H Πιθανότητα χρεοκοπίας της Αργεντινής ξανά στο προσκήνιο...

Του ΜΩΥΣΗ ΛΙΤΣΗ*...

Χρήσιμα διδάγματα από τη νέα περιπέτεια της Κίρχνερ

Στο προσκήνιο επανέρχεται ξανά η πιθανότητα χρεοκοπίας της Αργεντινής, μετά την απόφαση αμερικανικού δικαστηρίου να δικαιώσει προσφυγή μέρους των πιστωτών της, που ζητούν να πληρωθούν στο ακέραιο ομόλογα αξίας 1,3 δισ. δολαρίων .

 Η προθεσμία λήγει στο τέλος Ιουνίου. Αν δεν πληρωθούν τα ομόλογα τότε η κυβέρνηση της Αργεντινής απειλείται με νέα χρεοκοπία για πρώτη φορά από το 2001. Μία πιθανότητα που ακόμη και αν δεν έχει σημαντικές επιπτώσεις για τις διεθνείς κεφαλαιαγορές, ενδέχεται να αποδειχθεί ιδιαιτέρως διδακτική και για τη χώρα μας, μιας και το ζήτημα της διαχείρισης του τεράστιου δημόσιου χρέους εξακολουθεί να παραμένει ακανθώδες. Ειδικά για μία μελλοντική πιθανή κυβέρνηση της αριστεράς με κορμό τον ΣΥΡΙΖΑ, η οποία διατείνεται ότι μπορεί να πετύχει ένα διαφορετικό δρόμο προσέγγισης όσον αφορά την αντιμετώπιση της οικονομικής κρίσης, η οποία έχει γονατίσει χιλιάδες νοικοκυριά.

 Ας πάρουμε όμως τα πράγματα από την αρχή. Την περασμένη Δευτέρα(16/06) το Ανώτατο Δικαστήριο των ΗΠΑ αποφάνθηκε ότι οι κάτοχοι ομολόγων Αργεντινής πρέπει να αποπληρωθούν στο ακέραιο. Πρόκειται για μία δικαστική διαμάχη μεταξύ πιστωτών που απαρτίζονται από τα λεγόμενα hedgefunds-κερδοσκοπικά επενδυτικά κεφάλαια υψηλού ρίσκου που αναζητούν μεγάλες αποδόσεις-και της κυβέρνησης της Κριστίνα Φερνάντες Κίρχνερ, της δημοφιλούς προέδρου της Αργεντινής που οφείλει την υψηλή της δημοτικότητα στον εκλιπόντα σύζυγό της και πρώην πρόεδρο της χώρας την ταραχώδη περίοδο που ακολούθησε τη στάση πληρωμών του 2001.

 

 Το κοραλίτο...

 

 Το νόμισμα της Αργεντινής, το πέσος, ήταν συνδεδεμένο με το δολάριο  με  «κλειδωμένη» ισοτιμία ένα προς ένα, κατ’ εφαρμογή της κυρίαρχης νεοφιλελεύθερης μονεταριστικής πολιτικής τη δεκαετία του ’90. Στα χαρτιά η Αργεντινή είχε νόμισμα το ισχυρό δολάριο, το οποίο οι κάτοικοί της έχοντας πλέον την ψευδαίσθηση ότι έγιναν «Αμερική», μπορούσαν να το χρησιμοποιούν ως πέσος, η ισοτιμία του οποίου παρέμενε σταθερή ένας προς ένα με το αμερικανικό νόμισμα.

Ζητείται Μήνυμα…

του Μωυσή Λίτση...

Μετά το θετικό κατ’ αρχήν «σοκ» της πρωτιάς ΣΥΡΙΖΑ και της νίκης για πρώτη φορά στην Ελλάδα(και στην Ευρώπη) κόμματος της αριστεράς και του αρνητικού αλλά αναμενόμενου εν πολλοίς σοκ της μαύρης επέλασης σε Ελλάδα(Χρυσή Αυγή) και Γαλλία(Λεπέν), μερικές σκέψεις για το μήνυμα των ευρωεκλογών.

Μήνυμα Πρώτον: Αριστεροί Ενωθείτε. Όλοι κατανοούν τις ιδιαιτερότητες, τις καταβολές και τις διαφορετικές απαντήσεις που δίνουν τα κόμματα της αριστεράς, ωστόσο αυτό που έχει άμεσα ανάγκη ο τόπος(θα έλεγα και η Ευρώπη σε μεγάλο βαθμό), είναι η κατάρτιση άμεσα ενός προγράμματος σωτηρίας, που θα περιλαμβάνει και σχέδιο Β και σχέδιο C…και βασικά σχέδιο.

 Η σύγκρουση με την ΕΕ θα είναι αναπόφευκτη, ακόμη και για την εφαρμογή ενός «ρεφορμιστικού» προγράμματος, πολύ δε περισσότερο που ως αντίπαλο δέος στη Μέρκελ, στον έτερο της ευρωπαϊκής ατμομηχανής, τη Γαλλία, προβάλλει η Μαρί Λεπέν! Άρα επιβάλλεται το μάξιμουμ συνεργασίας, πριν φτάσουμε να λύσουμε την εξίσωση μέσα ή έξω από το ευρώ, την ΕΕ κ.λ.π. για να δοθούν οι απαραίτητες μάχες, πριν αρχίσει να κατηγορεί ο ένας τον άλλο «προδότη», «ψευτοαριστερό» κλπ.

Μήνυμα Δεύτερον: Κύριοι της ΝΔ και της Ελιάς χάσατε. Όπως και αν μετρήσετε τα κουκιά, ΧΑΣΑΤΕ! Και αλλοίμονο αν δεν χάνατε με τόσα που έχετε κάνει. Πρώην κόμματα εξουσίας, που εναλλάσσονταν στις κυβερνήσεις ως μοναδική επιλογή, με τα κόμματα της αριστεράς, δημοκρατικό «ντεκόρ» να πασχίζουν κάθε φορά να εξηγήσουν αφού η ανάλυσή τους είναι σωστή γιατί μένουν καθηλωμένα σε εκλογικά ποσοστά, πήραν το πολύ το ένα τρίτο του εκλογικού σώματος. Αν αυτό δεν λέγεται αποδοκιμασία πώς στο καλό λέγεται;

ΚΑΛΟ ΒΟΛΙ!

Του ΜΩΥΣΗ ΛΙΤΣΗ*...

Την επόμενη και μεθεπόμενη Κυριακή ψηφίζουμε. Για δημάρχους, περιφερειάρχες και ευρωβουλευτές. Αυτό είναι το τυπικό μέρος της διαδικασίας. Γιατί στις δύο επικείμενες αναμετρήσεις ψηφίζουμε είτε το θέλουμε είτε όχι για πολλούς και διαφορετικούς λόγους.

Πρώτον: Όντως οι επικείμενες εκλογικές αναμετρήσεις έχουν μεταξύ άλλων και το χαρακτήρα δημοψηφίσματος. Έχουμε τη δυνατότητα να πούμε το μεγάλο όχι, Όχι στις πολιτικές που εξαθλίωσαν και εξαθλιώνουν τον ελληνικό λαό, όχι τις πολιτικές που έχουν προκαλέσει την ανείπωτη καταστροφή που όλοι ζούμε γύρω μας… Και οι υπεύθυνοι πρέπει να τιμωρηθούν. Τα μέχρι πρότινος κόμματα εξουσίας πρέπει να… εξαφανιστούν. Να περάσουν στο περιθώριο ως βασικοί υπεύθυνοι της σημερινής κατάντιας…

 Αυτό είναι το… εύκολο μέρος της απόφασης που καλούμαστε να πάρουμε. Το δύσκολο δεν είναι να πούμε «όχι», πολύ δε περισσότερο που η Βαβέλ των επικείμενων εκλογών διαθέτει μεγάλη γκάμα «μετανοημένων» που πιστεύουν ότι θα ξεχάσουμε ότι ήταν μέρος ενός πολιτικού σκηνικού που φέρει εξίσου ευθύνη με την τρόικα για τα μνημόνια και την εξαθλίωση.

