεγαλώνουν οι ρίζες που θα μπορέσουν να υποστηρίξουν κάτι τέτοιο. Αφορμή για το σημερινό post ήταν το hashtag #astegoi στο Twitter, μέσα από το οποίο απλοί άνθρωποι (όχι πολιτικοί, όχι κανάλια, όχι εφοπλιστές, όχι ήδη υπάρχουσες οργανώσεις) καλούνται να δώσουν ιδέες για να ανακουφιστούν οι ολοένα και αυξανόμενοι άστεγοι. Είναι μία πολύ ενδιαφέρουσα πρωτοβουλία που δε θα μπορούσε με κανέναν τρόπο να ληφθεί τριάντα χρόνια πριν. Να γιατί είναι τόσο πολύτιμο εργαλείο το Internet. Το ίδιο ισχύει και με το #tutorpool, όπου δάσκαλοι και καθηγητές προσφέρουν παρέχουν δωρεάν μαθήματα σε μαθητές που τα έχουν ανάγκη, αλλά και με το Κοινωνικό Ωδείο, όπου καθηγητές μουσικής θα προσφέρουν δωρεάν μαθήματα σε όσους στερούνται της πρόσβασης στη μουσική παιδεία. Και είμαι βέβαιος ότι υπάρχουν κι άλλες πολλές τέτοιες πρωτοβουλίες που απλά δεν έχουν υποπέσει ακόμα στην αντίληψή μου.
Αν “εθιστούμε” σε τέτοιες οργανώσεις, τότε την επόμενη φορά που θα συγκεντρωθούμε στο Σύνταγμα δε θα είμαστε ένας ανοργάνωτος όχλος, αλλά κάτι παραπάνω. Ίσως και κάτι πολύ παραπάνω, κάτι που θα φέρει τον κόσμο τούμπα – ποτέ δεν ξέρεις.
Και ίσως τότε οι τρεις φάσεις της ζωής να είναι αυτές που θα’πρεπε να είναι: Επανάσταση, περισυλλογή, επανάσταση. Ξεκινάς να αλλάξεις τον κόσμο και τον αλλάζεις.

Ροη αρθρων