Πως το WikiLeaks μας άνοιξε τα μάτια για την ψευδαίσθηση της ελευθερίας...

Του Slavoj Zizek, ΚΟΙΤΑ ΤΟΝ ΟΥΡΑΝΟ...

 

Θυμόμαστε τις επετείους που σηματοδοτούν τα σημαντικά γεγονότα της εποχής μας: H 11η Σεπτεμβρίου (όχι μόνο η επίθεση στους Δίδυμους Πύργους το 2001, αλλά και το στρατιωτικό πραξικόπημα εναντίον του Αλιέντε στη Χιλή το 1973), η D-day κτλ. Ίσως μια άλλη ημερομηνία θα πρέπει να προστεθεί στον κατάλογο αυτό: 19 Ιουνίου.

 

Οι περισσότεροι από εμάς θέλουμε να κάνουμε μια βόλτα κατά τη διάρκεια της ημέρας για να πάρουμε μια ανάσα καθαρού αέρα. Πρέπει να υπάρχει ένας καλός λόγος για όσους δεν μπορούν να το κάνουν - ίσως έχουν μια δουλειά που τους εμποδίζει (να δουλεύουν για παράδειγμα σε ανθρακωρυχεία η σε υποβρύχια) ή να έχουν μία περίεργη ασθένεια που κάνει την έκθεση στο φως του ήλιου ένα θανάσιμο κίνδυνο. Ακόμα και οι κρατούμενοι έχουν την καθημερινή τους ωριαία βόλτα στον καθαρό αέρα.

 

Η 19η Ιουνίου σηματοδοτεί δύο χρόνια από τότε που ο Julian Assange στερήθηκε το δικαίωμα αυτό: είναι μόνιμα περιορισμένος στο διαμέρισμα που στεγάζει τη πρεσβεία του Εκουαδόρ στο Λονδίνο. Αν βγει από το διαμέρισμα, θα συλληφθεί αμέσως. Τι έκανε ο Assange για να το αξίζει αυτό; Με έναν τρόπο, μπορεί κανείς να κατανοήσει τις αρχές: Ο Assange και οι πληροφοριοδότες συνάδελφοί του έχουν συχνά κατηγορηθεί ότι είναι προδότες, αλλά είναι κάτι πολύ χειρότερο (στα μάτια των αρχών).

 

Δεν υπάρχει συμμετρία μεταξύ του "εξτρεμισμού" της Αριστεράς και της Δεξιάς...

Κοιτα τον Ουρανο...

Η πρόσφατη εκλογή του ΣΥΡΙΖΑ στην Ελλάδα προσφέρει μια ζωντανή αχτίδα ελπίδας για το μέλλον της κοινωνικής και οικονομικής δημοκρατίας στην Ευρώπη. Την ίδια στιγμή, ωστόσο, η άνοδος του δεξιού εθνικισμού, που υποδαυλίζει ρατσιστικά και αντισημιτικά συναισθήματα, απειλεί τα ιδανικά μιας πλουραλιστικής και δημοκρατικής Ευρώπης. Οι αναφορές των μέσων ενημέρωσης που διαστρεβλώνουν τη σημασία της αυξανόμενης επιρροής του ΣΥΡΙΖΑ με φράσεις όπως η άνοδος του αριστερού  «εξτρεμισμού» πρέπει να αντιμετωπιστούν με τους αυστηρότερους όρους. Δεν υπάρχει καμία σύγχρονη συμμετρία μεταξύ του λεγόμενου «εξτρεμισμού» της αριστεράς και της δεξιάς. Οι προσπάθειες να απορριφθεί η εμφατική έκκληση για οικονομική δικαιοσύνη τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ισπανία (το Podemos συγκέντρωσε το 8% των ψήφων) ως «λαϊκιστική», «αντι-ευρωπαϊκή» ή «σκεπτικιστική» προβαίνει σε εσφαλμένη ανάγνωση της πολιτικής τους σημασίας και σπουδαιότητας. Αυτές οι νίκες της ριζοσπαστική αριστεράς δεν μπορούν να συγκριθούν με την άνοδο του Εθνικού Μετώπου στη Γαλλία, του UKIP στην Αγγλία, την ενίσχυση των αντισημιτικών κομμάτων τόσο στην Ελλάδα όσο και την Ουγγαρία, καθώς και με τον αντι-μεταναστευτικό λαϊκισμό στο Βέλγιο και τη Δανία.
Η άνοδος της «ευρωσκεπτικιστικής» δεξιάς, με τις σαφώς ρατσιστικές πλατφόρμες της, είναι ένα άμεσο αποτέλεσμα των πολιτικών λιτότητας. Η άνοδος της αριστεράς, από την άλλη πλευρά, προσφέρει μια κριτική και μια εναλλακτική λύση για τις κοινωνικές και οικονομικές ανισότητες που γεννήθηκαν από τις πολιτικές λιτότητας. Για την πρόληψη της περαιτέρω εξάπλωσης της βίας και της απελπισίας, η Ευρωπαϊκή Ένωση χρειάζεται νέες συμμαχίες πέραν των εθνικών συνόρων και μια ριζική αναδιάταξη των θεσμών της για την επίτευξη μεγαλύτερης δημοκρατίας και οικονομικής ισότητας. Μια μεγάλη δημόσια συζήτηση θα πρέπει να ξεκινήσει για να συζητηθεί το μέλλον της ΕΕ, ο ρόλος της αλληλεγγύης και της κοινωνικής δικαιοσύνης, και το σύγχρονο νόημα της «ιδέας της Ευρώπης».

