Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΕΥΡΩΖΩΝΗ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΕΥΡΩΖΩΝΗ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Κυριακή 29 Ιουνίου 2014

Το ελληνικό «υπόδειγμα»...

του Τακη Κατσιμαρδου, απο το Εθνος...
Το ελληνικό «υπόδειγμα»
Αρκετοί ήταν αυτοί οι οποίοι από την έναρξη των μνημονιακών χρόνων έκριναν ότι η Ελλάδα μετατρέπεται σε ένα υπόδειγμα απαξίωσης της εργασίας στο πλαίσιο της Ευρωζώνης. Σε οδηγητή για την εφαρμογή ίδιων ή παρόμοιων πολιτικών σε άλλες χώρες.
Με βασικό όχημα το δημόσιο χρέος και άλλοθι διασταλτικές έννοιες, όπως σταθερότητα, δημοσιονομική πειθαρχία, ανταγωνιστικότητα, μεταρρυθμίσεις κ.λπ.
Η εκτίμηση αυτή φάνταζε, τότε, να έχει ισχυρές δόσεις αντιμνημονιακής και αντιπολιτευτικής ρητορικής. Επιπλέον, να εκλαμβάνεται από πολλούς -δικαιολογημένα, μάλλον, μέσα σε ένα θολό τοπίο- περισσότερο ως προβολή υποψιών και φόβων, παρά ως τεκμηριωμένη πραγματικότητα. Στην πορεία η «ελληνική περίπτωση» έχει αναδειχθεί σε μοντέλο για τη νεοφιλελεύθερη Ευρώπη της λιτότητας. Τόσο αναφορικά με την υποτίμηση της εργασίας όσο και ως προπομπός για την εξαΰλωση του κοινωνικού κράτους.
Μια εξίσου καθοριστική με τα εργασιακά παράμετρος, αφού βασική επιλογή της ευρωπαϊκής ελίτ είναι η αντιμετώπιση της χρηματοπιστωτικής κρίσης μέσω της «εξυγίανσης». Κυρίως, με τη διαγραφή των υποχρεώσεων του κράτους για κοινωνική προστασία, πρόνοια και ασφάλεια. Αδιαφορώντας προκλητικά στην πράξη για τις συνέπειες αυτής της «απαλλαγής», στη μεγιστοποίηση της φτώχειας, του ανθρώπινου πόνου και της δυστυχίας.
Με φόντο αυτήν τη μεγάλη εικόνα η «δουλειά» στην Ελλάδα δεν έχει ακόμη τελειώσει. Απομένουν εκκρεμότητες για να «τσιμενταριστεί» το ελληνικό μοντέλο. Γι΄ αυτό και η επιμονή, αν όχι το πάθος, της Μέρκελ, του Σόιμπλε, του Μπαρόζο τις προηγούμενες μέρες, του Γιούνκερ και των άλλων αξιωματούχων τις επόμενες για την «ολοκλήρωση» του προγράμματος. Είναι ενδεικτικό ότι από το σχέδιο της Κομισιόν με τον τίτλο «Οικοδομώντας την ανάπτυξη», που εγκρίθηκε προχθές από τη Σύνοδο Κορυφής και αναλαμβάνουν επισήμως να εκτελέσουν οι υπουργοί Οικονομικών στην επόμενη σύνοδό τους, απουσιάζουν οι συστάσεις προς την Ελλάδα (και την Κύπρο).
Για τη χώρα μας η Κομισιόν ουδέν έχει να «συστήσει», σε αντίθεση με όλες τις άλλες! Η περίφημη ευελιξία στην εφαρμογή του Συμφώνου Σταθερότητας, για την οποία πολύς λόγος γίνεται, είναι κενή περιεχομένου για τη χώρα μας. Στα καθ΄ ημάς συνεπάγεται περισσότερες «δομικές μεταρρυθμίσεις» και εκπλήρωση των όποιων μνημονιακών προαπαιτούμενων. Οπως αυτά που προωθούνται ήδη με την ολοκλήρωση του συμπληρωματικού «πακέτου» εναντίον του κόσμου της εργασίας. Από παραπέρα ακρωτηριασμό εργασιακών δικαιωμάτων και του ασφαλιστικού συστήματος ως την εκχώρηση της ΔΕΗ και των αιγιαλών...

Κυριακή 22 Ιουνίου 2014

Χρέος και ανάπτυξη...

του Γιαννη Βαρουφακη, απο την Αυγη...
Χρέος και ανάπτυξη Κάθε φορά που κάποιος επιχειρηματολογεί εναντίον της εφαρμοζόμενης στην Ευρωζώνη πολιτικής, εισπράττει την απάντηση ότι δεν υπάρχει εναλλακτική η οποία να μην παραβιάζει κάποια από τις συνθήκες της Ευρωπαϊκής Ένωσης ή το καταστατικό της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ).
Η «Μετριοπαθής Πρόταση για την Επίλυση της Κρίσης του Ευρώ», για την οποία είμαι συνυπεύθυνος, μαζί με τους Stuart Holland και James K. Galbraith (Εκδόσεις Ποταμός), ανατρέπει αυτό το επιχείρημα καταδεικνύοντας ότι η κρίση του ευρώ μπορεί να καταπολεμηθεί άμεσα και χωρίς να παραβιαστούν οι ευρωπαϊκές συνθήκες και τα καταστατικά των θεσμών της, χωρίς να χρειαστεί η Γερμανία να αναλάβει τα χρέη των ελλειμματικών, δίχως να χρηματοδοτηθούν επενδύσεις από νέους φόρους και άνευ κοπής χρήματος από την ΕΚΤ.
Ας δούμε, εν συντομία, δύο από τις προτάσεις μας που, πρώτον, συρρικνώνουν το δημόσιο χρέος της Ευρωζώνης ολόκληρης και, δεύτερον, θεσμοθετούν ένα πανευρωπαϊκό, επενδυτικό Νιου Ντιλ.

Άμεση μείωση του δημόσιου χρέους της Ευρωζώνης

Ας ορίσουμε ως «Κατά Μάαστριχτ Νόμιμο» (ή ΚΜΝ) το μέρος του δημόσιου χρέους που έχει το δικαίωμα να διατηρεί ένα κράτος - μέλος, και το οποίο ανέρχεται στο 60% του ΑΕΠ της χώρας. Αύριο το πρωί η ΕΚΤ μπορεί να προβεί στην εξής ανακοίνωση:

Παρασκευή 2 Μαΐου 2014

Κι εσύ τέκνον... Ρούτε;

του Μαζεστιξ...
Η δικαίωση του βασικού μας επιχειρήματος όλα αυτά τα χρόνια έφτασε μέσω... Ολλανδίας!
Τι συνέβη;
Ο πρωθυπουργός της Ολλανδίας, Μαρκ Ρούτε, όπως αποκαλύφθηκε χθες σε εφημερίδα της χώρας, απείλησε το 2012 την Ε.Ε. με έξοδο της χώρας του από την Ευρωζώνη,
μη αποδεχόμενος το "Πανευρωπαϊκό Μνημόνιο" που σέρβιρε τότε η πολιτική ηγεσία της Ε.Ε.!
Επρόκειτο για ένα σχέδιο "μεταρρυθμίσεων" (sic) σε όλες τις χώρες της Ε.Ε. το οποίο θα έπαιρνε μορφή σύμβασης, σα να λέμε "πανευρωπαϊκό μνημόνιο" δηλαδή!
Αλλά, μεταξύ άλλων, ο Ολλανδός πρωθυπουργός Μαρκ Ρούτε το αρνήθηκε, εκβιάζοντας  μάλιστα με αποχώρηση της χώρας του από την Ευρωζώνη!

Και να σας πληροφορήσω;
Δε βούλιαξε η Ολλανδία ακόμη!
Δεν της επιτέθηκαν τεθωρακισμένα ούτε βομβαρδίστηκε!

Τετάρτη 29 Ιανουαρίου 2014

Η μετά τρόικα εποχή...

Οι «κακοί» μπορεί να φύγουν, αλλά η… μέγγενη είναι δεδομένη.
Όσοι ελπίζουν ότι η ζωή χωρίς την τρόικα, είτε το έργο της ολοκληρωθεί στην ώρα του είτε πολύ νωρίτερα, θα είναι καλύτερη μάλλον θα διαψευστούν σύντομα. Η ζωή -πολιτική, οικονομική, κοινωνική- μπορεί να είναι εξίσου αφόρητη και χωρίς την τρόικα. Τη βρομοδουλειά των κυρίων με τα γκρι κουστούμια μπορεί να την κάνει ένα άλλο όργανο, πιο ευρωπαϊκό, πιο νομιμοποιημένο από τους ευρωπαϊκούς θεσμούς και χωρίς τη βασανιστική τελετουργία των αφίξεων, των αναχωρήσεων και των εξουθενωτικών ελέγχων.
Ο έλεγχος της ευρωπαϊκής «νομιμοποίησης» της τρόικας από το Ευρωκοινοβούλιο, πέρα από τον προφανή επικοινωνιακό του χαρακτήρα, ίσως αποδειχθεί στο εγγύς μέλλον ένα καλό πρόσχημα για απόσυρση της τρόικας από το προσκήνιο. Ο επικεφαλής των Ευρωπαίων σοσιαλιστών Χάνες Σβόμποντα -στην ποδιά του οποίου σφάζονται ΠΑΣΟΚ και ΔΗΜΑΡ- κατά την πρόσφατη επίσκεψή του στη χώρα μας επανέλαβε την εντυπωσιακή εκ πρώτης όψεως διακήρυξη: «Ήρθε η ώρα να αποχωρήσει η τρόικα και η Ελλάδα να αναλάβει την ευθύνη των μεταρρυθμίσεων».
Και δεν είναι ο μόνος που έχει υποστηρίξει κάτι τέτοιο. Με εξαίρεση τον στενό πυρήνα της Κομισιόν, που έχει κάθε λόγο να υπερασπίζεται τον μηχανισμό που επινόησε, πολλοί άλλοι Ευρωπαίοι αξιωματούχοι αναρωτιούνται αν υπάρχει όφελος από τη διατήρηση ενός δύσκαμπτου φορέα που στην περίπτωση της Ελλάδας έχει αποτύχει παταγωδώς. Στην Πορτογαλία και την Ιρλανδία τη δουλειά την τελείωσε, απομένει η Ελλάδα ως «ιδιαίτερη περίπτωση», με εκκρεμείς πολλές ακόμη δόσεις και αξιολογήσεις, αλλά και με μια σημαντική εκκρεμότητα από την οποία εξαρτάται αν το ΔΝΤ θα ολοκληρώσει στην Αθήνα την ευρωπαϊκή του «θητεία» με τον δανεισμό που οφείλει να παράσχει μέχρι το τέλος του 2016.