 Το ζητούμενο είναι πού θα πούμε «ναι». Και εδώ είναι τα δύσκολα. Ο «αντιμνημονιακός» πολιτικός χάρτης διαθέτει πολλά λουλούδια… Το όχι στο μνημόνιο αν και προϋπόθεση για την όποια έξοδο από τη σημερινή εξαθλίωση από μόνο του δεν αρκεί. Και εκεί αρχίζουν τα δύσκολα…

Δεύτερον: Ψηφίζουμε για την τοπική αυτοδιοίκηση. Ένα θεσμό που στο παρελθόν στήριξε με ζέση(όχι πάντοτε με επιτυχία) η αριστερά και ο οποίος συκοφαντήθηκε, λοιδορήθηκε, έγινε φυτώριο πολλές φορές διαφθοράς και εκμαυλισμού συνειδήσεων.

 Όμως παραμένει ζωτικής σημασίας θεσμός. Όχι μόνο για τις αναγκαίες υπηρεσίες(καθαριότητα, περίθαλψη, περιβάλλον κλπ) αλλά γιατί σήμερα την εποχή της κρίσης, οι δήμοι και οι περιφέρειες μπορούν να αποτελέσουν σημαντικό αποκούμπι της αναγκαίας αλληλεγγύης, πυρήνες αντίστασης. Την εποχή που όλοι μιλάνε για την αναπόφευκτη παγκοσμιοποίηση, πρέπει να ξανακαλύψουμε το τοπικό.

Ο δολοφόνος με το… πλεόνασμα...

Του ΜΩΥΣΗ ΛΙΤΣΗ*...

«Το ασθενοφόρο έφτασε και μετά βρέθηκα σ’ ένα τραπέζι και με ρώταγαν: Ποιο το θρήσκευμά μου, πού γεννήθηκα, χρωστούσα στο κράτος χρήματα από προηγούμενη διαμονή μου σε νοσοκομείο; Πότε γεννήθηκα, οι γονείς ζουν, παντρεμένος; Ξέρετε, τα γνωστά. Σου μιλάνε σα να είσαι μια χαρά, δεν κάνουν καν τον κόπο να υποκριθούν ότι πεθαίνεις»…

Το παραπάνω απόσπασμα μου ήρθε στο μυαλό συνομιλώντας στην εκπομπή Περπατάμε Μαζί στο Vmedia (http://www.youtube.com/watch?v=D2EcpiGLgZE&feature=youtu.be&a) με εκπροσώπους από το Κοινωνικό Ιατρείο του Ελληνικού: τον καρδιολόγο Γιώργο Βήχα και τον εθελοντή και εκπρόσωπο τύπου του ιατρείου Χρήστο Σιδέρη. Το εν λόγω απόσπασμα είναι από διήγημα του Αμερικανού «περιθωριακού» συγγραφέα Τσαρλς Μπουκόφσκι με τον εύγλωττο τίτλο «Ζωή και Θάνατος στο Νοσοκομείο των Φτωχών» και προέρχεται από το βιβλίο « Ερωτικές Ιστορίες Καθημερινής Τρέλας», που εκδόθηκε για πρώτη φορά στην Αμερική το 1967(η πρώτη έκδοση στα ελληνικά κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Οδυσσέας το 1980). Περιγράφει τη μεταφορά του σε ένα δημόσιο νοσοκομείο σε κάποια αμερικανική κομητεία μετά από μία ακόμη «μπουκοφσικική» μέρα ασυδοσίας.

 Μία σκηνή που με είχε πιο πολύ εντυπωσιάσει από τα ακατανόμαστα «γ…σια» του Μπουκόφσκι που τόσο συνέπαιρναν τη νεανική μας φαντασία με το αντισυμβατικό του ύφος. Αναφερόταν στην Αμερική του ’60, πολύ πριν την επέλαση  διεθνώς του νεοφιλελευθερισμού και ήταν σαν εικόνα που έβγαινε από το… μέλλον. Μία φρικτή περιγραφή του αμερικανικού ονείρου που τόσο χλεύαζε ο περιθωριακός «Τσινάνσκι» και που φούντωνε τη νεανική μου αμφισβήτηση προς το σύστημα…

 Το εν λόγω μάλιστα απόσπασμα μου ερχόταν πολλές φορές στο νου, κάθε φορά που διάβαζα για τον πολλαπλασιασμό των ανασφάλιστων στις ΗΠΑ, ήδη από την εποχή των οικονομικών επιδόσεων «dreamteam» τη δεκαετία του ’90 σε αντιδιαστολή με το σχετικά αναπτυγμένο κοινωνικό κράτος στην Ευρώπη(το οποίο πάντως στην Ελλάδα δεν γνωρίσαμε ούτε την εποχή πριν την κρίση).

Στα χνάρια της… Ελλάδας, η Γαλλία του Ολάντ...

του Μωυση Λιτση...

Ήρθε λοιπόν και ο καιρός της Γαλλίας για όσους είχαν αυταπάτες ότι η οικονομική κρίση που μαστίζει την ευρωζώνη και την ΕΕ θα περιοριζόταν εντός των τειχών του «ανεπρόκοπου» νότου.

 Η Γαλλία του Ολάντ η οποία υποτίθεται θα έκανε τη… διαφορά και θα προωθούσε ένα διαφορετικό μείγμα πολιτικής με στόχο την ανάπτυξη στην Ευρώπη, είναι η πρώτη χώρα του ευρωπαϊκού βορρά που ακολουθεί μέτρα τύπου… Ελλάδας. Ο νέος Γάλλος πρωθυπουργός Μανουέλ Βαλ, θεωρούμενος εκ των βασικών εκπροσώπων της δεξιάς πτέρυγας στο κυβερνόν σοσιαλιστικό κόμμα-το 2009 είχε ζητήσει να αφαιρεθεί η λέξη «σοσιαλιστικό» από το όνομα-ο οποίος ανέλαβε τα ηνία μετά την πρόσφατη πανωλεθρία στις τοπικές εκλογές του σοσιαλιστικού κόμματος και την ενίσχυση του ακροδεξιού Εθνικού Μετώπου της Μαρίν Λεπέν, ανακοίνωσε προ ημερών σειρά μέτρων που δεν έχουν να ζηλέψουν τίποτα από όσα οι Ευρωπαίοι δανειστές επέβαλλαν στη χώρα μας και τις άλλες υπερχρεωμένες χώρες του ευρωπαϊκού νότου.

 Όπως και στον ευρωπαϊκό νότο το επιχείρημα για τη λήψη δραστικών μέτρων λιτότητας που πλήττουν την πλειονότητα του γαλλικού λαού, είναι η απώλεια ανταγωνιστικότητας έναντι της Γερμανίας-βασικού ανταγωνιστή των γαλλικών επιχειρήσεων στην ΕΕ-και η αύξηση του κόστους δανεισμού, καθώς οι περιώνυμοι οίκοι αξιολόγησης είχαν αρχίσει το έργο τους πριν την εκλογή Ολάντ τον Μάϊο του 2012

(http://oikonomiallomati.blogspot.gr/2012/11/blog-post_29.html?view=magazine)

 

Ο νέος «ψυχρός πόλεμος» θα κοστίσει ακριβά στην Ευρώπη....

