Το ιδεολόγημα των δύο μονοδρόμων...

του κ. Σταυρου Λυγερου, απο το Real.gr...

ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΗ με την προοπτική μίας ήττας που είναι πολύ πιθανόν να προσλάβει διαστάσεις πανωλεθρίας, η ηγεσία της Ν.Δ. επιχειρεί να διασωθεί, επανερχόμενη στην αγαπημένη τακτική της να εμφανίζει τον ΣΥΡΙΖΑ σαν ένα κόμμα που έχει το ένα πόδι του στη νομιμότητα και το άλλο εκτός. Είναι ένας τρόπος να μεταθέτει το κέντρο βάρους της δημόσιας συζήτησης από τα καυτά οικονομικά-κοινωνικά προβλήματα σε ζητήματα όπου θεωρεί ότι διαθέτει πολιτικό πλεονέκτημα. Αυτή τη φορά την αφορμή έδωσε η μη επιστροφή του Χριστόδουλου Ξηρού στο κελί του και το μήνυμά του ότι επιστρέφει στην ένοπλη δράση. Εάν η κομματική αντιπαράθεση δεν είχε πάρει διαζύγιο από τον ορθολογισμό, το αυτονόητο θα ήταν να φωτισθούν οι συνθήκες που επέτρεψαν στον ισοβίτη τρομοκράτη να είναι σήμερα ελεύθερος.

Αντί, όμως, η κυβέρνηση να αναλάβει την πολιτική ευθύνη και να προχωρήσει σε διορθωτικές κινήσεις θεσμικού χαρακτήρα, ώστε να μην ξανασυμβεί κάτι τέτοιο, ο Σαμαράς και οι επιτελείς του ξανασερβίρισαν το προπαγανδιστικό πιάτο ότι ο ΣΥΡΙΖΑ συνδέεται πολιτικά με την τρομοκρατία. Στο προηγούμενο διάστημα, η τακτική τους ήταν να πιέζουν ασφυκτικά την αξιωματική αντιπολίτευση, απαιτώντας (μαζί με τα κατεστημένα ΜΜΕ) απ’ αυτήν να καταδικάζει τη βία απ’ όπου κι αν προέρχεται. Την κατηγορούσαν ότι ενώ καταδικάζει τη βία της Χρυσής Αυγής, υποθάλπει ή τουλάχιστον ανέχεται τη βία με αριστερό πρόσημο.

Το Κέντρο και τα Άκρα: μια αυτοεκπληρούμενη προφητεία...

Του Δημοσθένη Παπαδάτου-Αναγνωστόπουλου, απο το Red NoteBook...

Ένα κόμμα-μη κόμμα. Έτσι σκεφτόταν την Κεντροαριστερά ένας από τους φερόμενους ως επικεφαλής του σχήματος των «58», ο Γιάννης Βούλγαρης.

Όταν λοιπόν η μετέπειτα ΔΗΜΑΡ αποχωρούσε από τον ΣΥΡΙΖΑ, ο ίδιος έγραφε στα Νέα ότι «όποιο κόμμα και αν εμφανιστεί στο πολιτικό σκηνικό, θα πρέπει [να] ενστερνίζεται τις συνθήκες έκτακτης εθνικής ανάγκης, [να] είναι ταυτόχρονα ένα παράδοξο είδος ‘μη κόμματος’, [να] αποδεχθεί την ενδεχόμενη προσωρινότητά του». Να αποδεχτεί, με άλλα λόγια, την αδυναμία του να εκπροσωπεί μακροπρόθεσμα συγκεκριμένα κοινωνικά  συμφέροντα. Γιατί “κόμμα” σημαίνει τμήμα, δηλαδή μέρος. Και να θέλει, λοιπόν, ένα κόμμα δεν μπορεί να τους εκπροσωπεί όλους αδιακρίτως: υπάρχει μόνο στο βαθμό που εκπροσωπεί σταθερά ένα μέρος της κοινωνίας, και στο βαθμό που ισχυρίζεται πειστικά ότι το μέρος αυτό μπορεί να εγγυηθεί το όλον. Ένα κόμμα υπάρχει, τελικά, υπό τον όρο της αυτονομίας του και διεκδικώντας, διά της αυτονομίας του, την ηγεμονία.

Θυμήθηκα το «προφητικό» αυτό άρθρο με αφορμή τις δοκιμασίες που αντιμετωπίζει αυτές τις μέρες η ΔΗΜΑΡ. Ακολουθώντας τη λογική του Γιάννη Βούλγαρη,

Το κυβερνητικό μπλοκ αποσυντίθεται ...

Του Θέμη Τζήμα, periodista.gr...

Η – τουλάχιστον ύποπτη- προσπάθεια αξιοποίησης της προβοκατόρικης εκτέλεσης των χρυσαυγιτών από πλευράς της ακροδεξιάς κλίκας Σαμαρά, στο πλαίσιο του φληναφήματος περί δύο άκρων καταδεικνύει την ταχεία αποσύνθεση του κυβερνητικού μπλοκ. Αποσύνθεση που προκύπτει από τη διάψευση του βασικού πυρήνα της στόχευσής της που ήταν η εμπέδωση αισθήματος ασφάλειας, κόντρα στην υποτίθεται ανεύθυνη αριστερά, στο πλαίσιο της μνημονιακής πολιτικής.

Σε αυτή την ψευδαίσθηση στήριξε η εγχώρια ολιγαρχία την ελπίδα της για μακρόχρονη κυβέρνηση υπό το Σαμαρά ή υπό κάποιο άλλο πρόσωπο της δεξιάς αλλά από την παρούσα Βουλή. Η εικόνα ασφάλειας ξεκίνησε να ξηλώνεται μόλις ένα χρόνο μετά τις εκλογές του 2012, με το κλείσιμο της ΕΡΤ και την αποχώρηση ΔΗΜΑΡ. Συνεχίστηκε με τις αποτυχίες ακόμα και στο πρόγραμμα ξεπουλήματος της εθνικής οικονομίας και των υποδομών της. Εντάθηκε με τις διαρκείς σφαλιάρες από τους τροϊκανούς εντολείς της κυβέρνησης, που ελάχιστη κατανόηση δείχνουν στις αγωνιώδεις όσο και αναξιοπρεπείς εκκλήσεις του κυβερνητικού επιτελείου για λίγα ψίχουλα «αγάπης» από τους πάτρωνές του.

Η θεωρία των δύο άκρων ήλθε στο προσκήνιο ως τελευταίο ανάχωμα στα παραπάνω. Ο νόμος και η τάξη επιστρατεύθηκαν απέναντι στην αριστερά και στα κινήματα αλλά μιας και η βία προερχόταν από το παρακράτος και τη ναζιστική του έκφραση, τη Χρυσή Αυγή, οι κυβερνητικοί ενέταξαν υπό το βάρος έξωθεν πιέσεων και την ηγεσία των χρυσαυγιτών στην εν λόγω θεωρία. Θεώρησε έτσι ο πρωθυπουργός ότι θα εμφανιζόταν ως το τελευταίο ανάχωμα ασφάλειας απέναντι στον κάθε λίγο και λιγάκι επαπειλούμενο από τον καθεστωτικό τύπο κίνδυνο εμφυλίου. Από κοντά, στην ίδια κινδυνολογία και οι εξωνημένοι «κεντροαριστεροί».

