Πολιτική σε πείσμα της λογικής...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο το Εθνος...

Γνωστό: Τα κόμματα εξουσίας αγόραζαν εκλογικό κοινό, μεταξύ άλλων και διορίζοντας. Εφόσον αυτό ήταν το εργαλείο παράτασης του βίου τους, δεν είχαν κανένα δισταγμό να επινοούν υπηρεσίες ώστε να δικαιολογήσουν τους διορισμούς-εξαγορές. Ο ένας δεν άγγιζε τους διορισμένους από τον άλλον. Απλώς άθροιζε τους δικούς του.
Εκτός από ένα διοικητικό χάος, αυτό το φαινόμενο της διεσταλμένης και ασχεδίαστης δημόσιας διοίκησης επιβράδυνε ή ακύρωνε κάθε παραγωγική ενέργεια, αφού παρεμβαλλόταν ως τείχος γραφειοκρατικής στασιμότητας.
Σήμερα ένας από τους τρόπους για να παρατείνει τον πολιτικό του βίο το κομματικό σύστημα είναι να αποδεσμευτεί από τις δουλείες του. Εν ανάγκη αυτούς που έχωσε από το παράθυρο, να τους πετάξει στο πέλαγος. Να απολύσει, να εξαφανίσει. Τι θα περίμενε κανείς τώρα την περίοδο που έσκασε σαν καρπούζι η κρίση; Το πολιτικό σύστημα εξουσίας να δει αυτό που δεν έβλεπε: την παραγωγική δομή της χώρας, να κατανοήσει αυτό που συμβαίνει στην πραγματική οικονομία, αυτό που πρέπει να συμβεί στο μέλλον (τη στρατηγική εξέλιξη δηλαδή) και να διορθώσει. Να κάνει «οικονομία πόρων», όχι από τον θάνατο ανθρώπων, αλλά από την ένταση της αποδοτικότητας.
Να ανασχεδιάσει με βάση υπαρκτές και όχι επινοημένες κοινωνικές ανάγκες, να καταμερίσει δεξιότητες και ταλέντα. Η αναδιάρθρωση του κράτους με βάση τις οικονομικές και κοινωνικές ανάγκες θα έβγαζε στην επιφάνεια τα προβλήματα, τις καταχρήσεις, θα τεκμηρίωνε τις χρησιμότητες. Μία λογική αναδιάταξη, τίμια, με βάση ανάγκες, δεν θα φόβιζε, δεν θα πείσμωνε κανέναν, άρα πολιτικά θα ήταν λειτουργικότερη και κυρίως θα ήταν υψηλής παραγωγικής απόδοσης. Τι γίνεται στην πραγματικότητα; Το σύστημα αξιολογεί με ποσοστά. Απολύει με ποσοστά. Τόσοι από δω, τόσοι από κει. Ακούει, όχι κάποιες δομημένες οικονομικοπαραγωγικές ανάγκες (που υποτίθεται διευκολύνει), αλλά κάποια «προαπαιτούμενα», συνήθως αστόχαστα και γραφειοκρατικά, που ουδεμία σχέση έχουν με την πραγματικότητα.
Απολύει, αξιολογεί όπως ακριβώς προσέλαβε. Με απόλυτη μεταβλητότητα κριτηρίων, για να φανεί μόνο ένα: Φεύγει αυτός που δεν έχει «δόντι». Εάν ο ανορθολογισμός ήταν αυτός που διόγκωσε το κράτος και ο εξορθολογισμός είναι αυτός που το μειώνει με αυτόν τον τρόπο, τότε τύφλα να 'χουν ο Ντεκάρτ, ο Καντ κι o Βέμπερ. Ομού.

Η ανασφαλής έπαρση της Αριστεράς...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο την Αυγη...

Η Αριστερά, ο ΣΥΡΙΖΑ ιδίως, εμφανίζει μια ανασφαλή έπαρση. Νικάει και χάνει συγχρόνως. Κερδίζει εκλογικά, σταθεροποιεί μια κρίσιμη «ψηφοφορική» μάζα, συγκροτεί πολιτικό μέγεθος και συγχρόνως τρεμουλιάζει αντιφατικός, ανασφαλής, εύθραυστος.
Δεν έχει κατορθώσει να αφομοιώσει την κοινωνική διαπλάτυνσή του και πέρα από τα προβλήματα οργανωτικής ποιότητας, πειθαρχιών κ.λπ. εμφανίζει και πρόβλημα ιδεολογικής συνοχής και ταυτότητας.
Ε, και; Μήπως γι' αυτό δεν ψηφίζεται στην έκταση που πρέπει και γι' αυτό εμφανίζει αυτή την ευαισθησία στους πλάγιους ανέμους; Σε τι ακριβώς χρειάζεται η ιδεολογική συνοχή όταν βρίσκεσαι σε συνθήκες πολέμου; Τι είναι ιδεολογία; Ανενεργές ρητορικές και επικλήσεις, τις οποίες η διοίκηση, η ευρωπαϊκή και ελληνική γραφειοκρατία, τα λαϊκά χούγια, οι κοινές αντιλήψεις, οι παραδοχές, τα συμφέροντα... μπορούν να την κάνουν κιμά. Πού βλάπτεται (π.χ.) η Δεξιά, η οποία έχει ακόμα μεγαλύτερες αντιφάσεις και προβλήματα ιδεολογικής ταυτότητας σε σχέση με την Αριστερά και η οποία μια χαρά νέμεται τους καρπούς της εξουσίας και της ηγεμονίας; Σε τι έχασε το ΠΑΣΟΚ, το οποίο κινήθηκε με skate board από τον αντιιμπεριαλισμό στον νεοφιλελευθερισμό; Τρεις δεκαετίες είναι στα πράγματα και «με τούτα ή με εκείνα» προσκολλάται, επιβιώνει και χαίρεται. Άρα η ιδεολογία είναι ανενεργό περικάλυμμα, αφού δεν επηρεάζει;
Περίπου μια τέτοια υποφώσκουσα αντίληψη φαίνεται ότι ενδημεί, επηρεάζει, τρέφει άσιτα και συστρέφει την Αριστερά, δεν την ωθεί στην πραγματικότητα. Ο ρεαλισμός, άλλωστε, και η ανάλυση του συγκεκριμένου δεν βρίσκονται στις παραδόσεις της.
Στην Αριστερά το πρόβλημα ιδεολογικής συνεκτικότητας δεν εκφράζεται μόνο ως έλλειψη αφηγηματικής ακρίβειας, αλλά κυρίως ως αδυναμία στο να μορφοποιήσει και να ενσωματώσει την καθημερινή πολιτική πρακτική μέσα σε ένα κοινωνικό, πολιτισμικό στρατήγημα και σε μια στοιχειωδώς αποσαφηνισμένη πολιτική επιθυμία. Και το αντίστροφο: ο μεγάλος οραματικός ισχυρισμός, κάτω από την επιρροή ενός ρηχότατου εμπειρισμού, δεν ανακαθορίζεται, δεν αιμοδοτείται από την καθημερινή μικροπράξη. Το όραμα μένει αιχμάλωτο των αστρολόγων και της ασάφειας, πραξιακά ορφανό.