Του ΜΩΥΣΗ ΛΙΤΣΗ...

 Το ενδεχόμενο επιβολής οικονομικών κυρώσεων ενδέχεται αντί αν γονατίσει… τη Ρωσία, να γονατίσει την ίδια την ΕΕ σε μία μάλιστα κρίσιμη περίοδο για την προσπάθεια οικονομικής σταθεροποίησης και σωτηρίας του ευρώ και του εγχειρήματος της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης.
 Η Ρωσία είναι ο τρίτος μεγαλύτερος εμπορικός εταίρος της ΕΕ, μετά τις ΗΠΑ και την Κίνα. Η αξία των προϊόντων και υπηρεσιών που εμπορεύθηκαν οι δύο πλευρές το 2012, έφθασε τα 500 δισ. δολάρια.

Επιπλέον η Ρωσία είναι ο μεγαλύτερος προμηθευτής ενέργειας της ΕΕ και ευρωπαϊκές πολυεθνικές του πετρελαίου, όπως για παράδειγμα η BP, έχουν στενούς δεσμούς με ρωσικές επιχειρήσεις.
 Δεν είναι τυχαίο ότι ένας από τους αυστηρότερους επικριτές της ευρωπαϊκής πολιτικής στο ζήτημα της Ουκρανίας, είναι ο πρώην Γερμανός καγκελάριος Γκέρχαρντ Σρέντερ, σύμβουλος σήμερα του ρωσικού κολοσσού αερίου Gazprom.
 Ο πρώην καγκελάριος με πρόσφατες δηλώσεις του στη ρωσική εφημερίδα Vremya, θεωρεί την ΕΕ υπεύθυνη για την κρίση στην Κριμαία, κατηγορώντας τη για τη συμφωνία σύνδεσης και τους εκβιαστικούς όρους που αυτή έθετε.
 Δεν είναι όμως μόνο το αέριο και το πετρέλαιο που «δένει» τη Ρωσία με την ΕΕ. Μία από τις μεγαλύτερες ευρωπαϊκές επενδύσεις στη Ρωσία είναι αυτή της γαλλικής αυτοκινητοβιομηχανίας Renault-Nissan, που κατέχει το 25% της ρωσικής αυτοκινητοβιομηχανίας AvtoVAZ, που κατασκευάζει τα Lada. Η ΕΕ ήταν άλλωστε βασικός υποστηρικτής της ρωσικής ένταξης της Ρωσίας στον Παγκόσμιο Οργανισμό Εμπορίου το 2012.

Ουκρανία: Το ΔΝΤ κτυπά δύο φορές...

Του ΜΩΥΣΗ ΛΙΤΣΗ...

Καζίνο και φτώχεια

  «Λίγες περιοχές στην Ευρώπη δέχθηκαν ένα τόσο σοβαρό κτύπημα από την παγκόσμια οικονομική κρίση όσο η καρδιά της βιομηχανίας στην ανατολική Ουκρανία, έδρα τεράστιων επιχειρήσεων στη βιομηχανία χάλυβα και μετάλλου, όπου οι παραγγελίες έχουν σχεδόν ολοκληρωτικά παγώσει και οι τιμές έχουν καταρρεύσει».

 Έτσι ξεκινούσε το ρεπορτάζ του δημοσιογράφου Ντέϊβιντ Στερν στους Νιού Γιορκ Τάϊμς με τίτλο «Η οικονομική κρίση εξαπλώνεται στην ανατολική Ουκρανία». Το ρεπορτάζ δεν αφορά τις πρόσφατες εξελίξεις. Είναι δημοσιευμένο στις 08/04/2009 και αφορά την «ξεχασμένη» κρίση του 2008, καθώς η Ουκρανία ήταν μία από τις πρώτες χώρες του πρώην ανατολικού μπλοκ και τις λεγόμενες αναδυόμενες οικονομίες, που επλήγη από τη διεθνή χρηματοπιστωτική κρίση που ξέσπασε με την κατάρρευση της Lehman Brothers το 2008. Προσέφυγε μάλιστα στο ΔΝΤ, μία ημέρα μετά την ανάλογη προσφυγή που είχε κάνει η Ισλανδία, μία ακόμη χώρα που πλήρωνε από πολύ νωρίς το τίμημα της κρίσης, πριν ακόμη ανακαλύψουμε στην Ελλάδα το ΔΝΤ αλλά και την ΕΕ-θυμάμαι σε συσκέψεις στην εφημερίδα που εργαζόμουν, στην Ελευθεροτυπία, το 2010 δεν ήθελαν να πιστέψουν τον ερχομό του ΔΝΤ, λέγοντας πως η Ελλάδα ανήκε στην ΕΕ και το ευρώ, άρα δεν θα μπορούσε να δεχθεί παρεμβάσεις που προορίζονταν μέχρι τότε για υποανάπτυκτους της Ασίας, της Λατινικής Αμερικής ή χωρών του πρώην «υπαρκτού σοσιαλισμού». Ως αντεπιχείρημα για αυτό που φαινόταν ήδη να έρχεται έφερνα το γεγονός ότι το ΔΝΤ είχε ήδη παρέμβει σε χώρες της ΕΕ(Ουγγαρία, Λετονία) ή φιλόδοξες κάποτε να ενταχθούν σε αυτήν(Ουκρανία).

 Το "Ουκρανικό 2008"

 

 Οι πρόσφατες λοιπόν εξελίξεις στην Ουκρανία μου θύμισαν το «ουκρανικό 2008», το οποίο περνούσε μάλλον απαρατήρητο από τα ελληνικά ΜΜΕ ή οι όποιες αναφορές(κυρίως σε οικονομικές σελίδες) αφορούσαν τις ανησυχίες για τις ελληνικές επενδύσεις και το μέλλον των αναπτυσσόμενων ελληνοουκρανικών εμπορικών και οικονομικών σχέσεων.*

Τη δεκαετία του 2000 και μέχρι το φθινόπωρο του 2008 η Ουκρανία παρουσίαζε μία σημαντική οικονομική ανάκαμψη, η οποία οφειλόταν κυρίως στην εξαγωγή χάλυβα και μετάλλων, οι τιμές των οποίων ήταν αρκετά υψηλές εκείνη την περίοδο και στην υπερχρέωση των ουκρανικών τραπεζών, κατά το… πρότυπο όλων των αναπτυσσόμενων οικονομιών, είτε επρόκειτο για χώρες του πρώην «υπαρκτού σοσιαλισμού», είτε για την περιφέρεια της ευρωζώνης. Παρά την ανάπτυξη πάντως η Ουκρανία ουδέποτε έφθασε τα επίπεδα στα οποία βρισκόταν πριν την κατάρρευση της πρώην ΕΣΣΔ, σε αντίθεση με τα άλλα κράτη «δορυφόρους», επισημαίνει πρόσφατο ρεπορτάζ του BBC.

 Μέχρι το Σεπτέμβριο του 2008 η οικονομία της Ουκρανίας αναπτυσσόταν με υψηλούς ρυθμούς 6,3% το χρόνο και παρουσίαζε δημοσιονομικό πλεόνασμα. Οι εξαγωγές αυξάνονταν σε ποσοστό ρεκόρ κατά 50% ετησίως, οι άμεσες επενδύσεις ανέρχονταν σε 9 δισ. δολάρια και κάλυπταν πλήρως το έλλειμμα τρεχουσών συναλλαγών, ενώ τα συναλλαγματικά αποθέματα της Εθνικής(κεντρικής) Τράπεζας είχαν φθάσει στο υψηλό των 37 δισ. δολαρίων τον Σεπτέμβριο, μήνα κατά τον οποίο κατέρρευσε η αμερικανική τράπεζα επενδύσεων Lehman Brothers, προκαλώντας διεθνές πάγωμα των τραπεζικών πιστώσεων.

