Το δημοσιο χρεος ως «μηχανη» παραγωγης λιτοτητας...

Γιάννης Μηλιός...

Η κρίση δημόσιου χρέους δεν αποτελεί αυστηρά ελληνική υπόθεση. Είναι (ήταν εξαρχής) υπόθεση ευρωπαϊκή. Οι όροι «Ευρωπαϊκή κρίση χρέους» και «Κρίση χρέους της Ζώνης του Ευρώ (ΖτΕ)» αποτελούν ήδη λήμματα εγκυκλοπαιδειών. Τα γνωστότερα οικονομικά Ινστιτούτα της Ηπείρου έχουν αφιερώσει εκατοντάδες μελέτες στο ζήτημα
(ενδεικτικά αναφέρω: «A comprehensive approach to the euro-area debt crisis» των Darvas, Pisani-Ferry και Sapir, Ινστιτούτο  Bruegel, Φεβρουάριος 2011), ενώ έχουν κατατεθεί δεκάδες προτάσεις πολιτικής για την αντιμετώπιση του προβλήματος (ενδεικτικά: «Politically acceptable debt restructuring in the Eurozone» των Pâris και Wyplosz, Ινστιτούτα CERP και ICMB, Ιανουάριος 2014).
Τα ευρωπαϊκά Ινστιτούτα, που ουσιαστικά παίζουν το ρόλο άτυπων συμβούλων των ευρωπαϊκών κυβερνήσεων και θεσμών, συγκλίνουν σε τρία κεντρικά σημεία:
(1) Στο ότι απαιτείται πολιτική λύση δραστικής μείωσης του χρέους στη ΖτΕ. Αυτό διότι οι συμβατικές οδοί μέσα από τις οποίες θα μπορούσε να μειωθεί το δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ (ψηλοί ονομαστικοί ρυθμοί μεγέθυνσης του ΑΕΠ, ψηλά πρωτογενή πλεονάσματα των κρατικών προϋπολογισμών) δεν υφίστανται ως δυνατότητα στη ΖτΕ.
(2) Στο ότι η δραστική μείωση του χρέους δεν θα πρέπει να δημιουργήσει ανταγωνισμούς μεταξύ των χωρών – μελών (δηλαδή οι λιγότερο χρεωμένες χώρες δεν θα πρέπει να αναλάβουν το κόστος της αποχρέωσης των περισσότερο χρεωμένων), ούτε να πλήξει τον τραπεζικό τομέα και τα ασφαλιστικά ταμεία, όπως συνέβη με το ελληνικό PSI. Απορρίπτουν έτσι τη λύση της ονομαστικής διαγραφής («κουρέματος») δημόσιου χρέους.
(3) Η πολιτική λύση της δραστικής μείωσης του χρέους στη ΖτΕ δεν θα πρέπει να αμφισβητεί τις κυρίαρχες πολιτικές στη ΖτΕ, δηλαδή τη συνέχιση της λιτότητας. Μόνο στην απέναντι μεριά του Ατλαντικού βρίσκουμε «επίσημα» Ινστιτούτα που αποστασιοποιούνται ρητά από τις πολιτικές λιτότητας. (Βλ. ενδεικτικά Papadimitriou και Wray: Euroland’s Original Sin, Levy Economics Institute, 2012. Βλ. επίσης το άρθρο μου στα Νέα: «2010-2014: Τα “κεκτημένα”… που θα ανατραπούν!», 19/6/14).
Η βασική πρόταση που προκύπτει με βάση τα παραπάνω τρία «προαπαιτούμενα» είναι το «θάψιμο» του χρέους για δεκαετίας, με παράλληλη συνταγματική κατοχύρωση της «Συνθήκης για τη Σταθερότητα, τον Συντονισμό και τη Διακυβέρνηση (ΣΣΣΔ)», που μονιμοποιεί τη λιτότητα.

Η σχέση αυτοδυναμίας και διαπραγμάτευσης...

του Γιαννη Μηλιου, απο την Αυγη...

Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει εξηγήσει με πολύ καθαρό τρόπο ότι το χρέος αποτελεί ένα εργαλείο, έναν μοχλό εκβιασμού των λίγων ισχυρών της κοινωνίας απέναντι στους πολλούς για να περάσει η πολιτική λιτότητας που ευνοεί τα συμφέροντά τους. Ο ΣΥΡΙΖΑ δεν έχει μπει στη λογική που λέει ότι το ζήτημα του χρέους είναι ένα ζήτημα αντιπαράθεσης ανάμεσα στην Ελλάδα και τη Γερμανία,
ούτε ένα ζήτημα «συνεννόησης» ανάμεσα στην Ελλάδα και τη Γερμανία, όπως προτείνει ο κ. Σαμαράς, που υπαινίσσεται ότι πρέπει να παραμείνει στην εξουσία γιατί «οι Γερμανοί είναι φίλοι του».
Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει διακηρύξει από πολύ νωρίς ότι το πρόβλημα του ελληνικού δημόσιου χρέους είναι μόνο μια ασθενής πτυχή ενός μεγάλου ευρωπαϊκού προβλήματος και ότι για τη λύση αυτού του προβλήματος συγκρούονται δύο πολιτικά στρατόπεδα, που εκφράζουν διαφορετικά κοινωνικά συμφέροντα: των νεοφιλελεύθερων και της Αριστεράς. Όλα τα άλλα στρατόπεδα που εμφανίζονται θα αναγκαστούν την κρίσιμη ώρα να πάνε είτε από τη μία είτε από την άλλη πλευρά.
Ο ΣΥΡΙΖΑ αρνείται πεισματικά να συνδράμει στην υποτιθέμενη διαπραγμάτευση που κάνει ο κ. Σαμαράς με τους φίλους του, δεν πρόκειται να συμφωνήσει ότι τίθεται ζήτημα «εθνικής διαπραγμάτευσης» (όπως υπενθύμισε πρόσφατα σε συνέντευξή του ο Γ. Σταθάκης). Ο εχθρός των πληττόμενων κοινωνικών στρωμάτων δεν είναι μόνο το κεφάλαιο και οι ελίτ στο εξωτερικό, αλλά κυρίως στο εσωτερικό. Με το εσωτερικό μέτωπο η σύγκρουση θα είναι πιο δύσκολη αλλά και πιο σημαντική (όπως υπενθύμισε πρόσφατα σε συνέντευξή του ο Γ. Δραγασάκης). Για τον λόγο αυτόν ο ΣΥΡΙΖΑ δεν υιοθετεί μια ρητορική που λέει ότι ο κ. Σαμαράς πιέζεται από τους δανειστές και υποκύπτει, αλλά αντίθετα συστηματικά αποκαλύπτει ότι οι μνημονιακές κυβερνήσεις χρησιμοποιούν την τρόικα και το χρέος ως φόβητρο για να εφαρμόσουν πολιτικές που ευνοούν τα κοινωνικά συμφέροντα που εκπροσωπούν.

2010-2014: Τα «κεκτημενα»…που θα ανατραπουν!

του Γιαννη Μηλιου...

Μια σειρά προοδευτικών (καίτοι όχι ριζοσπαστών) οικονομολόγων, μεταξύ των οποίων οι Αμερικανοί νομπελίστες Robert Solow, Joseph Stiglitz και Paul Krugman, αλλά και διάσημος πλέον Γάλλος Paul Piketty, τις προτάσεις του οποίου για τη φορολογία υποστηρίζει με θέρμη ο γηραιός Solow, υποστηρίζουν την τελευταία διετία ότι το πρόβλημα του σύγχρονου δυτικού καπιταλισμού είναι η άνιση κατανομή του εισοδήματος.
«Ο σύγχρονος καπιταλισμός είναι μια άνιση κοινωνία, και όπως όλα δείχνουν θα ενισχυθεί η δυναμική που κάνει τους πλούσιους πλουσιότερους» γράφει ο Solow (“Thomas Piketty is right”),[2] ενώ ο Stiglitz υποστηρίζει ότι η ανάπτυξη είναι πλέον συμβατή με την επιδείνωση των όρων ζωής της κοινωνικής πλειοψηφίας: «Παρότι αυξανόταν το ΑΕΠ, οι περισσότεροι πολίτες έβλεπαν το βιοτικό τους επίπεδο να διαβρώνεται [...] Το οικονομικό μας σύστημα αποτυγχάνει για τους περισσότερους Αμερικανούς [...] πληρώνουμε ένα ψηλό τίμημα για την ανισότητα της κοινωνίας μας – ένα οικονομικό σύστημα που είναι λιγότερο σταθερό [...], με λιγότερη ανάπτυξη και με μια δημοκρατία σε διακινδύνευση» (The Price of Inequality, New York, 2012).
Αν όλα αυτά ισχύουν για τους Αμερικανούς ή τους Γάλλους, ισχύουν στο πολλαπλάσιο για τους Έλληνες, δηλαδή για την πλειοψηφία όσων ζουν σε αυτή τη χώρα. Τα «Μνημόνια», δηλαδή οι πολιτικές λιτότητας που τέθηκαν σε εφαρμογή από τις ελληνικές κυβερνήσεις από το 2010, αποτελούν στην ουσία τους ένα μακρόπνοο και «ριζικό πρόγραμμα» συγκέντρωσης εξουσίας, πλούτου και εισοδήματος στα χέρια μιας μικρής ολιγαρχίας, ένα «πρόγραμμα» ταχύτατης διεύρυνσης και θεσμικής θωράκισης των κοινωνικών ανισοτήτων. Το «πρόγραμμα» αυτό, για την κοινωνική πλειοψηφία σημαίνει:

• Απώλεια δικαιωμάτων και ικανότητας διαπραγμάτευσης, δηλαδή απώλεια κοινωνικής ισχύος, καθώς καταργούνται οι συλλογικές διαπραγματεύσεις και σειρά θεσμών κοινωνικής προστασίας oργιάζει ανεξέλεγκτα η μαύρη αγορά εργασίας, η αυθαίρετη αθέτηση εργοδοτικών υποχρεώσεων, ακόμα και σύγχρονες μορφές δουλεμπορίου (βλ. Ta Νέa,17/72014).

Μια αριστερή λύση για την κρίση χρέους προς το συμφέρον των «από κάτω»...