Η θεωρία των δυο άκρων κατέρρευσε στο Νέο Ηράκλειο...

απο την Παραπολιτικη...

Μετά τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα, ο Φαήλος Κρανιδιώτης και ο Χρύσανθος Λαζαρίδης υπήρξαν οι «προφήτες» της θεωρίας των δυο άκρων, την οποία στη συνέχεια υιοθέτησε κι επίσημα ο Αντώνης Σαμαράς.

Θυμίζω ότι σύμφωνα με τη θεωρία αυτή ο ΣΥΡΙΖΑ αποτελεί ένα ακραίο κόμμα, εκτός συνταγματικού τόξου, που αποτελεί κάτι αντίστοιχο της Χρυσής Αυγής στα αριστερά του πολιτικού φάσματος.

    Χθες, αμέσως μετά τη δολοφονία δυο μελών της Χρυσής Αυγής στο Νέο Ηράκλειο, ο Φάηλος Κρανιδιώτης έσπευσε με ένα ειρωνικό tweet να χλευάσει όσους δεν αποδέχθηκαν τη συγκεκριμένη θεωρία. Μέχρι εκεί φαίνεται ότι μπορεί να καταλάβει, ας μην έχουμε παράλογες απαιτήσεις.

Η αλήθεια πάντως είναι ότι χθες η θεωρία των δυο άκρων κατέρρευσε πανηγυρικά, δυστυχώς με τεράστιο κόστος για την ελληνική κοινωνία. Εκτιμώ ότι κανείς σώφρων άνθρωπος δεν μπορεί να εξισώσει το ΣΥΡΙΖΑ ή το ΚΚΕ με όσους ζώστηκαν τα κουμπούρια -που λέει και ο Φαήλος- και πιθανότατα στο όνομα κάποιας αριστερίστικης ιδεολογίας δολοφόνησαν χθες δυο τυχαία μέλη της Χρυσής Αυγής.

Χόλιγουντ-Μόναχο - Αθήνα: οι διαδρομές των «δύο άκρων»...

Του ΣΤΑΘΗ ΚΟΥΒΕΛΑΚΗ*, απο την Ελευθεροτυπια...

Σάλο έχουν προκαλέσει στις ΗΠΑ οι αποκαλύψεις του βιβλίου του Μπεν Αργουαντ που κυκλοφόρησε πρόσφατα υπό τον τίτλο «Η συνεργασία. Το συμβόλαιο του Χόλιγουντ με τον Χίτλερ».

Ο συγγραφέας, ιστορικός στο Πανεπιστήμιο του Χάρβαρντ, εξηγεί τους λόγους για τους οποίους καθ' όλη τη διάρκεια της δεκαετίας του 1930 και μέχρι την κήρυξη του πολέμου με τη Γερμανία, τα μεγάλα στούντιο του Χόλιγουντ απέφυγαν επιμελώς την παραγωγή οποιασδήποτε ταινίας με αντιναζιστικό/αντιφασιστικό περιεχόμενο, τορπιλίζοντας όλες τις σχετικές απόπειρες. Ακόμη και η αναφορά στον καλπάζοντα αντισημιτισμό ήταν ανεπιθύμητη, και από το 1933 και μετά εξαφανίζονται από τις οθόνες οι αναγνωρίσιμοι ως εβραίοι χαρακτήρες, παρ' όλο που σχεδόν όλοι οι ιδιοκτήτες των στούντιο ήταν εβραϊκής καταγωγής.
Κορυφαίο σημείο αυτής της θέλησης για συνεργασία με το ναζιστικό καθεστώς ήταν η παραχώρηση στο Γερμανό πρόξενο στο Λος Αντζελες της πρόσβασης στα σενάρια με «ευαίσθητα» θέματα, καθώς και της δυνατότητας να προβαίνει σε υποδείξες για το περιεχόμενό τους αλλά και να παρεμβαίνει στο μοντάζ των ταινιών, κόβοντας τις ανεπιθύμητες σκηνές.
Οι εξαντλητικές έρευνες του Αργουαντ στα γερμανικά και αμερικανικά αρχεία δείχνουν ότι οι λόγοι μιας τέτοιας στάσης δεν ήταν οικονομικοί. Τα κέρδη από την προβολή ταινιών του Χόλιγουντ στη Γερμανία ήταν αμελητέα για τα δεδομένα του κλάδου. Αυτό που συνέβαινε είναι ότι ακριβώς την περίοδο όπου στις ΗΠΑ, και ειδικά στο χώρο του πολιτισμού, αναπτυσσόταν ένα ρωμαλέο αντιφασιστικό και εργατικό κίνημα στο οποίο ηγεμόνευε η Αριστερά, το Χόλιγουντ είχε επιλέξει το «άλλο άκρο».

Δημοσκοπήσεις: Η θεωρία των άκρων καταρρέει, η Χρυσή Αυγή αντέχει....

του Γιώργου Ανανδρανιστάκη, απο την Αυγη...

Το κτήνος λαβώθηκε αλλά δεν πέθανε. Αυτό είναι το γενικό συμπέρασμα από τις τρεις δημοσκοπήσεις, της VPRC, της Palmos και της Alco, που δημοσιεύτηκαν το Σαββατοκύριακο και συμπεριλαμβάνουν όλα τα πρόσφατα γεγονότα, τις συλλήψεις, τις αποκαλύψεις, την μη προφυλάκιση των τριών, την προφυλάκιση του Μιχαλολιάκου και του Παππά. Το ευχάριστο είναι ότι η ξέφρενη προέλαση των ναζί ανακόπηκε, εκεί που πήγαιναν για το 15%, ίσως και παραπάνω, τώρα έχουν πέσει κάτω από το 10%. Το δυσάρεστο είναι ότι η Χρυσή Αυγή παραμένει τρίτο κόμμα και μάλιστα με εξαιρετικά υψηλά ποσοστά που κυμαίνονται από το 8% έως το 9,7%.
Κι όμως, μετά τη δολοφονία του Παύλου Φύσσα, μετά τα στοιχεία που αποδεικνύουν ότι η Χ.Α. λειτουργεί ως εγκληματική οργάνωση, ότι είναι ένας εσμός δολοφόνων, μπράβων, εκβιαστών, νταβατζήδων, μετά απ' όλα αυτά, υπάρχουν 600.000 συμπολίτες μας που δηλώνουν έτοιμοι να ψηφίσουν το ναζιστικό κτήνος. Κι όταν φτάνουμε στα ποιοτικά ευρήματα, η κατάσταση γίνεται πιο μαύρη και από το μακό του Μιχαλολιάκου: Στη δημοσκόπηση της VPRC, το 16% δηλώνει ότι η Χ.Α. δεν είναι εγκληματική οργάνωση, ενώ ένα επιπλέον 14% δεν εκφέρει γνώμη. Στη δημοσκόπηση της Alco το 22% απαντά ότι η Χ.Α. δεν είναι εγκληματική οργάνωση και το 7% ότι δεν γνωρίζει, το 26% δεν τη θεωρεί επικίνδυνη για τη Δημοκρατία και το 8% δεν γνωρίζει και, τέλος, το 24% ζητά να μην της κοπεί η κρατική χρηματοδότηση. Στη δημοσκόπηση της Palmos το 21% δεν συμφωνεί με τη σύλληψη των στελεχών της Χ.Α., το 20% δεν τη θεωρεί εγκληματική οργάνωση και το 10% δεν έχει γνώμη.