Δευτέρα 27 Ιανουαρίου 2014

Η υπεράσπιση του κόσμου της εργασίας, διακύβευμα των Ευρωεκλογών...


του Γιαννη Μηλιου, απο την Αυγη...
Στις 29 και 30 Ιανουαρίου επισκέπτονται την Ελλάδα οι δύο ευρωβουλευτές που συνέταξαν την έκθεση του Ευρωκοινοβουλίου, σχετικά με τα αποτελέσματα των πολιτικών που εφάρμοσαν οι κυβερνήσεις των κρατών που «εποπτεύονται» από την τρόικα. Πρόκειται για μια επίσκεψη εξ' αναβολής από τις 8-9 Ιανουαρίου, καθώς η ετοιμόρροπη και από παντού πιεζόμενη κυβέρνηση Σαμαρά γνώριζε πολύ καλά ότι δεν μπορούσε να αντιπαραθέσει τη φιέστα ανάληψης της προεδρίας της Ε.Ε. σε αυτή την επίσκεψη.1
Στις 10 Ιανουαρίου δημοσιεύθηκε και η σύντομη γνωμοδότηση της Επιτροπής Συνταγματικών Υποθέσεων του Ευρωκοινοβουλίου για τα πεπραγμένα της τρόικας, η οποία αναφέρει ότι η παρούσα κατάσταση «καταστρέφει την εικόνα της Ευρωπαϊκής Ένωσης» και απαιτεί πλέον οι αποφάσεις σχετικά με την πολιτική που συνοδεύει τον δανεισμό κρατών «να ψηφίζονται από το Ευρωκοινοβούλιο». Στην ουσία της, η γνωμοδότηση διαπιστώνει και στηλιτεύει το έλλειμμα δημοκρατίας στις πρακτικές που ακολουθήθηκαν ώς τώρα για την αντιμετώπιση της κρίσης. Επίσης, όπως και η Έκθεση της Επιτροπής Οικονομικών και Νομισματικών Υποθέσεων καθιστά σαφές, οι πολιτικές που ακολουθούνται δεν συνάδουν με τον Χάρτη Θεμελιωδών Δικαιωμάτων της Ε.Ε., κείμενο που έχει ισχυρή νομική υπόσταση.

Σάββατο 25 Ιανουαρίου 2014

Ο πολύ στενός κορσές της Ε.Ε.....

Cynical...
Οι  εκθέσεις του Γραφείου Προυπολογισμού της Βουλής έχουν πάντοτε
ενδιαφέρον, μιας και δεν μασάνε τα λόγια τους σε σύγκριση με τις
εκθέσεις άλλων θεσμικών οργάνων, και τούτο, διότι κανείς από την
εκτελεστική εξουσία δεν είναι υποχρεωμένος να τις λαμβάνει υπ' όψιν.
Έτσι η αξία τους  εκτιμάται κυρίως από την εκάστοτε αντιπολίτευση, η
οποία όμως στερείται εξουσίας.

Το  ίδιο άλλωστε συμβαίνει και με τις εκθέσεις του Συμβουλίου της Ευρώπης,
όπως η τελευταία για την καταπάτηση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στις
χώρες που βρίσκονται κάτω από την κυριαρχία της Τρόικας, την ίδια δε
τύχη θα έχει και η Έκθεση του Ευρωκοινοβουλίου, το οποίο ευτυχώς που
ξύπνησε την τελευταία στιγμή, γιατι θα έρχονταν οι ευρωεκλογές και δεν
θα το έπαιρνε καν χαμπάρι. Γίνεται κάποιος ντόρος στα ΜΜΕ την ημέρα της
δημοσίευσης των εν λόγω εκθέσεων, άντε και την επόμενη μέρα, και μετά,
ως συνήθως, πάμε γι' άλλα.

Τετάρτη 1 Ιανουαρίου 2014

Τι απέγινε εκείνο το πιστόλι...

tasos_pavlopoulos
Παλιότερα, το παρασκήνιο των μεγάλων συμφωνιών έφτανε στο ευρύ κοινό με πολλά χρόνια καθυστέρηση, όταν άνοιγαν κρατικά αρχεία ή όταν κάποιος ηγέτης έγραφε απομνημονεύματα.

Πέμπτη 26 Δεκεμβρίου 2013

Η καταστροφή αλλά και η ελπίδα είναι εδώ...

του Γιωργου Παπασωτηριου...
Δεν μιλούν για την ανεργία, αλλά για τη μείωση των αιτημάτων για απασχόληση, δεν λένε για τη φτώχεια αλλά για την «αλληλεγγύη των συσσιτίων» της ταπείνωσης.
Μιλούν για ανάκαμψη, για το «σχέδιο λιτότητας» που τώρα αποδίδει, αλλά δεν λένε για το μεσαίωνα στις εργασιακές σχέσεις, για τη μη πληρωμένη ή την κακοπληρωμένη εργασία, για τις «μικροδουλειές» μερικές ώρες την εβδομάδα, ούτε για τα πληρωμένα με ψίχουλα «stages», για τους πτυχιούχους νέους με τα πολλά πτυχία και προσόντα που μεταναστεύουν, για το «ανθρώπινο κεφάλαιο» που διαμορφώθηκε στις χώρες του νότου και το οποίο «κλέβουν» οι χώρες του βορρά, προσθέτοντάς το στο εμπορικό τους πλεόνασμα!
Είναι οι κοινοί ψεύτες, είναι οι προπαγανδιστές της απανθρωπιάς και της εξαθλίωσης, είναι οι εντεταλμένοι πολιτικοί και οι εξωνημένοι «ειδικοί» και δημοσιογράφοι που διαδίδουν ότι το «κακό» παρέρχεται και πως υπάρχει φως στην άκρη του τούνελ. Κι όλα αυτά διαχέονται από τα μέσα ενημέρωσης που ελέγχονται από το διευθυντήριο Βρυξελλών-Βερολίνου-Νέας Υόρκης.
Στην Ελλάδα τα μεγάλα Μέσα Ενημέρωσης ελέγχονται μέσω των χρεών τους (οφείλουν 1 δις ευρώ) και γίνονται τα μνημονιακά ηχεία της τρόικας και των εγχώριων υπηρετών της. Τα αντιμνημονιακά μίντια χάνονται. Έτσι μπαίνουν στην «ανεργία» δημοσιογράφοι, ειδικοί και πολιτικοί που ασκούν κριτική στην αδιέξοδη πολιτική της λιτότητας, αποκρύπτοντας την αύξουσα φτωχοποίηση των λαών της ΕΕ και ειδικά των χωρών της ευρωζώνης, που έχει ξεπεράσει κάθε προηγούμενο ρεκόρ.
Σύμφωνα με τα επίσημα στοιχεία της Eurostat, της στατιστικής υπηρεσίας των Βρυξελλών από τα 500 εκατομμύρια των κατοίκων της Ευρωπαϊκής Ένωσης τα 120 εκατομμύρια(24%) βρίσκονται σε καθεστώς φτωχοποίησης και κοινωνικού αποκλεισμού, τα 50 εκατομμύρια(10%) ζουν σε οικογένειες όπου δεν εργάζεται κανείς, τα 43 εκατομμύρια(8,6%) αδυνατούν να αγοράσουν την καθημερινή τους τροφή και 4,1 εκατομμύρια είναι χωρίς στέγη.
Αυτά είναι στοιχεία των Βρυξελλών για το 2011! Αντιλαμβάνεται κανείς που έχει φθάσει σήμερα η ανθρωπιστική κρίση, τόσο στην Ελλάδα όσο και στην υπόλοιπη Ευρώπη. Στην Ελλάδα το 1/3 των κατοίκων είναι χωρίς ασφαλιστική κάλυψη και έχουν αυξηθεί κατά 21% τα έμβρυα που γεννιούνται νεκρά(τα στοιχεία είναι πάντα του 2011!).

Πέμπτη 28 Νοεμβρίου 2013

Οι γέφυρες της υποτέλειας...

του Σταθη Κουβελακη, απο την Ελευθεροτυπια...
Μιλώντας στον εορτασμό της ανατίναξης της γέφυρας του Γοργοποτάμου, ο αρχηγός της αξιωματικής αντιπολίτευσης επικαιροποίησε το νόημα αυτού του κορυφαίου συμβάντος της Εθνικής Αντίστασης ως εξής: «Δεν μπορούμε να σπάσουμε τις άτιμες τις αλυσίδες αν πιστεύουμε ότι τα μνημόνια είναι μονόδρομος» και συνέχισε τονίζοντας ότι «έχουμε χρέος να ανατινάξουμε τις γέφυρες της εξάρτησης και της υποτέλειας και να χτίσουμε με δυσκολία και αγώνα τις γέφυρες της προκοπής, της προόδου, της λαϊκής και εθνικής κυριαρχίας, τις γέφυρες της αξιοπρέπειας».
Η διατύπωση αυτή εκφράζει κατά τη γνώμη μας κάτι πολύ βαθύτερο από ένα ρητορικό σχήμα. Η κατάσταση που επέβαλαν τα Μνημόνια στην Ελλάδα, αλλά και στις άλλες χώρες που τα υφίστανται, δεν είναι απλά ακόμη μια σειρά νεοφιλελεύθερων μέτρων. Είναι μια εκδοχή του «δόγματος του σοκ» που εφαρμόστηκε κατ' επανάληψιν σε χώρες του Νότου και της Ανατολικής Ευρώπης στο πρόσφατο παρελθόν. Παντού όπου πέρασε αυτός ο οδοστρωτήρας καταπατήθηκε κάθε έννοια λαϊκής και εθνικής κυριαρχίας και επιβλήθηκε ένα καθεστώς διαρκούς επιτήρησης και κηδεμονίας.
Χωρίς αυτό το πλαίσιο, η εφαρμογή αυτής ειδικά της ιδιαίτερα βίαιης μορφής νεοφιλελεύθερης αντεπανάστασης δεν θα μπορούσε να γίνει πράξη.
Δεν είναι, λοιπόν, τυχαίο που η επέκταση προς δυσμάς του δόγματος του σοκ άρχισε από χώρες όπως η Πορτογαλία, η Ιρλανδία και η Ελλάδα. Δηλαδή από χώρες που αποτελούν ιστορικά «περιφέρειες» της Ευρώπης. Πρόκειται με άλλα λόγια για κράτη που βρίσκονται από οικονομική αλλά και από πολιτική άποψη σε μια υποδεέστερη θέση σε σχέση με τις χώρες του κέντρου. Το κοινό χαρακτηριστικό αυτών των χωρών είναι ο σχετικά όψιμος χαρακτήρας της καπιταλιστικής τους ανάπτυξης, που τους προσέδωσε το χαρακτήρα ενός catching-up, μιας διαρκούς εναγώνιας προσπάθειας να φθάσουν το επίπεδο των πιο «ανεπτυγμένων» χωρών, που ανάγονται βεβαίως σε πρότυπο.