του Γιαννη Μηλιου, απο την Αυγη...

Η σημερινή ζοφερή κοινωνική πραγματικότητα που ζει η μεγάλη πλειοψηφία των Ευρωπαίων πολιτών αποδίδεται στην «κρίση δημόσιου χρέους». Εν όψει των ευρωεκλογών, αλλά κυρίως της επόμενης μέρας τους, η οποία θα εναποθέσει στους ώμους της Αριστεράς μεγάλες ευθύνες, πρέπει να μιλήσουμε έξω από τα δόντια.

Στην πραγματικότητα δεν υπήρξε ποτέ πρόβλημα χρέους από μόνο του. Η κρίση του 2008 δημιούργησε προφανώς πρόβλημα ιδιωτικού χρέους (η σχεδόν κατάρρευση του τραπεζικού τομέα στις ΗΠΑ και την Ευρώπη) και μετατροπή του σε δημόσιο χρέος. Ωστόσο στην Ευρώπη αντί αυτό να σημάνει μία ενεργό εμπλοκή της ΕΚΤ, η οποία θα δάνειζε τα κράτη, οι ευρωπαϊκές άρχουσες τάξεις είδαν την κατάσταση ως ευκαιρία να βαθύνουν την εκμετάλλευση της εργασίας από το κεφάλαιο και για επιθετική αναδιανομή υπέρ των πλουσίων. Το χρέος αποτέλεσε το μέσο για να επιτευχθεί αυτός ο στόχος, την «τέλεια αιτία» με την οποία θα χτιζόταν το πολιτικό οικοδόμημα της λιτότητας, στη βάση του ότι «υπερκαταναλώναμε» (ποιοι;) και «όλοι μαζί τα φάγαμε».
Στο παραπάνω πλαίσιο η στρατηγική των νεοφιλελεύθερων ελίτ είναι απλή: Οι οικονομικές παρεμβάσεις που γίνονται προς την κατεύθυνση ελάφρυνσης του χρέους είναι σκόπιμα ημιτελείς, ώστε οι αγορές να έχουν τη δυνατότητα να συνεχίζουν να εκβιάζουν για την εφαρμογή των νεοσυντηρητικών πολιτικών, ακριβώς λόγω του ότι το χρέος παραμένει (και μονιμοποιείται η μη-βιωσιμότητά του).
Στη σημερινή συγκυρία αντιστοιχεί στην Αριστερά να «σπάσει» αυτόν τον μηχανισμό, να αναιρέσει τη συνθήκη «σοκ και δέος». Η ρήξη θα ξεκινήσει από το εθνικό επίπεδο, από την κυβέρνηση της Αριστεράς που έρχεται στην Ελλάδα, αλλά θα μεταφερθεί και σε κεντρικό ευρωπαϊκό επίπεδο.
Η λύση που προτείνουμε αποτελείται από δύο πυλώνες. Ο ένας αφορά τις χώρες με συγκριτικά μικρό ΑΕΠ, άρα και χρέος ως απόλυτο μέγεθος, όπως η Ελλάδα.

First we take Greece, then the European Central Bank *...

του Γιαννη Μηλιου, απο την Αυγη...

Η κυβέρνηση με τη βοήθεια των δανειστών παρουσίασε, όπως αναμενόταν, ως τεράστια εθνική επιτυχία το πρωτογενές πλεόνασμα του 2013. Είναι όμως δεδομένο πλέον ότι αυτή η «εθνική αφήγηση» δεν βρίσκει ευήκοα ώτα στη χειμαζόμενη πλειονότητα. Αυτός είναι ο λόγος για τον οποίο η επικαιρότητα χρειαζόταν και το «κοινωνικό μέρισμα»,
για να μπορέσει κάπως η κυβέρνηση να προσποιηθεί ότι «αναγνωρίζει» την κοινωνική καταστροφή που έχει επιφέρει η πολιτική της. Το «κοινωνικό μέρισμα» και η βιοπολιτική διάστασή του είναι σημαντικό θέμα, αλλά εδώ θα επικεντρωθούμε στην αφήγηση του μέλλοντος: Το κρίσιμο ζήτημα είναι πώς θα αντιμετωπίσει η Αριστερά στην Ελλάδα, αλλά και σε ολόκληρη την Ευρώπη, το σχέδιο των νεοφιλελεύθερων ελίτ για τη συνέχιση της αντεργατικής και γενικότερα αντικοινωνικής πολιτικής τους.
Η Αριστερά βρίσκεται μπροστά σε ένα κρίσιμο σταυροδρόμι. Η πολιτική πρόταση που συζητείται σήμερα σχετικά με την έξοδο από την κρίση θα παίξει σημαντικό ρόλο τουλάχιστον μεσοπρόθεσμα. Οι συστημικές πιέσεις που δέχεται η Αριστερά είναι για να αποδεχτεί ως «τετελεσμένα» τα αποτελέσματα που έχουν προκύψει από τη σαρωτική επέλαση των μνημονιακών πολιτικών. Ο ρόλος που θα έχει μια κυβέρνηση της Αριστεράς, σύμφωνα με την κυρίαρχη αφήγηση, θα είναι μια «τεχνική» σταθεροποίηση της σημερινής κατάστασης, με όρους συμβατούς με τον νεοφιλελευθερισμό. Η αριστερή διαχείριση, υποστηρίζουν, πρέπει να αποφύγει το κρίσιμο ζήτημα της αναδιανομής πλούτου και ισχύος από το κεφάλαιο στην εργασία και να επικεντρωθεί στη «βιωσιμότητα» της κοινωνίας. Όλη αυτή η λογική συμπυκνώνεται στο ότι μια αριστερή κυβέρνηση «δεν θα πάρει άλλα μέτρα λιτότητας και δεν θα προχωρήσει σε νέες κοινωνικές περικοπές».
Η άλλη οδός, αυτή που εκφράζεται στο πρόγραμμα που εγκρίθηκε στο 1ο Συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ, είναι η σύγκρουση με τον πυρήνα της νεοφιλελεύθερης πολιτικής.

Μεταπολιτική: Ο σοβαρότερος κίνδυνος για την κοινωνία και τη δημοκρατία...

Γιαννης Μηλιος, απο την Αυγη...
Στις αρχές Νοεμβρίου 2011 στην Ελλάδα και την Ιταλία επιβλήθηκαν, ουσιαστικά ταυτόχρονα, ως πρωθυπουργοί - «σωτήρες» οι «άνθρωποι των αγορών» Λουκάς Παπαδήμος και Μάριο Μόντι, άνθρωποι τους οποίους δεν είχαν εκλέξει οι πολίτες, αλλά οι ίδιες οι «αγορές». Μπορεί να μην ψήφισαν οι πολίτες τους κ. Παπαδήμο και Μόντι, αλλά ήξεραν πολύ καλά τι πρέσβευαν και την αποστολή που έρχονταν να εκπληρώσουν.
Η δημοτικότητά τους ήταν ελάχιστη, παρά το γεγονός ότι τεράστια συγκροτήματα ΜΜΕ τους λάνσαραν σαν προϊόντα και τους στήριζαν με νύχια και με δόντια. Σ' εκείνη τη φάση της κρίσης, οι κοινωνικοί αγώνες δεν επέτρεψαν τη συνέχιση του μετα-πολιτικού πειράματος σε Ελλάδα και Ιταλία. Στη συνέχεια οι δρόμοι των δύο χωρών χωρίζουν.
Στην Ιταλία, στην οποία η Αριστερά, πληρώνοντας μεγάλα λάθη και ταξικούς συμβιβασμούς του παρελθόντος, έχει καταρρεύσει, τη θέση του κόμματος που θα αντιτασσόταν στα Μνημόνια ανέλαβε ένα θολό συνονθύλευμα χωρίς συγκεκριμένες θέσεις και ιδεολογία, το κόμμα του Γκρίλο. Αντίθετα, στην Ελλάδα ανέτειλε το πολιτικό άστρο του ΣΥΡΙΖΑ. Η ήττα του ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές του 2012 καθησύχασε την ελληνική αστική τάξη, που έπρεπε όμως να βρει μια λύση μέχρι τις ευρωεκλογές. Η απάντηση στην απελπισία των ελίτ από την παταγώδη κατάρρευση του παλιού πολιτικού σκηνικού έρχεται και πάλι με μια μορφή μετα-πολιτικού πειράματος. Μια εικονική φιγούρα των μέσων «επιστρατεύεται» στην «πολιτική μάχη».
Η εικονική φιγούρα είναι η προσωποποίηση του «αυτονόητου», η εικόνα που είναι οικεία από την τηλεόραση. Δεν χρειάζονται άλλα πρόσωπα. Χρειάζεται ένα κόμμα χωρίς συγκεκριμένη ιδεολογία, αλλά που υπερασπίζεται με πάθος την «αυτονόητα κυρίαρχη» ιδεολογία των Μνημονίων, ένα κόμμα το οποίο αποτελεί τον σημαιοφόρο της ενοποίησης όλων των αστικών κομμάτων σε ένα κόμμα, το «κόμμα του κράτους». Το κόμμα αυτό παριστάνει ότι βρίσκεται πάνω από συγκεκριμένα ταξικά συμφέροντα, γιατί αυτός είναι ο καλύτερος τρόπος για να υπερασπιστεί τα ταξικά συμφέροντα της ολιγαρχίας.

Η κατάργηση των Μνημονίων δεν θα είναι το τέλος. Θα είναι η αρχή...

Γιαννης Μηλιός, απο την Αυγη...