 Μία από τις άμεσες επιπτώσεις της κατάρρευσης και της χρηματοπιστωτικής κρίσης ήτα η κατακόρυφη πτώσης διεθνώς της ζήτησης για πρώτες ύλες(εμπορεύματα), με αποτέλεσμα να πέσουν οι τιμές του πετρελαίου, των μετάλλων και άλλων αγαθών-στην πραγματικότητα η διεθνή χρηματιστηριακή κατάρρευση του 20001(dot.com), είχε δημιουργήσει μία νέα χρηματιστηριακή φούσκα με επίκεντρο το πετρέλαιο, τα βασικά μέταλλα και τα αγροτικά προϊόντα.

Αρνητική ανάπτυξη

 

Εργοστάσια χωρίς δουλειά

 Το τελευταίο τρίμηνο του 2008 η ουκρανική οικονομία παρουσίαζε αρνητική ανάπτυξη(ύφεση) 8%, με αποτέλεσμα συνολικά η ανάπτυξη να πέσει από 6,3% το πρώτο τρίμηνο σε μόλις 2,1% στα τέλη του έτους. Η βιομηχανική παραγωγή συρρικνώθηκε κατά 25% το τελευταίο τρίμηνο του 2008 και κατά 32% το πρώτο τρίμηνο του 2009. Η επιδείνωση έγινε ιδιαιτέρως αισθητή σε εξαγωγικούς κλάδους, όπως η μεταλλουργία και η χημική βιομηχανία, καθώς και σε κλάδους που παρήγαγαν καταναλωτικά αγαθά, η αγορά των οποίων χρηματοδοτούνταν μέσω των τραπεζικών δανείων. Η παραγωγή χάλυβα και χημικών μειώθηκε κατά 40% και 30% ετησίως αντίστοιχα. Το εξωτερικό χρέος της χώρας αυξήθηκε από 54 δισ. δολάρια στις αρχές του 2007 σε πάνω από 100 δισ. δολάρια τον Οκτώβριο του 2008.

 Η κατάσταση συνέχισε να επιδεινώνεται και το πρώτο τρίμηνο του 2009 με την παραγωγή να συρρικνώνεται κι’ άλλο, 43% και 39% αντίστοιχα. Η μεταλλευτική βιομηχανία συρρικνώθηκε κατά 20%. Το πάγωμα στις τραπεζικές πιστώσεις, μείωσε την εσωτερική ζήτηση για αυτοκίνητα, ηλεκτρονικά και άλλα αγαθά. Οι παραγγελίες για προϊόντα χάλυβα(αυτοκίνητα, πλοία, βαρύς μηχανολογικός εξοπλισμός), έπεσε σχεδόν στο μηδέν μετά την κρίση του 2008, με τις τιμές του ημικατεργασμένου χάλυβα να πέφτουν από τα 1.000 δολάρια ο τόνος σε μόλις 250 δολάρια.

 Το εθνικό νόμισμα της χώρας, το γκρίβνα, υποτιμήθηκε κατά 40% έναντι του δολαρίου μέσα σε ένα χρόνο, τράπεζες κατέρρεαν και οι Ουκρανοί που είχαν δει μερικά χρόνια πριν τη γειτονική Ρωσία να καταρρέει, σήκωναν μαζικά τα λεφτά τους από τις τράπεζες. Περί τα 2,8 δισ. δολάρια έκανα φτερά μέσα σε λίγους μήνες από τις ουκρανικές τράπεζες.

 Το προαναφερθέν ρεπορτάζ των «Νιού Γιορκ Τάϊμς» νομίζω αποτυπώνει με τον καλύτερο τρόπο την κατάσταση που βρήκε ο Αμερικανός ρεπόρτερ λίγους μήνες μετά το ξέσπασμα της κρίσης του 2008. «Το μεταλλουργικό σύμπλεγμα στο Ίλιτς, το δεύτερο μεγαλύτερο σε παραγωγή χάλυβα στην Ουκρανία, συνοψίζει την πρόσφατη κατρακύλα ξανά στη φτώχεια. Ακόμη και με τα μαξιμαλιστικά δεδομένα της μετά-σοβιετικής εποχής, η βιομηχανία μετάλλων εδώ πέρα είναι τεράστια: 50.000 εργαζόμενοι, εργοτάξια παραγωγής διασκορπισμένα σε περισσότερα από πέντε τετραγωνικά μίλια στην Μαριούπολη… Σήμερα λειτουργεί στο μισό της παραγωγικής τους ικανότητας… Οι εργαζόμενοι δέχθηκαν μείωση μισθών κατά μέσο όρο 30% για να αποφύγουν τις απολύσεις….». 

 Κομσομόλοι...καπιταλιστές

Από τις πρόσφατες ταραχές

Η κρίση στην Ουκρανία, η μεγαλύτερη από την εποχή της κατάρρευσης της πρώην ΕΣΣΔ, ήταν μία από τις πρώτες «παράπλευρες απώλειες» της διεθνούς καπιταλιστικής κρίσης. Ξέσπασε μάλιστα λίγα χρόνια αφότου η λεγόμενη «Πορτοκαλί Επανάσταση» υποσχόταν ένα νέο «φιλοευρωπαϊκό» ρόδινο μέλλον για τους κατοίκους της χώρας. Η «Πορτοκαλί Επανάσταση» και η σχετική πολιτική σταθερότητα την οποία υποτίθεται έφερνε, ενίσχυσε τη ροή ξένων κεφαλαίων με την αγορά ντόπιων βιομηχανιών, γης και ακινήτων.

  Η κρίση ήταν καταλύτης για να ηττηθεί η ηγέτης της «Πορτοκαλί Επανάστασης» Γιούλια Τιμοσένκο και να αναδειχθεί πρόεδρος ο φιλορώσος Βίκτορ Γιανουκόβιτς. Η σχετικά καλή κατάσταση της ρωσικής οικονομίας, φαίνεται ήταν αποφασιστικός παράγοντας για να ενισχυθούν τα φιλορωσικά αισθήματα του ρωσόφωνου πληθυσμού που ζει στην αναπτυγμένη, αλλά παρηκμασμένη λόγω της κρίσης, βιομηχανική περιοχή στα ανατολικά. «Κοιτάζω με περηφάνια τη Ρωσία», δήλωνε στους «Νιού Γιορκ Τάιμς» ένας Ουκρανός ονόματι Γεριομίν, ο οποίος έζησε ως παιδί στη Ρωσία.

 Οι δύο ηγετικές πολιτικές μορφές της Ουκρανίας είναι χαρακτηριστικά παραδείγματα της μετάβασης από τον «υπαρκτό σοσιαλισμό» στον μαφιόζικο καπιταλισμό, που επικράτησε στις περισσότερες χώρες της πρώην ΕΣΣΔ και όχι μόνο. Η Γιούλια Τιμοσένκο ήταν πρώην μέλος της κομμουνιστικής νεολαίας(Κομσομόλ) η οποία έκανε περιουσία η οποία ανέρχεται σήμερα σε 11 δισ. δολάρια-ο μέσος μισθός στην Ουκρανία είναι 300 ευρώ-χάρη στην ιδιωτικοποίηση του συστήματος μεταφοράς του αερίου. Ο νυν έκπτωτος πρόεδρος Βίκτωρ Γιανουκόβιτς, ήταν μάνατζερ την εποχή της ΕΣΣΔ και έγινε βασικός εκπρόσωπος των Ουκρανών ολιγαρχιών της ανατολικής Ουκρανίας-οι φωτογραφίες από το «παλάτι» του που είδαν το φως της δημοσιότητας, μιλούν από μόνες τους.