Δευτέρα 25 Νοεμβρίου 2013

Πού ΔΕΝ θα βρούμε τα λεφτά!....


Του Μακμάκ*, απο την Αυγη...
Μια ερώτηση φάντασμα πλανιέται πάνω από το πρόγραμμα της κυβέρνησης της αριστεράς! Το περίφημο ερώτημα «Και πού θα βρείτε τα λεφτά για να υλοποιήσετε αυτά που λέτε;» στοιχειώνει τον πολιτικό διάλογο -από τα κανάλια μέχρι τα καφενεία.
Το κείμενο αυτό επιχειρεί να εξηγήσει με τρόπο κατανοητό για τον απλό κόσμο, που δεν γνωρίζει και πολλά οικονομικά, το γιατί οι περισσότερες εύκολα προτεινόμενες λύσεις δεν ισχύουν, καθώς και το γιατί, αντί να χαϊδεύουμε αυτιά, πρέπει να κρατάμε όχι απλά "μικρό καλάθι" αλλά ένα δύο πράγματα στο χέρι, οπλίζοντας τον κόσμο με υπομονή.
Το ερώτημα, πού θα βρούμε τα λεφτά, δεν είναι λάθος!
Οι απαντήσεις που δίνονται είναι, συνήθως, λάθος...
Πολλοί πιστεύουν ότι το κούρεμα του χρέους δημιουργεί αυτομάτως περίσσευμα για την καταπολέμηση της φτώχειας και την ανάπτυξη. Αν, δηλαδή, αντί για 48 δισ. χρεωλύσια πάμε στα 24 δισ., δεν μας περισσεύουν 24 δισ.;
Δυστυχώς, όχι!
Το χρέος αποπληρώνεται όχι από τη χώρα, αλλά από μια τριγωνική λογιστική συναλλαγή, το περίφημο "σωληνάκι" της εντατικής. Χοντρικά, χρωστάμε 48 δισ., μας δανείζουν 50 δισ. (2 για το έλλειμμα) και μετά χρωστάμε για την άλλη χρονιά 55 δισ. Δηλαδή τα χρεωλύσια αποπληρώνονται λογιστικά από τους δανειστές και το συνολικό χρέος διογκώνεται. Μολονότι δεν πληρώνουμε, οι δανειστές μάς κρατάνε οικονομικά ζωντανούς τεχνητά, με απεχθείς όρους και έχοντας άλλες παράπλευρες ωφέλειες. Ανά πάσα στιγμή μπορούν να τραβήξουν την πρίζα.

Τρίτη 29 Οκτωβρίου 2013

Νέα ψέματα από παλιούς ψεύτες...

Το sequel «Σαμαράς Αντιμνημονιακός νούμερο 2» δύσκολα θα έχει ευχαριστημένους θεατές. Και αυτό γιατί τα ψέματα πια τελείωσαν. Από τον Σεπτέμβριο θα απογειωθούμε, είχε υποσχεθεί ο πρωθυπουργός, όπως τον Ιούλιο του 2011 μας διαβεβαίωνε ο κύριος Βενιζέλος ότι πιάσαμε πια τον πάτο του βαρελιού. Το μεγαλύτερο ψέμα όμως που κατέρρευσε, με την πρόσφατη κυβερνητική αντιμνημονιακή μεταμόρφωση, είναι ότι, τάχα, δεν υπάρχει άλλη εναλλακτική λύση από το να σκύβουμε συνεχώς το κεφάλι στις απαιτήσεις των δανειστών.
Ως γνωστόν, η Μάργκαρετ Θάτσερ είχε κερδίσει το προσωνύμιο ΤΙΝΑ, από τα αρχικά της αγγλικής φράσης «There Is Νο Alternative», δηλαδή «Δεν υπάρχει εναλλακτική λύση». Είναι προφανές γιατί. Οι νεοφιλελεύθερες πολιτικές, επειδή καταβαραθρώνουν το επίπεδο ευημερίας των εργαζομένων και διαλύουν τα πάσης φύσεως κοινωνικά δικαιώματα, είναι από τη φύση τους τόσο αποκρουστικές, που δεν μπορεί να επιλεγούν παρά μόνον ως η αναπόφευκτη οδός αποφυγής μιας ανείπωτης καταστροφής, η οποία ουδέποτε βεβαίως περιγράφεται με ακρίβεια.
Την ίδια τακτική ακολούθησαν μέχρι πρόσφατα και στη χώρα μας οι τρεις σωματοφύλακες των μνημονιακών πολιτικών, Σαμαράς, Στουρνάρας και Βενιζέλος, τρομοκρατώντας για την «κατάρα» και την «κόλαση» που μας περίμενε, αν επιλέγαμε μιαν άλλη πολιτική, αντί για τη συνέχιση της αδιέξοδης υπερχρέωσης της χώρας. Η αλήθεια είναι ότι καταστροφή αποτελεί η συνέχιση της ίδιας αποτυχημένης συνταγής και κατάρα η διατήρησή τους στην εξουσία. Το φάρμακο των Μνημονίων ήταν πιο θανατηφόρο από την αρρώστια της ελληνικής οικονομίας.

Τρίτη 24 Σεπτεμβρίου 2013

Οι γερμανοί θέλουν τον καραμανλή τους...

Δεν άντεξα και το είπα. Όχι τίποτ’ άλλο, αλλά όλα αυτά τα περί σιδηράς κυρίας και τα ρέστα είναι περισσότερο για κλάματα από τον ίδιο τον μπούλη (τον μπους εννοώ) με flight jacket να κηρύσσει το τέλος του ιρακινού πολέμου. Ά κάτσε κι ο καραμανλής δεν εμφανίστηκε κάποτε με flight jacket για να επιθεωρήσει τις φωτιές ή κάτι παρόμοιο?


Το πρόβλημα των μμε σε σχέση με τις ειδήσεις, πέρα από τη διαπλοκή, την χειραγώγηση και τα ρέστα, είναι ότι οι δημοσιογράφοι είναι καμμένοι. Been there, done that, got the tshirt. Είναι σαν να ζητάς από έναν υπάλληλο του εργοστασίου της Ford στο detroit, να σου εξηγήσει πως λειτουργεί το χειρόφρενο μετά από 8ώρες που βίδωνε τις ίδιες βίδες (του χειρόφρενου). Θεωρητικά είναι ο κατάλληλος άνθρωπος να στο εξηγήσει. Αλλά μην περιμένεις να πάρεις καμιά απάντηση της προκοπής.

Όχι τίποτα άλλο, αλλά για να μη νομίζεται ότι είμαι κανένας σοβαρός προφήτης. Το σ/κ το πέρασα φτιάχνοντας μους μήλου κι αχλαδιού και σαν γνήσιο παιδί της πόλης, στην αρχή δεν ήθελα καν να ακουμπήσω τ’ αχλάδια που ήταν πεσμένα κάτω από το δέντρο. Ξέρετε τώρα νόμιζα ότι η μους που αγοράζω στο σούπερμάρκετ γίνεται από όλοφρεσκα καταπράσινα αχλάδια, σαν κι αυτά της ετικέτας. Ειδικά η Bio. Και τώρα που έφτιαξα τη δική μου Bio μους και είμαι σοφότερος, επέστρεψα στον υπολογιστή για να δω τι έγινε στις εκλογές.

Κυριακή 25 Αυγούστου 2013

Αποτελεσματική και δημοκρατική αντιμετώπιση του χρέους...

Η ελληνική κρίση σφραγίστηκε από το μέγεθος και τη συνακόλουθη δυσκολία εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους που τελικά οδήγησε σε αποκλεισμό από τις διεθνείς αγορές το 2010. Θα μπορούσε η τότε ελληνική κυβέρνηση να είχε κηρύξει στάση πληρωμών επιδιώκοντας δυναμικά τη διαγραφή του χρέους. Αυτό πιθανότατα θα σήμαινε έξοδο από την ευρωζώνη, άρα απαιτούσε τόλμη, σχέδιο και αποφασιστικότητα ώστε να βγει η χώρα γρήγορα από την κρίση. Τα ατού της Ελλάδας δεν ήταν λίγα γιατί το χρέος ήταν περίπου 300δις, κατά τα δύο τρίτα προς ξένους δανειστές, 90% ομολογιακό και – απίστευτη τύχη – βασισμένο στο ελληνικό δίκαιο.
Αντί γι’ αυτό η χώρα δέχθηκε νέο, επίσημο δανεισμό, υπογράφοντας το Μνημόνιο που επέβαλε δυσβάστακτους οικονομικούς όρους και δημιούργησε την τραγικότερη ύφεση της ελληνικής ιστορίας. Η απόφαση πάρθηκε από μια κυβέρνηση που είχε εκλεγεί στη βάση του ‘λεφτά υπάρχουν’, επιβλήθηκε παρακάμπτοντας τη συνήθη λειτουργία του κοινοβουλίου και γέννησε τεράστιο κύμα διαμαρτυρίας. Με αντιδημοκρατικό τρόπο, η Ελλάδα αποδέχτηκε τους όρους της τρόικας, κατέστρεψε την οικονομία της κι έδωσε χρόνο στους ξένους ιδιώτες δανειστές για να απαλλαγούν από τα ελληνικά ομόλογα.
Ο υπολογισμός του μνημονιακού στρατοπέδου ήταν ότι, αν φανούμε πειθήνιοι προς την τρόικα, θα έχουμε τη δυνατότητα να παρακαλέσουμε τους εταίρους μας για συναινετική μείωση του χρέους. Όντως, το 2011 και το 2012, προέκυψε το PSI και άλλα μέτρα που, με πρωτοβουλία των δανειστών, μείωσαν τα χρεολύσια και τον όγκο του χρέους. Οι αποφάσεις πάρθηκαν και πάλι χωρίς δημοκρατική συμμετοχή, από πολιτικούς που δεν καταλάβαιναν τι ακριβώς έκαναν και από τεχνοκράτες που δεν εκπροσωπούσαν κανένα. Οι ρυθμίσεις παρουσιάστηκαν από τους εμπνευστές τους ως καθοριστικής σημασίας, αλλά αποδείχθηκαν προβληματικές. Το κύριο κόστος της διαγραφής, κατά μοναδικό τρόπο στην ιστορία, έπεσε στους εγχώριους ομολογιούχους – τράπεζες, ταμεία και μικροκαταθέτες. Η Ελλάδα έκοψε το πόδι της για να κατεβάσει το βάρος της.