Βρισκόμαστε σε μια περίοδο που, ενώ στην επιφάνεια της επικαιρότητας φαίνεται σαν να μη συμβαίνει τίποτα σημαντικό σχετικά με την εξέλιξη της κρίσης στην Ευρώπη, στην πραγματικότητα επιτελούνται πολύ σοβαρές διεργασίες για το πώς θα συνεχιστεί η αντιδραστική αναδιάρθρωση ενάντια στα συμφέροντα της πλειονότητας της κοινωνίας. Η ολιγωρία των ελίτ και της κυβέρνησης, η συνεχής «αναβολή των αποφάσεων» δεν υποδηλώνουν μια σύγκρουση της κυβέρνησης με τους δανειστές του ελληνικού κράτους, όπως προσπαθούν να μας πείσουν τα μνημονιακά μέσα. Αποτυπώνουν το πρόβλημα που έχουν να αντιμετωπίσουν οι δανειστές του ελληνικού κράτους και το πρόβλημα αυτό δεν είναι άλλο από το πολιτικό τέλος όλων αυτών που εφάρμοσαν μαζί τους τις μνημονιακές πολιτικές τα τελευταία τέσσερα χρόνια.
Πρόκειται για «το χρονικό ενός προαναγγελθέντος θανάτου», αλλά οι δανειστές από κοινού με το μεγάλο ελληνικό κεφάλαιο έχουν ένα επιπλέον πρόβλημα. Η μόνη πολιτική δύναμη που θα έχει λαϊκή νομιμοποίηση μετά τις ευρωεκλογές και τις αυτοδιοικητικές εκλογές θα είναι ο ΣΥΡΙΖΑ. Οι σιωπηρές διεργασίες που λαμβάνουν χώρα στις Βρυξέλλες, την Αθήνα και τη Νέα Υόρκη τους τελευταίους μήνες έχουν ως στόχο να επιμηκύνουν όσο περισσότερο γίνεται τη θητεία αυτής της κυβέρνησης, να διασφαλίσουν την υλοποίηση όσο περισσότερων ιδιωτικοποιήσεων μπορέσουν και να οικοδομήσουν πριν την αναπόφευκτη πτώση της κυβέρνησης ένα πεδίο συζήτησης σχετικά με το χρέος που να συμφέρει τις ελίτ.

Επαναφέροντας τη συζήτηση στο κοινωνικό ζήτημα...

του Γιαννη Μηλιου, απο την Αυγη...

Η επιβολή της αντιδραστικής αναδιάρθρωσης της οικονομίας και της κοινωνίας που λαμβάνει χώρα στην Ελλάδα εδώ και τέσσερα περίπου χρόνια βασίζεται σε μια συγκεκριμένη πολιτική. Η πολιτική αυτή, η μνημονιακή πολιτική, συνίσταται στο να παρουσιάζεται στους πολίτες αυτή η αναδιάρθρωση ως ο μοναδικός δρόμος για τη δημοσιονομική εξυγίανση του κράτους και με τη δύναμη των προπαγανδιστικών μέσων «ενημέρωσης» να θεωρείται ως «φυσικό φαινόμενο». Η επιβολή της εξαθλίωσης της πλειοψηφίας για την αντιμετώπιση του δημόσιου χρέους παρουσιάζεται περίπου τόσο αναγκαία όσο αναγκαίο είναι όταν βρέχει να κρατάει κανείς ομπρέλα. Αυτό το «πολιτικό παιχνίδι» εξαντλήθηκε, έφτασε στα όριά του. Είναι λοιπόν λογικό κι επόμενο να αλλάζει σταδιακά η ρητορική της μνημονιακής εξουσίας.
Θα περίμενε κανείς ίσως ότι στην προσπάθειά τους να διασωθούν οι τελευταίοι γόνοι του καταρρέοντος πολιτικού συστήματος θα «φτιασίδωναν» λίγο το πρόσωπο της κυβέρνησής τους (είμαστε και στο τριώδιο) με κάποια ψήγματα «κοινωνικής πολιτικής». Και όμως. Ό,τι κι αν επικαλούνται, το υποτιθέμενο «ρεκόρ πρωτογενούς πλεονάσματος», την απειλή του ΣΥΡΙΖΑ, τα αποτελέσματα στο «μείγμα της πολιτικής τους» είναι ανύπαρκτα. Καμία ελάφρυνση στην πληττόμενη κοινωνία δεν θέλουν να προσφέρουν. Κανένα μέτρο έστω διάσωσης του διαρρηγνυόμενου κοινωνικού ιστού. Το μόνο που αλλάζει στην πολιτική τους είναι το πρόσημο του εκβιασμού.

Η έρευνα του Ε.K. πρόκριμα για Εξεταστική Επιτροπή για τα μνημόνια.....

του Γιαννη Μηλιου, απο το TVXS...

Φωτογραφία: Αγγελική Παναγιώτου / FosPhotos

Ο ΣΥΡΙΖΑ θεωρεί ότι οποιαδήποτε ειλικρινής προσπάθεια διερεύνησης του ρόλου της τρόικας στις τέσσερις υπό Μνημόνιο χώρες της Ευρωζώνης, οφείλει να διερευνήσει επίσης τον ρόλο των πολιτικά υπεύθυνων κατά τις διαδοχικές περιόδους υπαγωγής της κάθε χώρας στο καθεστώς των Μνημονίων. Ειδικότερα ως προς την Ελλάδα, είναι επιπλέον αναγκαία η εξέταση του ρόλου των εμπλεκόμενων υπηρεσιακών παραγόντων, κυρίως δε ανώτατων στελεχών της τότε Εθνικής Στατιστικής Υπηρεσίας Ελλάδος (ΕΣΥΕ), που με μεταγενέστερες δηλώσεις τους αμφισβήτησαν τόσο την ορθότητα της στατιστικής ενσωμάτωσης των δημοσιονομικών στοιχείων για το έλλειμμα και το χρέος του 2009 όσο και τη συμβατότητά της με τις πρακτικές άλλων κρατών-μελών της Ευρωζώνης.

Εμείς στον ΣΥΡΙΖΑ θεωρούμε, συνεπώς, ότι για λόγους ηθικής και πολιτικής ευθύνης, αλλά και στοιχειώδους σεβασμού προς τον ελληνικό λαό, απαιτείται ενδελεχής έρευνα για τις συνθήκες υπαγωγής της Ελλάδας σε καθεστώς Μνημονίου τον Μάιο του 2010, η οποία θα πρέπει να περιλαμβάνει και τη διερεύνηση του ρόλου των αρμόδιων πολιτικών και υπηρεσιακών παραγόντων της περιόδου εκείνης.

Η υπεράσπιση του κόσμου της εργασίας, διακύβευμα των Ευρωεκλογών...

του Γιαννη Μηλιου, απο την Αυγη...

Στις 29 και 30 Ιανουαρίου επισκέπτονται την Ελλάδα οι δύο ευρωβουλευτές που συνέταξαν την έκθεση του Ευρωκοινοβουλίου, σχετικά με τα αποτελέσματα των πολιτικών που εφάρμοσαν οι κυβερνήσεις των κρατών που «εποπτεύονται» από την τρόικα. Πρόκειται για μια επίσκεψη εξ' αναβολής από τις 8-9 Ιανουαρίου, καθώς η ετοιμόρροπη και από παντού πιεζόμενη κυβέρνηση Σαμαρά γνώριζε πολύ καλά ότι δεν μπορούσε να αντιπαραθέσει τη φιέστα ανάληψης της προεδρίας της Ε.Ε. σε αυτή την επίσκεψη.¹

Στις 10 Ιανουαρίου δημοσιεύθηκε και η σύντομη γνωμοδότηση της Επιτροπής Συνταγματικών Υποθέσεων του Ευρωκοινοβουλίου για τα πεπραγμένα της τρόικας, η οποία αναφέρει ότι η παρούσα κατάσταση «καταστρέφει την εικόνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης» και απαιτεί πλέον οι αποφάσεις σχετικά με την πολιτική που συνοδεύει τον δανεισμό κρατών «να ψηφίζονται από το Ευρωκοινοβούλιο». Στην ουσία της, η γνωμοδότηση διαπιστώνει και στηλιτεύει το έλλειμμα δημοκρατίας στις πρακτικές που ακολουθήθηκαν ώς τώρα για την αντιμετώπιση της κρίσης. Επίσης, όπως και η Έκθεση της Επιτροπής Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων καθιστά σαφές, οι πολιτικές που ακολουθούνται δεν συνάδουν με τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ε.Ε., κείμενο που έχει ισχυρή νομική υπόσταση.

Η καταστροφική επιτυχία των Μνημονίων...

του Γιαννη Μηλιου, απο την Αυγη...

Το 2013 φτάνει προς το τέλος του και θα μείνει στην ιστορία σαν ένα από τα έτη της μεγάλης αναδιάρθρωσης των κοινωνιών της Ευρώπης προς μια πιο αντιδραστική κατεύθυνση. Μετά την έκθεση του ΟΟΣΑ που πρότεινε έναν τρόπο συνέχισης των πολιτικών λιτότητας,¹ δύο ακόμη κείμενα επίσημων φορέων έρχονται στο φως της δημοσιότητας τις τελευταίες μέρες για να εκφράσουν τις αντιφάσεις της τρέχουσας πολιτικής και κοινωνικής συγκυρίας σε Ελλάδα και Ευρώπη. Το ένα είναι η Έκθεση του διοικητή της ΤτΕ και το άλλο το προσχέδιο² αναφοράς της Επιτροπής Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων του Ευρωκοινοβουλίου για τον ρόλο και τη λειτουργία της τρόικας στις χώρες με προγράμματα δημοσιονομικής προσαρμογής.
Το μεν κείμενο Προβόπουλου αποτελεί μνημείο ταξικής αλαζονείας, καθώς περιγράφει αναίσχυντα τι σημαίνει «επιτυχία του Μνημονίου» στην Ελλάδα. Το δε προσχέδιο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, ενώ διαπιστώνει την καταστροφή που έχουν επιφέρει τα εν λόγω προγράμματα, την αποδίδει σε «αστοχίες» και «λάθη», με σκοπό να αποκρύψει την πολιτική ευθύνη των κυβερνήσεων και των δανειστών και των δανειζόμενων κρατών. Αξίζει να δούμε αναλυτικά τι κρύβεται πίσω από τα βαρύγδουπα αλλά επιφανειακά συμπεράσματα αυτών των κειμένων (την «επιτυχία» και τα «λάθη»).
Ο κ. Προβόπουλος, γνωστός στυλοβάτης του ελληνικού «συστήματος», μας λέει ευθαρσώς ότι το πρόγραμμα όχι μόνο πέτυχε, αλλά... παραπέτυχε. Γιατί;

Γιατί το κούρεμα του χρέους, από μόνο του, δεν αρκεί...