Το φάντασμα του αντισημιτισμού

 

Ναζιστικές εκκαθαρίσεις στη Σεβαστούπολη

Το «καινούργιο» που προστέθηκε στην πρόσφατη κρίση είναι η επιρροή του νεοναζιστικού κόμματος Σβόμποντα και άλλων ακροδεξιών σε μία χώρα στην οποία πέντε εκατομμύρια άνθρωποι έχασαν τη ζωή τους πολεμώντας το ναζισμό, με τους ναζί να εξοντώνουν 1,5 εκατ. Εβραίους.

  Ο αντισημιτισμός στην Ουκρανία έχει δυστυχώς βαθειές ρίζες. Στους εθνικούς ήρωες της χώρας συγκαταλέγονται ο ηγέτης των Κοζάκων Ζινόβι Χμελνττίνσκι(1595-1675) υπεύθυνος για τη σφαγή 2.000 Εβραίων και ο Σίμον Πετλιούρα(1879-1926), Ουκρανός σοσιαλιστής, από τους ηγέτες της ανεπιτυχούς προσπάθειας για ανεξαρτησία μετά την επανάσταση των μπολσεβίκων το 1917, ο οποίος ευθύνεται για δεκάδες πογκρόμ κατά του εβραϊκού πληθυσμού-ο γράφων ανακάλυψε τις εφιαλτικές αυτές για το εβραϊκό υποσυνείδητο μορφές της ευρωπαϊκής ιστορίας, βοηθώντας τη σύζυγό μου στη μετάφραση βιβλίου του Ισραηλινού συγγραφέα Άμος Οζ(Η Τέλεια Γαλήνη), αναζητώντας πληροφορίες για τα «παράξενα» αυτά ονόματα που μνημόνευε ο δημοφιλής συγγραφέας.

Έρχεται το ΔΝΤ...

 Για να αντιμετωπίσει την κρίση χρέους του 2008 η κυβέρνηση της Ουκρανίας κατέφυγε στο ΔΝΤ, λίγες μόλις ημέρες μετά την αντίστοιχη προσφυγή της Ισλανδίας. Το πακέτο «διάσωσης» που χορήγησε το ΔΝΤ ανέρχονταν σε 16,5 δισ. δολάρια. Μεταξύ των όρων που έθετε το ΔΝΤ ήταν και η απελευθέρωση των τιμών του αερίου, η κατάργηση δηλαδή των επιδοτήσεων, μέτρο που θα είχε τεράστιες επιπτώσεις στον πληθυσμό σε μια χώρα με πολικές θερμοκρασίες και υψηλά επίπεδα φτώχειας.

 Το ΔΝΤ δεν ήταν άλλωστε η πρώτη φορά που καλούνταν να δώσει την «τεχνογνωσία» του. O διεθνής οργανισμός χορήγησε στην Ουκρανία αρκετά χρόνια μετά την κατάρρευση της Σοβιετικής Ένωσης στα μέσα του ’90 περί τα 3,5  δισ. δολάρια και άλλα 2,2 δισ. δολάρια το 1998. Το 2004 χορήγησε άλλα 600 εκατ. δολάρια και το 2008, όπως προαναφέραμε 16,4 δισ. δολάρια.
 Το 2010 το ΔΝΤ συμφώνησε να χορηγήσει νέο δάνειο 15 δισ. δολαρίων, η συμφωνία ωστόσο πάγωσε λόγω της άρνησης της κυβέρνησης του Κιέβου να καταργήσει τις επιδοτήσεις στις τιμές του αερίου. Η κυβέρνηση του Κιέβου εμφανίστηκε απρόθυμη να σηκώσει ένα τόσο μεγάλου κοινωνικού κόστους μέτρο, με αποτέλεσμα το ΔΝΤ να σταματήσει τη χρηματοδότηση. Αλλά και η συμφωνία σύνδεσης με την ΕΕ, που έγινε αφορμή για να ξεσπάσουν οι πρόσφατες ταραχές, προέβλεπε μεταρρύθμιση στον τομέα της ενέργειας.
 Το χρηματοδοτικό κενό της ουκρανικής κυβέρνησης έσπευσε να καλύψει το Κρεμλίνο με δάνειο 15 δισ. δολαρίων, συμφωνία που πάγωσε μετά την ανατροπή του Γιανουκόβιτς. Η Ουκρανία πρέπει να αναχρηματοδοτήσει μέσα στο 2014 7 δισ. δολάρια εξωτερικού χρέους, εκ των οποίων τα τρία δισ. δολάρια είναι οφειλές προς το ΔΝΤ.

Άδηλο και αβέβαιο μέλλον

  Η Ουκρανία είχε την ατυχία να αποτελεί σοβαρό διαμετακομιστικό κέντρο για το ρωσικό αέριο, το οποίο «ζεσταίνει» μεγάλο επίσης τμήμα της Γερμανίας και άλλων δυτικοευρωπαϊκών κρατών.
 Όπως έγραφε ο πρώην σύμβουλος εθνικής ασφαλείας του Αμερικανού προέδρου Τζίμι Κάρτερ, Ζμπίγκνιου Μπρεζίνσκι στο γνωστό του βιβλίο «Η Μεγάλη Σκακιέρα» το 1997, ούτε η Δύση ούτε η Ρωσία μπορούν να αντέξουν την απώλεια της Ουκρανίας προς όφελος του αντιπάλου τους. Η συνέχεια επί της οθόνης…
*Οι ελληνικές επενδύσεις στην Ουκρανία ανέρχονται σε 466,3 εκατ. δολάρια, ενώ το 2012 επισκέφτηκαν τη χώρα μας 121.536 Ουκρανοί τουρίστες.

Πηγές:
http://www.usubc.org/site/sigmableyzer-macroeconomic-reports/ukraine-s-financial-crisis-past-present-and-future
http://www.businessweek.com/stories/2008-10-27/ukraine-gets-an-imf-bailoutbusinessweek-business-news-stock-market-and-financial-advice
http://www.bbc.com/news/business-26324686
http://www.reuters.com/article/2014/02/25/us-ukraine-crisis-imf-idUSBREA1O1DT20140225
http://www.todayszaman.com/news-340300-playing-with-fire-in-ukraine-by-kyril-drezov-bulent-gokay-.html
http://www.nytimes.com/2009/04/08/world/europe/08ukraine.html?_r=0
http://www.wsws.org/en/articles/2009/10/ukra-o29.html
https://www.wsws.org/en/articles/2008/12/ukra-d22.html
http://www.haaretz.com/opinion/1.576180

Βρισκόμαστε μπροστά σε ένα νέο 1997;

του Μωυση Λιτση...

Το τέλος του φθηνού χρήματος προκαλεί νέες χρηματοοικονομικές αναταράξεις στις αναδυόμενες αγορές και επιτείνει την ανησυχία όσον αφορά τη διεθνή οικονομική σταθερότητα.