Το ακορντεόν ως υπερόπλο...

Αριστείδης Μπαλτάς, απο την Αυγη...

Η φράση "συνταγματικό τόξο" παραπέμπει σε στιγμές ειδυλλιακές. Φέρνει στο νου το ουράνιο τόξο, με τα πολλά αυστηρώς συντεταγμένα χρώματά του, το φιλικό σχήμα που αναδύεται στο φόντο του γαλάζιου ουρανού μετά την καταιγίδα για να μας εμφυσήσει αισιοδοξία. Τα χρώματα του ουράνιου τόξου αντιστοιχούν στα χρώματα των κομμάτων, αυτών των πυλώνων της δημοκρατίας μας. Το ουράνιο τόξο σχηματίζεται από όλα τα χρώματα. Οπότε η αντιστοιχία διατηρείται. Γιατί, όπως αρμόζει, το Σύνταγμά μας έχει μεριμνήσει έτσι ώστε να περιλαμβάνονται στο τόξο του όλα τα κόμματα, όλες οι αποχρώσεις της πολιτικής θέσης και της πολιτικής άποψης. Εκτός από το μαύρο. Το οποίο ως γνωστόν δεν είναι χρώμα, αλλά καταπίνει όλα τα χρώματα. Λαμπρά. Η γλωσσοπλαστική φαντασία παράγει στα καθ' ημάς ωραία αποτελέσματα.
Αλλά η φαντασία των κυβερνώντων πάει παραπέρα. Ο κ. Σαμαράς και ο απεγνωσμένα προσκολλημένος σε εκείνον κ. Βενιζέλος αντιμετωπίζουν εδώ και καιρό το "συνταγματικό τόξο" σαν ακορντεόν. Έστω κι αν δεν έχουν χρησιμοποιήσει ακόμη τη λέξη. Αλλά τους την υποβάλλει, βλέπετε, το σχήμα του ουράνιου τόξου. Ακορντεόν που διαστέλλεται και συστέλλεται κατά περίσταση είτε για να περιλάβει γενναιόδωρα ακόμη και τους πεπλανημένους,

Οι Αλητογάτορες...

Στάθης στον enikos.gr...

Από την αρχή αυτής της ιστορίας, όταν η εγκληματική ναζιστική οργάνωση της Χρυσής Αυγής εμφανίστηκε στο προσκήνιο ως πολιτικό κόμμα με εκλογική απήχηση, η άποψη αυτής της στήλης ήταν ότι το μόρφωμα αυτό δεν θα μπορέσει να αντέξει το φως και θα καεί.
Οπερ και εγένετο. Η Χρυσή Αυγή δεν άντεξε τον εαυτόν της. Δεν άντεξε τα έργα της. Και τώρα το σκοτάδι της καίγεται.
Αυτοί που έκαναν ότι δεν ξέρουν, τώρα ξέρουν, όπως ήξερε και το κράτος πολλά χρόνια τώρα - κι εδώ εγείρονται μεγάλα πολιτικά ερωτήματα – τα έργα και τις ημέρες που μέσα στις νύχτες κατόρθωνε αυτό το τέρας, ξυλοφορτώνοντας, απειλώντας, ληστεύοντας, εκβιάζοντας, φονεύοντας.
Ξέρουμε όλοι ότι το κράτος βολεύεται με το παρακράτος, όσον αναλόγως και η ακροδεξιά του δικομματισμού χρειάζεται πάντα τη μαύρη ακροδεξιά χείρα της για να πρακτορεύει τα συμφέροντα και τις επιλογές της μέσα στον λαό.
Αν λοιπόν όχι για τη γέννηση του νεοφασισμού (διότι ο ναζισμός προϋπήρχε της κρίσης, όπως άλλωστε υπάρχει σε κάθε κοινωνία), αλλά για τη γιγάντωσε του ευθύνεται (κυρίως)  η κρίση, άλλο τόσον ευθύνεται και το κράτος, διά των διαδοχικών κυβερνήσεων του δικομματισμού, διότι στα «έργα και τις ημέρες» του υποκόσμου, έβλεπε ο «καλός κόσμος» να εξυπηρετούνται και τα δικά του συμφέροντα.

με ποια στρατηγική θα αντιμετωπίσουμε τη Χρυσή Αυγή;

Αντώνης Λιάκος, απο το Περιοδικο Χρονος...

Ούτε συνταγματικό τόξο ούτε αντιμνημονιακό μπλοκ ούτε «διπλό δημοψήφισμα» 

Η αντιμετώπιση της Χρυσής Αυγής χρειάζεται να είναι προσεκτική γιατί ενδέχεται να προκαλέσει απροσδόκητα αποτελέσματα που θα στραφούν σαν μπούμερανγκ εναντίον της δημοκρατίας. Η έως τώρα ανοχή ή η αδιαφορία απέναντι στη Χρυσή Αυγή, η έλλειψη ενός σαφούς ιδεολογικού μετώπου δεν πρέπει να οδηγήσει σε αποτελέσματα που θα έχουν ως συνέπειες αμφισβητούμενες συνταγματικές πράξεις. Με δυο λόγια, η αμέλεια δεν δικαιολογεί την πρεμούρα που παραβιάζει τυπικές διαδικασίες, ούτε η εγκληματική ιδεολογία και πράξη της Χ.Α. δικαιολογεί το «ο σκοπός αγιάζει τα μέσα» εναντίον της. Ο κύβος έχει ριφθεί με τη σύλληψη της ηγεσίας της Χρυσής Αυγής, το ζήτημα είναι η αποναζιστικοποίηση των μυαλών των οπαδών της. Η αποφασιστική μάχη εναντίον της Χρυσής Αυγής θα είναι πολιτική, όχι απλώς νομική. Η πολιτική ήττα της θα θωρακίσει τη δημοκρατία. Διαφορετικά κινδυνεύουμε να κατέβουμε ένα ένα, και κατρακυλώντας, τα σκαλοπάτια της εκτροπής και μιας άγριας ανεξέλεγκτης σύγκρουσης. Ο κίνδυνος δεν έχει παρέλθει. Χωρίς τον σχολαστικό σεβασμό του συντάγματος και της νομοθεσίας της δημοκρατίας, η υπεράσπιση του λεγόμενου «συνταγματικού τόξου» είναι προπέτασμα καπνού. Το ζήτημα αυτό απασχολεί τον κόσμο, τους συμπολίτες μας που μάχονται τον φασισμό καθημερινά, στο σχολείο, στους τόπους δουλειάς, στις γειτονιές. Αντιμετωπίζουν το δίλημμα: Θα πολεμήσουμε τη Χρυσή Αυγή με το συνταγματικό τόξο ή εμβαθύνοντας την αντιμνημονιακή πάλη;
Καταρχήν αυτή η έννοια συνταγματικό τόξο είναι καθυστερημένο αντίγραφο από την Ιταλία και χρησιμοποιήθηκε για να αποκλείσει τους νεοφασίστες του M.S.I. και να περιγράψει τα κόμματα της Ιταλίας μετά τη συντριβή του Μουσσολίνι. Αυτή η δημοκρατία έγινε σκόνη από τα σκάνδαλα και οι νεο- ή μετα-φασίστες έγιναν συνεταίροι του Μπερλουσκόνι. Ο όρος έπαψε πλέον να χρησιμοποιείται ώσπου τον θυμηθήκαμε στην Ελλάδα. Πολλοί τον θεωρούν, ως κολυμβήθρα του Σιλωάμ, μέσα στη Ν.Δ. και το ΠΑ.ΣΟ.Κ., Σαμαράς και Βενιζέλος επιδιώκουν μια δημοκρατική αναβάπτιση.