του Γιαννη Μηλιου, απο την Αυγη...
Η επίσκεψη του Άνχελ Γκουρία, επικεφαλής του ΟΟΣΑ, στην Ελλάδα σηματοδοτεί ένα σημείο καμπής στην πορεία της κρίσης. Για πρώτη φορά ένας διεθνής οργανισμός (και μάλιστα αυτός που περιλαμβάνει το σύνολο των αναπτυγμένων χωρών του πλανήτη) τοποθετείται σαφώς και δημοσίως υπέρ του κουρέματος του ελληνικού δημόσιου χρέους,
ως μόνης λύσης για τη βιωσιμότητά του. Αυτό το «σήμα» μας δείχνει ότι η ανάγκη για κούρεμα του χρέους ωριμάζει: «Η πρότασή μας είναι όσο πιο σύντομα, τόσο καλύτερα!» υποστήριξε ο Γκουρία. Γίνεται φανερό ότι η ρητορεία της γερμανικής αλλά και της ελληνικής πλευράς που τονίζουν στο προσκήνιο ότι δεν υπάρχει καμία ανάγκη κουρέματος, και άρα καμία πιθανότητα νέας δανειακής σύμβασης, αποτελούν μέρος μιας επικοινωνιακής τακτικής, η οποία στοχεύει στη συνέχιση του εκβιασμού απέναντι στην πλειοψηφία της ελληνικής και της ευρωπαϊκής κοινωνίας για τη διαιώνιση της λιτότητας.
Οι δύο πολιτικές προτάσεις, από τη μία πλευρά της ευρωπαϊκής πολιτικής ελίτ και από την άλλη αυτή που εκφράζεται εμμέσως από το ΔΝΤ και ρητώς από τον επικεφαλής του ΟΟΣΑ, είναι λοιπόν προς το παρόν διαφορετικές σχετικά με τον τρόπο επίλυσης της κρίσης χρέους των κρατών της Ευρώπης. Όπως όμως είχα σημειώσει και σε άρθρο μου στην Αυγή με τίτλο «Μεταξύ δύο εκβιασμών, μόνη λύση η απόδραση»¹ ακριβώς πριν έναν χρόνο, οι διαφορές ανάμεσα σε αυτές τις δύο πολιτικές προτάσεις είναι λιγότερο σημαντικές από τις ομοιότητές τους.
Η ομοιότητα ανάμεσά τους, που τις κατηγοριοποιεί στο ίδιο στρατόπεδο, περιγραφόταν ως εξής: «Η πρόταση Μέρκελ [...] είναι η συνέχιση της υφεσιακής πολιτικής λιτότητας ακριβώς όπως αυτή εφαρμόζεται σήμερα.

Δύο προγράμματα, δύο κόσμοι...

Γιάννης Μηλιός, απο την Αυγη...

Μόλις εχθές, μετά από τέσσερις ολόκληρους μήνες, θυμήθηκε η κυβέρνηση της πασοκονεοδημοκρατίας να παρουσιάσει το πρόγραμμά της. Ας προσπεράσουμε το γεγονός ότι μέχρι τώρα κυβερνά με μόνο πρόγραμμα το Μνημόνιο και ας δούμε το κείμενο καθεαυτό. Πέρα από τις γενικόλογες ευχές, χαρακτηριστικές του πάλαι ποτέ δικομματισμού, το πρόγραμμα επιβεβαιώνει πολύ συγκεκριμένες πολιτικές: συνέχιση απολύσεων στο Δημόσιο και απελευθέρωση στον ιδιωτικό τομέα (θέση 5), ιδιωτικοποιήσεις παντού (θέση 11), καμία μείωση του χρέους (θέση 8), παγίωση της ανεργίας (θέση 18). Ενώ το πρόγραμμα αυτό φωνάζει τη στήριξή του με κάθε τρόπο στο κεφάλαιο χωρίς κανένα κοινωνικό κριτήριο, η σιωπή του σχετικά με την προστασία των εργαζομένων και των ανέργων που ζουν σ' αυτή τη χώρα είναι εκκωφαντική. Είναι πρόγραμμα γραμμένο από το ενιαίο κόμμα του Μνημονίου για το μεγάλο κεφάλαιο.
Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει καταθέσει στον ελληνικό λαό την πρότασή του και αν αντιπαραθέσουμε τις δύο προτάσεις, θα δούμε ότι πρόκειται για δύο κόσμους εντελώς διαφορετικούς. Ο ΣΥΡΙΖΑ αποδέχεται την πραγματικότητα της ανθρωπιστικής κρίσης και προετοιμάζεται ήδη πυρετωδώς για την υλοποίηση του βραχυπρόθεσμου προγράμματος άμεσης ανακούφισης της κοινωνίας. Πέραν της άμεσης επιστροφής του κατώτατου μισθού στα 751 ευρώ, διαθέτει προτάσεις για την πρόσβαση στα βασικά αγαθά για όλους, για τη σίτιση, τη στέγαση. Ο ΣΥΡΙΖΑ αποδέχεται την αποτυχία των διακηρυγμένων στόχων του Μνημονίου, αποδέχεται τη μη βιωσιμότητα του χρέους και προτείνει την ακύρωση του Μνημονίου και τη διαπραγμάτευση για μια νέα δανειακή σύμβαση¹. Ο ΣΥΡΙΖΑ είναι η μόνη λογική επιλογή απέναντι στους ισοπεδωτές της κοινωνίας που εκφράζουν τον παλιό κόσμο που φεύγει.

¹ Δες το άρθρο του Σ. Λαπατσιώρα, "Ακύρωση Μνημονίου και επαναδιαπραγμάτευση της Δανειακής Σύμβασης", http://left.gr/news/akyrosi-mnimonioy-kai-epanadiapragmateysi-tis-daneiakis-symvasis

Ο κόμπος, το χτένι και η Αριστερά...

ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ ΜΗΛΙΟΥ, απο την Αυγη...
Σήμερα, δεκατέσσερις μήνες μετά τις εκλογές του Ιουνίου 2012, βρισκόμαστε σε ένα (ακόμη) σημείο καμπής. Μπορούμε να χωρίσουμε το μετεκλογικό διάστημα σε τρία μέρη.
Μέχρι τον Νοέμβριο του 2012 η κυβέρνηση δεν είχε σταθεροποιηθεί ακόμη καθώς δεν ήταν σαφές τι θα γινόταν με το δημόσιο χρέος, που από τότε ήταν δεδομένη η μη βιωσιμότητά του. Η απόφαση - συμβιβασμός μεταξύ Ε.Ε., ΕΚΤ και ΔΝΤ δεν έλυσε βέβαια το πρόβλημα του χρέους, αντίθετα, όπως έχουμε εξηγήσει αναλυτικά και όπως είναι προφανές πια σήμερα, το επέτεινε. Ταυτόχρονα όμως έδωσε λίγο πολιτικό χρόνο στην τρικομματική τότε κυβέρνηση, τον «αέρα» που χρειαζόταν για να συνεχίσει τη διάλυση του κοινωνικού κράτους και να επιβάλει τις απολύσεις στον δημόσιο τομέα. Οι απολύσεις αυτές είναι πολύ σημαντικές γιατί πιέζουν έμμεσα τον μισθό και στον ιδιωτικό τομέα.
Στην πράξη, όμως, και παρά το γεγονός ότι η κοινωνική αντίδραση καμία στιγμή δεν γενικεύτηκε, η απονομιμοποίηση αυτής της πολιτικής στην κοινωνία ήταν εμφανής. Πρώτο δείγμα ήταν η επιστράτευση στο μετρό, ενώ στη συνέχεια προέκυψε το κυβερνητικό Βατερλώ της ΕΡΤ. Η ελληνική κοινωνία απέδειξε στην πράξη ότι δεν είναι διατεθειμένη να «κινεζοποιηθεί». Η τρικομματική διαλύθηκε, το φύλλο συκής της «υπεύθυνης Αριστεράς» έπεσε κι αυτό. Αν κοιτάξουμε την εξέλιξη των πολιτικών πραγμάτων της χώρας σε ορίζοντα τριετίας, μπορούμε να διακρίνουμε τη συνεχή απομείωση του «πολιτικού κεφαλαίου» όλων των αποχρώσεων του νεοφιλελευθερισμού.

Έρχεται τσουνάμι μέτρων - απολύσεων (αλλά ευτυχώς δεν θα λέγονται «Μνημόνιο»!)...

ΤΟΥ ΓΙΑΝΝΗ ΜΗΛΙΟΥ, απο την Αυγη...

Παρ' ότι το ζήτημα της ναζιστικής εγκληματικότητας μονοπώλησε προσωρινά το ενδιαφέρον της κοινής γνώμης, η οικονομική πραγματικότητα παραμένει αδυσώπητη για την πλειοψηφία όσων κατοικούν σε αυτή τη χώρα. Τα μέτωπα που έχει να αντιμετωπίσει η κυβέρνηση είναι πολλά και γι' αυτό το μόνο που προσπαθεί να πετύχει είναι να μην συμπέσουν όλα τα μέτρα που έρχονται ταυτόχρονα.
Στη μέθοδο των «καθυστερήσεων» πρωτοστατεί ο Κ. Μητσοτάκης, ο οποίος, παρ' ότι είναι ένθερμος οπαδός των απολύσεων και της διάλυσης όλων των υπολειμμάτων του κοινωνικού κράτους, κατανοεί ότι το κόστος των μέτρων για την ετοιμόρροπη κυβέρνηση θα είναι πολύ μεγάλο. Έτσι, μετά τη διάλυση των πανεπιστημίων που επιχειρεί ο υπουργός και η κυβέρνησή του, καθώς θέτουν σε διαθεσιμότητα περί το 40% των διοικητικών υπαλλήλων των πανεπιστημίων την ώρα που αυτά είχαν απολέσει περί το 50% των αντίστοιχων θέσεων τα τελευταία χρόνια (!), θα αναγκαστεί να περιμένει έως το τέλος Δεκεμβρίου για το επόμενο κύμα διαθεσιμότητας. Στο ενδιάμεσο πιθανόν να δηλώνει ότι διαπραγματεύεται με την τρόικα μια παράταση δύο ολόκληρων μηνών (!).
Αλλά δεν είναι μόνο η διάλυση των δημόσιων υπηρεσιών. Παρ' ότι η ελληνική κυβέρνηση δεν ενημερώνει για τίποτα από όσα διαμείβονται στις συζητήσεις με την τρόικα και ο κ. Στουρνάρας «αυτονομείται» δηλώνοντας ότι «δεν υπάρχει χρηματοδοτικό κενό», ταυτόχρονα διαρρέονται «έμμεσα» μια σειρά από μέτρα που έρχονται. Η μέθοδος με την οποία ανακοινώνονται με πλάγιο τρόπο τα επερχόμενα μέτρα στην επικαιρότητα είναι η εξής: Οι διαρροές δεν αφορούν τα μέτρα καθαυτά, αλλά τις αιτίες που αναγκαστικά θα τα προκαλέσουν. Η πραγματικότητα αντιστρέφεται, καθώς οι αιτίες όχι μόνο αποσυνδέονται από τη μνημονιακή πολιτική, αλλά θεωρείται ότι προέρχονται από τη μη-εφαρμογή της μνημονιακής πολιτικής.