Για ποια Ευρώπη μιλάμε πια; Σκέψεις με αφορμή τη Σερβία....

Του Αντώνη Γαλανόπουλου...

Τέλος Ιανουαρίου ανακοινώθηκαν πρόωρες εκλογές στη Σερβία. Ο πρόεδρος της Σερβίας, Τόμισλαβ Νίκολιτς, υπέγραψε διάταγμα για τη διάλυση της βουλής και προκήρυξε βουλευτικές εκλογές για τις 16 Μαρτίου. Με το διάταγμα αυτό, έκανε αποδεκτό το αίτημα της κυβέρνησης, η οποία ζήτησε τη διεξαγωγή πρόωρων εκλογών, με την αιτιολογία ότι “εξαιτίας των σημαντικών μεταρρυθμίσεων που πρέπει να γίνουν τα επόμενα χρόνια απαιτείται νέα, καθαρή λαϊκή εντολή”.

Η είδηση μου έφερε στο μυαλό το φύλλο της εφημερίδας Belgrade Insight που είχε πέσει πρόσφατα στα χέρια μου, κατά τη διάρκεια ενός ταξιδιού, και είχα καταχωνιάσει σε κάποιο συρτάρι. Ανέτρεξα, λοιπόν, ξανά στις σελίδες της για να βρω εκείνες τις δύο ειδήσεις που μου είχαν κάνει εντύπωση τη πρώτη φορά που τη διάβασα. 

Το σύμπλεγμα του Σαμψών...

Του Immanuel Wallerstein, απο το Ιστολογιο Κοιτα τον ουρανο...

Στη Βίβλο υπάρχει η διάσημη ιστορία του Σαμψών, ο οποίος είναι ένας ήρωας. Υπάρχουν πολλές ερμηνείες για το νόημα της ιστορίας στην οποία ο Σαμψών, ένας Ισραηλίτης που του έχει χορηγηθεί θεϊκή δύναμη, γκρεμίζει το ναό των (πολύ ισχυρών) εχθρών Φιλισταίων, πεθαίνοντας κατά τη διάρκεια της διαδικασίας. Το εκλαμβάνω ότι σημαίνει πως μια πράξη που φαίνεται παράλογη (ο Σαμψών πεθαίνει στη διαδικασία) είναι και ηρωική και πολύ λογική γιατί γίνεται ο τρόπος (ίσως ο μόνος τρόπος) με τον οποίο ο ισχυρός εχθρός νικήθηκε και ο λαός του σώθηκε.

Εμείς φαίνεται να έχουν πολλούς υποθετικούς «Σαμψών» αυτές τις μέρες, που μπλοκάρουν ή επιδιώκουν να μπλοκάρουν ό, τι θεωρούν ότι είναι επικίνδυνοι «συμβιβασμοί» με τον εχθρό. Ο Benjamin Netanyahu, ο πρωθυπουργός του Ισραήλ, λέει ότι μια κακή συμφωνία είναι χειρότερη από καμία συμφωνία. Αναφέρεται σε αυτό που βλέπει ως συμφωνία των ΗΠΑ - Ρωσία για τη Συρία και την πιθανή συμφωνία ΗΠΑ - Ιράν. Στην Κολομβία, ο πρώην πρόεδρος των Συντηρητικών είναι απέναντι στον σημερινό συντηρητικό πρόεδρό της επειδή βρίσκεται σε διαπραγματεύσεις με την αντάρτικη οργάνωση γνωστή ως FARC, υπό την αιγίδα της Κούβας και της Βραζιλίας.