Για τον Χρύσανθο Λαζαρίδη...

του Γρηγορη Ρουμπανη, απο το Opinion 24...

Όταν ο Αντώνης Σαμαράς αποφάσιζε να τραβήξει τη διαχωριστική γραμμή μεταξύ «παλαιού και φθαρμένου» και του «νέου», που είχε ανάγκη η πολιτική ζωή του τόπου, αναζητούσε τη νομιμοποίηση του εγχειρήματός του όχι μόνο μεταξύ των συντηρητικών ψηφοφόρων, αλλά και των προοδευτικών. Των πολύ προοδευτικών. Αριστερών καραμπινάτων.

Για να προσελκύσει λοιπόν το ενδιαφέρον των πολιτών, εκτός της θεωρίας της «υπέρβασης» που είχε αναπτύξει, χρειαζόταν και αριστερούς δίπλα του. Στην Πολιτική Άνοιξη τράβηξε τον αείμνηστο Ανδρέα Λεντάκη, άνθρωπο με περγαμηνές από την εποχή της χούντας. Στη Νέα Δημοκρατία, της οποίας μαζί με το δαυλό, της άλλαξε και τα φώτα, τράβηξε τον Χρύσανθο Λαζαρίδη, με περγαμηνές κι αυτός, αλλά από την ευάλωτη λεγόμενη «γενιά του Πολυτεχνείου». Τον Ανδρέα Λεντάκη δεν πρόλαβε να τον αξιοποιήσει όπως ήθελε, γιατί το εγχείρημα της Πολιτικής Άνοιξης βυθίστηκε μόλις βγήκε από το λιμάνι, στα αβαθή. Γνωρίζοντας τον άνθρωπο όμως, μάλλον ήταν αδύνατο να τον εξευτελίσει. Θα έριχνε το σακάκι του στον ώμο και θα τον αποχαιρετούσε με τα δέοντα.
Με τον Λαζαρίδη όμως τα πράγματα ήταν διαφορετικά. Μετανοημένος αριστερός ο Χρύσανθος, όταν απέτυχε το πείραμα της «Β΄ Πανελλαδικής», άφησε πίσω του τον Τρότσκι, τον οποίο στα νιάτα του εκτιμούσε περισσότερο από τον Στάλιν, και συνάντησε τον Ρέιγκαν και τη Θάτσερ. Έτσι, τον βρήκε έτοιμο ο σημερινός πρόεδρος της ΝΔ και τον πήρε στο πλευρό του. Ίσως επειδή του έγραψε κανά δυο λόγους καλούς, είτε επειδή ενθουσιάστηκε από την ανάπτυξη της θεωρίας των παιγνίων ή τη θεωρία του χάους, στις οποίες είχε εντρυφήσει κατά τα μεταπτυχιακά του στη Νέα Υόρκη, ο Αντώνης Σαμαράς τον θεώρησε πολυτιμότατο και τον έκανε αχώριστο συνεργάτη. Και βουλευτή επικρατείας.

Το έγκλημα ως πολιτική παρέμβαση...

Του Δημοσθένη Παπαδάτου-Αναγνωστόπουλου, απο το Red NoteBook...

Τους τελευταίους μήνες, και εξαιτίας του αυτοματισμού με τον οποίο συνδέονται στη “μέση” συνείδηση μετανάστες και νεοναζισμός, πέρασε μάλλον απαρατήρητη μια σημαντική εξέλιξη, που δυστυχώς επιβεβαίωσε δραματικά η δολοφονία του Παύλου Φύσσα.

O ναζισμός δεν είναι (μόνο) ρατσισμός

Μέχρι πρότινος φαινόταν να λειτουργεί ένας ιδιότυπος καταμερισμός εργασίας: Από τη μια πλευρά, τμήματα του κρατικού μηχανισμού “πολιτικοποιούνταν” όλο και περισσότερο απέναντι σε κάθε εκδοχή “εσωτερικού εχθρού” – βασανίζοντας και διαπομπεύοντας συλληφθέντες για τρομοκρατία, βασανίζοντας αντιφασίστες, επιστρατεύοντας απεργούς και σφραγίζοντας καταλήψεις· από την άλλη, υποδύομενοι τη φωνή της “σιωπηλής κοινωνίας”, οι νεοναζί αναλάμβαναν τη “διαχείριση” του μεταναστευτικού (την αντιμετώπιση του εσω-εξωτερικού εχθρού), φτάνοντας ως εκεί που το κράτος δεν μπορούσε να φτάσει: πραγματοποιώντας εκατοντάδες επιθέσεις σε όλη την Ελλάδα και τελικά δολοφονώντας, τον περασμένο Ιανουάριο, τον Σαχτζάτ Λουκμάν.

Το τελευταίο διάστημα φαίνεται ο καταμερισμός αυτός να τροποποιείται, με τρόπο που παραπέμπει στην περίοδο μετά το Δεκέμβρη του 2008: Από τη μια πλευρά το κράτος, αφουγκραζόμενο τη “σιωπηλή κοινωνία”, αναλαμβάνει την “ορθολογική” επίλυση του μεταναστευτικού (στρατόπεδα και κράτηση μέχρι θανάτου, συνέχιση του Ξένιου Δία, μπλοκάρισμα της ιθαγένειας)· από την άλλη οι νεοναζί, παρεμβαίνοντας περισσότερο ως κόμμα και λιγότερο ως κίνημα, αναβαθμίζουν τη δράση τους κατά της Αριστεράς, του αντιεξουσιαστικού χώρου και των κινημάτων αλληλεγγύης, φτάνοντας ως εκεί που το κράτος δεν μπορεί (ακόμα) να φτάσει: επίθεση στα γραφεία και σε στέλεχος του ΝΑΡ τον Ιούνιο, επίθεση στο “Συνεργείο”, στο “Μυρμήγκι” και σε γραφεία του ΣΥΡΙΖΑ  τον Ιούλιο, επίθεση και πάλι σε γραφεία του ΣΥΡΙΖΑ στις αρχές του Σεπτέμβρη, ενέδρα σε μέλη του ΚΚΕ προ ημερών, και τελικά δολοφονία του Παύλου Φύσσα, γνωστού αντιφασίστα στο Κερατσίνι.