Παρασκευή 9 Αυγούστου 2013

Θα αποδειχθεί το ευρώ συμβατό με τη δημοκρατία;

Του Μανόλη Γ. Δρεττάκη*, απο την Εφημεριδα των Συντακτων...

Το περιοδικό Economist, στο τεύχος του της 6.7.13, δίνει μια περίληψη ενός εξαιρετικά σημαντικού άρθρου δύο Αμερικανών οικονομολόγων: του Michael Bordo, του Πανεπιστημίου Rutgers, και του Harold James, του Πανεπιστημίου Princeton. Οι συγγραφείς του άρθρου αναλύουν τις ομοιότητες που υπάρχουν ανάμεσα στον κανόνα χρυσού που ίσχυε πριν από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, με βάση τον οποίο πολλά κράτη είχαν προσδέσει τα νομίσματά τους με μια σταθερή ισοτιμία με τον χρυσό. Το ίδιο, κατ’ αναλογία (αλλ’ όχι πλήρως), ισχύει και για τα 17 (τώρα 18) κράτη που έχουν κοινό νόμισμα το ευρώ. Τα κράτη αυτά, προκειμένου να εγκαταλείψουν τα νομίσματά τους και να γίνουν δεκτά στην ευρωζώνη, αποδέχτηκαν μια σταθερή ισοτιμία των νομισμάτων τους προς το ευρώ καθώς και την ελεύθερη κίνηση των κεφαλαίων. Οι δύο αυτές επιλογές προβάλλουν τώρα στα κράτη-μέλη της ευρωζώνης μια τριάδα κρίσιμων τριλημμάτων (ή ασυμβατοτήτων θα έλεγε κανείς). Αναλυτικότερα:

Το πρώτο από τα τριλήμματα αυτά (ασυμβατότητα) είναι πολύ γνωστό στους οικονομολόγους, γράφει το περιοδικό. Η σταθερή ισοτιμία και η ελεύθερη κίνηση των κεφαλαίων δεν είναι συμβατές με την άσκηση εθνικής νομισματικής πολιτικής. Πράγματι τα κράτη της ευρωζώνης, δηλαδή, δεν μπορούν να προχωρούν σε υποτίμηση του νομίσματος για να βελτιώσουν την ανταγωνιστικότητά τους. Η μόνη εναλλακτική λύση που τους απομένει για να την επιτύχουν είναι η εσωτερική υποτίμηση, δηλαδή η μείωση της αμοιβής εργασίας και η μείωση των τιμών των αγαθών που παράγουν και των υπηρεσιών που προσφέρουν. Στην περίπτωση της χώρας μας, εξαιτίας των μέτρων των Μνημονίων, οι μισθοί και τα ημερομίσθια έχουν μειωθεί δραστικά, όχι, όμως, και οι τιμές.

Κυριακή 7 Ιουλίου 2013

Γαλανόλευκος νεοφιλελευθερισμός...

Του Τακη Κατσιμαρδου, απο το Εθνος...
Γαλανόλευκος νεοφιλελευθερισμός
Συνήθως «περίεργες» διακηρύξεις, δηλώσεις και παρεμβάσεις, όπως του Σαμαρά στο συνέδριο της ΝΔ για τη Νέα Ελλάδα (διάβαζε νέα Δεξιά), του Βορίδη για την «επάρατη» μεταπολίτευση (πλην της νεοδημοκρατικής κληρονομιάς της), του Πολύδωρα περί ακροδεξιάς κ.ά. εκλαμβάνονται ως προσπάθειες διεμβολισμού άλλων κομματικών χώρων. Αξιολογούνται από τις τρέχουσες αναλύσεις ως ψηφοθηρικές τακτικές (αμφίπλευρες ή μονόπλευρες) στο κατεξοχήν ρευστό πολιτικό σκηνικό.
Αν και πολλές από τις «παραδοξότητες» των τελευταίων ημερών έχουν, στον έναν ή τον άλλο βαθμό, τέτοια εκλογικά χαρακτηριστικά και στοχεύσεις, συνιστούν εκδηλώσεις βαθύτερων πολιτικών, κοινωνικών και ιδεολογικών διεργασιών. Εντάσ­σονται σε στρατηγικές υπό εκπόνηση.
Η κρίση της κοινοβουλευτικής δημοκρατίας, η απαξίωση του πολιτικού προσωπικού και των κομμάτων στο παρελθόν έχει οδηγήσει σε ψευτοδιλήμματα του τύπου «κοινοβουλευτισμός ή δικτατορία». Σήμερα, βεβαίως, δεν τίθεται μ' αυτό τον τρόπο το ζήτημα. Ούτε πρακτικά ούτε θεωρητικά και είναι αστειότητες ότι η δημοκρατία κινδυνεύει πραγματικά από τους νεοναζί.
Παίρνει, όμως, άλλα σχήματα κάτω από την ομπρέλα του ιδεολογήματος «η σωτηρία της πατρίδας υπεράνω όλων». Είτε σ' άλλες παράγωγες εκδοχές, όπως «έχουμε πόλεμο», «κράτος έκτακτης ανάγκης», «ευρώ πάση θυσία» κλπ., όπου όλα δικαιολογούνται. Στη νέα κατάσταση χρειάζονται και νέου τύπου οχήματα για τις διαδρομές της εξουσίας. Αυτά ακριβώς δοκιμάζονται και βρίσκονται σε πειραματικό στάδιο όλη αυτή την περίοδο.
Ουσιαστικά το μπλοκ εξουσίας, με τη ΝΔ πλέον στο τιμόνι, επιχειρεί να κατασκευάσει μια νέα Ελλάδα, χωρίς αντιδράσεις, αμφισβητήσεις και κινδύνους ανατροπής των εφαρμοζόμενων πολιτικών, όπως αυτές επιβάλλονται από τη γερμανική Ευρωζώνη. Μια νεοφιλελεύθερη Ελλάδα ντυμένη στα γαλανόλευκα.
Αν αυτό το πετύχει η «παράταξη» (κλίνοντας επί δεξιά ή κεντροδεξιά), αναδεικνύει έναν αρχηγό ισάξιο του Παπάγου και του Καραμανλή. Αν αποτύχει -πράγμα που είναι και το πιθανότερο- χρειάζεται οπωσδήποτε κάποιος καινούργιος «εθνικοπατριωτικός σχηματισμός».
Στην Ελλάδα της καθολικής κρίσης, η ΝΔ, όπως και το ΠΑΣΟΚ σε ανεπίστρεπτο στάδιο, ολοκληρώνουν τους ιστορικούς κύκλους τους. Αν χωράνε και οι δυο, συνολικά είτε εν μέρει, μαζί με άλλους «πρόθυμους», σ΄ ένα μονιμότερο ευρύχωρο «εθνικό σχήμα», όπως η σημερινή μνημονιακή κυβέρνηση, δεν έχει κριθεί. Ούτε πρόκειται να οριστικοποιηθεί όσο η Ευρωζώνη σείεται εκ θεμελίων και, κυρίως, αγνοούνται οι πραγματικές λαϊκές ανάγκες. Στο μεταξύ τα «παράξενα» θα πληθαίνουν...

Παρασκευή 28 Ιουνίου 2013

Οι δανειστές δεν κάνουν... χάρες...

Σταύρος Χριστακόπουλος, απο το Ποντικι...
Για τις πικρές αλήθειες που προκύπτουν από την πολιτική συρρίκνωση της τέως τρικομματικής κυβέρνησης έγραφε χθες το «Ποντίκι». Πολλές από αυτές θα μπορούσαμε να απαριθμήσουμε, αλλά τι σημασία έχει; Σαμαράς και Βενιζέλος γνωρίζουν πολύ καλά τι τους περιμένει σε κάθε βήμα τους.

● Οι στόχοι τους δεν μπορούν να επιτευχθούν.

● Κάθε κίνηση προς την υποτιθέμενη επίτευξη των στόχων αυτών, χωρίς να δίνει λύσεις, θα προσθέτει νέα θύματα στην κοινωνία.

● Κάθε νέο θύμα που θα «εκτελείται» αδίκως από τα μνημονιακά πυρά θα προσθέτει στην απόγνωση.

Ήδη το πάλαι ποτέ 80% των δύο κομμάτων έχει περιοριστεί στη δημοσκοπική περιοχή κάτω του 30% στην πρόθεση ψήφου. Μέχρι να γίνουν οι εκλογές κανείς δεν μπορεί να προεξοφλήσει τη μοίρα τους. Κανείς δεν μπορεί να προβλέψει τον χρόνο των εκλογών, ο οποίος σε καμιά περίπτωση δεν μπορεί να είναι πριν από τις εκλογές της Μέρκελ.

Κανείς δεν μπορεί να προβλέψει πώς θα εξελιχθούν οι ανταγωνισμοί μεταξύ των μερών της τρόικας, αλλά και με ποιους τρόπους θα χρηματοδοτηθούν τα μεγάλα κενά που ήδη διαπιστώνονται, τα οποία οι Βορειοευρωπαίοι «εταίροι» αρνούνται να καλύψουν.

Κανείς επίσης δεν μπορεί να προβλέψει ποιοι και πόσοι εσωτερικοί ανταγωνισμοί – για λόγους πολιτικής επιβίωσης καθενός από τους κυβερνητικούς εταίρους – μπορεί να αποβούν μοιραίοι για τη βιωσιμότητα της κυβέρνησης.


Κούρεμα από το πρώτο ευρώ;

Η παρούσα κυβέρνηση έχει ένα τεράστιο μειονέκτημα: δεν είναι νέα, αλλά ήδη παμπάλαιη και, στα μάτια των δανειστών, δραματικά «καθυστερημένη», αν όχι αποτυχημένη, και μάλιστα με μικρότερο πολιτικό εύρος απ’ ό,τι πριν από την κρίση στην ΕΡΤ. Στα μάτια της ελληνικής κοινωνίας μάλιστα δεν υπάρχει στολίδι που να μπορεί να την καλλωπίσει. Μένει μόνο η κινδυνολογία: «Εμείς ή το χάος» (δηλαδή ο ΣΥΡΙΖΑ).

Το δεύτερο μεγάλο μειονέκτημά της είναι ότι, εξ αιτίας των κενών, των «αποτυχιών» και των καθυστερήσεων, αλλά και λόγω της επιταχυνόμενης απονέκρωσης της οικονομίας και της αδυναμίας συλλογής εσόδων, είναι η πιο εξαρτημένη – συγκριτικά με κάθε άλλη μνημονιακή κυβέρνηση – από τα κέφια των δανειστών.