Και φυσικά έχουμε τις μαζικές μη διαπραγματεύσεις στο πλαίσιο των Ηνωμένων Πολιτειών, στις οποίες τα μέλη του Tea Party στο Κογκρέσο, κι ειδικά στη Βουλή των Αντιπροσώπων, χρησιμοποιούν τη δύναμή τους για να ασκήσουν βέτο σε οποιοδήποτε συμβιβασμό με τις δυνάμεις του εχθρού που βλέπουν να καθοδηγούνται από τον Πρόεδρο Ομπάμα και το Δημοκρατικό Κόμμα γενικά, με τη συνενοχή εκείνων που θεωρούν ότι είναι οι εσωτερικοί εχθροί, δηλαδή, όλοι αυτοί οι Ρεπουμπλικάνοι οι οποίοι ζητούν κάποιο είδος «συμβιβαστικής λύσης».

Η Συρία είναι ένας ψευδο-αγώνας...

Του Slavoj Zizek, μεσω του Ιστολογιου Κοιτα τον ουρανο...

Όλα αυτά που ήταν λάθος στη σκέψη και την πρακτική των ανθρωπιστικών παρεμβάσεων εξερράγησαν σε συμπυκνωμένη μορφή επ’ ευκαιρία της Συρίας. Εντάξει, υπάρχει ένας κακός δικτάτορας που (φέρεται να) χρησιμοποίησε δηλητηριώδη αέρια εναντίον του πληθυσμού της χώρας του - αλλά ποιος αντιτίθεται στο καθεστώς του; Φαίνεται πως ό, τι απέμεινε από τη δημοκρατική - κοσμική αντίσταση πνίγεται λιγότερο ή περισσότερο στο χάος των φονταμενταλιστικών ισλαμικών ομάδων που υποστηρίζονται από την Τουρκία και τη Σαουδική Αραβία, με ισχυρή παρουσία της Αλ Κάιντα στις σκιές.

Όσον αφορά τον Μπασάρ αλ - Άσαντ , η Συρία του τουλάχιστον προσποιούνταν πως ήταν ένα κοσμικό κράτος, οπότε δεν είναι περίεργο που τώρα οι χριστιανοί και άλλες μειονότητες τείνουν να πάρουν το μέρος του εναντίον των ανταρτών σουνιτών. Με λίγα λόγια, έχουμε να κάνουμε με μια σκοτεινή σύγκρουση, η οποία αμυδρά μοιάζει με την εξέγερση στη Λιβύη εναντίον του συνταγματάρχη Καντάφι - δεν υπάρχουν σαφή πολιτικά διακυβεύματα, δεν υπάρχουν ενδείξεις ενός ευρύ απελευθερωτικού – δημοκρατικού συνασπισμού, μόνο ένα πολύπλοκο δίκτυο θρησκευτικών και εθνοτικών συμμαχιών υπερπροσδιορίζονται από την επιρροή των υπερδυνάμεων (ΗΠΑ και δυτική Ευρώπη από την μια πλευρά, Ρωσία και Κίνα από την άλλη). Υπό αυτές τις συνθήκες, οποιαδήποτε άμεση στρατιωτική επέμβαση είναι πολιτική τρέλα με ανυπολόγιστους κινδύνους - ας πούμε, τι θα γίνει αν οι ριζοσπάστες ισλαμιστές αναλάβουν μετά την πτώση του Άσαντ; Θα επαναλάβουν οι ΗΠΑ το λάθος τους στο Αφγανιστάν, να εξοπλίσουν δηλαδή τα μελλοντικά στελέχη της Αλ - Κάιντα και των Ταλιμπάν;

Σε μια τέτοια μπερδεμένη κατάσταση, η στρατιωτική επέμβαση μπορεί να δικαιολογηθεί μόνο από έναν βραχυπρόθεσμο αυτοκαταστροφικό οπορτουνισμό. Η ηθική κατακραυγή που προκλήθηκε για να παρέχει μια λογική κάλυψη στον καταναγκασμό της παρέμβασης («Δεν μπορούμε να επιτρέψουμε τη χρήση δηλητηριωδών αερίων σε άμαχο πληθυσμό») είναι ψεύτικη. Αντιμέτωπος με μια περίεργη ηθική που δικαιολογεί το να παίρνεις το μέρος της μιας εγκληματικής ομάδα φονταμενταλιστών εναντίον της άλλης, δεν μπορεί κανείς παρά να συμμεριστεί την αντίδραση του Ron Paul στην συνηγορία του Τζον Μακέιν υπέρ μιας ισχυρής παρέμβασης: «Με τέτοιος πολιτικούς, ποιος χρειάζεται τους τρομοκράτες;».