Το non paper της Bundesbank και η στρατηγική της Αριστεράς...

του Γιάννη Μηλιου, απο την Αυγη...

Σε άρθρο μου στην "Αυγή" τον Σεπτέμβριο του 2012¹ είχα επισημάνει τις βασικές πτυχές της επικοινωνιακής τακτικής του μνημονιακού «καθεστώτος». Στο άρθρο αυτό εξηγούσα ότι ο μηχανισμός της προπαγάνδας αποτελείται από το τρίπτυχο: διαρροές εκβιασμών - διαψεύσεις - εφαρμογή των εκβιασμών με ελαφρές τροποποιήσεις. Η περίπτωση του πρόσφατου non paper της Bundesbank εντάσσεται στο ίδιο πλαίσιο.
Ας εξετάσουμε τα γεγονότα: Το περιοδικό Spiegel, δηλαδή ένας γνωστός εκφραστής του βαθέος πυρήνα του γερμανικού κράτους, έγραψε ότι, σύμφωνα με ένα non paper της Bundesbank, «η Ε.Ε. πρόκειται να συμφωνήσει σε ένα νέο πρόγραμμα βοήθειας για την Ελλάδα, [...] το τρέχον πακέτο οικονομικής βοήθειας ενέχει 'υψηλούς κινδύνους'». Σύμφωνα με το ίδιο non paper η έγκριση της εκταμίευσης μιας δόσης 5,8 δισ. ευρώ τον περασμένο μήνα είχε «πολιτικά κίνητρα». Αυτό είναι το στοιχείο της «διαρροής». Όπως αναμενόταν, το υπουργείο Οικονομικών της Γερμανίας ανακοίνωσε ότι δεν γνωρίζει «το έγγραφο της Bundesbank». Αυτό είναι το στοιχείο της (χαλαρής) διάψευσης.
Ο μηχανισμός λοιπόν που χρησιμοποιείται εδώ και τρία χρόνια από τις ελληνικές κυβερνήσεις σε συνεργασία με την τρόικα επαναλαμβάνεται και στη Γερμανία, αλλά για ένα θέμα που αφορά την Ελλάδα (και φυσικά την Ευρώπη)! Οι νεοφιλελεύθερες ελίτ έχουν αναγάγει το ζήτημα αυτό σε κεντρικό προεκλογικό επίδικο στη Γερμανία. Η σημειολογική διαφορά είναι ότι «το μέλλον της Ελλάδας» συζητείται πλέον απευθείας από τη γερμανική κοινή γνώμη, και μάλιστα θεωρείται «γερμανικό ζήτημα».
Υπάρχει όμως κάτι καινούργιο στο non paper της Bundesbank; Η απάντηση είναι όχι, αντίθετα με όσα διαδίδουν τα κέντρα της μνημονιακής προπαγάνδας. Το χρηματοδοτικό κενό είναι γνωστό εδώ και καιρό. Ο σχεδιασμός για επιβολή νέων μέτρων λιτότητας είναι προφανής, προκύπτει άμεσα από τις υπογεγραμμένες δανειακές συμβάσεις και μόνο ο γραφικός κ. Στουρνάρας το αρνείται. Το «μήνυμα της Bundesbank» απευθύνεται στο εσωτερικό της Γερμανίας, είναι η «δεύτερη γλώσσα» της νεοφιλελεύθερης ελίτ της Γερμανίας, ο τρόπος που προσπαθεί να «πουλήσει» στους Γερμανούς ψηφοφόρους τη συνέχιση της δανειοδότησης της Ελλάδας.

Διαπραγμάτευση σημαίνει εμπιστοσύνη στο κίνημα...

Γιάννης Μηλιός,απο την Αυγη...

Σε άρθρο μου την προηγούμενη βδομάδα στο tvxs.gr εξήγησα τι σημαίνει διαπραγμάτευση και με βάση τον ορισμό της διαπραγμάτευσης ως έννοιας, υποστήριξα ότι όλες οι κυβερνήσεις των τριών τελευταίων ετών δεν διαπραγματεύονται τίποτα με τους δανειστές. Το βασικό μου επιχείρημα είναι ότι το πολιτικό προσωπικό στην Ελλάδα δεν διαφωνεί σε τίποτα επί της ουσίας με τους υπαλλήλους της τρόικας.
Δεδομένου ότι οι δύο πλευρές του τραπεζιού υποστηρίζουν τα ίδια κοινωνικά συμφέροντα, αντί για διαπραγμάτευση, οι συζητήσεις τους αποτελούν ουσιαστικά μια διαδικασία επεξεργασίας των μέτρων λιτότητας και διαβούλευσης σχετικά με ζητήματα τακτικής, με κοινή μέριμνα την πολιτική επιβίωση του φθαρμένου ελληνικού πολιτικού προσωπικού. Αντίθετα, μια διαπραγμάτευση της κυβέρνησης της Αριστεράς σημαίνει τη συνέχιση του κοινωνικού πολέμου που διεξάγεται, το τελευταίο διάστημα με μεγάλη ένταση, αλλά με μια ποιοτική διαφορά, μια τομή: Η κυβέρνηση της Αριστεράς θα διαπραγματευτεί την αλλαγή της δανειακής σύμβασης προς τα συμφέροντα των εργαζόμενων τάξεων. Μέχρι εδώ, δεν νομίζω ότι υπάρχει καμία σοβαρή διαφωνία μέσα στην Αριστερά. Η συζήτηση ξεκινάει από το «τι θα κάνουν οι δανειστές σ' αυτήν την περίπτωση». Τι θα γίνει αν μας πουν «δεν διαπραγματευόμαστε»;

Πριν ασχοληθούμε μ' αυτό το ερώτημα, είναι απαραίτητο να διευκρινίσουμε τι ακριβώς σκοπεύει να διαπραγματευτεί η κυβέρνηση της Αριστεράς και τι όχι. Εδώ πρέπει να είμαστε ξεκάθαροι. Δεν σκοπεύουμε να διαπραγματευτούμε τα συμφέροντα των εργαζόμενων τάξεων και των ανέργων, τη δυνατότητα της κοινωνίας να αναπαράγεται, την ανακούφιση της φτώχειας, την κατάργηση της λιτότητας, με δυο λόγια: δεν θα διαπραγματευτούμε την κατάργηση των μνημονιακών νόμων που συνθέτουν το σημερινό ζοφερό σκηνικό. Αυτό θα το κάνουμε την «πρώτη μέρα». Αυτή η κίνησή μας είναι που θα αποτελέσει το εναρκτήριο λάκτισμα της διαπραγμάτευσης. Είναι αναμφίβολα μια επιθετική κίνηση, αλλά είναι μονόδρομος για μας. Μόνο αν αντεπιτεθεί το κοινωνικό κίνημα των εργαζόμενων τάξεων σε όλα τα επίπεδα μπορεί να ανατρέψει την κοινωνική καταστροφή που συντελείται.

Η κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, ταυτόχρονα με τις νομοθετικές πράξεις, θα καλέσει σε έκτακτη σύνοδο κορυφής της Ε.Ε., στην οποία θα επιδιώξει να επιβεβαιωθεί ότι κάθε κράτος είναι λαϊκά και εθνικά κυρίαρχο, δηλαδή ότι απαιτείται αλλαγή των όρων της δανειακής σύμβασης σύμφωνα με τη βούληση του ελληνικού λαού, όπως αυτή εκφράστηκε στις εκλογές. Όταν λοιπόν οι δανειστές (δηλαδή το μεγάλο κεφάλαιο) δουν ότι ο ΣΥΡΙΖΑ εννοεί αυτά που λέει και ότι νομοθετεί υπέρ του κόσμου της εργασίας, πρέπει να αποφασίσουν τι θα κάνουν με τις δανειακές συμβάσεις. Αν δούμε το θέμα χωρίς συναισθηματισμούς, δεν υπάρχει τίποτα που να δείχνει ότι οι δανειστές θα αρνηθούν να διαπραγματευτούν μια νέα σύμβαση, καθώς σ' αυτήν την περίπτωση οι απώλειες γι' αυτούς θα είναι τεράστιες (ας μην ξεχνάμε ότι το 93% της έως τώρα χρηματοδότησης έχει χρησιμοποιηθεί για την εξυπηρέτηση των δανειστών και των τραπεζών).

Είναι βέβαιο ότι οι δανειστές κατά τη διαδικασία της διαπραγμάτευσης θα μας εκβιάσουν, θα ήταν αφελής όποιος δεν θα περίμενε κάτι τέτοιο. Θα μας εκβιάσουν πολιτικά -εμάς δεν μπορούν να μας εκβιάσουν προσωπικά, καθώς δεν έχουμε τις εξαρτήσεις του σημερινού πολιτικού προσωπικού της κυβέρνησης. Θα απειλήσουν να διακόψουν τη χρηματοδότηση και ίσως το κάνουν για όσο καιρό διαρκεί η διαπραγμάτευση.