Οι δανειστές, από την πλευρά τους, δεν πρόκειται να κάνουν ad hoc «χάρες» στην Ελλάδα. Προέχει το «μεγάλο μαγαζί»: η ευρωζώνη. Μόνο ό,τι διασφαλίζει τη σταθερότητά της – κατά την άποψη της ηγεσίας της – μπορεί να αποφασιστεί, αφού η κρίση έχει πολύ δρόμο ακόμη μπροστά της.

Σε αυτό το πεδίο ήδη βλέπουμε ότι, για «τρύπα» ενός τρισεκατομμυρίου ευρώ στο τραπεζικό σύστημα, αποφασίστηκε ότι διατίθενται μόλις 60 δισ. από το ευρωσύστημα. Επιπλέον οι χώρες και οι καταθέτες θα συμμετέχουν στις τραπεζικές διασώσεις, αφού θα προηγούνται όμως οι μέτοχοι και οι πιστωτές.

Επί της ουσίας, μετά και το παράδειγμα της Κύπρου, οι καταθέτες παύουν πλέον να αντιμετωπίζονται ως ασφαλισμένοι αποταμιευτές, αλλά αναγνωρίζονται ως επενδυτές που αναλαμβάνουν ρίσκο και φέρουν ακεραία την ευθύνη των επιλογών τους.

Θεωρείται, εδώ, σύμφωνα και με τις δηλώσεις μετά το προχθεσινό Ecofin, ότι είναι ασφαλισμένοι οι καταθέτες κάτω των 100.000 ευρώ. Θα ισχύσει όμως αυτό στην Ελλάδα, όπου οι καταθέσεις είναι εξαιρετικά χαμηλές, ή μήπως ένα κούρεμα καταθέσεων θα αρχίσει, λόγω «ειδικών συνθηκών» (η Ελλάδα είναι πάντα μια... «ειδική περίπτωση», κατά τους επιτηρητές μας), από το πρώτο ευρώ;

Για να καταλάβουμε το πρόβλημα και να δούμε από πού προκύπτει η δυσπιστία μας, ας θυμηθούμε τα στοιχεία της Ένωσης Ελληνικών Τραπεζών του Ιουνίου του 2012:

● Την 30ή Ιουνίου 2012, το 93% των φυσικών προσώπων - καταθετών των τραπεζών διέθεταν καταθέσεις συνολικού ύψους έως 10.000 ευρώ, ενώ μόλις το 0,4% αυτών είχαν καταθέσεις άνω των 100.000 ευρώ, ποσό που συνιστά και το ανώτατο όριο αποζημίωσης ανά καταθέτη από το Ταμείο Εγγύησης Καταθέσεων και Επενδύσεων (ΤΕΚΕ). Αντίστοιχα ποσοστά παρατηρούνται και στα λοιπά βασικά διεθνή νομίσματα.

● Ειδικότερα το 81,5% των φυσικών προσώπων - καταθετών των τραπεζών διέθεταν καταθέσεις από 0 έως 2.000 ευρώ, το 11,3% καταθέσεις από 2.001 μέχρι 10.000 ευρώ, το 5,9% καταθέσεις από 10.001 μέχρι 50.000 ευρώ, το 0,9% καταθέσεις από 50.001 μέχρι 100.000 και μόλις το 0,4% από 100.001 και άνω. Σε περίπτωση ύπαρξης συνδικαιούχων στους λογαριασμούς, τα ποσά κατανεμήθηκαν ισομερώς σε κάθε έναν από αυτούς.


Κι άλλα «χαμπέρια»

Το επόμενο ερώτημα είναι: Πώς ο Στουρνάρας και ο Σαμαράς περίμεναν ότι οι Ευρωπαίοι – αναδρομικά μάλιστα – θα... αφαιρούσαν από το δημόσιο χρέος της Ελλάδας τα 50 δισ. ευρώ της ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών;

Ο ίδιος ο Σόιμπλε το ξεκαθάρισε στο τελευταίο Eurogroup λέγοντας ότι «δεν υπάρχουν πολλά περιθώρια για τις χώρες που έχουν ήδη διασώσει τις τράπεζές τους να μεταφέρουν τα χρέη από τις παρεμβάσεις αυτές στο ταμείο διάσωσης της Ευρωζώνης». Για να μην αφήσει δε περιθώριο παρερμηνείας, πρόσθεσε ότι «η δυνατότητα του ESM είναι περιορισμένη και ότι δεν έχει νόημα να καλλιεργούμε ψευδείς προσδοκίες, οι οποίες μόνο απογοήτευση θα μπορούσαν να φέρουν στις αγορές».

Είναι όμως κι άλλα τα «χαμπέρια» που μας έρχονται: εκατοντάδες επιπλέον ευρώ θα επιβαρύνουν τους λογαριασμούς της ΔΕΗ λόγω απελευθέρωσης του τιμολογίου και της βαρύτερης φορολόγησης των ακινήτων. Κατά τα λοιπά, «ελαφρυνθήκαμε» όλοι από τα... τέσσερα (4) ευρώ που δίναμε για να έχουμε δημόσια ραδιοτηλεόραση ως εναλλακτική στα σκουπίδια των ιδιωτικών τουρκοκάναλων.

Όσο οι αντιφάσεις και τα αδιέξοδα (και) αυτής της κυβέρνησης θα φουντώνουν, τόσο οι τραγικές επιλογές της θα οδηγούν προς τη γελοιοποίηση ενός πολιτικού συστήματος, το οποίο, από τον χρόνιο παρασιτισμό του έναντι της Ευρώπης, έχει περάσει στην απόλυτη εξάρτησή του από αυτήν.

Και μάλιστα χωρίς ορατή πιθανότητα – ούτε ικανότητα εκ μέρους των συγκυβερνώντων – η Ελλάδα να απαλλαγεί από το καθεστώς της «πρώτης αποικίας χρέους» της ευρωζώνης.

Παρασκευή 7 Ιουνίου 2013

Ζακ Σαπίρ: Η δήθεν βελτίωση της κατάστασης στην ευρωζώνη...


Ο Ζακ Σαπίρ κάνει μια ακτινογραφία της δήθεν βελτίωσης των οικονομιών του νότου της ευρωζώνης, και το συμπέρασμα που βγάζει είναι σαφές: η κατάσταση επιδεινώθηκε αισθητά. 
Μια σειρά δηλώσεων φαίνεται να ενισχύουν την εικόνα για  αργή, αλλά πραγματική, έξοδο από την κρίση των  χωρών του νότου της ευρωζώνης. Οι δηλώσεις αυτές, στηρίζονται κυρίως στην αισθητή μείωση του ελλείμματος του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών αυτών, δεδομένου ότι κατάφεραν  να καταγράψουν εμπορικό πλεόνασμα. Αλλά αυτή η άποψη έχει προφανώς βραχυπρόθεσμη ισχή, και τη συνοδεύει μια φοβερή μυωπία ως προς τις πραγματικές συνέπειες της κρίσης. 

http://f.hypotheses.org/wp-content/blogs.dir/981/files/2013/06/Bal-com1.gif
 Στοιχεία ΟΟΣΑ
Πράγματι, αν ρίξουμε μια ματιά στην αξία των εισαγωγών και των εξαγωγών, θα διαπιστώσουμε ότι στην Ελλάδα και την Πορτογαλία, οι εισαγωγές έχουν μειωθεί σημαντικά, ενώ στην Ισπανία και την Ιταλία βρίσκονται σε παρακμή. Όσον αφορά τις εξαγωγές  και αυτές ήταν πολύ μειωμένες  το 2010 και, με εξαίρεση την Ισπανία, ακόμα δεν έχουν φτάσει στα επίπεδα του 2008. Επομένως, η βελτίωση του εμπορικού ισοζυγίου, οφείλεται κυρίως στη έντονη συρρίκνωση της εγχώριας ζήτησης και όχι σε κάποια βελτίωση της αποτελεσματικότητας της παραγωγής, πράγμα που θα  σήμανε έντονη και βιώσιμη βελτίωση της διεθνούς ανταγωνιστικότητας. 
                                                            Γράφημα  2 (α) και (β)
 http://f.hypotheses.org/wp-content/blogs.dir/981/files/2013/06/Imports-FMI.gif
   
 http://f.hypotheses.org/wp-content/blogs.dir/981/files/2013/06/Exp-FMI.gif
  
Για να δούμε πώς θα εξελιχθεί ο παραγωγικός μηχανισμός, πρέπει επομένως να δούμε τι γίνεται με τις επενδύσεις.
Αυτό που γίνεται τώρα, σε όλη την Ευρωζώνη, είναι ότι η κρίση προκαλεί μεγάλη μείωση των επενδύσεων. Η μείωση αυτή ισχύει και  για τις χώρες τις θεωρούμενες ως "υγιείς", όπως η Γερμανία ή η Ολλανδία. Ως προς αυτό το συγκεκριμένο σημείο, η Γαλλία εμφανίζεται, αντίθετα, σε καλή θέση. 
                                                               Γράφημα  3 (a)
  http://f.hypotheses.org/wp-content/blogs.dir/981/files/2013/06/Invest-ZE.gif
                     Στοιχεία: ΔΝΤ, World Economic Outlook, Απρίλιος 2013, Washington DC.
 
Αν προσέξουμε τώρα τις επενδύσεις τις λεγόμενες "μη οικιστικές", που δεν αφορούν δηλαδή την κατασκευή σπιτιών, η αλλαγή είναι σημαντική στις  χώρες που παρείχαν στοιχεία. Το χάσμα μεταξύ της Γαλλίας και της Γερμανίας είναι ιδιαίτερα μεγάλο  και έρχεται να διορθώσει μια σειρά από παρανοήσεις ως προς τη σύγκριση μεταξύ των δύο χωρών. Τα στοιχεία αυτά αφορούν μόνο τις επενδύσεις στην επικράτειά τους. Στο εξωτερικό, οι  γερμανικές εταιρείες επενδύουν περισσότερο από τις γαλλικές, αλλά επενδύουν μαζικά εκτός Γερμανίας, σε χώρες της Κεντρικής Ευρώπης που έχουν γίνει η "παραγωγική βάση» της γερμανικής βιομηχανίας, ή στις αναδυόμενες χώρες, ή στις Ηνωμένες Πολιτείες για να εκμεταλλευθούν τη σχετικά χαμηλή ισοτιμία του δολαρίου έναντι του ευρώ. 
                                                                 Γράφημα  3 (b)
 http://f.hypotheses.org/wp-content/blogs.dir/981/files/2013/06/FBCF-non-r%C3%A9sidentielle.gif
    
Φυσικά, η μείωση αυτή είναι ακόμα πιο έντονη σε χώρες που περνάνε κρίση. Έτσι, για τις χώρες της νότιας Ευρώπης, η κατάρρευση των επενδύσεων είναι πραγματικά εντυπωσιακή αν δούμε τις ακαθάριστες επενδύσεις παγίου κεφαλαίου σε τρέχουσες τιμές. Η πτώση είναι ιδιαίτερα έντονη στην Ισπανία, την Ελλάδα και την Πορτογαλία. Και σημαντική στην Ιταλία. 
     