Πληροφοριοδότες: οι νέοι ήρωες μας...

Του Slavoj Zizek,  Κοιτα τον ουρανο...

Όλοι θυμόμαστε το χαμογελαστό πρόσωπο του προέδρου Μπαράκ Ομπάμα, γεμάτο ελπίδα και εμπιστοσύνη, όταν διατύπωσε το σύνθημα της πρώτης εκστρατείας του: «Ναι, μπορούμε!». Μπορούμε να απαλλαγούμε από τον κυνισμό της εποχής Μπους και να φέρουμε δικαιοσύνη και ευημερία στον αμερικανικό λαό.

Αλλά καθώς οι Ηνωμένες Πολιτείες συνεχίζουν τις μυστικές επιχειρήσεις και επεκτείνουν το δίκτυο πληροφοριών τους, κατασκοπεύοντας ακόμη και τους συμμάχους τους, μπορούμε να φανταστούμε τους διαδηλωτές να φωνάζουν στον Ομπάμα: «Πώς μπορείς να χρησιμοποιείς μη επανδρωμένα αεροσκάφη για δολοφονίες; Πώς μπορείς να κατασκοπεύεις τους συμμάχους μας;». Ο Ομπάμα τους κοιτά και μουρμουρίζει με ένα σαρδόνιο χαμόγελο: «Ναι, μπορούμε».

Merry crisis and a happy new fear...

ΚΟΙΤΑ ΤΟΝ ΟΥΡΑΝΟ...
του Αντώνη Γαλανόπουλου

Ο χρόνος, η τέταρτη διάσταση όπως εμφανίζεται στη ποίηση του Ρίτσου, προσδιορίζει κι ορίζει τις ζωές μας. Η σύγκριση με το παρελθόν και η προσδοκία για το μέλλον είναι δυο από τις πιο κινητοποιές διαδικασίες στη ζωή των ανθρώπων σε προσωπικό, κοινωνικό κι εθνικό επίπεδο.

Ενώ λοιπόν όλο τον υπόλοιπο χρόνο κυριαρχεί το «κάθε πέρσι και καλύτερα», τα Χριστούγεννα είμαστε γεμάτοι φοβισμένες ελπίδες κι έωλες προσδοκίες για το καλύτερο –στην κυριολεξία- αύριο του νέου χρόνουΗ προσδοκία όμως έχει νόημα μόνο όταν βασίζεται σε ένα ποσό καταβαλλόμενης προσπάθειας. Αλλιώς δεν διαφέρει σε τίποτα από το άναμμα του κεριού στο όνομα μιας τυφλής, μονόδρομης πίστης.

Η γενιά μου ως η δεύτερη -στην ουσία- γενιά μετά την μεταπολίτευση ήταν αυτή που θα ολοκλήρωνε τον μετασχηματισμό. Ήταν η γενιά που ιστορικά θα πήγαινε οριστικά ένα βήμα πιο μακριά. Για αυτό η γενιά μας έχει μια ιδιαίτερη σχέση με τον εθνικό χρόνο.
Εξηγούμαι:
-Παππούδες που κουβαλούν ζωντανές μνήμες ιστορικών περιόδων που εμάς μας ταλαιπώρησαν μόνο ως εξεταστέα υλη στο Γυμνάσιο και στο Λύκειο.
-Γονείς που έζησαν την Μεταπολίτευση, την Αλλαγή. Λίγοι σπούδασαν, περισσότεροι βρήκαν απασχόληση στο δημόσιο. Έζησαν ή δημιούργησαν την «ισχυρή Ελλάδα» της καλπάζουσας ανάπτυξης του ΑΕΠ και την Ελλάδα της πλαστής ευμάρειας και του τερατώδους δημοσίου χρέους.
-Και μετά εμείς, που θεωρώντας το περιβάλλον ασφαλές, όπως μας έμαθαν, επιλέξαμε την επένδυση στη γνώση.

Η κρίση ανέτρεψε την ιστορική πορεία και τις σχετικές προσδοκίες μιας γενιάς. Η γενικευμένη ευημερία και η συνεχής ανάπτυξη σταμάτησε απότομα. Τα δημοσιονομικά μέτρα της τελευταίας τριετίας έχουν σκληρές πρωτογενείς συνέπειες αλλά παράλληλα οι δευτερογενείς συνέπειες τους σε συνδυασμό με τις μονιμοποιητικές νομοθετικές ρυθμίσεις συνθέτουν ένα μέλλον-κολαστήριο.