Το αστυνομικό είδος μάθησης...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο το Εθνος...

Oσο λιγότερα χρήματα στην παιδεία, τόσο περισσότερα στην καταστολή. Oσο λιγότεροι μορφωμένοι πολίτες, τόσοι περισσότεροι αστυνομικοί. Μοιάζει με θεμελιώδη και τυφλή επιλογή των ελίτ. Το γεγονός της επαγγελματικής και πολιτισμικής καταξίωσης των δυνάμεων καταστολής εκφράζεται με τον αριθμό τους, με τη δυσανάλογη ένταση στην καταστολή, ακόμα και ολιγομελών και ξέπνοων διαδηλώσεων,
αλλά και στον επιθετικό και ταπεινωτικό τρόπο που τα "όργανα" κάνουν εξακρίβωση στοιχείων ή άλλες δουλειές ρουτίνας.
Τα συμπεριφορικά στερεότυπα "μπάτσου" γίνονται σιγά-σιγά αποδεκτά και οι αστυνομικές σχολές περιζήτητες. Η νέα εκδοχή προσόντων που, ύστερα από 4 χρόνια κρίσης και πολιτικής υπανάπτυξης, "αναπτύσσουν" οι ελίτ, τα μόνα οχήματα κοινωνικής σιγουριάς είναι τα προσόντα του καταστολέα - όχι οι αρετές του δημιουργού. Ο διανοούμενος, ο μαθησιακά ευφάνταστος, ο έξυπνος βυθίζεται στην ίδια την περιπλοκή των προσόντων του. Φεύγει από τη χώρα, δουλεύει σε διεθνείς, υψηλής μορφωτικής απαίτησης "Μανωλάδες", Σανγκάη, Ντουμπάι κ.λπ.
Ή μένει άνεργος. Το σύστημα "διαβρώνει" και από μέσα τη μόρφωση. Στη θέση της κριτικής σκέψης, της διεπιστημονικότητας και φαντασίας επιβάλλει μοντέλα υστερικής-εκτατικής μαθησιακότητας. Ο μελετητής πρέπει να είναι πολύωρος, όχι απροσδόκητος. Οι εξετάσεις, οι τύποι θεμάτων, οι μορφές γνωστικής πειθαρχίας δεν αντιστοιχούν τόσο στην εξυπνάδα όσο στην τάξη. Το ατίθασο μυαλό δεν έχει τύχη. Οσες περισσότερες εργατοώρες, τόσο μεγαλύτερες εξεταστικές πιθανότητες. Η "αταξία", όμως, είναι μορφή ευφυΐας, η ανυπομονησία στο διάβασμα μπορεί να κρύβει αυτόν που σκέφτεται από εγκάρσιους παράδρομους κι όχι από την προβλέψιμη γνωστική ρυμοτομία.
Η ζωή, όλο και περισσότερο, θέλει μηχανισμούς κρίσης, επινόηση καινούργιων λύσεων σε αταξινόμητα προβλήματα, παρά στερεότυπα και δογματισμούς. Εφόσον μάλιστα η τεχνολογία εξασφαλίζει ενεργό και εύκολο αρχείο και, αντίθετα, απαιτεί ερευνητική διαίσθηση, φαντασία, τότε γιατί τα μοντέλα εκπαίδευσης γίνονται συνεχώς και πιο στενά και γιατί η κοινή αντίληψη περί μόρφωσης αποκαλύπτει όλο και μεγαλύτερη απέχθεια; Πρόκειται για μια συλλογική παραίσθηση, μια μέσα καταστολή, μια έσω εξορία, που μετασχηματίζονται σε πολιτική επιλογή. Οσο αδυνατεί η ακαλλιέργητη κοινωνία να εκλογικεύσει, τόσο θα αδυνατεί να οργανώσει τα πάθη της. Οσο δεν καταφέρνει ψύχραιμα να αναμετρηθεί με τη δυστυχία της τόσο θα βυθίζεται στη βιαιότητα. Σε αυτήν που παράγει και σε αυτήν που προτυποποιεί.

Η ηλίθια «σοφία» του αποτελέσματος...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο την Αυγη...