Πολιτική τοπολογία...

Το τέχνασμα των άκρων

Δύο ακραίοι

H φιλολογία περί ισοδύναμων άκρων συντείνει ενδεικτικά στις εξής πρακτικές ισοδυναμίες, μεταξύ πολλών άλλων:
- το κατέβασμα της ναζιστικής σημαίας από την Ακρόπολη / το ανέβασμά της
- οι βασανισθέντες στην ΕΣΑ / οι βασανιστές τους
- οι υπερασπιστές αδυνάμων και μειονοτήτων / οι επίδοξοι σφαγείς τους
- οι εργαζόμενοι σε άσυλο προστασίας κακοποιημένων παιδιών και γυναικών / οι κακοποιούντες
- οι αντιναζιστές / οι ναζιστές... κ.ο.κ.
- η πολιτική ανυπακοή / το οργανωμένο έγκλημα

Το παράλογο εδώ είναι τόσο εξεζητημένο που δεν μπορεί να γίνει, καλή τη πίστη συζήτηση, και ως ισχυρισμός "στέκει έξω από τη διάσταση εντός της οποίας μεταξύ ανθρώπων [η συζήτηση] είναι έστω δυνατή - εκτός του Λόγου", όπως έλεγε ο Μαρκούζε στον Χάιντεγκερ όταν ο δεύτερος προσπαθούσε να παίξει το δικολαβίστικο παιχνίδι της ισοδυναμίας του ναζισμού με εκείνους που τον συνέτριψαν. Ακόμα και λιγότερο τραβηγμένες εκδοχές του ίδιου παραμυθιού, όπως έχω σημειώσει στο παρελθόν είναι απλά υστερόβουλες κατασκευές χωρίς συναίσθηση των ιστορικών συμφραζομένων.
Αλλά και στις ήπιες μορφές της ακρολογίας, ελλοχεύει ένας βαθύς παραλογισμός ο οποίος έχει να κάνει με την προβληματική συμμετρία γύρω από ένα ορθολογικό κέντρο. Στην σημερινή συγκυρία, που το πάλαι ποτέ Κέντρο είναι ο ίδιος ο φορέας της πιο ακραίας και καταστροφικής πτώχευσης και εκβαρβαρισμού της κοινωνίας, δεν υπάρχει τίποτα πιο ακραίο από το "Κέντρο" αυτό. Πρόκειται για μια γεωμετρική παραπλάνηση...

Η γεωμετρία

Στην κυρίαρχη ηθικολογική γεωμετρία της πολιτικής οι θέσεις είναι συμμετρικά τοποθετημένες γύρω από ένα σώφρον κέντρο (συν ή πλην τις μικροκλίσεις από τη μια ή από την άλλη) το οποίο περιστοιχίζεται εκατέρωθεν από δύο επικίνδυνα και παράλογα άκρα. Η ηθικοπολιτική αυτή γεωμετρία υποδεικνύει έτσι αμέσως και την σφαλερότητα των άκρων (το κέντρο είναι η εστία του εύλογου) και την συμμετρία τους (αν μπάταρε προς τη μια πλευρά περίσσεια βλαβερότητας, θα έπρεπε να επανατοποθετηθεί το κέντρο ώστε να ισορροπήσει μεταξύ δύο ίσων κακών). Έτσι το κέντρο καθίσταται προνομιακός πολιτικός χώρος εξ ορισμού και τα άκρα, όπως και να βολεύει να τα ορίσει κανείς, ..."ακραία". Η τοποθέτηση είναι ανηγμένη σε έναν άξονα μόνο για λόγους απλοϊκότητας και συσκότισης των διαφοροποιήσεων, για λόγους δηλαδή διευκόλυνσης της πολιτικής σχηματοποίησης. Στην πραγματικότητα ο χώρος των πολιτικών επιλογών είναι πολυδιάστατος, όπως π.χ. υπαινίσσεται με στοιχειώδη τρόπο το κλασικό political compass, χωρικά και χρονικά επικαθορισμένος, και μοιάζει περισσότερο με μια παλλόμενη πολυδιάστατη δυναμική σούπα, παρά με μια εύτακτη ευθεία...

Από μια άποψη η πολιτική προνομιακότητα του Κέντρου είναι ταυτολογία. Το Κέντρο δεν αποτελεί φορέα συγκεκριμένης πολιτικής άποψης, το κέντρο είναι το πολιτικό σημείο εκείνο στο οποίο ισορροπούν οι αντίρροπες κοινωνικές δυνάμεις. Σαν τέτοιο είναι από πλευράς θέσεων εξαιρετικά εύπλαστο: μπορεί να ζητά κρατικοποιήσεις και εκδημοκρατισμό επί Καραμανλή το 1970, αύξηση μισθών και κοινωνικό κράτος επί Ανδρέα το 1980 και περιορισμό του κράτους, άνοιγμα στην ιδιωτική πρωτοβουλία, εργασιακή επισφάλεια και μαζικές ιδιωτικοποιήσεις τις δεκαετίες του 90 και του 00 μέχρι σήμερα. Οι θέσεις του κέντρου δεν είναι παρά ένας δείκτης της έκβασης της ταξικής πάλης σε κάθε χώρα και παγκόσμια. Στόχος κάθε πολιτικού προγράμματος είναι η κατάκτηση και η νοηματοδότηση του "κέντρου".

Ο κόσμος που περιστρέφεται γύρω από το πολιτικό κέντρο και το στηρίζει είναι ο περιλάλητος "μεσαίος χώρος", δηλαδή όλοι όσοι έχουν, ή θεωρούν πως έχουν, επαρκές συμφέρον (ή φόβο ζημίας) για την διατήρηση των πραγμάτων πάνω-κάτω όπως είναι και αντιμετωπίζουν ως κάποιου είδους απειλή την εκτροπή από την εκάστοτε  κανονικότητα. Όπως έχουμε δει, σε συνθήκες κρίσης και κατάργησης του κοινωνικού συμβολαίου, ο χώρος αυτός αδειάζει. Μια κανονική περίπου κατανομή διαλύεται, οι νέες κανονικότητες περιγράφονται από διτροπικές  (με δύο μέγιστα), ή πολυτροπικές κατανομές ενώ και οι συμβάσεις περί της σημασίας των αξόνων της κατανομής μεταβάλλονται. Οι κοινωνικές δυνάμεις σπεύδουν σε "άκρα", σε νέους σχηματισμούς πια, και τα καβαλούν προς την σύγκρουση, παιχνίδι με πολλές δυνατές εκβάσεις. Τα άκρα όμως δεν είναι ισοδύναμα και δεν είναι συμμετρικά. Είναι οι φορείς δυνατοτήτων και σχεδίων συστημικής εξέλιξης, αποκρυστάλλωση των συγκρούσεων όλης της περιόδου που προηγήθηκε που ανανοηματοδοτούνται και συσπειρωνουν γύρω τους μια καινούρια διάταξη κοινωνικών ομάδων στο κρίσιμο σημείο της ιστορικής καμπής. Κουβαλούν μέσα τους σχέδια πορείας για το συλλογικό μέλλον.