Η πιο σπουδαγμένη γενιά ( αποφεύγω συνειδητά τον όρο «μορφωμένη» ) στην ιστορία της χώρας θα είναι «η πρώτη γενιά που θα ζήσει χειρότερα από τη προηγούμενη».
Είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα αμειβόμαστε λιγότερο από τους γονείς μας οι οποίοι επένδυσαν για να αποκτήσουμε περισσότερα προσόντα από αυτούς. Ήδη παραβιάζεται το άρθρο 22 παράγραφος 1 που εγγυάται την αρχή της ίσης αμοιβής για ίσης άξιας εργασία με τη νομοθετική ρύθμιση για χαμηλότερο μισθό στους νεοδιορισμένους.

Ωθούμαστε στην έξοδο από τη χώρα. Όλες οι αποφάσεις της κυβέρνησης είναι ένα ακόμα «συμπονετικό» χτύπημα στη πλάτη, μια παραπάνω ώθηση εκτός συνόρων. Μόνο το πρώτο εξάμηνο του 2011, 4100 άνθρωποι έφυγαν για τη Γερμανία, αύξηση 84% σε σχέση με το 2010. Η Ελλάδα βιώνει ξανά το φαινόμενο της μετανάστευσης χάνοντας τώρα πτυχιούχους, νέους ερευνητές κι επιστήμονες που βιώνουν την απαξίωση και δεν ελπίζουν σε τίποτα πια σ’αυτή τη χώρα. Νέοι άνθρωποι που αναζητούν δουλειά και πέφτουν στο τοίχο της «μαύρης» εργασίας που διαχρονικά προσφέρει η Ελλάδα της καφετέριας.

Νέοι άνθρωποι που ταπεινώνονται, απογυμνώνονται από τις φιλοδοξίες τους, αποξενώνονται από τις επιθυμίες και τα προσόντα τους στο βωμό της προσωπικής επιβίωσης, της «εθνικής προσπάθειας», της «παραγωγικής ανασυγκρότησης».
Η οικονομία της γνώσης στην Ελλάδα αφορά τις ελίτ και τους «κολλητούς». Τα πτυχία πιστοποιούν τη γνώση, αλλά η γνώση δεν αποτελεί ή δεν εμπεριέχει πλέον την ανταλλακτική αξία που θα οδηγήσει στην επαγγελματική αποκατάσταση ή θα εξασφαλίσει την ανεξάρτητη διαβίωση. Η ταπείνωση συνεχίζεται ακούγοντας τους «κολλητούς» να μιλούν για μεταρρυθμίσεις, να κάνουν κηρύγματα περί δικαιοσύνης και να σε κατηγορούν για λαϊκισμό.

Η απελπισία μιας γενιάς που όσο και να θέλει να προσφέρει στο τόπο της, έρχεται αντιμέτωπη με την «εσωτερική υποτίμηση» που επιβάλλει το ΔΝΤ. Μια γενιά που αδυνατώντας να διακρίνει ανάμεσα στο εσωτερικό κι εξωτερικό αίτιο της αποτυχίας στην οδύσσεια αναζήτηση της για τον επόμενο σταθμό, ενδοβάλλει τα πιο αυτό-υποτιμητικά πρότυπα απόδοσης. Μια γενιά που εσωτερικεύει τη μιζέρια, κινδυνεύει να ερμηνεύσει τη κρίση ως προσωπική ανεπάρκεια πέφτοντας στο τέλος στη παγίδα της αυτοεκπληρούμενης προφητείας.

Η γενιά μας ωριμάζει μέσω της καταπίεσης. Δεν ξέρω πως θα είναι η Ελλάδα σε είκοσι χρόνια αλλά φοβάμαι πολύ για εμάς. Για τα απωθημένα που καλλιεργούμε και θα βγάλουμε εκεί κάπου στα 40.

Το σύνθημα εκείνου του Δεκέμβρη πριν τρία χρόνια "Merry crisis and a happy new fear" γίνεται κάθε χρόνο και πιο αληθινό. Γιατί κάθε μνημονικός χρόνος είναι ένας ακόμη τρόμος. Τρόμος για όσους έχουν όνειρα, ελπίδες και φιλοδοξίες.

Ξέρω ότι ο καθένας ταξιδεύει με τη δική του βάρκα αλλά είναι πάντα παρήγορο να βλέπεις γύρω σου τα φώτα από τις άλλες βάρκες. Με τη φωνή του Ξυλούρη για συντροφιά και τη δύναμη που μας έχει απομείνει ανοίγουμε πανιά για το 2012. Καλή περιπλάνηση…

"Στου βούρκου μέσα τα νερά ποια γλώσσα μου μιλάνε αυτοί που μου ζητάνε να χαμηλώσω τα φτερά;"