Μετά απ' αυτό, συνεχίζεται το ίδιο έργο: σκάψιμο του λάκκου τού αντιπάλου, ελιγμοί, αγωνία επιβίωσης της άρρωστης, αυτοπαθούς και ανεπαρκούς πολιτικής σκηνής. Όλα αυτά τα γνώριμα, απλώς συμβαίνουν με άλλο τρόπο από τον μαχαιροβγάλτη χθεσινό. Τώρα έχουμε συνεργατική υπονόμευση, αγαπητικό φόνο, αλληλέγγυα σιχασιά.
Ψάχνονται όλοι να βρουν τους αόρατους συνδετικούς ιστούς. Ξαφνικά, γίνεται επείγουσα η συνεργασία των κομμάτων και των κομματιών, όταν ο πολιτικός αυτισμός και η αυτοπάθεια επέβαλλαν μέχρι χθες τον αποκλεισμό, την αποτροπή, τη φραγή, την προσβολή του άλλου.
Ας δούμε, όμως, το περιεχόμενο της αριστερής αγωνίας - που μας ενδιαφέρει. Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει σταθεροποιηθεί και αυτό συνιστά όχι αριθμητική, αλλά ποιοτική διόγκωση - τη στιγμή που άλλοι καταρρέουν. Φαινομενικά και σύμφωνα με τις βιαστικές αναλύσεις, όμως, ο ανάδελφος ΣΥΡΙΖΑ έχει διογκωθεί μέσα στο «μπουκάλι», έχει στενέψει ο χώρος του πολιτικού περικειμένου που θα του εξασφαλίσει την εξουσία. Κάποιοι θα έβλεπαν ως λύση τη διεύρυνση προς ένα αποκαθαρμένο και αναβαπτισμένο ΠΑΣΟΚ ή μια Ελιά αναμάρτητη και σε ρήξη με τη μνημονιακή μονομέρεια. Δεν μπορεί να αποκλειστεί, αλλά αυτό το πεδίο είναι γεμάτο πολιτικές τοξίνες, που ανά πάσα στιγμή θα υπονομεύουν το εγχείρημα. Δεν μπορούν όλοι να συμμετάσχουν (φανατικοί του μνημονίου και κριτικοί), αλλά είναι πολύ δύσκολο κάποιοι να «φύγουν» χωρίς εχθροπραξίες. Ο ΣΥΡΙΖΑ το χρειάζεται αυτό; Χρειάζεται την εισαγωγή οδομαχιών (δεν του φτάνουν οι δικές του);
Το βαθύτερο όμως πρόβλημα, είναι ότι το πεδίο της λεγόμενης Κεντροαριστεράς δεν αποτελεί αναπτύξιμο έδαφος. Χωρίς να του αντιστοιχούν πυκνά στρώματα κοινωνικών συμφερόντων, το «Κέντρο» γίνεται μια ρηχή στρώση που συστήνεται από τον υψηλό κρατισμό (τα στελέχη προγραμμάτων και νέων ευρωπαϊκών δομών) και λίγες ομάδες υβριδικών συμφερόντων. Γιατί -το έχω ξαναγράψει- το σημερινό «Κέντρο» είναι περισσότερο αντανακλαστικό καταφύγιο υπολειμμάτων της μεσαίας τάξης και δεν αποτελεί μια συμπαγή πολιτικοϊδεολογική οντότητα που θα στεγάσει και θα αφομοιώσει συγκεκριμένα ταξικά και κοινωνικά στρώματα. Σημαντικές μάζες του κεντρώου χώρου υπερκαλύπτονται ήδη από τον ΣΥΡΙΖΑ είτε διασπείρονται σε άλλες πολιτικές επικράτειες.

Επιστολή προς αυτοδιοικητικούς...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο την Αυγη...

Το κρουαζιερόπλοιο θα ανοίγει την μπουκαπόρτα μπροστά στη φυσούνα. Θα ξεφορτώνει ροζ Ευρωπαίους συνταξιούχους στο μεγάλο συγκρότημα που κτίστηκε παραλιακά. Αφού κάνουν μπάνιο στις πισίνες και λουστούν ήλιο και ψάρι ιχθυοκαλλιέργειας με λευκό κρασί, θα τους φορτώνουν σε διώροφα πούλμαν για βόλτα στο κέντρο της πόλης και πάλι πίσω. Ελληνική βραδιά με Κατσαρό ή Κιάμο, ύπνος, φυσούνα και δρόμο.

Αυτό το σωληνωτό τουριστικό σενάριο βλέπω μπροστά μου. Με παραλλαγές. Η πόλη είναι ο χάρτης όπου εκδηλώνονται οι συμπεριφορές, οι πολιτικές επιλογές, η ιστορία. Στην Αθήνα ιδιαίτερα, τη δεκαετία του 1950, στο κλίμα του μετεμφυλίου, έγινε η σκληρή επιλογή μιας βίαιης και ασύμμετρης εκβιομηχάνισης. Μεγάλες μονάδες διυλιστηρίων, ναυπηγεία, εργοστάσιο λιπασμάτων, τσιμεντοβιομηχανίες κ.λπ. κατέστρεψαν αμετάκλητα το αττικό τοπίο, χάθηκε οριστικά η ευκαιρία μεταλλαγής του σε διαρκή παραγωγική δύναμη μέσα από την υψηλή αισθητική του αξία.
Λογικό. Ο πεινασμένος , ο διωκόμενος, ο φτωχός δεν νοιάζεται για αισθητική, για τοπίο, για το ηλιοβασίλεμα στο Σούνιο. Ζει στον λάκκο, τον ενδιαφέρει το ψωμί. Έτσι το κράτος ευνόησε την πεινασμένη αυθαιρεσία του λαού ώστε πίσω από αυτήν να αγκιστρώσει τη βουλιμική αυθαιρεσία μιας ανολοκλήρωτης, μεταπρατικής νεοαστικής τάξης. Ο λαός καταπάτησε, έχτισε, έζησε στις σχισμές του αστικού δικαίου, χωρίς να περάσει στην αντίσταση αλλά απλώς στην παράβαση (πολλοί μάλιστα νεοαριστεροί τα μπερδεύουν αυτά τα δύο).
Ο μετεμφύλιος δημιούργησε τις προϋποθέσεις μιας απόλυτης και ανοιχτής εφαρμογής όλων των βίαιων, παραβατικών και, στο βάθος του χρόνου, αντιοικονομικών επιλογών. Αντιπαροχή για να φτιαχτεί η «μοντέρνα» πόλη στα ίχνη της παλιάς παραγκούπολης ή έστω στα ίχνη των μικρών μονοκατοικιών. Μια πόλη που θα έκρυβε τον διωκόμενο στην ιδιωτική αυτοφυλάκισή του, στην αλλοτριωτική ιδιωτεία και άρα θα διευκόλυνε τον διώκτη. Κανένα μέτρο, κανένας ρυθμιστικός κανόνας, παρά μόνο η εύνοια του κράτους. Να είσαι «της καταστάσεως».

Μαύρη τρύπα του υπερ-κόμματος...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο το Εθνος...