Η διαπραγμάτευση εμπεριέχει τον εκβιασμό, αλλά και από τις δύο πλευρές. Το δικό μας όπλο είναι το κοινωνικό κίνημα. Εμείς μπορεί να μην έχουμε το Mega και τον ΣΚΑΪ, αλλά θα έχουμε μια διαφανή και άμεση επικοινωνία με τον κόσμο της εργασίας, όχι μόνο στην Ελλάδα αλλά σε ολόκληρη την Ευρώπη. Οι δανειστές θα βρεθούν μπροστά στην πρωτόγνωρη κατάσταση να μαθαίνουν οι μάζες τι διαμείβεται πίσω από τις κλειστές πόρτες των συνεδριάσεων. Αν οι δανειστές δε συζητούν στο δικό μας πεδίο διαπραγμάτευσης, το οποίο θα είναι πως μόνο ένα μέρος του ελληνικού χρέους θα μπορέσει να αποπληρωθεί, και μάλιστα με την κοινωνία όρθια (κούρεμα μεγάλου μέρους του χρέους, ρήτρα ανάπτυξης κ.λπ.), τότε θα πρέπει να εξηγήσουν στους εργαζόμενους των χωρών τους γιατί τους νοιάζει μόνο η μείωση των μισθών, οι απολύσεις, η διάλυση του κοινωνικού κράτους κλπ. Οι εργαζόμενοι σήμερα ενημερώνονται, συζητούν συνεχώς στο διαδίκτυο και αυτοοργανώνονται, όπως μας δείχνει η Τουρκία, η Βραζιλία, η Αίγυπτος. Εκτιμούμε λοιπόν βάσιμα ότι δεν θα έχουμε μόνο τον ελληνικό λαό να διαδηλώνει συνεχώς τη συμπαράστασή του στην σκληρή προσπάθεια μιας κυβέρνησης που θα υπερασπίζεται τα συμφέροντα της πλειοψηφίας. Θα είναι τελείως διαφορετική η στάση και των Ευρωπαίων εργαζόμενων απέναντι στις κυβερνήσεις τους, όταν καταστεί σαφές τι προσπαθούν να κάνουν οι δανειστές. Όπως μας δείχνει το ιστορικό παράδειγμα της Αιγύπτου, κανένα καθεστώς δεν μπορεί να αντέξει την ορμητική δύναμη των μαζών, του πραγματικού κινητή της ιστορίας.

Εμείς λοιπόν λέμε ότι τη μάχη της διαπραγμάτευσης θα την κερδίσουμε. Λέμε ότι οι δανειστές θα υποχρεωθούν να διαπραγματευτούν μόνο επί του μέρους του χρέους που θα μπορεί να αποπληρωθεί και θα αποσυρθούν από την εσωτερική πολιτική της Ελλάδας. Έχουμε μαζί μας έναν ολόκληρο κόσμο που αγωνίζεται για να πέσει επιτέλους ο νεοφιλελευθερισμός, και σ' αυτόν τον κόσμο, στο κίνημα και τις δυνάμεις του, έχουμε εμπιστοσύνη. Είμαστε αισιόδοξοι, βασιζόμενοι στα πραγματικά δεδομένα, ότι θα νικήσουμε!

Γιατί η κυβέρνηση δεν διαπραγματεύεται τίποτα με την τρόικα...

Του Γιαννη Μηλιου, απο το TVXS...

Ο τίτλος του παρόντος άρθρου φαίνεται ίσως προκλητικός. Στο βαθμό που οι λέξεις νοηματοδοτούνται από τον λόγο των μεγάλων μέσων ενημέρωσης, κανείς σήμερα «δεν δικαιούται» να πει ότι δεν διαπραγματεύονται οι κυβερνώντες με την τρόικα. Πώς είναι δυνατόν να αρθρώσει κανείς τη φράση του τίτλου, την ώρα που η εσχάτως υπερευαίσθητη κυρία Τρέμη παίρνει ένα πολύ σοβαρό ύφος κάθε βράδυ και μας λέει, για παράδειγμα, ότι ο κ. Μητσοτάκης διαφωνεί με τον κ. Τόμσεν, και ο κ. Στουρνάρας δεν μπορεί να τα βρει με τον κ. Μορς!

Μα όλα όσα λένε εδώ και τρία και πλέον χρόνια είναι ψέματα; Είμαστε υποχρεωμένοι πια να το αποδεχθούμε ό,τι κι αν σημαίνει αυτό για την ψυχολογία μας: Ναι, εδώ και τρία χρόνια γίνεται μια στυγνή προπαγάνδα και το σύνολο αυτών που λέγονται παραποιούν την πραγματικότητα. Για να στηθεί όμως μια ολόκληρη κατασκευή από μια πολυδιάστατη μηχανή προπαγάνδας χρειάζεται πρώτα να κατασκευαστεί μια κεντρική έννοια γύρω από την οποία να χτιστεί στη συνέχεια ολόκληρο το οικοδόμημα, που θα διαθέτει δευτερεύουσες έννοιες και θα προωθεί την «πληροφόρηση» προς συγκεκριμένες κατευθύνσεις. Η έννοια σ’ αυτήν την περίπτωση είναι η «διαπραγμάτευση».

Τι σημαίνει «διαπραγμάτευση» αν ξεχάσουμε για λίγο όσα λένε τα κανάλια; Η διαπραγμάτευση προϋποθέτει πρώτα από όλα την ύπαρξη δύο αντιμαχόμενων πλευρών, δηλαδή δύο πλευρών που έχουν αντίθετα καταρχήν συμφέροντα, ή στην περίπτωση της πολιτικής, που εκφράζουν αντίθετα κοινωνικά συμφέροντα. Η διαπραγμάτευση απαιτεί επίσης την ύπαρξη ενός «τραπεζιού», δηλαδή ενός «εδάφους» στο οποίο να μην μπορεί να επιβληθεί η μία πλευρά στην άλλη και στο οποίο καλούνται να κλείσουν μια συμφωνία «ειρήνης», δηλαδή, «συνύπαρξης». Η ίδια η ύπαρξη του τραπεζιού σημαίνει ότι, πριν από την έναρξη της διαπραγμάτευσης, οι δύο πλευρές δεν μπορούν να συνεχίσουν να σχετίζονται με τον τρόπο που σχετίζονταν πριν. Ότι υπάρχει μεταξύ τους μια αντιπαράθεση, μία σύγκρουση, ένας πόλεμος χαμηλής ή υψηλής έντασης.

Η διαπραγμάτευση είναι η συνέχιση του πολέμου με πολιτικά μέσα, για την αναζήτηση ενός νέου σημείου ισορροπίας. Αυτό σημαίνει ότι η διαπραγμάτευση ως έννοια απαιτεί δύο πλευρές οι οποίες: α) δεν έχουν καταρχήν καταληγμένο κοινό τόπο συμφωνίας με βάση τις θέσεις τους και β) θεωρούν ότι μπορούν να καταλήξουν σε έναν νέο κοινό τόπο συμφωνίας, υποχωρώντας από κάποιες θέσεις και κατοχυρώνοντας άλλες που θεωρούν ότι είναι θεμελιώδους σημασίας για τους σκοπούς τους.

Υποστηρίζω ότι καμία από αυτές τις προϋποθέσεις δεν ισχύει για να δικαιούνται η κυβέρνηση και οι παρουσιαστές των δελτίων προπαγάνδας των μνημονίων να μιλάνε για «διαπραγμάτευση». Οι κυβερνήσεις των μνημονίων δεν έχουν αντιμαχόμενα συμφέροντα με τους δανειστές. Οι πολιτικοί εκπρόσωποι των δανειστών, όπως και οι κυβερνήτες μας, είναι νεοφιλελεύθεροι. Η θεμελιώδης συμφωνία μεταξύ τους για το χαρακτήρα των αλλαγών που θέλουν να προωθήσουν είναι δεδομένη.
Με άλλη διατύπωση, δεν αντιπροσωπεύουν αντιμαχόμενα κοινωνικά συμφέροντα. Είναι όλοι τους εκπρόσωποι του κεφαλαίου, και μάλιστα των ισχυρότερων μερίδων του. Αλλά ακόμη κι έτσι, θα μπορούσε να υπάρχει ένα πεδίο διαφωνίας τουλάχιστον ως προς τα συμφέροντα των μερίδων του κεφαλαίου που δραστηριοποιούνται κυρίως στην Ελλάδα, με άλλα. Αλλά ούτε αυτό ισχύει. Σύμφωνα με όλες τις ενδείξεις τα μνημόνια τα έχουν συγγράψει ακριβώς οι εκπρόσωποι των μερίδων του κεφαλαίου που δραστηριοποιούνται εδώ, και αυτό καθίσταται σαφές και από την επιλογή των προσώπων που έχουν εισβάλει την τελευταία τριετία στην πολιτική σκηνή και αποτελούν αν όχι απευθείας εκπροσώπους, τουλάχιστον ικανούς εκφραστές αυτών των συμφερόντων. Κορυφαίο παράδειγμα αποτελεί ο νυν υπουργός οικονομικών κ. Στουρνάρας, τον οποίον πολλές πληροφορίες παρουσιάζουν ως εκ των βασικών συγγραφέων του πρώτου μνημονίου.

Άρα λοιπόν έχουμε ένα τραπέζι στο οποίο κάθονται άνθρωποι με ίδια κοινωνικά και πολιτικά συμφέροντα, ίδιο στρατηγικό στόχο. Ο κ. Μητσοτάκης ήταν πάντα υπέρ των απολύσεων, ο κ. Γεωργιάδης ήταν πάντα υπέρ της καταστροφής του δημόσιου συστήματος υγείας και υπέρ της καταστολής γενικώς, κάθε ένας υπουργός που έχει υπογράψει μνημονιακή απόφαση υλοποιεί την ιδεολογική-πολιτική του θέση, το πρόγραμμά του.