 Τι κοινό έχουν η Τουρκία, η Αργεντινή, η Ινδία, η Νότιος Αφρική και η Ουκρανία; Τίποτα πέραν του ότι για τους γύπες των αγορών ανήκουν συλλήβδην στο «καλάθι» των αναδυόμενων οικονομιών: οικονομιών που αναπτύσσονται ταχέως χάρη στα δολάρια που δανείζει η Γουόλ Στριτ, κάνοντας τα εθνικά τους νομίσματα ευάλωτα σε υποτιμήσεις και αυξήσεις επιτοκίων για την ανάσχεση του πληθωρισμού, δημιουργώντας παράλληλα με τις εντεινόμενες κοινωνικές και πολιτικές ταραχές ιδίως στην Τουρκία(αλλά και την Αργεντινή και την Ουκρανία) ένα νέο εκρηκτικό μείγμα, που έφερε αυτόματα στο νου των διεθνών οικονομικών αναλυτών το προηγούμενο της κρίσης στις αναδυόμενες αγορές του 1997.

 Από την κατάρρευση τότε του ταϊλανδέζικου μπαχτ, φθάσαμε στη συνολική νομισματική-χρηματοπιστωτική κατάρρευση ολόκληρης σχεδόν της νοτιοανατολικής Ασίας, των γνωστών «τίγρεων» όπως αποκαλούνταν τα οικονομικά «θαύματα» της ασιατικής μεγαλομανίας με σήμα κατατεθέν τους σύγχρονους γυάλινους ουρανοξύστες με τα διαφημιστικά χρωματιστά τρέιλερ γνωστών πολυεθνικών τραπεζών και όχι μόνο.

Οι Μύθοι του Ευρώ...

Του ΜΩΥΣΗ ΛΙΤΣΗ...

Η συζήτηση για την παραμονή ή όχι της χώρας μας στο ευρώ, έχει για τα καλά ανοίξει αν και δεν λείπουν ακόμη οι μανιχαϊστικές προσεγγίσεις στο ζήτημα ή η προβοκατόρικη διάθεση απέναντι στο ΣΥΡΙΖΑ, που ως ενδεχόμενη νέα κυβέρνηση, θα βρεθεί είτε το θέλει, είτε όχι μπροστά στο δίλημμα.

 Το θέμα άλλωστε της παραμονής ή όχι στο ευρώ έχει πάψει να είναι ταμπού και σχετική συζήτηση έχει αρχίσει ακόμη και στη Γαλλία. Προ ημερών ο Κύπριος οικονομολόγος νομπελίστας Χρήστος Πισσαρίδης, θερμός μέχρι προ τίνος οπαδός του ευρώ, ζήτησε την εγκατάλειψη του εγχειρήματος, προειδοποιώντας για μία χαμένη γενιά.

 Αντί να αντιμετωπίζεται το ευρώ με όρους «παράδεισου-κόλασης» ας δούμε κατά τη γνώμη μου ορισμένους μύθους που συνόδευσαν τη δημιουργία του ευρωπαϊκού κοινού νομίσματος και την ελληνική ένταξη σε αυτό το 2001.

 Μύθος Πρώτος: Παραμονές της εισόδου της χώρας μας στο ευρώ, ένα από τα κυριότερα επιχειρήματα για τα οφέλη που θα έφερνε η νέα εποχή, ήταν η…μείωση του δημόσιου χρέους. Ή σωστότερα η εξυπηρέτηση του δημόσιου χρέους, του εξωτερικού δημόσιου χρέους, το οποίο μέχρι τότε ήταν κυρίως σε δολάρια και άλλα ξένα νομίσματα και επηρεαζόταν άμεσα από τις συνεχείς υποτιμήσεις της δραχμής. Χρειαζόντουσαν δηλαδή όλο και περισσότερες δραχμές για να αγοραστούν τα δολάρια για την εξυπηρέτηση του εξωτερικού χρέους και με δεδομένη τη συνεχή διολίσθηση του εθνικού νομίσματος, η επιβάρυνση γινόταν όλο και μεγαλύτερη.

Ιδιωτικό Χρέος: η νέα ωρολογιακή βόμβα...

του Μωυση Λιτση...

Όλοι μιλάνε για το πρόβλημα του δημόσιου χρέους, θεωρώντας την περικοπή των δημοσίων δαπανών, άρα και των ψηγμάτων κοινωνικής πολιτικής, προϋπόθεση για τη μείωσή του και το συμμάζεμα των δημοσιονομικών. Τι γίνεται όμως με το εξίσου δυσθεώρητο ιδιωτικό χρέος, πάνω στο οποίο στηρίχτηκε η ευημερία των καπιταλιστικών κοινωνιών τις προηγούμενες δεκαετίες;

  Η αδυναμία αποπληρωμής των ιδιωτικών  χρεών(νοικοκυριά, επιχειρήσεις) που συσσωρεύτηκαν κυρίως τη δεκαετία του ευρώ και του φθηνού δανεισμού στα περισσότερα κράτη μέλη της ευρωζώνης, εγκυμονεί μία ακόμη ωρολογιακή βόμβα για την ευρωπαϊκή οικονομία.

  Παράλληλα η υπερχρέωση νοικοκυριών και επιχειρήσεων θέτει για μία ακόμη φορά το ζήτημα της σχέσης μεταξύ πίστης και ανάπτυξης στο σύγχρονο καπιταλισμό. Η χορήγηση πιστώσεων ήταν από τις απαρχές του καπιταλισμού, την περίοδο της ιταλικής Αναγέννησης, βασικός μοχλός ανάπτυξης και ανάληψης ρίσκου για τις δραστηριότητες της ανερχόμενης τάξης των εμπόρων που ξανοίγονταν στα πέρατα του κόσμου.

 Σήμερα η μαζική χορήγηση πιστώσεων έχει βασικό κίνητρο τη διατήρηση της καταναλωτικής ευμάρειας(πριν την κρίση) και τη δημιουργία χρηματιστηριακών φουσκών μέσω των οποίων συντηρείται η όποια ανάπτυξη. Τα καταναλωτικά και πάσης φύσεως άλλα δάνεια-όλοι θυμόμαστε πως χτύπαγε το τηλέφωνο πριν την κρίση από εκπροσώπους πρόθυμων τραπεζών να «βοηθήσουν» με παροχές πιστωτικών καρτών κλπ-λειτουργούσαν ως «αποζημίωση» για τη συνεχή καθήλωση των εισοδημάτων στον αναπτυγμένο κόσμο. Πώς να αγοράσεις σπίτι, αυτοκίνητο και υπηρεσίες, πώς να αναπτύξεις τη δραστηριότητα της επιχείρησής σου(ειδικά μιας «ελληνικού» τύπου μικρομεσαία επιχείρηση), χωρίς πρόσβαση στον τραπεζικό δανεισμό, ο οποίος δινόταν αβέρτα τις εποχές των παχιών αγελάδων;

Οι γερμανικές εκλογές τελείωσαν και τώρα τι;

Του Μωυση Λιτση...

Νέες δόσεις λιτότητας περιμένουν τους «νότιους» της Ευρώπης με την κρίση να γίνεται όλο και πιο απειλητική για χώρες του «σκληρού πυρήνα» όπως η Γαλλία. Την ίδια στιγμή έκθεση της μη κυβερνητικής οργάνωσης Oxfam, αποτυπώνει σε αριθμούς το «κοινωνικό Νταχάου» στο οποίο έχουν οδηγηθεί οι λαοί της Ευρώπης.

 Είτε σχηματιστεί κυβέρνηση Μεγάλου Συνασπισμού με υπουργό Οικονομικών τον σοσιαλδημοκράτη Πεερ Στάϊνμπρουκ, είτε με κάποια άλλη εκδοχή, το τέλος των γερμανικών εκλογών επαναφέρει τη σκληρή πραγματικότητα της σημερινής Ευρώπης στο προσκήνιο.