Πώς μπορεί να πιστωθεί ή να χρεωθεί η νίκη ή η ήττα στις επερχόμενες εκλογές, όταν ένα σοβαρό τμήμα του κόσμου, περιθωριοποιημένο οικονομικά και εργασιακά, δεν εκφράζεται πολιτικά; Το συγκεκριμένο τμήμα κλείνει το τηλέφωνο στους δημοσκόπους, δεν μετακινείται, δεν εκδηλώνεται.
Πέρασε από το σημείο της οργής και της (θνησιγενούς) πλατείας στο σημείο της κάμψης και της εσωστρεφούς ηττοπάθειας. Εχει στείλει άπειρα βιογραφικά, έχει πάει σε άπειρους γνωστούς ή «φίλους μιας φίλης». Τίποτα. Δεν περιμένει κάτι απέξω, κάτι πολιτικά αποτελεσματικό.
Δεν αντέχει τον δημόσιο λόγο, την πολιτική διαφήμιση, το μαζικό e-mail, τις έγχρωμες φάτσες -αισθητικής ψησταριάς- που κυκλοφορούν. Τους θεωρεί όλους ίδιους, συστημικούς, χωμένους. Η μάχη έχει χαθεί για αυτό το είδος πολίτη. Δεν ακούει, δεν κερδίζεται. Είχε την ψευδαίσθηση ενός πολιτικού ζάπινγκ που θα αντικαθιστούσε τους «κακούς» με «καλούς». Δεν συνέβη. Ενοχοποιεί για αυτό όχι μόνο τη εξουσία με τα δακρυγόνα, αλλά και την αντιπολίτευση με την αναποτελεσματικότητα. «Δεν φεύγουν αυτοί, αλλά κι εσείς δεν μπορείτε να τους διώξετε».
Μια ενοχοποιητική ισοδυναμία που πριν από τη βλάβη στη μία ή την άλλη πλευρά, την κυβέρνηση και τον ΣΥΡΙΖΑ, εξαρθρώνει τις πολιτικές προϋποθέσεις της πολιτικής. Ούτε το ΚΚΕ, ούτε η ΑΝΤΑΡΣΥΑ, ούτε οι άλλοι γλιτώνουν από αυτήν τη διαβρωτική ακύρωση.

Ο δημόσιος χώρος είναι ανύπαρκτος αφού ο διπλανός μας είναι αντίπαλος...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο την Αυγη...

Ο δημόσιος χώρος στον τόπο μας είναι εναντίον του ιδιωτικού. Η ίδια η συνθήκη της πόλης, θεμελιώνει μια τέτοια αντιδικία. Η Αθήνα με την ανάπτυξη και κατάρρευσή της, το εκφράζει εντονότερα. Οι μεγαλοαστοί θεωρούν την πόλη και τον δημόσιο χώρο, ως το ανεπιθύμητο εμπόδιο που χωρίζει την φρουρούμενη κατοικία από το γραφείο, καθυστερώντας τους.
Κάτι μαγικά κατασταλτικό πρέπει να τους απαλλάξει από τα σαράβαλα που γεμίζουν τους δρόμους, από τα παλιόσπιτα που γεμίζουν τα οικοδομικά τετράγωνα και την πλέμπα που περνάει τις διαβάσεις και ασφυκτιά στα πεζοδρόμια.
Οι μικροαστοί με τον παροιμιώδη ατομισμό τους και την κουλτούρα της ανάθεσης θεωρούν ότι κάτι διαφορετικό από τους ίδιους οφείλει να επιμεληθεί τη ζημιά, την κακοτεχνία, τη βλάβη, τη βρόμα. Κάτι γρήγορο, αυτόματο και χωρίς κόστος. Ο δήμος ή ο Θεός, ανάλογα. Οι ηλικιωμένοι θεωρούν ότι ο δημόσιος χώρος είναι η επιτομή της απειλής. Εκτός του ότι φοβούνται να πάνε στο φαρμακείο ή στην τράπεζα, τα ψώνια τούς φαίνονται βαριά, τα πεζοδρόμια κατειλημμένα, οι συγκοινωνίες έχουν ψηλά σκαλοπάτια -«δεν σηκώνονται πια οι νέοι»- και οι αλλόκοτοι ξένοι, γεμίζουν τις πλατείες και τα παγκάκια. Επιθυμούν, κάτι να τους απαλλάξει από τις «απειλές» και τις δυσκολίες. Οι νέοι θεωρούν τον δημόσιο χώρο περίπου σαν τον πατέρα τους, καταπιεστικό και συγχωρητικό. Πρέπει να τον αποκαθηλώσουν, ώστε να απελευθερωθούν από τον εναγκαλισμό του.

Πολυαρχία, ασυνταξίες, αρρωστημένα εγώ...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο την Αυγη...

Είναι μπάχαλο τα κόμματα; Πολυαρχία, ασυνταξίες, αρρωστημένα εγώ, πολυκερματισμός, καμία συλλογική κουλτούρα, περίπου αυτό αποκαλύπτουν. Γιατί έχουν αποδυναμωθεί; Εντάξει τα κόμματα της μνημονιακής επιλογής και του ξέφρενου οικονομισμού, που τα αποδυναμώνει η ίδια η πολιτική τους και τα λομπίστικα στοιχεία που τη διαμορφώνουν.
Και χαμηλή ποιότητα έχουν, και η αποδιαρθρωτική πολιτική τους διαρρηγνύει τις σχέσεις με τα παραδοσιακά τους ακροατήρια. Αλλά η ριζοσπαστική Αριστερά; Πώς εξηγείται η έλλειψη ιστού, πειθαρχίας, οικονομίας στις εκφράσεις και στην πολιτική αφήγηση;
Οι υποθέσεις απίστευτης πολιτικής αδεξιότητας που εκδηλώνονται συχνά, θέτουν ερωτήματα, αλλά κυρίως εκνευρίζουν. Σαν να περισσεύει μια τεράστια ποσότητα πολιτικού αποθέματος και μπορεί αστόχαστα να σπαταλιέται. Η εύκολη απάντηση για την πολυφωνία και την πολιτική ασυνταξία είναι η απότομη και αναφομοίωτη διόγκωση που οδηγεί στο να βρίθουν ερασιτεχνισμών πολλές από τις εκφάνσεις της εναλλακτικής ριζοσπαστικής Αριστεράς - όπως και πολλά από τα πρόσωπα που σπεύδουν να τη στελεχώσουν. Όμως ακόμα κι αν δεχτεί κανείς ότι γενικότερα το κόμμα ως δομή και έννοια περνάει βαθιά κρίση κοινωνικής νομιμοποίησης, λόγω της διασύνδεσης με κάτι πλάγιο και πονηρό, λόγω της ιδιοτελούς στράτευσης που γνωρίζουμε από τα παλαιά κόμματα εξουσίας (και αυτό επηρεάζει και την ανεξούσια Αριστερά), ακόμα κι έτσι δεν εξηγούνται οι εμπαθείς αποκλίνουσες απόψεις, ο χαβάς και η σφυριά του καθενός, που ταλαιπωρούν και κουράζουν.
Μία εξήγηση είναι οι πολιτικές ωραιοπάθειες. Υπάρχουν κάποιοι που εννοούν τον κόσμο ως υποχρεωτική εικόνα τού εαυτού τους. Ό,τι αποκλίνει είναι ανεξήγητο ή μη νόμιμο.