Αν διαχωρίζει κάτι τους εγχώριους μνημονιακούς από τους εκπροσώπους των δανειστών αυτό είναι: α) Οι σχέσεις ιεραρχίας, καθώς η ελληνική πλευρά έχει παραιτηθεί από κάθε έννοια λαϊκής κυριαρχίας του ελληνικού λαού και εκφράζει συνεχώς τη δουλοπρέπειά της απέναντι στους δανειστές, ακριβώς επειδή θεωρεί ότι χωρίς την έξωθεν βοήθεια θα ήταν αδύνατον να υλοποιηθεί η στρατηγική της, και β) οι σχέσεις διαπλοκής και συναλλαγής πέραν της νομιμότητας, καθώς η πλειοψηφία των «σκληρά διαπραγματευόμενων» κινδυνεύει σε περίπτωση δομικής πολιτικής αλλαγής να πάει στη φυλακή για πολλά σκάνδαλα που έχουν λάβει χώρα ήδη πριν από τα μνημόνια. Ήδη ο κ. Παπακωνσταντίνου φαίνεται να είναι ο πρωτοπόρος. Ο κ. Παπακωνσταντίνου δεν είναι όμως μόνος του, παρέα του κάνει σε ό,τι αφορά ενδείξεις για σκάνδαλα τουλάχιστον ο επιδεικνύων άνευ προηγουμένου αλαζονεία κ. Βενιζέλος, και ποιος ξέρει πόσοι από τη Νέα Δημοκρατία θα φανεί μόλις χαθεί η εξουσία τι κάνουν σήμερα.

Τι συμβαίνει συνεπώς σε ένα τέτοιο «τραπέζι»; Εκ του αποτελέσματος καταλαβαίνουμε ότι σχεδιάζεται από κοινού η επιβολή των μνημονίων λιτότητας και κοινωνικής καταστροφής, και γίνεται μεγάλη προσπάθεια να διασωθεί αυτό το απόλυτα εξαρτημένο από το κεφάλαιο γενικά και τους δανειστές πιο συγκεκριμένα, πολιτικό προσωπικό, ή τουλάχιστον να θυσιάζεται τμηματικά ώστε να προχωράει με την απαραίτητη εναλλαγή προσώπων η διαδικασία της μνημονιακής αναδιάρθρωσης. Η μέθοδος για να καταλάβουμε τι συμβαίνει κάθε φορά που υποτίθεται ότι γίνεται διαπραγμάτευση είναι να έχουμε στο μυαλό μας ότι υπάρχει εξαρχής μια δομική συμφωνία, πριν έρθουν κάθε φορά οι «τροϊκανοί», και στη συνέχεια απλώς συζητείται ο χρονικός προγραμματισμός της εφαρμογής της.

Ας είμαστε ξεκάθαροι: Διαπραγμάτευση θα γίνει μόνο όταν αναλάβει την εξουσία ένα πολιτικό μπλοκ δυνάμεων το οποίο θα εκπροσωπεί κοινωνικά συμφέροντα αντίθετα στο κεφάλαιο. Μόνο όταν έρθουν στην κυβέρνηση οι πολιτικές δυνάμεις που εκπροσωπούν με τον ένα ή τον άλλο τρόπο τα συμφέροντα του κόσμου της εργασίας, της ανεργίας και των κομματιών των μικροεπιχειρηματιών που καταστρέφονται από την πολιτική που ακολουθείται τα τελευταία τρία χρόνια, η οποία αποτελεί κορύφωση της πολιτικής όλης της τελευταίας εικοσιπενταετίας, μόνο τότε οι δανειστές θα βρεθούν μπροστά στην ανάγκη να διαπραγματευτούν για κάτι.

Υπάρχουν αυτές οι δυνάμεις; Υπάρχουν, είναι ο κόσμος της εργασίας και των κινημάτων, τον οποίο πολιτικά εκπροσωπεί ο ΣΥΡΙΖΑ, το ΚΚΕ, η ΑΝΤΑΡΣΥΑ, ο αντιεξουσιαστικός χώρος, πρώην στελέχη της ΔΗΜΑΡ που διαχωρίστηκαν, ακόμη και ψήγματα του πρώην ΠΑΣΟΚ που έχουν διατηρήσει την εργατική κατεύθυνση της πολιτικής τους, παρά τη μετάλλαξη του πρώην πολιτικού τους φορέα. Αυτό το μπλοκ αντιπαρατίθεται απέναντι στο κόμμα του μνημονίου, απέναντι στη σημερινή ΠΑΣΟΚΝΔ και αυριανή Νέα Ελλάδα, απέναντι δυστυχώς στη ΔΗΜΑΡ που καλύπτει ακόμη και σήμερα χωρίς αιδώ τον κ. Βενιζέλο, και βέβαια απέναντι στο μαύρο φίδι που έχει βγει για τα καλά από το αυγό του και θα στηρίξει τη Νέα αντιδημοκρατική Ελλάδα που μας ετοιμάζουν.

Οι πολιτικές δυνάμεις του κόσμου της εργασίας έχουν βέβαια σημαντικές διαφορές. Η Ιστορία όμως μας διδάσκει ότι αν δεν βρεθεί κοινός τόπος, η εργασία θα τσακιστεί και η ισοπέδωσή της θα διαρκέσει πάρα πολλά χρόνια. Αντίθετα, αν αυτό το πολιτικό μπλοκ βρει τον τρόπο να αποτελέσει ένα μέτωπο ενότητας της Αριστεράς, τότε με τη συμμαχία του πολύμορφου κοινωνικού κινήματος, του πραγματικού κινητή της ιστορίας, θα μπορέσει να διαπραγματευτεί νικηφόρα με τους δανειστές και να ανοίξει το δρόμο για μια άλλη πολιτική που θα έχει ως ορίζοντά της τον κοινωνικό μετασχηματισμό, ο οποίος, εξάλλου, εγκυμονείται σήμερα σε πολλά μέρη του κόσμου από την Τουρκία ως τη Βραζιλία. Ιδού η Ρόδος, ιδού και το πήδημα!
* Γιάννης Μηλιός. Καθηγητής Πολιτικής Οικονομίας υπεύθυνος του Τμήματος Οικονομικής Πολιτικής του ΣΥΡΙΖΑ

Πολιτική ανατροπή στην Ελλάδα και την Ευρώπη...

του Γιαννη Μηλιου, απο την Αυγη...

Η επίσκεψη του ΣΥΡΙΖΑ στην Ισπανία συνδέεται με την επικαιρότητα στην Ελλάδα. Στην Ισπανία, από το 2010 μέχρι σήμερα, 350.000 άνθρωποι έχουν χάσει το σπίτι τους από τις τράπεζες. Εκατοντάδες χιλιάδες ακόμη ζουν υπό την τρομοκρατική απειλή της έξωσης. Ενώ εμείς βλέπαμε τα καταστροφικά αποτελέσματα αυτής της πολιτικής, αλλά και το κοινωνικό κίνημα που έχει δημιουργηθεί για να της αντισταθεί, οι εδώ κυβερνώντες με "λαγό" τον κ. Σκορδά, ενημέρωναν την ελληνική κοινωνία ότι και η πρώτη κατοικία πλέον πρόκειται να δοθεί βορά στο μεγάλο κεφάλαιο.
Η πολιτική αυτή, που μεταφέρει το βάρος της κρίσης από τους καπιταλιστές στους εργαζόμενους, είχε ξεκινήσει ήδη από τη διακυβέρνηση του Θαπατέρο, ενός "σοσιαλιστή" αντίστοιχου του "δικού μας" Γιώργου Παπανδρέου. Στη συνέχεια ανέλαβε τα ηνία ο αντίστοιχος Σαμαράς, ο κ. Ραχόι, ο οποίος ως γνήσιος δεξιός νεοφιλελεύθερος, μαζί με τον υπουργό Οικονομικών του, τον αντίστοιχο Στουρνάρα, που είχε θητεύσει και στην Goldman Sachs, ισοπεδώνουν τον κόσμο της εργασίας. Κατά την επίσκεψή μας επιβεβαιώσαμε ότι είναι πολλά τα κοινά σημεία Ελλάδας-Ισπανίας σε κοινωνικό επίπεδο, κάτι που είχε γίνει φανερό από τα σχεδόν ταυτόχρονα "κινήματα των πλατειών" το καλοκαίρι του 2011. Η διαφορά είναι ότι στην Ισπανία οι διαδηλώσεις και οι απεργίες συνεχίζονται, κάνοντας ιδιαίτερα δύσκολη τη ζωή της κυβέρνησης Ραχόι, ενώ στην Ελλάδα διανύουμε μια περίοδο ύφεσης του κινήματος.
Πέρα από τον κοινωνικό κύκλο, όμως, υπάρχει και ο πολιτικός. Όπως στην Ελλάδα, έτσι και στην Ισπανία, αλλά όχι ακόμη σε τόσο μεγάλο βαθμό όσο εδώ, κλυδωνίζεται το σοσιαλδημοκρατικό κόμμα (PSOE). Η αμφισβήτηση του Θαπατέρο είναι προ των πυλών, αλλά πιθανό φαίνεται να καταρρεύσει συνολικά το PSOE, όπως συμβαίνει και με το ΠΑΣΟΚ στην Ελλάδα. Παρόμοιες εξελίξεις συμβαίνουν και στην Πορτογαλία. Την ίδια ώρα εμφανίζεται δημοσκοπική άνοδος της Αριστεράς. Είναι λοιπόν πολύ πιθανό να βρισκόμαστε μπροστά στον "συντονισμό των πολιτικών κύκλων" σε Ελλάδα, Ισπανία και Πορτογαλία, με την πλήρη απονομιμοποίηση της σοσιαλδημοκρατίας να αποτελεί βασικό στοιχείο.
Είναι όμως αυτό το στοιχείο αρκετό για την άνοδο της Αριστεράς; Συζητήσαμε με τους συντρόφους μας στην Ισπανία, τους είπαμε ότι, σύμφωνα με τη δική μας εμπειρία στην Ελλάδα, δεν είναι αρκετό να λέει κανείς "όχι στο Μνημόνιο". Εκείνο που έχει ακόμη μεγαλύτερη σημασία είναι να τονίζεται ότι η Αριστερά δεν έρχεται στο προσκήνιο για να αναλάβει τη διαχείριση της δομικής κρίσης του καπιταλισμού και να τον "σώσει". Η Αριστερά είναι η ελπίδα του κόσμου της εργασίας για ένα άλλο κοινωνικό μοντέλο, η ελπίδα των νέων για μια δημιουργική ζωή μακριά και από την ανεργία (και την απελπισία που τη συνοδεύει) αλλά και από την υπερεκμετάλλευση της εργασίας τους, την έλλειψη σεβασμού στα δικαιώματά τους, τη μετατροπή τους σε γρανάζια ενός απρόσωπου συστήματος. Με τους Ισπανούς συντρόφους μας καταλήξαμε στο ίδιο συμπέρασμα: Η Αριστερά μπορεί να θριαμβεύσει μόνο ως φορέας ανατροπής.
Όλοι αυτοί οι προβληματισμοί είναι διαρκώς επίκαιροι στην Ελλάδα. Μόλις χθες βγήκε στη δημοσιότητα ακόμη μια έκθεση του ΔΝΤ, η οποία από τη μία πλευρά μιλάει για "λάθος" αναφορικά με τα αποτελέσματα της δημοσιονομικής πολιτικής, αλλά από την άλλη πλευρά απαιτεί την απρόσκοπτη συνέχιση του "προγράμματος".
Η φράση που πρέπει να κρατήσουμε από αυτήν την έκθεση είναι η ακόλουθη: "Η ανησυχία ήταν ότι μια μείωση του χρέους στην Ελλάδα θα μπορούσε να κάνει τη χώρα να χαλαρώσει τις μεταρρυθμίσεις. Το μεγάλο χρέος θεωρείται μοχλός πίεσης προς την κυβέρνηση, την αναγκάζει να δρα".
Το ΔΝΤ λέει ξεκάθαρα ότι δεν είναι το χρέος εκείνο που έχει σημασία, αλλά τα μέτρα. Γίνεται λοιπόν περισσότερο από σαφές ότι δεν υπάρχει καμία δυνατότητα "αριστερής" διαχείρισης μιας τέτοιας στρατηγικής. Η αποτυχία των διακηρυγμένων στόχων της κυβέρνησης και της τρόικας δείχνουν ότι η διαχείριση της λιτότητας αποτελεί "μηχανισμό" που δημιουργεί συνεχώς την ανάγκη για νέα λιτότητα.
Ο φαύλος αυτός κύκλος, που πλέον έχει ενσωματώσει στην πορεία του ολόκληρο τον ευρωπαϊκό Νότο, και στον οποίο εισέρχεται πλέον και η Γαλλία (και βλέπουμε), δεν αφήνει κανένα περιθώριο ολιγωρίας στην Αριστερά. Το κίνημα, ο εν δυνάμει γίγαντας που σαρώνει την Ιστορία, είναι μια "συνάντηση" που συμβαίνει εκεί που δεν την περιμένει κανείς, όπως περίτρανα μας δείχνει η περίπτωση της Τουρκίας. Το ζήτημα είναι τι κάνει κανείς την ώρα του κινήματος. Η στάση μας το καλοκαίρι του 2011 μας έφερε εδώ που είμαστε σήμερα. Είμαστε υποχρεωμένοι από την ιστορία να προχωρήσουμε μπροστά.