 Κεφάλια μέσα λοιπόν καθώς λίγες μόλις ημέρες μετά τις γερμανικές εκλογές που είχαν «παγώσει» κάθε συζήτηση για το τι θα γίνει με την κρίση, τα αδιέξοδα των πολιτικών σκληρής λιτότητας που επιβάλλει το Βερολίνο πολλαπλασιάζονται. Επιπλέον αποκαλύπτεται ο κυνισμός των υποτιθέμενων «αδιάβλητων» διεθνών οργανισμών που καθορίζουν με «τεχνοκρατικούς» όρους το τι πρέπει να γίνει, με την εφημερίδα «Wall Street Journal» να αποκαλύπτει ότι ήδη από το 2010 είχαν γίνει μαλλιά… κουβάρια στο ΔΝΤ. Κάποιοι από τους ιθύνοντες του ΔΝΤ(κυρίως από τη Λατ. Αμερική όπου είχαν «καεί» από τις πολιτικές για την αντιμετώπιση της κρίσης χρέους το ’80) έβλεπαν από τότε ότι το πρόγραμμα δεν βγαίνει.

Λευκός Οίκος: Κλειστόν Λόγω Χρεών...

του Μωυση Λιτση...

Πίσω από την διελκυστίνδα Ρεπουμπλικάνων και Δημοκρατικών για τις μεταρρυθμίσεις στο σύστημα κοινωνικής ασφάλισης και πρόνοιας, κρύβεται η βαθειά κρίση της αμερικανικής οικονομίας που παραμένει ηγέτιδα δύναμη του παγκόσμιου καπιταλιστικού συστήματος.

 Για πρώτη φορά εδώ και 17 χρόνια το αμερικανικό δημόσιο βάζει ξανά λουκέτο-από το 1977 το αμερικανικό δημόσιο έχει κλείσει για χρονικό διάστημα έως και δύο εβδομάδες, 17 φορές. Από την 1^η Οκτωβρίου το αμερικανικό δημόσιο θέτει σε διαθεσιμότητα 800.000 εργαζόμενους σε σύνολο δύο εκατομμυρίων εργαζομένων στις ομοσπονδιακές υπηρεσίες.

 Με εξαίρεση το στρατό, τις μυστικές υπηρεσίες και κάθε άλλη υπηρεσία που εμπλέκεται στο σύστημα ασφαλείας των ΗΠΑ, όλες οι άλλες δημόσιες υπηρεσίες κλείνουν έως ότου βρεθεί λύση… Το κλείσιμο του αμερικανικού δημοσίου θα έχει άμεση επίπτωση στην παροχή υπηρεσιών κυρίως προς τους φτωχότερους Αμερικανούς που θα στερηθούν τις υπηρεσίες πρόνοιας.  Κλείνουν ακόμη μουσεία και πάρκα, ενώ το λουκέτο στο αμερικανικό δημόσιο θα επηρεάσει άμεσα την τοπική οικονομία στην περιοχή της Ουάσιγκτον(Washington DC). Οι κυβερνητικές υπηρεσίες καταλαμβάνουν το ένα τρίτο της τοπικής οικονομίας, επιφέροντας ζημιά ύψους 200 εκατ. δολαρίων την ημέρα, επηρεάζοντας πάνω από 700.000 θέσεις εργασίας: από τη περισυλλογή σκουπιδιών μέχρι το κλείσιμο βιβλιοθηκών.

Το τέρας των αγορών...

Ελευθεροτυπία...

Του ΜΩΥΣΗ ΛΙΤΣΗ

Στις Βρυξέλλες παίζεται σήμερα η τύχη του ευρώ. Στην ουσία δεν είναι το ευρώ αυτό που διακυβεύεται, αλλά οι τύχες των λαών της Ευρώπης. Οι «Μερκοζί» -όπως αποκαλούνται πλέον οι ηγέτες των Γερμανίας και Γαλλίας- υπόσχονται ότι δεν θα φύγουν από το τραπέζι αν δεν υπάρξει συμφωνία. Την προηγούμενη Δευτέρα οι Μέρκελ και Σαρκοζί περιέγραψαν σε αδρές γραμμές το σχέδιό τους για τη νέα... Ευρώπη.

Πρώτο μέλημα και υπόσχεση είναι ότι οι διεθνείς τραπεζίτες δεν θα χάσουν ποτέ ξανά τα λεφτά τους, υπερχρεώνοντας μια χώρα. Οι δύο ηγέτες φρόντισαν κατ' επανάληψιν να διακηρύξουν ότι το ελληνικό «κούρεμα» είναι μοναδική περίπτωση και δεν πρόκειται να ξανασυμβεί...
Δεύτερον, για να μη γίνουν -υποτίθεται- και οι άλλες χώρες της ευρωζώνης «Ελλάδα», το σχέδιο Μέρκελ-Σαρκοζί προβλέπει έναν ακόμη πιο αυστηρό δημοσιονομικό ζουρλομανδύα. Επιβάλλει την ποινικοποίηση της οικονομικής πολιτικής, με αυτόματες κυρώσεις στις χώρες των οποίων το έλλειμμα θα ξεπερνά το 3% και ζητεί με το έτσι θέλω την καθιέρωση του λεγόμενου «χρυσού κανόνα» -ο οποίος προβλέπει υποχρεωτικά το μηδενισμό των ελλειμμάτων- στα εθνικά Συντάγματα των κρατών-μελών κατά τα γερμανικά πρότυπα.
Η αλλαγή των ευρωπαϊκών Συνθηκών, εγχείρημα άλλοτε μακρόχρονων διπλωματικών και πολιτικών διεργασιών, μετατρέπεται σε διαδικασία-εξπρές, περιορίζεται κατά τα φαινόμενα μόνο στους 17 της ευρωζώνης και χωρίς ουσιαστικό αντίλογο. Εξαίρεση, η παραδοσιακά «ευρωφοβική» Βρετανία, η οποία αντιδρά μόνο και μόνο γιατί θίγονται τα προνόμια του δικού της κεφαλαίου με την κυριαρχία του Σίτι και των χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών.
Οι λαοί φυσικά είναι παντελώς απόντες από αυτή τη διαδικασία. Το «δημοκρατικό έλλειμμα» στην Ε.Ε. όχι μόνο δεν συζητιέται αλλά διευρύνεται μέσω της δικτατορίας των τεχνοκρατών που έχει επιβληθεί σε Ελλάδα και Ιταλία, με το πρόσχημα της έκτακτης ανάγκης αλλά και με την πλήρη περιφρόνηση ακόμη και αυτών των αστικών θεσμών, αφού οι συζητήσεις για τους εθνικούς προϋπολογισμούς -κορυφαία άλλοτε πολιτική μάχη- υποβιβάζονται σε διαδικασία επικύρωσης απλώς ειλημμένων αποφάσεων, όπως ήδη βλέπουμε να γίνεται στη χώρα μας.
Η κρίση αποτελεί «χρυσή ευκαιρία» για να ξεριζωθούν με τη βία μια για πάντα τα απομεινάρια του μεταπολεμικού «κοινωνικού συμβολαίου» και να υπάρξει μία ακόμη πιο βίαιη μεταφορά πλούτου, θυμίζοντας αυτήν που συντελέστηκε με την πείνα, την κατοχή, την κατάσχεση περιουσιών και τον αφανισμό εκατομμυρίων σε στρατόπεδα και πεδία των μαχών στο Β' Παγκόσμιο Πόλεμο.
Η με γεωμετρική πρόοδο αύξηση στη χώρα μας των επιχειρήσεων που «αγοράζουν χρυσό», εκμεταλλεύονται με άλλα λόγια την απελπισία χιλιάδων συμπολιτών μας που ξεπουλούν όσο-όσο ό,τι έχουν και δεν έχουν, είναι ενδεικτική των νέων ηθών που φέρνει η «γερμανοκρατία» στην Ευρώπη.
Οσο όμως περισσότερο ταΐζεις το τέρας των αγορών τόσο αυτό, σαν εκείνο του μυθιστορηματικού Φράνκενσταϊν, στρέφεται κατά του δημιουργού του, όπως δείχνουν οι αλλεπάλληλες απειλές από τη Standard & Poor's ότι θα υποβαθμίσει ολόκληρη την ευρωζώνη, ακόμη και την Ε.Ε. (!).
Εως και ο 92χρονος πρώην ηγέτης του γερμανικού Σοσιαλδημοκρατικού Κόμματος Χέλμουτ Σμιτ εξανέστη, επικρίνοντας το «διεθνές τραπεζικό λόμπι» και τους «λίγους χιλιάδες χρηματιστές και τραπεζίτες στις ΗΠΑ και την Ευρώπη, συν μερικούς οίκους αξιολόγησης που θέτουν σε ομηρία τις πολιτικά υπόλογες κυβερνήσεις στην Ευρώπη».
Η σημερινή σύνοδος κορυφής της Ε.Ε. δεν προμηνύει τίποτα καλό για τους λαούς της Ευρώπης, πολύ περισσότερο για τον ελληνικό λαό, που έγινε το «πειραματόζωο» για την εφαρμογή όχι απλώς μιας πολιτικής σκληρής λιτότητας, αλλά μιας βάναυσης πολιτικής υποταγής στους κυρίαρχους του χρήματος και των πειθήνιων οργάνων τους.