Η δημοσκοπική αγωνία είναι αντιαριστερή...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο την Αυγη...

Μπλε η Νέα Δημοκρατία, ροζ ή κίτρινο ο ΣΥΡΙΖΑ, πράσινο το ΠΑΣΟΚ, κόκκινο το ΚΚΕ, μαύρο η Χ.Α., κ.λπ. Οι συνηθισμένες χρωματικές απεικονίσεις των δημοσκόπων. Ένα μεγάλο μέρος των εβδομαδιαίων συζητήσεων εκκινεί από την «τελευταία δημοσκόπηση» της τάδε εταιρείας.

Χρειάζεται η Αριστερά τέτοια στοιχήματα; Τις αριθμητικές αποδείξεις της δύναμής της; Τόσοι δήμαρχοι έναντι τόσων; Τέτοιο ποσοστό ο δικός μας έναντι του αντιπάλου; Οι εκλογές και το πολιτικό ερώτημα που θέτουν, είναι απλώς, ένα αριθμητικό μέγεθος; Αν ναι, τότε τι είναι η στρατηγική σκέψη, η πολιτική ορμή, η καθαρότητα στόχων, η ανάλυση, το σχέδιο, το πολιτικό σφρίγος; Είναι τα απλά μέσα για να πετύχεις την αριθμητική επίδοση; Τη ροζ ή κίτρινη μπάρα απέναντι στη γαλάζια της Νέας Δημοκρατίας, στην πράσινη του ΠΑΣΟΚ; Το ποσοστό χρώματος στον χάρτη;
Συμφέρει την Αριστερά η προσαρμογή σε μια τέτοια σχηματική ιεράρχηση, σε μια απεικονιστική αγωνία που μοιάζει με στατιστική και που μπορεί να έχει πάμπολλα ή και καθόλου περιεχόμενα; Ή μήπως δουλειά της είναι η κατάστρωση αντισχεδίου και η πολιτική αποσαφήνιση των στόχων, των επιθυμιών της; Οι χρωματικές μπάρες ή ο λόγος; Σα να αιχμαλωτίζεται η Αριστερά σε κάτι που δεν είναι το προνομιακό της πεδίο, ακόμα κι αν η συγκυρία το ευνοεί. Δηλαδή αποδέχεται μια εικόνα για τον εαυτό της, αποκτά σθένος ή όχι, σε συνάρτηση με το αν η εβδομαδιαία δημοσκοπική καταγραφή την φέρνει πρώτη ή δεύτερη, σε σχέση με το αν καλύπτει ή όχι κάποια διαφορά μερικών εκατοστών.
Όμως σε τέτοια διλήμματα (όπως τα περιγράφω), από την μια στέκεται η δημοσκοπική μονομέρεια, αλλά απ' την άλλη υφέρπει η λογική της πρωτοπορίας, που κάθεται μόνη στο μπαρ και δεν την κοιτάει κανείς. Σε τέτοια διλήμματα αναγνωρίζει κανείς τη μόνη μικρή και τίμια Αριστερά σε αντίθεση με την εκκοσμικευμένη μαζική και διεκδικήσιμη (και από ιδιοτελείς καιροσκόπους και από απελπισμένους). Χωρίς να το καταλαβαίνει η Αριστερά αιχμαλωτίζεται από τα αριθμητικά ή εκλογοκεντρικά διλήμματα και στοιχήματα, χάνοντας το μεγάλο της πλεονέκτημα. Την καθαρότητα, την ευλυγισία και τη δυνατότητα λαϊκής επαφής.
Η εξουσία έχει όλη την άνεση το οτιδήποτε δεν εκφράζει ακριβώς την κυβερνητική κατρακύλα, να το εμφανίσει ως δική της νίκη. Οτιδήποτε δεν αποτελεί κυβερνητική πανωλεθρία, οτιδήποτε είναι μια απλή ήττα και όχι συντριβή συστημικού κόμματος, μπορεί να το εμφανίσει ως νίκη και διάψευση της Αριστεράς. Εύκολες προεκτιμήσεις ότι δηλαδή, «δεν μπορεί ο κόσμος να μη βλέπει τα εξόφθαλμα και τους εγκαταλείψει μαζικά» δεν ισχύουν. Πιθανόν να ηττηθεί η πολυδεξιά. Πιθανόν και όχι.
Ο κόσμος αποκόπτει τα πρόσωπα από τις πολιτικές που υπογράφουν. Ένας «αντιστασιακός» σε ένα νομοσχέδιο -που το ψηφίζει εν τέλει- δεν καταγράφεται με την ψήφο του, αλλά με τον «αντιστασιακό», επικοινωνιακό του θόρυβο. Η κοινοβουλευτική διαδικασία σαν παράσταση, είναι αδύναμη, σε σχέση με τη μιντιακή. Μια βδομάδα θορύβου περί αποχώρησης, περί του περήφανου όχι, αρκεί για να σβηστούν τα ίχνη του ναι. Τα πολιτικά περιεχόμενα αλλά και ο πολίτης που σκέπτεται, θυμάται, συνδυάζει, δεν είναι η πληθυντική πολιτική δύναμη. Το πλήθος δεν θυμάται, μπερδεύεται, παρανοεί. Καταλήγει στις μπάρες και τα χρώματα των δημοσκοπήσεων ή των εκλογών, καταλήγει σε μια ρηχή συγκριτική, γιατί δεν έχει τη δύναμη της σύγκρισης. Γιατί δεν διαθέτει το σθένος της αργής, σίγουρης, συνθετικής σκέψης.
Οι όροι λοιπόν, της εντυπωσιοθηρίας, δεν συμφέρουν την Αριστερά. Και η συμμόρφωση με τη μιντιακή ιδιόλεκτο δεν είναι σίγουρο ότι είναι το πιο στέρεο έδαφος για το αριστερό διάβημα. Τα γράφω όλ' αυτά γιατί, ενώ το ΠΑΣΟΚ χάνεται, εξαϋλώνεται ή αντικαθίσταται, ενώ η δύναμη της Ν.Δ. έχει καταποντιστεί και ενώ η Αριστερά (όλη μαζί, ανεξαρτήτως αν φαγώνονται οι αριστεροί μεταξύ τους) έχει μεγάλη επιρροή, κινδυνεύει το αριστερό βλέμμα προς την κρίση, η αριστερή κριτική, οι επιβεβαιωμένες αριστερές προβλέψεις, να φανούν ως χαμένες, ως αποδοκιμασμένες. Η εξουσία παίζει με τα σίγουρα όπλα με τα οποία έκτισε τη νεοελλάδα (και την γκρέμισε στη συνέχεια).
Οι διορισμοί των κ. Σημίτη, Παπανδρέου, έγιναν σήμερα η τετράμηνη κοινωνική εργασία και τα τριχίλιαρα του κ. Καραμανλή μετά τις πυρκαγιές της Ηλείας, έγιναν τα σημερινά 500άρικα. Το κάλπικο αφήγημα του κ. Σημίτη για την ισχυρή Ελλάδα (της «Ολυμπιάδας» εφόδου στον ουρανό) έγινε το εξίσου κάλπικο «έξοδος στις αγορές».
Τα έπη του ψέματος και της οφθαλμαπάτης συνεχίζουν να είναι λειτουργικά ακόμα και στον άνθρωπο δίπλα στον σκουπιδοτενεκέ, όπως ακριβώς χθες ήταν λειτουργικά στον ηλίθιο δίπλα στην SLK.
Παραδόξως η ιδεολογία του αποσυνάγωγου, του σκουπιδοσυλλέκτη, ή του διαψευσμένου μικροαστού, αποδυναμώνει την Αριστερά γιατί απομακρύνει από τη σκέψη, την ψυχραιμία και γιατί κάνει επείγουσα τη δημιουργία ζωτικού ψέματος. Πρέπει οι άνθρωποι να ζήσουν, να υπάρξουν (όσο τους μένει) και γι' αυτό προσχωρούν στο ψεύδος, (στο drug). Η αφελής προσαρμογή στη δημοσκοπική μπάρα, είναι το όχημα εξόδου της Αριστεράς, πριν καν μπει. Στην πιεστική και ελλειμματική συνθήκη η μπάρα γίνεται ο διπλός μηχανισμός εφόδου και καταρράκωσης.
Επιχείρημα, τίμιο κτίσιμο της κάθε απάντησης, ψάξιμο, κινηματική αντίληψη, περιγραφή και προετοιμασία για τα δύσκολα, κόψιμο καιροσκόπων (τα έχω γράψει τόσες φορές ) είναι η μόνη βαθιά δυνατότητα.