                                                                Γράφημα 4
 http://f.hypotheses.org/wp-content/blogs.dir/981/files/2013/06/Invest-OCDE-prix-courants.gif
 
Αν δούμε τώρα τις επενδύσεις σε ευρώ σε σταθερές τιμές η πτώση είναι εντυπωσιακή στην Ελλάδα, την Ιρλανδία και την Πορτογαλία (Σχήμα 5α). Στην περίπτωση της Ελλάδα, η πτώση των επενδύσεων υπερβαίνει το 60%. Κατά τα δύο τρίτα, είναι στην Ιρλανδία. Είναι επίσης πολύ σημαντική (άνω του 40%), στην Ισπανία και έντονη στην Ιταλία (σχήμα 5Β). 
                                                        Γράφημα 5 (a) και  (b).
http://f.hypotheses.org/wp-content/blogs.dir/981/files/2013/06/Invest-GIrP.gif
 http://f.hypotheses.org/wp-content/blogs.dir/981/files/2013/06/Inve-AFEI.gif
Είναι επομένως σαφές ότι, τόσο οι επενδύσεις στην αγορά ακινήτων έχουν έντονα συρρικνωθεί όσο και η ανανέωση του παραγωγικού μηχανισμού έχει υποστεί μόνιμα πλήγματα από την αρχή της κρίσης. Δεν έχει μόνο έχει μειωθεί με την απόλυτη έννοια, αλλά από το 2008 το χάσμα από τις " χώρες του βορρά" (Γερμανία και Γαλλία) έχει διευρυνθεί. Όλα δείχνουν λοιπόν ότι η τρέχουσα ανάκαμψη του εμπορικού ισοζυγίου δεν μπορεί να είναι βιώσιμη και ότι η ανταγωνιστικότητα των χωρών της νότιας Ευρώπης έχει επιδεινωθεί από τότε που ξεκίνησε η κρίση. Από αυτή την άποψη, η μείωση της παραγωγικότητας είναι πιθανό να καταστήσει ανεπαρκή τη μείωση των μισθών (μισθολογικό κόστος) κάτι που συμβαίνει σήμερα λόγω των πολιτικών λιτότητας.

Αυτή η πτώση της παραγωγικότητας της εργασίας είναι πιθανό να συμβεί λόγω της επιδείνωσης του παραγωγικού μηχανισμού, αλλά και εξ αιτίας της απότομης αύξησης της ανεργίας που καταστρέφει βάναυσα τη συσσωρευμένη εμπειρία σε εργοστάσια και εργαστήρια. Το φαινόμενο αυτό, εφόσον παραταθεί, θα χρειαστεί πολύς χρόνος για να καλυφθεί η διαφορά παραγωγικότητας αφού η ανασυγκρότηση της παραγωγικής ικανότητας, όταν υποστεί μαζική καταστροφή, χρειάζεται  χρόνο για να επανέλθει. 
                                                                   Γράφημα  6
 http://f.hypotheses.org/wp-content/blogs.dir/981/files/2013/06/Chom.gif
Δεν φαίνεται, λοιπόν στον ορίζοντα τίποτα καλό για την ευρωζώνη  και από τα στοιχεία του πρώτου τρίμηνου του 2013 βγαίνει ότι οι χώρες με ανάπτυξη είναι ελάχιστες. Σε γενικές γραμμές, το πρώτο τρίμηνο χαρακτηρίστηκε από την εμβάθυνση της κρίσης.

 
                                                                  Πίνακας 1
         Ρυθμός ανάπτυξης (σε εποχικά διορθωμένες τιμές) ως προς  το προηγούμενο τρίμηνο.







Allemagne
0,1%.
Espagne
-0,5%
Estonie
-1,0%
France
-0,2%
Italie
-0,5%
Malte
0,0%
Belgique
0,1%
Portugal
-0,4%
Slovaquie
0,2%
Pays-Bas
-0,1%
Grèce
-1,2%
Slovénie
-0,7%
Finlande
-0,1%
Chypre
-1,3%


Autriche
0,0%
Irlande
0,0%


Στοιχεία : ΟΟΣΑ  και  Eurostat.

 
Αυτό επηρεάζειι τόσο το χρέος όσο και τα φορολογικά έσοδα της χώρας. Όσον αφορά το χρέος, είναι σαφές ότι τα μέτρα λιτότητας που επιβάλλονται στις χώρες της νότιας Ευρώπης δεν κατάφεραν να ηρεμήσουν την αύξηση του λόγου χρέους-ΑΕΠ. 
                                                                  Γράφημα 7
 http://f.hypotheses.org/wp-content/blogs.dir/981/files/2013/06/Dette-ZE.gif
 Στοιχεία  ΔΝΤ, World economic outlook, ό.π.
   
Αλλά  το πιο ανησυχητικό είναι η εξέλιξη των δημοσιονομικών πόρων σε μια σειρά  χωρών σε κρίση. Η μείωση είναι ιδιαίτερα εντυπωσιακή στην περίπτωση της Ελλάδα, όπου το ΔΝΤ την υπολόγισε σε - 17% από το 2008. Επιπλέον, τα αριθμητικά στοιχεία για το 2013 είναι εκτιμήσεις και με βάση τις τελευταίες πληροφορίες από την Ελλάδα, μπορούμε να θεωρήσουμε ότι η πτώση θα είναι ακόμη πιο έντονη. Τα έσοδα αναμένεται να είναι 76 δισ. ευρώ, ή ακόμη λιγότερα, για το 2013, διότι, εκτός από τις εταιρείες, ακόμη και οι οικογένειες αδυνατούν να πληρώσουν τους φόρους. Και η μείωση στην Πορτογαλία ήταν αισθητή. Για την Πορτογαλία, για άλλη μια φορά, οι προβλέψεις του ΔΝΤ για το 2013 είναι πιθανόν  αισιόδοξες. 
                                                                  Γράφημα 8
 http://f.hypotheses.org/wp-content/blogs.dir/981/files/2013/06/Fisca-GirP.gif
 Στοιχεία ΔΝΤ, World economic outlook, ό.π.
 
  
Για την Ισπανία και την Ιταλία (Σχήμα 9) η κατάσταση, χωρίς να είναι τόσο δραματική όσο στην Ελλάδα, είναι πολύ ανησυχητική.
                                                             
                                                                     Γράφημα 9
http://f.hypotheses.org/wp-content/blogs.dir/981/files/2013/06/Fisca-It-Esp.gif
 Στοιχεία ΔΝΤ, World economic outlook, ό.π.
Στην Ισπανία, τα φορολογικά έσοδα σε τρέχουσες τιμές είναι στάσιμα, παρά τις προσπάθειες της κυβέρνησης να βελτιώσει την είσπραξη των φόρων. Στην Ιταλία, μετά από μια μικρή αύξηση, που κατά κύριο λόγο οφείλεται στην κυβέρνηση Μπερλουσκόνι, τα έσοδα τελικά βελτιώθηκαν πολύ λιγότερο από ό, τι είχαν πει. Επιπλέον, η κυβέρνηση θα είναι υποχρεωμένη να επιστρέψει ένα μέρος τους στις μικρές και μεσαίες επιχειρήσεις για να αποφευχθεί η μαζική παύση των δραστηριοτήτων τους το καλοκαίρι του 2013.

Επομένως η εικόνα που προκύπτει  είναι μια εικόνα επιδείνωσης της κρίσης στην ευρωζώνη και της συνολικής αναποτελεσματικότητας των πολιτικών που έχουν υιοθετηθεί μέχρι σήμερα. Η μόνη επιτυχία, η  βελτίωση του εμπορικού ισοζυγίου των χωρών της νότιας Ευρώπης, έγινε  με τέτοιο τρόπου ώστε να μην μπορεί να είναι βιώσιμη. Όλοι οι δείκτες υποδηλώνουν μια έντονη επιδείνωση της κατάστασης που θα μπορούσε να σηματοδοτήσει το δεύτερο εξάμηνο του τρέχοντος έτους και τις αρχές του επόμενου. Λόγω της ενδυνάμωσης της πολιτικής αντίδρασης στην τρέχουσα κατάσταση και στις ίδιες τις αρχές της ευρωζώνης , αυτή η προβλέψιμη επιδείνωση της κρίσης θα μπορούσε να οδηγήσει σε μια ρήξη του ευρώ.
 Η ρήξη αυτή θα πρέπει να θεωρείται επιθυμητή.Και όσο περισσότερο κρατήσει και βαθύνει η κρίση τόσο  μεγαλύτερες θα είναι οι διαρθρωτικές επιπτώσεις στην απασχόληση (με την απώλεια της παραγωγικής ικανότητας), στα δημοσιονομικά (με την σύσταση συστημάτων εκτροπής της κίνησης  ιδιωτών και επιχειρήσεων), αλλά και για τις επενδύσεις (με μια προτίμηση σε βραχυπρόθεσμες δραστηριότητες, όπως το εμπόριο και τα καταστήματα, αντί των  πραγματικά παραγωγικών). Εκφράζεται η ελπίδα ,επομένως ότι η προβλέψιμη πλέον επιδείνωση της κατάστασης θα υποχρεώσει μια σειρά από χώρες, να διαλύσουν την ευρωζώνη, δεδομένου ότι η επιβίωσή της, μόνο περισσότερη δυστυχία μπορεί να φέρει και βάσανα στους λαούς της Ευρώπης.

Δευτέρα 29 Απριλίου 2013

Για τα χθεσινά ας πω δυο παραπάνω λόγια...