Η σημερινή διάταξη

Στην σημερινή πραγματικότητα υφίστανται και οδεύουν προς σύγκρουση αξιακά αντίρροποι χώροι, που εκφράζουν όχι μόνο βαθιά αντιτιθέμενα ταξικά, εντέλει, συμφέροντα αλλά και πολιτισμικές συγκροτήσεις:
Από την μια συγκροτείται ένας πόλος άρνησης της δημοκρατίας, και στήριξης της κοινωνικής ιεραρχικότητας που παίρνει δύο κυρίως μορφές:
- Την τυφλή υπακοή και την κοινωνία-στρατώνα, στον Αρχηγό και την Φυλή, την επίκληση της επιστροφής σε μια (μετανεωτερική) καρικατούρα προνεωτερικότητας, την οποία παρουσιάζουν ως ένα εξιδανικευμένο λαμπρό παρελθόν.
- Ή την "αξιοκρατία", την "τεχνοκρατία" σαν προϋποθέσεις του άρχειν, μεθοδολογίες δηλαδή διαιώνισης προνομίων καταγωγής και θέσης, και περιθωριοποίησης του δημοκρατικού αιτήματος: Μια οικονομολογημένη ολιγαρχία.
Σε συνθήκες πόλωσης οι τάσεις αυτές ενοποιούνται και συγκλίνουν (στην Ελλάδα, στην ΝΔ του Σαμαρά και στο ΠΟΛΑΝ/ΛΑΟΣ που ηγεμονεύει εντός της), μια σύγκλιση και γειτνίαση που δεν είναι καινούρια και που επιβεβαιώνει την φιλοσοφικά κοινή καταγωγή των δύο εκδοχών της Δεξιάς, πέρα από τις κοινωνικές αναφορές.
Συστατικό στοιχείο λοιπόν του δεξιού πόλου, είναι η ολιγαρχική ροπή, η αντιπαλότητα προς τη μαζική δημοκρατία, και την πολιτική αυτοδιάθεση των μαζών, είτε δια μέσου μιας μυθικής επίκλησης στην Εθνική Μοίρα και τους Ηγέτες-φορείς της (πλαισιωμένους από την αστική τάξη βεβαίως, όπως η εμπειρία του Φασισμού και του Ναζισμού στον Μεσοπόλεμο έχει δείξει), είτε δια μέσου μιας εξίσου μυθικής Αξιοκρατίας υπό την ηγεσία Καθαγιασμένων Εnterpreneurs-ιεροφαντών μιας κατάλληλα ορισμένης "πρόοδου".

Στον άλλο πόλο είμαι κι εγώ και θα σας μιλήσω σαν ένοικός του: Είναι ο πόλος που συσπειρώνεται γύρω από το αίτημα για περισσότερη δημοκρατία παντού: όχι απλά την εκλογική δημοκρατία μιας κακορίζικης αντιπροσωπευτικότητας που υποκαθιστά την πολιτική συμμετοχή, αλλά την όσο το δυνατόν πληρέστερη και αμεσότερη απόδοση της εξουσίας σε ισότιμα μέλη κοινωνιών, στους πολίτες. Συσπειρώνεται γύρω από την διεύρυνση των πολιτικών ελευθεριών, ατομικών και συλλογικών. Είναι ο πόλος που στην οριακή του μορφή απαιτεί τουλάχιστον την δικαιολόγηση κάθε εξουσιαστικής πράξης, με όρους υπέρτερης ανάγκης, μείζονος συλλογικού και ατομικού συμφέροντος. Ιστορικά ο πόλος αυτός (ή οι επιμέρους πολιτικές παραδόσεις που τον συνθέτουν) ήταν εκείνος που απαίτησε συγκροτημένα και πολιτικά, ισονομία, στηρίζοντας τα κινήματα που την διεκδικούσαν, πολύ πριν τα κινήματα αυτά ενσωματωθούν σε κάποιου είδους "φιλελεύθερη" ατζέντα, πριν τα επικαλεστεί ως δικά του το "Κέντρο". Η προγραμματική ιστορία της αριστεράς (με την ευρύτερη έννοια) περιλαμβάνει, δεκαετίες πριν καταχωρηθούν στο "αυτονόητα καλό", όλα σχεδόν τα μείζονα κοινωνικά ζητήματα που σηματοδότησαν την μετάβαση στην νεωτερικότητα. Αυτά είναι στο ιστορικό της DNA.
Η σημερινή αριστερά, στην Ελλάδα και αλλού, έρχεται να τοποθετηθεί στο προσκήνιο ύστερα από μια βαριά ιστορική ήττα και ξεκινά από μετριοπαθέστατες, για τα πρόσφατα ιστορικά δεδομένα, θέσεις για την οικονομία, που όμως σήμερα ξαναγίνονται ριζοσπαστικότερες στα σχετικά πολιτικά συμφραζόμενα της πλήρους κατίσχυσης του "εταιρικού κράτους". Είναι εντυπωσιακό που οι ομιλούσες κεφαλές της ντόπιας αντίδρασης, μιλούν για τον ΣΥΡΙΖΑ π.χ. έστω και εμμέσως ως άκρο συμμετρικό του ναζισμού παρότι το πρόγραμμά του είναι σαφώς στα δεξιά εκείνου της μεταπολεμικής Ευρωπαϊκής σοσιαλδημοκρατίας. Οι ανάλογες εξ Εσπερίας κατάρες και αποκηρύξεις, δεν δείχνουν παρά την κατρακύλα της Ευρώπης, και την ανάδειξη σε θέσεις εξουσίας παντού στην ήπειρο των εχθρών του Ευρωπαϊκού Κοινωνικού μοντέλου. Ο ισχυρισμός συμμετρίας μεταξύ του Κλέμεντ Άτλη (ή εναλλακτικά της Ρόζας Λούξεμπουργ) και του Αδόλφου Χίτλερ, μόνο ως απολογητική του δευτέρου έχει νόημα. Αφήνω βεβαίως ότι το σημερινό Ελληνικό καθεστώς ένα μόνο άκρο εμπράκτως γνωρίζει και στηρίζει με όλα τα μέσα τη ναζιστική συμμορία η οποία αποτελεί, φοβάμαι, και το πολιτικό Plan B του...