* Ο Δημήτρης Α. Σεβαστάκης είναι ζωγράφος, αν. καθηγητής ΕΜΠ
dsevastakis@arch.ntua.gr

Ο Τ. Μπαλτάκος και η αντιποίηση....

του Δημητρη Σεβαστακη, απο το Εθνος...

Ο κ. Μπαλτάκος και το σύστημα των κομματικών και κρατικών δορυφόρων του απηχεί την εν γένει χαμηλή ποιότητα του πολιτικού προσωπικού, τη χαμηλή θεσμοποιητική ποιότητα και τελικά τη χαμηλή ποιότητα παραγωγικής στάθμης που χαρακτηρίζουν τη χώρα μας. Η ποιότητα της Δημοκρατίας και τα εκπτωτικά φαινόμενα τύπου Μπαλτάκου εκφράζουν τη χαμηλή ποιότητα θεσμίσεων και παραγωγής.
Αποδόμηση της παραγωγής στη χώρα, "Μπαλτακοκρατία" στην πολιτική σκηνή.
Εντούτοις στον καπιταλισμό αυτά τα πεδία δεν είναι υποχρεωτικά και παράλληλα, ούτε κατ' ανάγκην αμοιβαία. Συχνά, αυταρχικά καθεστώτα κατακτούν υψηλή παραγωγική στάθμη ή αντιθέτως, δημοκρατικά καθεστώτα φθίνουν από παραγωγικής άποψης. Στην Ελλάδα του μετεμφυλίου, το διωκτικό καθεστώς κατέκτησε μια παραγωγική ένταση, υψηλού ρυθμού και επιπέδου, ενώ η βαθύτερη και ωριμότερη μεταδικτατορική δημοκρατία δημιούργησε μια κάμψη σε παραγωγικό επίπεδο. Εάν νοηθεί η παραγωγή μόνο ως ποσοτικό στοιχείο, χωρίς ανθρωπιστικές παραμέτρους, τότε τέτοια φαινόμενα συναντώνται.
Φοβάμαι όμως ότι τέτοιου είδους ερωτήματα δεν αντιστοιχούν στην ελληνική πραγματικότητα. Η Ελλάδα δεν έχει καν καπιταλισμό, αλλά παπαγαλίζει τις θεσμίσεις του. Η Ελλάδα ως οικονομικό σύστημα έχει ένα κρατικοδίαιτο, παρασιτικό υβρίδιο, τύπους που παίρνουν δουλειές στον αέρα, λαθρέμπορους, μεταπράτες, ψιθυριστές, λομπίστες, κουμπάρους, στιγμιαίους "επιχειρηματίες" που στήνουν μια δουλειά κι εξαφανίζονται. Η έσχατη στάθμη του πολιτικού προσωπικού προκύπτει από "σεϊχικές" δομές, "δικών" μας παιδιών, το οποίο μάλιστα η κοινωνία αντιμετωπίζει ως φυσικό φαινόμενο. Η καταστροφή του κοινοβουλευτισμού, που συντελείται, δεν έχει τον κύριο Μπαλτάκο και την επιρροή του ως έκτακτο, αποκλίνον περιστατικό, αλλά ως μόνιμο και διευρυνόμενο. Ούτε βέβαια ο κύριος αυτός ανήκει στα αίτια της καταστροφής του κοινοβουλευτισμού, αλλά (μαζί με πολλούς άλλους) στα υποπροϊόντα του.