Cynical...
...Όπως,
για την εντυπωσιακά ομαλή, υπερψήφιση του 4ου μνημονίου, χωρίς ν’ ακουστεί ούτε ένα κιχ, για την για μια ακόμα φορά παράσταση εντός βουλής, έστω και με τις πατροπαράδοτες ενστάσεις, εντάσεις και αντεγκλήσεις, ανέξοδες τελικά και ατελέσφορες, μιας και η όποια αντιπολίτευση στο χώρο τούτο, ουδέν δύναται να κατορθώσει, όπως να διασπάσει τις γραμμές του εχθρού και να ταρακουνήσει κάποιες αντίπαλες συνειδήσεις όπως γίνηκε κάποιες φορές στο παρελθόν, χωρίς τη συνδρομή της έξωθεν λαϊκής πίεσης,  
και χθες, όπως και προχθές και αντι-προχθές, τέτοια πίεση δεν υπήρξε, πίεση, που όσο περνάει ο καιρός όλο και λιγοστεύει, όχι γιατί έχουν εκλείψει οι λόγοι, όσο η ελπίδα, τόσο από αυτούς που καλούνται να δώσουν φωνή στους εντός, όσο κι απ’ εκείνους που είναι σε θέση και έχουν καθήκον να τους καλούν, όπως κόμματα και συνδικάτα.
Κι αυτά τα δυο είναι λίγο πολύ αλληλένδετα, από τη μια τα μεγάλα συνδικάτα, ΓΣΕΕ και ΑΔΕΔΥ λίγη πια αξιοπιστία έχουν και ακόμα πιο λίγη εκτίμηση απολαμβάνουν, οπότε ανάλογα, και τα καλέσματά τους ελάχιστη ανταπόκριση βρίσκουν, αφ’ ετέρου με τέτοια συνδικάτα, που εκ των περιστάσεων θα έπρεπε να τραβήξουν μπροστά, (τι στο διάολο, χθες για μισθούς και μαζικά πογκρόμ ψηφίζανε στη βουλή), δύσκολα κάποιος να εμπνευστεί και να στοιχηθεί από πίσω.
Όσο για την ελπίδα! Αυτή, όπως έδειξαν τα εκλογικά αποτελέσματα της προηγούμενης χρονιας, εναποτέθηκε για διαχείριση στον ΣΥΡΙΖΑ τελικά, που παρά το αρχικό momentum που απέκτησε και το φούντωμα των προσδοκιών, έχει κολλήσει στα ρηχά, τρέχοντας πίσω από γεγονότα τα οποία, φευ, βρίσκονται πάντα ένα βήμα ίσως και περισσότερα, μπροστά, αδυνατώντας όχι μόνο να τα δημιουργήσει, αλλά και να τα προλάβει. Για να προπορευτεί, όμως, ειδικά σ’ αυτές τις συνθήκες, χρειάζεται κίνημα από κάτω να τον στηρίξει για να τολμήσει. Κίνημα, όμως δεν υπάρχει. Οπότε κι ο ΣΥΡΙΖΑ ασθμαίνει. Μπορεί να φτιάξει κίνημα; Λογικά ναι. Τόσα χρόνια στο κουρμπέτι η αριστερά πρέπει να ξέρει απ’ αυτά. Αν υπάρχει κάτι στο οποίο να έχει αποκτήσει εξειδίκευση και ντοκτορά είναι αυτό: Η οργάνωση και η κινητοποίηση.  
Κι αν υποτεθεί ότι ο ΣΥΡΙΖΑ έχει τις προϋποθέσεις, όπως κρίσιμη μάζα ψηφοφόρων, θέληση και πλατιές οργανωτικές δομές, εν τούτοις του λείπει ο συνδετικός ιστός: η μια και μοναδική δηλαδή πλατφόρμα που πάνω της θα έρθουν και θα συνταχθούν οι απογοητευμένοι και απέλπιδες της χώρας τούτης.
Και μια τέτοια πλατφόρμα, καθαρή, πειστική και διεγερτική απλά δεν υπάρχει. Και στο γιατί, υπάρχουν δυο τινά που υπαγορεύονται από την πραγματικότητα.
Ο ΣΥΡΙΖΑ για να μπορέσει να υποστρέψει τη μνημονιακή πολιτική θα πρέπει να αυξήσει το εκλογικό του ποσοστό κατά πολύ, ώστε να αποκτήσει κοινοβουλευτική αυτοδυναμία. Στο βαθμό που τα περιθώρια συμμαχιών είναι από πολύ στενά έως ανύπαρκτα, ο ΣΥΡΙΖΑ αναγκαστικά θα πρέπει να τσαλαβουτήσει σε μια πλατειά και αδιευκρίνιστη θάλασσα ψηφοφόρων, προς τους οποίους δεν μπορεί να απευθυνθεί παρά με μια αρκετά λειασμένη και διφορούμενη, αλλά τελικά άσφαιρη γλώσσα. Μοιραία λοιπόν θα αναγκαστεί να κάνει δραστικές μετατοπίσεις προς το κέντρο ώστε να μπορέσει να δρέψει καρπούς τόσο από τα δεξιά, όσο και από τα αριστερά. Αυτό το κάνει εν μέρει, αλλά όχι σταθερά και με συνέπεια, με αποτέλεσμα, βοηθούσης και της κυβερνητικής και μιντιακής προπαγάνδας, οι εν δυνάμει ψηφοφόροι να ταλαντεύονται ανάμεσα στην εικόνα του Τζακ του αντεροβγάλτη και στην εικόνα του άπνοου και ανέραστου σοσιαλδημοκράτη.
Ο άλλος λόγος είναι η αντικειμενική δυσκολία της διαφυγής από το μνημόνιο, δεδομένης της εξάρτησης από το διεθνές περιβάλλον, τους δανειστές και της έλλειψης αξιόπιστων και δυνατών συμμάχων, στους οποίους και στη δύσκολη στιγμή θα βασιστείς να βάλουν λίγο πλάτη, είτε υλική είτε διπλωματική. Όταν ο Τσίπρας διατείνεται ότι θα διαπραγματευθεί το Μνημόνιο σκληρότερα απ’ ό,τι οι προηγούμενοι, απλώς επαναλαμβάνει τον Σαμαρά της μνημονιακής εφηβείας των αρνήσεων και των πλειοδοσιών. Κι η περίοδος αυτή είναι κοντινή ώστε να την θυμούνται όλοι. Μπορεί να βάλλει εναντίον του μνημονίου και να επιμένει στην αυθημερόν κατάργηση των διατάξεων αυτού, αλλά δεν απαντά στο βασικό ερώτημα του πώς θα κινηθεί στη δεδομένη, πέραν πάσης αμφιβολίας, άρνηση των δανειστών να υπαναχωρήσουν.
Η απάντηση φυσικά είναι μια και μοναδική: Η απειλή και η αποφασιστικότητα για αποχώρηση από την Ευρωζώνη. Είναι το μόνο δυνατό διαπραγματευτικό χαρτί που έχει η χώρα και το μόνο που μπορεί να ταράξει το Βερολίνο.
Κατανοώ με συμπάθεια τη δυσκολία του ΣΥΡΙΖΑ και το σλάλομ που υποχρεώνεται να κάνει σε πεδίο γεμάτο μυτερά βράχια και ερεβώδεις γκρεμούς. Αν βγει και μιλήσει καθαρά για ευρώ και τα ρέστα, τα πιράνχας περιμένουν στη γωνιά να τον εξολοθρεύσουν. Όσο όμως το αποφεύγει, τόσο κινδυνεύει να θαφτεί σε κούφιες ρητορείες και εκ των πραγμάτων να χάσει την ακτινοβολία της ελπιδοφόρας δύναμης.
Φαντάζομαι ότι ο ΣΥΡΙΖΑ προσπαθεί να μείνει στον αφρό και να  κερδίσει χρόνο. Όπως άλλωστε κάνουν και οι υπόλοιποι στην Ευρωζώνη. Μετά την αλητεία των ευρωπαίων στην Κύπρο, τα πράγματα στην Ευρωζώνη έχουν αρχίσει να παίρνουν μια διαφορετική τροπή με τις ανοιχτές αμφισβητήσεις στα θεσμικά όργανα των πολιτικών λιτότητας. Χωρίς αμφιβολία μπορεί να δημιουργηθεί κάποια στιγμή ένα καλύτερο περιβάλλον, δεν θα είναι όμως, τίποτε περισσότερο από ένα «Too little, Too late».
Παρεμπιπτόντως παρακολουθώ τις ανοιχτές δημόσιες συζητήσεις που γίνονται χωρίς φόβο και πάθος στην Κύπρο για το ευρώ. Ίσως, να βοήθησε και το’ ότι παρέλαβαν ατόφια τη δική μας εμπειρία όλα αυτά τα χρόνια και να ξεκινούν από διαφορετικό επίπεδο και πιο σοφοί.  Ίσως και να είναι πιο τολμηροί και πιο ρεαλιστές από μας. Εμείς εδώ σταθεροί, παραμένουμε παραδομένοι στους εμπόρους του φόβου και των μονοδρόμων, ψοφοδεείς και αδρανείς στα υπόγεια της απελπισίας.

"Ο αρνειθής δεν μετανοιώνει"...

του Κωστα Λαπαβιτσα...