litsis@enet.gr

Η φούσκα Παπαδήμου...

Από την Ελευθεροτυπία...

Του ΜΩΥΣΗ ΛΙΤΣΗ

Πριν από ένα χρόνο το ενδεχόμενο να διαλυθούν η ευρωζώνη και η Ε.Ε. θεωρούνταν όχι απλώς αδιανόητο, αλλά ή αγγλοσαξονική συνωμοσία ή εμμονή κάποιων παλαιοαριστερών που... καρβέλια ονειρεύονται.

Σήμερα το αδιανόητο συζητιέται ευρέως πλέον στην Ε.Ε. Δεν είναι μόνο τα συνήθη ευρωσκεπτικιστικά άρθρα του βρετανικού Τύπου, αλλά και αυτά θεωρούμενων φιλοευρωπαϊκών εφημερίδων, όπως η γαλλική «Λε Μοντ» και η γερμανική «Ντι Τσάιτ». Η ίδια η καγκελάριος Ανγκελα Μέρκελ προειδοποίησε πρόσφατα μιλώντας στο Κοινοβούλιο της χώρας της: «Αν το ευρώ καταρρεύσει, καταρρέει η Ευρώπη».
Η διαπίστωση ωστόσο των Ευρωπαίων ηγετών και η συνειδητοποίηση ότι ένα τέτοιο ενδεχόμενο εμπεριέχει τον κίνδυνο ακόμη μεγαλύτερης οικονομικής και πολιτικής καταστροφής δεν φαίνεται να έχουν συνετίσει την ευρωπαϊκή ηγεσία και κυρίως τη γερμανική που έχει «καπελώσει» πλήρως τις ευρωπαϊκές εξελίξεις.
Μπροστά στο συνεχιζόμενο αδιέξοδο, οι ηγέτες της Ε.Ε. επιμένουν στην ολέθρια συνταγή: σκληρή λιτότητα και παράδοση της δημοσιονομικής διαχείρισης στους «ειδικούς» των Βρυξελλών. Για να κάμψουν μάλιστα τις ογκούμενες λαϊκές αντιδράσεις, εξακολουθούν να χρησιμοποιούν την Ελλάδα ως φόβητρο, επιβάλλοντας όχι απλώς μια «δικτατορία των τεχνοκρατών», αλλά ζητώντας επιπλέον από τα κόμματα του «μαύρου μετώπου», ΠΑΣΟΚ, Ν.Δ. και ΛΑΟΣ, να δώσουν γην και ύδωρ με την υπογραφή επιστολών που ξεφτιλίζουν παντελώς την έννοια της εθνικής κυριαρχίας.
Οι άλλοτε ευαίσθητοι Ευρωπαίοι, που απειλούσαν να διακόψουν διπλωματικές σχέσεις με την Αυστρία του Χάιντερ, που ξεσπάθωναν σε κάθε αντισημιτική εκδήλωση, έσπρωξαν το «μετανοημένο» ΛΑΟΣ του Καρατζαφέρη στην αγκαλιά της εξουσίας, μόνο και μόνο για να έχουν άλλοθι την «εθνική ενότητα» και να επιβάλουν, υπό την απειλή της άτακτης χρεοκοπίας και εξόδου από το ευρώ, μια πολιτική οικονομικής και πολιτικής υποδούλωσης που θα πληρώνει για χρόνια με κοινωνική εξαθλίωση ο ελληνικός λαός.
Ο ίδιος ο Ελληνας «τεχνοκράτης» πρωθυπουργός Λ. Παπαδήμος, ο οποίος φέρεται να χαίρει υψηλής δημοτικότητας -ίσως λόγω της αηδίας της κοινής γνώμης προς τους «ορίτζιναλ» πολιτικούς- δεν είναι απλά πρώην αντιπρόεδρος της ΕΚΤ, άρα και συνυπεύθυνος για το σημερινό χάλι στην ευρωζώνη. Είναι ο άνθρωπος που από τη θέση του διοικητή της Τραπέζης της Ελλάδος, τη δεκαετία του '90, ευθύνεται για τη χρηματιστηριακή φούσκα και την εξαέρωση δεκάδων εκατομμυρίων ευρώ. Ευρώ τα οποία... ευκολόπιστοι συμπολίτες μας έριξαν στην... ανάπτυξη της τσέπης επιχειρήσεων που σήμερα βρίσκονται στα πρόθυρα να κλείσουν, ζώντας μέσω των περιβόητων ΕΛΔΕ -θυμάστε;- την ελληνική εκδοχή του ευρωπαϊκού ονείρου της απελευθέρωσης των αγορών.
Επιπλέον, αν και διοικητής της Κεντρικής Τράπεζας, που επόπτευε τη χρηστή λειτουργία του τραπεζικού συστήματος, δήλωνε στα «ΝΕΑ» (17-18/06/2000) παραμονές της ένταξης της χώρας μας στο ευρώ: «Οσον αφορά τους υφιστάμενους πιστωτικούς περιορισμούς, όπως αυτούς στο ύψος των καταναλωτικών δανείων, δεν υπάρχει συγκεκριμένη υποχρέωση κατάργησής τους.
»Ωστόσο, επιδίωξη και επιθυμία της Τραπέζης της Ελλάδος είναι η βαθμιαία άρση τους, η οποία όμως θα πραγματοποιηθεί με τρόπο που να μη διακυβεύει τη νομισματική σταθερότητα και να μη δημιουργεί κινδύνους για το πιστωτικό σύστημα (...). Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι αν οι γενικότερες συνθήκες της ελληνικής οικονομίας (...) το επιτρέψουν, τότε θα αυξηθούν τα σημερινά ανώτατα όρια που ισχύουν στη χορήγηση των καταναλωτικών και των προσωπικών δανείων» (!).
Ο άνθρωπος που έσπρωξε την Ελλάδα στην ευρωπαϊκή φούσκα χρέους και συνέβαλε στο «να ζουν οι Ελληνες πάνω από τις δυνατότητές τους», καλείται τώρα να μας σώσει ως «τεχνοκράτης» που δεν βαρύνεται με τις αμαρτίες του πολιτικού προσωπικού...

litsis@enet.gr