Το αντιμνημονιακό Μνημόνιο...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο την Αυγη...

Υπάρχει και μια αντιμνημονιακή «μνημονιακότητα». Την εκφράζουν συχνά και με ένταση αυτοί που εργαλειακάσυνοικοδομούν το σύστημα κρίσης, σιχαίνονται όμως την έκπτωση στην οποία τους οδήγησε η κρίση (δεν μπορούν να συγχωρήσουν τον εαυτό τους εκπιπτόμενο) και, επομένως, δεν μπορούν να εκλογικεύσουν μέσα πάλης, πολιτικούς στόχους, μορφές πολιτικής αφήγησης.
Εκδικητές, όχι αντίπαλοι του συστήματος.
Φορτώνουν ένα δυσανάλογο ηθικό βάρος στα κόμματα της κριτικής - ειδικά την εμπράγματη και πραγματοποιήσιμη (;) Αριστερά: «δίνει το παιχνίδι», «νερό στο κρασί της» κ.λπ. Αυτή η απόξεση είναι μέρος της συστημικής εξαλλαγής. Έτσι ενοχοποιούνται τα αυτονόητα. Το ότι η σημερινή συνθήκη δεν μπορεί να αντιμετωπιστεί σαν να μην έχουν προηγηθεί τρία χρόνια θεσμικού εγκλωβισμού στις μνημονιακές κανονιστικές πρόνοιες. Σαν να ζούμε σε μια ιστορική ασυνέχεια, σαν να πρόκειται για έναν στιγμιαίο πήδο στο κακό - απ' το καλό όπου βρισκόμασταν. Αυτή η λογική οδηγεί στο λευκοπλάστ. Τσακ και βγαίνει από το δέρμα, ξεκολλάει το κακό από το σώμα της χώρας και των πολιτών. Μετά, δεν υπάρχει κακό. Η αντίληψη μοιάζει με τις ανοησίες περί τέλους του Μνημονίου που εκστομίζει η κυβερνητική αφήγηση.
Όποιος λοιπόν δεν πατάει σ' αυτή την ευκολία, δεν διακηρύσσει το «τσακ και τέρμα» είναι δοσμένος, συμβιβασμένος κ.λπ. Εύκολο. Απλουστεύεις το πρόβλημα, το περιγράφεις περίπου ως ένα γερμανικό, μερκελικό κακό, ευδιάκριτο, συγκεκριμένο, συμπαγές. Φουσκώνεις τις προσδοκίες ακαριαίας ανατροπής του, αφού το ευδιάκριτο κακό δεν μπορεί παρά να έχει και ένα εξίσου ευδιάκριτο καλό, οπότε κρεμάς τον άλλον: «γιατί ο ΣΥΡΙΖΑ δεν διακηρύττει αυτό το ακαριαίο κόψιμο του κατακτητικού κεφαλιού»; Γιατί τα στρογγυλεύει; Η ομίχλη μιας ακυρωτικής υποψίας απλώνεται. Να λοιπόν και ο έσω τρόπος καταστροφής του κριτικού λόγου. Περιγράφεις το πρόβλημα με τον τρόπο σου και όποιος αφίσταται αυτής της περιγραφής, όποιος δεν ακολουθεί τους αναλυτικούς όρους που έθεσες, τους πόλους που προσδιορίζουν το πρόβλημα, όποιος δεν ενδύεται τους ρόλους αυτής της περιγραφής είναι δοσμένος.

Το νεκρό κοινό δεν ανήκει, δεν πιστεύει, δεν ορά...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο την Αυγη...

Η κατάρρευση του ΠΑΣΟΚ, η διάλυση της Ελιάς, το ερωτηματικό του Ποταμιού, ο γενικότερος σπασμός του Κέντρου καθησυχάζει και ανησυχεί. Καθησυχάζει μερικούς αριστερούς που θεωρούν το θέμα μακρινή αναταραχή, ένα ευπρόσδεκτο χάος στο σπίτι παλαιών συστημικών. Καθησυχάζει παλαιούς Πασόκους, που ως προνοητικοί και ακριβείς, πρόλαβαν και έφυγαν. Καθησυχάζει κάποιους Δεξιούς που πιστεύουν ότι θα τρυγήσουν από το κουρασμένο αμπέλι.

Οι κεντρώες, όμως, ωδίνες ανησυχούν και αρκετούς. Γιατί το κενό στον πολιτικό χάρτη φαίνεται μεγάλο και αυτή η μωβ μπάρα της δημοσκοπικής αποχής και αναποφασιστικότητας, που συγχρόνως σημαίνει και την έκλειψη του μεσαίου χώρου, θα αποσταθεροποιήσει -λένε- το πολιτικό σύστημα. Ποιο είναι το σημείο ευστάθειας του πολιτικού συστήματος το οποίο κινδυνεύει; Και σε τι ακριβώς συνίσταται το ελληνικό πολιτικό σύστημα; Ποια παραγωγή διαμοιράζει, ποιους πολιτικούς πόρους διαθέτει, σε ποιες ακριβώς κοινωνικές ομάδες μεσολαβεί συγκροτώντας πολιτική και ποια ακριβώς είναι η κανονιστική συνεισφορά του;
Γνωρίζουμε ότι το ελληνικό πολιτικό σύστημα είναι ένα ελάχιστα χρήσιμο εξάμβλωμα, που δεν εισηγείται κανενός είδους πολιτική, παρά μόνο ένα, πολιτικά, υπανάπτυκτο μνημονιακό τυφλοσούρτη. Επίσης, αφού έχει αποδομήσει -με τη νωθρότητά του και την απίστευτη ανικανότητά του - κάθε παραγωγική ικμάδα, δεν έχει να διαχειριστεί (ούτε καν να κληροδοτήσει) κανέναν πόρο, είτε πολιτικό, είτε οικονομικό.
Το λεγόμενο σύστημα παραμένει αυτοσύστημα, μια ομάδα ενδιάμεσων του υψηλού κρατισμού, που βγάζει εγκυκλίους, χαώνοντας το σύμπαν, που φορολογεί κάθετα, κοφτά και με τεχνική πορτοφολά, ό,τι είναι παραγωγικό. Το σύστημα διαθέτει, βέβαια, μια μεταφυσική των θεσμών, προκαλεί ακόμα το λαϊκό δέος που μπορεί να πείσει κάποιον και διαθέτει στην εργαλειοθήκη του τα ποικίλα εργασιακά ανοσιουργήματα (μικροσυμβάσεις, κοινωνική εργασία, εργασιακή μαθητεία κ.λπ.) τα οποία μπορούν να ξαναεκμαυλίσουν να δημιουργήσουν μια ψευδαίσθηση εργασίας, κυρίως να δώσουν άλλοθι σε ανέργους. Μπορεί δηλαδή να εμπορευτεί το πιο δυσεύρετο, που είναι το αίσθημα του ανήκειν, και πέραν τούτου ουδέν.