Ζήτω το δημόσιο χρέος, η φτώχεια και η ανεργία! Ζήτω!

Μηλιός Γιάννης, απο την Αυγη...

Αυτήν την εβδομάδα δημοσιεύθηκαν τα επίσημα στοιχεία για την πορεία του ελληνικού δημόσιου χρέους. Ποιο είναι το ποιοτικό συμπέρασμα από τους αριθμούς; Το χρέος αυξήθηκε τους τελευταίους 12 μήνες και παραμένει περίπου το ίδιο σε απόλυτες τιμές με το 2010. Λόγω όμως της μείωσης του ΑΕΠ, το κλάσμα που χρησιμοποιείται ως ποσοτικό μέτρο για να κριθεί αν είναι βιώσιμο το χρέος (χρέος/ΑΕΠ) αυξήθηκε!
Μόλις δημοσιεύθηκαν τα επίσημα στοιχεία που αποδεικνύουν ξεκάθαρα ότι οι πολιτικές λιτότητας δεν μειώνουν το δημόσιο χρέος, αμέσως ακολούθησαν οι δηλώσεις του κ. Ντέισελμπλουμ σύμφωνα με τις οποίες "το χρέος ενδεχομένως θα απομειωθεί το 2014, αν η χώρα τηρήσει τις δεσμεύσεις της". Τι μας λέει δηλαδή η ελληνική κυβέρνηση μέσω του κ. Ντέισελμπλουμ; Μας λέει, στα ίσια, ότι η πολιτική της δεν κάνει αυτό που λέει ότι κάνει. Μας λέει ότι όλη η ρητορική αυτών των τριών ετών περί απεξάρτησης της χώρας από το χρέος είναι ένα θηριώδες ψέμα, ότι πρόκειται για μια γκαιμπελική πρακτική. Μας λέει ότι η πολιτική αυτή έχει σκοπό τη διατήρηση του χρέους σε υψηλά επίπεδα για να είναι πολιτικά εξαρτημένη κάθε κυβέρνηση από τις αγορές. Μας λέει ότι το υψηλό χρέος τελικά είναι ο στόχος!
Οι κ.κ. Ντέισελμπλουμ, Σαμαράς και Κουβέλης πανηγυρίζουν καθημερινά για τις εξελίξεις. Το κεφάλαιο έχει κηρύξει τον πόλεμο στον κόσμο της εργασίας και η τρόικα εσωτερικού και εξωτερικού είναι ικανοποιημένες επειδή ο πόλεμος αυτός πάει καλά.
Ας δούμε πιο προσεκτικά αυτόν τον γκαιμπελικό τρόπο με τον οποίο παρουσιάζουν τις επιτυχίες τους σ' αυτόν τον πόλεμο: Μας λένε ότι όλα πάνε καλά επειδή μείωσαν τις κρατικές δαπάνες, μείωσαν το δημοσιονομικό έλλειμμα και βελτίωσαν το ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών. Πράγματι, αν τα ασφαλιστικά ταμεία δεν πληρώνουν τίποτα σε κανέναν από τον Ιανουάριο, αν οι κατώτεροι μισθοί και συντάξεις είναι κάτω από το όριο της φτώχειας, αν το Δημόσιο κηρύσσει στάση πληρωμών σε κάθε προμηθευτή του, αν οι άνεργοι χωρίς επίδομα είναι τετραπλάσιοι από τους ανέργους με επίδομα, τότε όλα πάνε καλά για τις κρατικές δαπάνες και το δημοσιονομικό έλλειμμα. Πάνε τόσο καλά ώστε επέρχεται σύντομα ένα μεγάλο κραχ! Το κραχ αυτό θα χρησιμοποιηθεί για να ληφθούν νέα μέτρα.
Μήπως όμως τουλάχιστον "πάμε καλά" στις εξαγωγές; Μήπως υλοποιείται η νέα μεγάλη ιδέα (του κεφαλαίου), η "εξωστρέφεια"; Ναι, ο λόγος εξαγωγών / εισαγωγών αυξάνεται αλλά κυρίως γιατί μειώνονται οι εισαγωγές, δηλαδή επειδή φτώχυναν οι μισθωτοί, οι συνταξιούχοι, οι αυτοαπασχολούμενοι, οι αγρότες, με άλλα λόγια όλοι εκείνοι που δεν έχουν εξαγωγικές επιχειρήσεις! Αλλά και η μικρή αύξηση των εξαγωγών πού οφείλεται; Στο ότι η κατάρρευση της εσωτερικής ζήτησης ωθεί τις (μεγάλες κυρίως) επιχειρήσεις να στραφούν προς την εξωτερική αγορά. Όμως, προσοχή, δεν έχει υλοποιηθεί αρκετά το όραμα της "εξωστρέφειας". Μας το υπενθύμισε ο πρώην γενικός, ο κ. Μέργος, ο "λαγός" της κυβερνητικής πολιτικής.
Η "λογική" τους είναι απλή: Πρέπει να μειωθούν κι άλλο οι μισθοί και οι συντάξεις, να πέσει κι άλλο η εσωτερική ζήτηση ώστε οι εγχώριοι παραγωγοί (οι καπιταλιστικές επιχειρήσεις) να στραφούν εντονότερα προς τις αγορές του εξωτερικού. Δεν μπορούν να ζήσουν οι εργαζόμενοι, λιμοκτονούν κι αυτοκτονούν οι άνεργοι; Κανένα πρόβλημα, όλα πάνε καλά, "γινόμαστε" με γρήγορους ρυθμούς "εξωστρεφείς", σύμφωνα με το όραμα του Σαμαρά, του Ραχόι, της Μέρκελ ...
Ο ΣΥΡΙΖΑ βροντοφωνάζει από την αρχή: Η πολιτική αυτή είναι ταξική. Είναι ενάντια στην πλειοψηφία της κοινωνίας και υπέρ των λίγων, του μεγάλου κεφαλαίου. Σκοπός τους δεν είναι να απαλλαγεί το κράτος από το χρέος του, αλλά να απαλλαγεί το μεγάλο κεφάλαιο από την όποια ελάχιστη υποχρέωση είχε να συνεισφέρει στην αναπαραγωγή της κοινωνίας. Σκοπός τους είναι να μην πληρώνουν ασφαλιστικές εισφορές οι εργοδότες, να μειωθεί η φορολογία των κερδών, να φορτωθεί ο κόσμος της εργασίας όλα τα δεινά της κρίσης και να κλείσουν οι μικρές επιχειρήσεις, να συγκεντρωθεί το κεφάλαιο σε λιγότερα χέρια για να μπορεί να αξιοποιηθεί καλύτερα.
Γι' αυτούς δεν υπάρχει εναλλακτική διέξοδος, there is no alternative (TINA). Για τον κόσμο της εργασίας και της ανεργίας από την άλλη πλευρά δεν μπορεί να συνεχιστεί αυτός ο δρόμος. Η μετατροπή του εργαζόμενου σε "τοξικομανή του χρέους"¹ είναι ανάγκη να αναστραφεί άμεσα. Μόνο η πολιτική ανατροπή, η κυβέρνηση της Αριστεράς που θα στηρίζεται από την κοινωνική πλειοψηφία, μπορεί να πετύχει αυτήν την αναστροφή.