Οι ελληνικοί πολιτικοί κύκλοι έχουν διαδώσει την άποψη ότι η Κύπρος φέρθηκε επιπόλαια λέγοντας το αρχικό «όχι» στην τρόικα, γιατί μετά ήρθαν πολύ χειρότεροι όροι. Οι σοφοί Έλληνες πολιτικοί, βλέπετε, είπαν «ναι» από την αρχή και μας γλίτωσαν από τα χειρότερα. Δυστυχώς για τη θαυμάσια αυτή θεωρία, η τελική απόφαση στην Κύπρο δεν έχει ακόμη ληφθεί. Το κοινοβούλιο θα πρέπει τις επόμενες εβδομάδες να επικυρώσει τη συμφωνία και δεν είναι καθόλου βέβαιο ότι θα το κάνει.
Το ΑΚΕΛ δεν πρόκειται φυσικά να τη δεχτεί, αλλά υπάρχουν βαθύτατοι δισταγμοί και στα κεντρώα κόμματα, συμπεριλαμβανομένου του ΔΗΚΟ. Ακόμη και στο ΔΗΣΥ του κ. Αναστασιάδη υπάρχει έντονος προβληματισμός, παρά τις κορόνες περί παραμονής στο ευρώ. Τα αστικά και μεσοαστικά στρώματα εξετάζουν σοβαρά την προοπτική απόρριψης της συμφωνίας και εξόδου από την ΟΝΕ.
Δεν πρέπει να προξενεί έκπληξη το γεγονός. Τα ηγετικά στρώματα της Κύπρου έχουν διαμορφωθεί στον αγώνα κατά της βρετανικής αποικιοκρατίας στη σκληρή γειτονιά της Μέσης Ανατολής. Η είσοδος στην Ε.Ε. και η υιοθέτηση του ευρώ είναι πολύ πρόσφατες εξελίξεις, ενώ η μνήμη της ισχυρής κυπριακής λίρας είναι ζωντανή. Δεν υπάρχει συνεπώς ο τρόμος που χαρακτήρισε τα ελληνικά ηγετικά στρώματα και μόνο στη σκέψη της σύγκρουσης με τους «εταίρους».
Ακόμη σημαντικότερος παράγων όμως είναι ότι το πρόγραμμα της τρόικας χτυπάει ανελέητα τα συμφέροντα των ηγετικών στρωμάτων της Κύπρου. Στην Ελλάδα το πλήγμα δέχθηκαν κυρίως η μισθωτή εργασία και οι μικρομεσαίοι, ενώ τα ανώτερα στρώματα διαγκωνίζονται για να αποσπάσουν οφέλη. Το δε πολιτικό και πνευματικό σύστημα της χώρας αποδείχτηκε εμμονικά προσκολλημένο στο ευρώ. Στην Κύπρο συντρίβονται οι τράπεζες, «κουρεύονται» οι καταθέσεις και συρρικνώνεται τάχιστα ο τομέας των υπηρεσιών. Το πλήγμα για τα συμφέροντα εταιριών παροχής χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών, ακινήτων, νομικών υπηρεσιών κ.λπ. είναι τεράστιο.
Το κύριο βάρος του προγράμματος θα πέσει φυσικά στις πλάτες των εργαζομένων και των μικρομεσαίων. Οι προβλέψεις της τρόικας για συρρίκνωση του ΑΕΠ κατά 12,5% το 2013-2014, επιστροφή στην ανάπτυξη το 2015, πρωτογενές πλεόνασμα 3% το 2017 και καθοδική πορεία του δημόσιου χρέους μετά το 2015 είναι αφελέστατες. Υπάρχουν οικονομετρικές εκτιμήσεις που φέρουν την πιθανή συρρίκνωση του ΑΕΠ το 2013-2015 κοντά στο 50% του ΑΕΠ, χωρίς να υπάρχει προοπτική ανάπτυξης, ενώ η ανεργία θα πλησιάσει το 40%. Κανείς δεν ξέρει φυσικά αν οι τρομακτικοί αυτοί αριθμοί αποδειχθούν σωστοί, αλλά και οι εκτιμήσεις της τρόικας είναι εκτός τόπου και χρόνου.
Οι γεωπολιτικές επιπτώσεις της καταστροφής της οικονομίας και της εξασθένησης του κράτους θα είναι καταλυτικές. Η Κύπρος είναι εξαιρετικά απομονωμένη μέσα στην Ε.Ε., στην ουσία βρίσκεται σε εχθρικό περιβάλλον, χωρίς να δέχεται αποτελεσματική στήριξη από την Ελλάδα. Η απόφαση της τρόικας κατάφερε το βαρύτερο πλήγμα στην κρατική υπόσταση του νησιού μετά τα γεγονότα του 1974. Υπάρχουν συνεπώς οι κοινωνικές και πολιτικές συνθήκες για να ακολουθηθεί εναλλακτική πορεία. Η Κύπρος θα πρέπει να απορρίψει το μνημόνιο και τη δανειακή σύμβαση. Η ανελέητη πολιτική της τρόικας της δίνει το ηθικό πλεονέκτημα για να διαπραγματευτεί συναινετικό διαζύγιο με την ΟΝΕ, ώστε να ανακτήσει τη νομισματική της κυριαρχία και παράλληλα να αναδιαρθρώσει το δημόσιο χρέος. Οι τράπεζες θα πρέπει να επανέλθουν στο καθεστώς της 15ης Μαρτίου, να προστατευθούν οι καταθέσεις και να γίνει αναδιάταξη με όρους που θα καθορίζονται από το κοινωνικό και εθνικό συμφέρον.
Κάθε καλόπιστος παρατηρητής αντιλαμβάνεται ότι η Κύπρος πρέπει να πει «όχι». Το μόνο πραγματικό ζήτημα είναι πως μετά θα διαμορφωθεί πορεία υπέρ των λαϊκών συμφερόντων. Η Κύπρος έχει φυσικό πλούτο και καλά εκπαιδευμένο ανθρώπινο δυναμικό. Υπάρχει η δυνατότητα να μπει σε τροχιά ανάπτυξης με κοινωνική δικαιοσύνη, αρκεί να βρεί το κουράγιο που έλειψε από την Ελλάδα.

Στο δρόμο του μεγάλου διαζυγίου...

Τρία χρόνια πέρασαν από τότε που η «λύση» του ελληνικού «προβλήματος», το μνημονιακό και μνημειώδες δάνειο προς την κυβέρνηση Παπανδρέου-Παπακωνσταντίνου, αποτέλεσε το προσχέδιο πάνω στο οποίο στήθηκε η αρχιτεκτονική των θεσμικών παρεμβάσεων της Ευρωζώνης στη γενικευμένη κρίση του ευρώ.
Τρία χρόνια αργότερα, τις μέρες που πέρασαν, παρατηρούμε το αποτέλεσμα αυτού του συγκλονιστικού ανορθολογισμού από τον οποίο η «Ενωμένη» Ευρώπη δύσκολα θα διασωθεί.
Τις τελευταίες πέντε μέρες παρατηρήσαμε δύο παράλληλες εξελίξεις. Από τη μία, τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια και τις ευρωπαϊκές αγορές ομολόγων να κάνουν «πάρτι» την ώρα που, από την «άλλη», τα πραγματικά οικονομικά δεδομένα αποπνέουν βαθύ πένθος, με την ηχώ του μοιρολογιού έντονη στα αυτιά των Ευρωπαίων: Στην Ισπανία η εκρηκτική ανεργία έγινε εκρηκτικότερη, στην Πορτογαλία το χρέος ξέφυγε άλλη μία φορά από την πορεία στην οποία η τρόικα ήταν σίγουρη ότι την είχε βάλει, οι Γερμανοί βιομήχανοι πρώτη φορά έπειτα από καιρό προβλέπουν ύφεση, στη Γαλλία χρέος και ύφεση έριξαν τον Ολάντ στον Καιάδα της δημοσκοπικής απαξίωσης, οι έως πρότινος σίγουροι για την οικονομία τους Ολλανδοί παρατηρούν με κομμένη την ανάσα την ύφεση να φέρνει στην επιφάνεια μια οροσειρά από στεγαστικά δάνεια αξίας μεγαλύτερης εκείνης του σπιτιού για το οποίο εδόθησαν, η Ιταλία (ακυβέρνητη όπως είναι) προετοιμάζεται για επιτάχυνση της καθίζησης και για νέες μέρες αλά ελληνικά, στην Κύπρο η Μεγάλη Κατάρρευση εξελίσσεται «κανονικά», στη Φινλανδία το όνειρο μιας οικονομίας βασισμένης στην επιτυχημένη Nokia μετατρέπεται σε εφιάλτη κ.ο.κ.
Σύμφωνα με το πρόσφατο Ευρωβαρόμετρο, το ποσοστό των Ευρωπαίων, στο Βορρά και στο Νότο, που δεν εμπιστεύονται τους ευρωπαϊκούς θεσμούς αυξήθηκε δραματικά και αποτελεί απόλυτη πλειοψηφία πλέον. Λογικό δεν είναι; Το περίεργο θα ήταν να τους εμπιστεύονται!
Αυτή την πενταετία, στη διάρκεια της οποίας καταποντίστηκε η εμπιστοσύνη των Ευρωπαίων στους θεσμούς μας, η βασική εξέλιξη ήταν μία: η καθίζηση ενός χρηματοπιστωτικού συστήματος το οποίο, από τη δεκαετία του 1970, ανδρώθηκε παρασιτικά βασιζόμενο σε πολιτικές που ασπάζονταν το δόγμα: «οι αγορές γνωρίζουν καλύτερα».
Οταν αποδείχθηκε ότι δεν ήξεραν τι τους γινόταν, με κατακλυσμικό κόστος για τους πολίτες (που τελικά πλήρωσαν τη λυπητερή), το ίδιο δόγμα μετετράπη στο γνωστό: «η λύση στο πρόβλημα που δημιούργησαν οι χρηματαγορές είναι μεταφορά πόρων σε... αυτές (τόσο μέσα από δημόσιο δανεισμό όσο και μέσα από τις Κεντρικές Τράπεζες) με παράλληλη εξοντωτική λιτότητα εκείνων που ποτέ δεν κέρδισαν από το προηγούμενο πάρτι των χρηματαγορών». Αυτή είναι, σε τελική ανάλυση, η «λογική» των ανά την Ευρώπη μνημονιακών πολιτικών λιτότητας.
Το αποτέλεσμα της προαναφερθείσας μεταμόρφωσης του επικρατούντος δόγματος είναι η σχιζοφρένεια των ημερών: το νέο πάρτι στις χρηματαγορές την ώρα που η πραγματική οικονομία πενθεί απ' άκρου εις άκρον της Ευρωζώνης.
Αυτή είναι η παρακαταθήκη που άφησε πίσω της για ολόκληρη την ήπειρό μας η κυβέρνηση Παπανδρέου. Αυτή είναι η κατάσταση που δημιούργησε μια ευρωπαϊκή ηγεσία που ποτέ δεν κατάλαβε ότι το 2008 όλα άλλαξαν και πως η δογματική εμμονή της στη μεταφορά όλου του κόστους συντήρησης ενός στρεβλού μοντέλου ανάπτυξης στους ήδη εξασθενημένους ώμους των μικρομεσαίων φορολογουμένων, υπέρ των «αγορών», απλώς θα οδηγήσει στο Μέγα Ευρωπαϊκό Διαζύγιο.
Σήμερα, ο γάμος των ευρωπαϊκών οικογενειών έχει απλώς νεκρώσει χωρίς να έχει μπει μπρος η διαδικασία του διαζυγίου. Αυτή θα ξεκινήσει όταν το τελευταίο πανηγύρι στις χρηματαγορές κοπάσει, κάτι που ασφαλώς θα γίνει, δεδομένου ότι η δυνατότητα μεταφοράς πλούτου από τους πολίτες στις αγορές φθίνει συνεχώς.
Τότε, κάποια στιγμή, οι αγορές, που ενεργοποιούνται όχι από την εκτίμησή τους ως προς το πόσο «υγιείς» είναι αλλά από το πόσο νομίζουν ότι οι συμμετέχοντες σε αυτές πιστεύουν ότι είναι «υγιείς», θα πανικοβληθούν και τότε η διαδικασία έκδοσης του διαζυγίου θα αρχίσει. Εκτός εάν η Ευρώπη, την ύστατη στιγμή, αποδείξει ότι διαθέτει κοινό νου που, σήμερα, είναι άφαντος.

Ροη αρθρων