Το παγκόσμιο στοίχημα

Μπορούμε να θεωρήσουμε την περίοδο αυτή της συστημικής κρίσης σαν την αρένα της πάλης για το διάδοχο σύστημα. Η κατάληξή της μπορεί να είναι εγγενώς απρόβλεπτη αλλά η φύση της πάλης είναι απολύτως ξεκάθαρη. Βρισκόμαστε μπροστά σε εναλλακτικές επιλογές. Δεν μπορούμε να τις περιγράψουμε στις θεσμικές τους λεπτομέρειες, αλλά μπορεί να εικάσει κανείς το γενικό τους περίγραμμα. Μπορούμε να "επιλέξουμε" συλλογικά ένα νέο σταθερό σύστημα που στην ουσία του θα μοιάζει με το παρόν σύστημα σε κάποια βασικά του χαρακτηριστικά - ένα σύστημα ιεραρχικό, εκμεταλλευτικό και πολωτικό. Υπάρχουν αναμφίβολα πολλές μορφές που θα μπορούσε αυτό να πάρει και ορισμένες από τις μορφές αυτές θα είναι σκληρότερες από το καπιταλιστικό παγκόσμιο σύστημα στο οποίο ζούμε. Εναλλακτικά μπορούμε να επιλέξουμε μια ριζικά διαφορετική μορφή συστήματος, μια που δεν έχει ποτέ υπάρξει στο παρελθόν - ένα σύστημα που θα είναι σχετικά δημοκρατικό και σχετικά εξισωτικό. 

"Crisis of the Capitalist System: Where Do We Go from Here?" Immanuel Wallerstein 2009

Η στιγμή της συστημικής κρίσης και η διακλάδωση που παράγει κατά τα προβλεπόμενα από την Ανάλυση των Παγκόσμιων Συστημάτων του Βαλερστάιν, (ένα εξαιρετικά διαφωτιστικό επεξηγηματικό άρθρο συνολικά, σημειώνω) έχει πλέον παραγάγει στην Ελλάδα το πρότυπό της: ο διπολισμός που περιέγραψα παραπάνω μεταξύ των δυνάμεων της αποδημοκρατικοποίησης και της διευρυμένης ανισότητας από τη μια και της περισσότερης δημοκρατίας και ισότητας από την άλλη έχει πολιτικό όνομα. Πρόκειται για το είδος του διπολισμού που θα επεκταθεί και στις υπόλοιπες χώρες της Δύσης (και όχι μόνο), κατά τον Βαλερστάιν, της οποίας την πρώτη πράξη έχουμε την "χαρά" να ζούμε ήδη στην χώρα μας. Αν αυτός ο μετα-μαρξισμός των ανθρώπων των Παγκοσμίων Συστημάτων έχει βάση (και για μένα είναι το πειστικότερο επεξηγηματικό πλαίσιο για την κατανόηση θεμελιωδών πλευρών του σύγχρονου παγκόσμιου οικονομικού και πολιτικού συστήματος) οι δύο πόλοι που έχουν σχηματιστεί στην Ελλάδα έχουν χαρακτηριστικά και είναι υποχρεωμένοι σε πορείες που είναι ως ένα σημείο ανεξάρτητες των τοπικών εξελίξεων (και του ιστορικού φορτίου των εμμονών, των αδυναμιών και των συμπλεγμάτων κάθε χώρου) και αφορούν τη συζήτηση για την επόμενη ημέρα του πλανήτη. Η ένταση της κρίσης έχει τρέξει εδώ τα πράγματα παραπάνω (αν και επισημαίνω πως στην Ολλανδία π.χ. στην τελευταία δημοσκόπηση που είδα πρώτο και δεύτερο κόμμα αντίστοιχα ήταν το αδελφό κόμμα του ΣΥΡΙΖΑ από τη μια και  το Ολλανδικό ΛΑΟΣ από την άλλη, ενώ στην Ιβηρική συμβαίνουν ανάλογα) και παρότι η χώρα μας είναι μια ήσσονος σημασίας περιφερειακή χώρα, αποκτά την βαρύτητα του πρώτου σημείου μετασχηματισμού της παγκόσμιας πολιτικής τοπολογίας (με την δική της ιστορική ιδιοπροσωπία και τα φορτία) και  προς ανεξερεύνητους χώρους στους οποίους η μυθολογία των άκρων θα αναπλαστεί επικοινωνιακά σε καινούρια παραμύθια για υπηκόους... Πρόκειται, όπως λέει ο Βαλερστάιν, για συγκρούσεις που θα κριθούν συνολικά ως προς την παγκόσμια έκβασή τους σε βάθος 50-70 χρόνων: είμαστε στην αρχή ακόμα των επεισοδίων. Τα παιδιά μας θα μεγαλώσουν μέσα στην αβεβαιότητα και την περιπέτεια των πολέμων κάθε είδους για την μετάβαση...

Ποιος φοβάται τη “θεωρία των δύο άκρων”;

pnevmantilogias...

Ποιος φοβάται τη “θεωρία των δύο άκρων”; Και γιατί δηλαδή σημαίνει “εξομοίωση” των δύο;

Πώς εξομοιώνεται η Ζωή κι ο Θάνατος;

Πώς συνεργάζονται το Δίκιο με το Άδικο;

Πότε ερωτεύτηκαν ο δυνάστης με τον καταπιεσμένο;

Γιατί ο πόλεμος να σημαίνει ειρήνη;

Σε ποιο κρεβάτι κοιμήθηκαν αγκαλιά η απελπισία και η ελπίδα;

Με πόση ανακούφιση δέχτηκε τον βιασμό της η λογική από τον φανατισμό;

Ποιος τολμά να λογίζει ίσα την αξιοπρέπεια με την παραίτηση;

Πότε ο φυλακισμένος δεν ονειρεύτηκε την απόδραση;

Ποιος φοβάται τη “θεωρία των δύο άκρων”;

Ποιος τρέμει να πάρει απερίφραστα θέση στις αντιθέσεις; Να διαδηλώσει βροντερά με ποιους πηγαίνει και ποιους αφήνει;

Όποιος και νά ‘ναι, έχει πάρει ήδη θέση. Όχι στη μέση. Αλλά ενάντιά μας.

Να ξέρει ότι το ξέρουμε.

Τα άκρα και ο «πόλεμος»...

Του Χρήστου Λάσκου, απο το Κοκκινο Σημειωματαριο...

Πριν λίγες μέρες βρεθήκαμε ως αντιπροσωπεία του ΣΥΡΙΖΑ στην Ιερισσό, σε μια όμορφη και ενθουσιώδη εκδήλωση. Την πιο έντονη εντύπωση μου έκανε η παρέμβαση –από το μικρόφωνο–  μιας πολύ ηλικιωμένης γυναίκας, η οποία καταράστηκε τον Σαμαρά, όχι για την γενική του πολιτική, όχι για τις αθλιότητες της κυβέρνησής του στις Σκουριές, αλλά για το γεγονός πως αναμοχλεύει γνήσια και ακραία εμφυλιοπολεμικές καταστάσεις. Πράγμα που αυτή, έχοντας ζήσει από μέσα τη δεκαετία του ’40, θεωρεί περισσότερο ασυγχώρητο και από την τρόικα και από το μνημόνιο και από …τον παγκόσμιο ιμπεριαλισμό. 

Μου έδωσε αφορμή, λοιπόν, αυτό για να σκεφτώ ξανά πάνω στις πραγματικές διαχωριστικές, που έχουν εμφανιστεί και εμπεδωθεί στην ελληνική κοινωνία τα τρία τελευταία χρόνια. Και τείνω να καταλήξω πως ο Σαμαράς έχει δίκιο στη στάση του! Και μαζί του ο Βενιζέλος και ο πάντα παρών Κουβέλης. Και αυτοί δίκιο βουνό έχουν. Η σαφής πεποίθηση από μέρους τους πως τα πράγματα είναι ακραία, οριακά, και άρα απολύτως μη συμβιβάσιμα, δείχνει μια ταξική συνειδητότητα, που πολύ καλό θα ήταν να επεδείκνυε με αντίστοιχη καθαρότητα και παρρησία και η δική μας πλευρά. Το γεγονός πως αυτό δεν συμβαίνει πάντα, κατά τη γνώμη μου είναι ένα σημαντικό μειονέκτημα που, αν δεν αρθεί, θα μας στοιχίσει πολιτικά και, επιπλέον, θα στοιχίσει βαρύτατα κοινωνικά στην πλειοψηφία της ελληνικής κοινωνίας. 

Θέλω να πω, ο πολεμικός τόνος στα τύμπανα του αντιπάλου δεν είναι σύμπτωμα μιας χύδην τακτικής στριμωγμένων «κεντρώων», ούτε αστοχία των κουτουρντισμένων ηγεσιών του ξυπόλητου τάγματος του μεσαίου χώρου, που συμπιέζεται αφόρητα σε μια δεδομένη πολεμική ατμόσφαιρα μεταξύ των «δύο άκρων», για την οποία ο ίδιος δεν ευθύνεται παρά έμμεσα. Ο πολεμικός τόνος των Φαήλων εκπροσωπεί με απολύτως γνήσιο τρόπο τις ευαισθησίες του συνόλου του κυβερνητικού φάσματος. Η κοινωνική ακροδεξιά της Διαμαντοπούλου, του Λοβέρδου ή των δημαριτών κρατικών στελεχών, τις ίδιες ευαισθησίες μοιράζεται. Ακριβώς τις ίδιες. Γιατί στις συνθήκες του απόλυτου κοινωνικού εξανδραποδισμού που ζούμε, οι εν γένει «δημοκράτες» μας τελείωσαν. Προσώρας ή για πάντα, θα το δείξει η ιστορία. Σίγουρα πάντως σήμερα τους πάτησε το τρένο. Και, από αυτήν την άποψη, η εκτεταμένη ξενηλασία, το κρέμασμα στα τσιγκέλια των οροθετικών γυναικών, οι ανακαταλήψεις των πόλεων, οι απολύσεις «επιόρκων», το πραγματικό –κοινωνικό– μίσος εναντίον όποιου αντιστέκεται, είναι απολύτως αντιπροσωπευτικές στάσεις του συνόλου του μνημονιακού πολιτικού φάσματος, «από όπου κι αν προέρχεται». Στις σημερινές συνθήκες «φιλελεύθεροι με την καλή έννοια» δεν μπορούν να υπάρξουν. Όπως και κάθε άλλη φορά στο παρελθόν, όταν τα πράγματα για την τάξη γινόταν πολύ επικίνδυνα –επί βενιζελικού ιδιωνύμου, επί γεροπαπανδρεϊκού ’44, επί σοφουλικού εμφυλίου κλπ- τα μέτωπα κρυσταλλώνονταν αυτομάτως και χωρίς πολλά πολλά. 

Έτσι και τώρα.  Όσο, λοιπόν, κι αν είμαστε ειρηνικοί και πράοι, η αντιμετώπισή μας από τις τρόικες είναι προδιαγεγραμμένη. Ας μην έχουμε την παραμικρή αυταπάτη και ας είμαστε, επομένως, περισσότερο έτοιμοι. 

Ας θυμηθούμε τι μας λέει σχετικά ο Γεράσιμος Λυκιαρδόπουλος, και ας προβληματιστούμε βαθύτερα από ό,τι συνήθως το κάνουμε, είτε γιατί δεν το έχουμε είτε γιατί δεν προφταίνουμε: «[Θ]α θέλαμε να καλέσουμε τώρα όσους αλαφιάστηκαν από την «άνοδο της δημαγωγίας» και επισείουν τον κίνδυνο των «άκρων», να προχωρήσουν ένα βήμα ακόμα τη σκέψη τους και να προβληματιστούν λιγάκι πιο επώδυνα κοιτώντας βαθιά μέσα τους: Τι σημαίνει, λοιπόν, στην πραγματικότητα η κεντρώα καραμέλα «τα άκρα συναντώνται»; Σημαίνει ότι όταν «συναντώνται» δεν υπάρχει κέντρο –σε περιόδους κρίσης το κέντρο εξαερώνεται, αφομοιούμενο προς τα  συγκρουόμενα (και όχι, βέβαια, «συνεργαζόμενα») άκρα. Η περίφημη «συνάντηση» των άκρων σημαίνει σύγκρουση των άκρων. Και τότε έχεις πρόβλημα δημοκράτη μου! Γιατί κάποτε φτάνει η στιγμή που πρέπει κανείς, πέρα από τις δημαγωγικές καταγγελίες της «δημαγωγίας», να κάνει ενώπιος ενωπίω τις κρίσιμες επιλογές του, να αποφασίσει σε τι θεό πιστεύει, τι θέλει και τι δεν θέλει  -και ν’ απαντήσει στο ερώτημα: Εσύ που μιλάς με τόση αποστροφή για τα «άκρα», πού πατάς τελικά; Δηλαδή με ποια πλευρά είσαι; […] Το γεγονός, τώρα, ότι ο φασισμός γίνεται το όπιο των δυστυχισμένων δεν σημαίνει βέβαια ότι πρέπει να θεμελιώνει, να θωρακίζει, να εξαγιάζει την εξουσία των ολίγων –όμως τελικά έτσι γίνεται στην πράξη, όσο κι αν αυτό θλίβει κάποιες ευγενικές ψυχές της αστικής δημοκρατίας. Διότι αυτά είναι τα δεδομένα, αυτά είναι τα «άκρα» με τα οποία έχουμε να κάνουμε –και είναι ασυμφιλίωτα».

Σωστά τα λέει ο Λυκιαρδόπουλος. Όταν ζεις σε μια εποχή, στην οποία μόνον «άκρα» υπάρχουν, σε άκρο ανήκεις κι εσύ εν γένει και γνήσιε δημοκράτη. Διότι το «κέντρο» σήμερα είναι εμπράκτως στο άκρο του ενός άκρου, ως η κατεξοχήν εξτρεμιστική φράξια αυτών, που «τολμούν» στη νέα εποχή. Ο Κανέλλης και ο Πρετεντέρης είναι οι πραγματικοί κεντρώοι της περιόδου. Έχετε δει στη ζωή σας τίποτε εξτρεμιστικότερο; Περισσότερο λυσσασμένο και επιθετικό; Έχετε ή δεν έχετε, αυτό είναι το «κέντρο». Άλλοθι πια δεν υπάρχουν.