Απόκεντρο Κέντρο...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο το Εθνος...

Κεντρώο εγχείρημα με καμένες ταξικές αναφορές και πόρους, χωρίς κοινωνικά στρώματα-φορείς, δηλαδή χωρίς αιτία, μεταπίπτει σε κεντρώο «στυλ», σε ανενεργό πολιτικό ύφος. Το περιπετειώδες και σε μεγάλο βαθμό αδύναμο -νέο- κεντρώο διάβημα βασίζεται περισσότερο σε πολιτισμικά και πολιτικά στερεότυπα. Κάποιοι εννοούν τον εαυτό τους ως ανήκοντα στον μεσαίο χώρο από απέχθεια προς την «αριστερά»
και περιφρόνηση στον υποπολιτισμό και την απαιδευσιά της «δεξιάς». Εσωτερικεύουν, κατοπτρικά, τα χαρακτηριστικά της υπόλοιπης πολιτικής σκηνής - αυτής από την οποία, υποτίθεται, αποκλίνουν.
Η απέχθεια δεν συστήνει διαφορά. Οι ποικίλες μορφές, οι ομάδες και τα θρύψαλα που αυτοεννοούνται ως μεσαία πολιτική ζώνη, αιτούνται μια ακόμα εκδοχή μεταρρύθμισης, εκσυγχρονισμού, ανασυγκρότησης του κράτους και με αυτά ως ιδεολογικά οχήματα προσπαθούν να επανεγκατασταθούν, να ανανομιμοποιηθούν ή απλώς να μη σβήσουν. Ζητούν αυτό που -όντως- εκκρεμεί και ματαιώνεται (διαρκώς, αφού το δια-σύστημα ανασχέσεων είναι ανίκητο). Προσπαθούν να εκφέρουν ως αίτημα αυτό που δεν έκαναν ως εξουσία. Μοιραία οι ομάδες και τα θρύψαλα του Κέντρου στραγγίζουν, καταλήγουν σε ηθικισμούς, σε μια μεταφυσική αοριστία, μα πιο πολύ βγάζουν μια κούραση. Κι όχι μόνο γιατί τα φυσικά πρόσωπα είναι φθαρμένα και συναρτημένα με τον νεοφιλελευθερισμό και την αποικοδόμηση.

Χαλύβδινο γάλα...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο το Εθνος...

Την ημέρα που η μεγάλη και ιστορική εταιρεία Χάλυβα ανακοίνωνε αδυναμία λειτουργίας λόγω ενεργειακού κόστους, εγκαινιάζονταν οι αποθήκες μιας πολυεθνικής εισαγωγών. Ενδεικτικό. Από την παραγωγή που συμπύκνωνε τόσες δεκαετίες η Χαλυβουργική, στην εισαγωγή που σηματοδοτεί η πολυεθνική. Μου φάνηκε σαν μια ακόμα τελετουργία του τραγικού τέλους, μια τελετουργία της τελικής μετάβασης από την παραγωγική αυτοκυριαρχία στον παραγωγικό ετεροκαθορισμό.

Μου ενισχύει την απογοήτευσή μου και ένα παράλληλο γεγονός. Ο ιδιότυπος εμφύλιος του κ. Μάξιμου Χαρακόπουλου με τον υπουργό Ανάπτυξης, αποκαλύπτει μια διαφορετική πολιτική εκτίμηση για την πρωτογενή παραγωγή, αλλά νομίζω εκφράζει και μια αποκλίνουσα αντίληψη για την ίδια την παραγωγική ταυτότητα της χώρας. Η αλλαγή στις ημερομηνίες φρέσκου γάλακτος που προωθείται με άλλοθι την «εργαλειοθήκη» του ΟΟΣΑ, ως γνωστόν, θα πλήξει πρωτίστως τις μικρές ελληνικές τοπικές γαλακτοβιομηχανίες (τα περί μείωσης της τιμής είναι σκέτος λαϊκισμός).

Το τρίτο στοιχείο που συνδυάζω με τα δύο προηγούμενα, την κάμψη της χαλυβουργίας και την κατίσχυση του μεταπρατισμού, είναι αυτό που συνέβη με τις ΜΚΟ. Οχι μόνο για τους τύπους ενός παρακομματικού κυβερνείου, που σφετερίστηκαν τον θεσμό και τα χρήματα, αλλά και για το απελπιστικό: Η διαφθορά είναι στη χώρα μας ένα κεντρικό εργαλείο «ανάπτυξης». Τα τρία κοντινά και επάλληλα γεγονότα στοιχειοθετούν την ταυτότητα της χώρας και της ιστορικής στιγμής. Είτε με την πολιτική καχεξία, είτε με τη διαφθορά, είτε με τη συλλογική βραχύνοια, φαίνεται ότι μ΄ αυτά τα πρωτόκολλα οργανώνεται η αποπαραγωγικοποίηση, έτσι κουρδίζεται το σκοτεινό εκκρεμές που καλύπτει με την ταλάντωσή του τις ελπίδες και τις πιθανότητες. Τι δουλειά θα κάνει η χώρα, ποιος κλάδος θα ενισχυθεί, ποιες είναι οι στρατηγικά καίριες επιλογές, τι είδους εργασιακή δικαιοσύνη, ποιες διοικητικές τεχνικές, με ποιο ηθικό κανόνα;

Το πολιτικό μπουκάλι, η τόλμη και η καχεξία....

του Δημητρη Σεβαστακη, απο την Αυγη...

Πώς μπορεί να υπάρξει Αριστερά σε μια οικονομία μόχλευσης, ομολόγων, δανειοκρατίας και εξάρτησης; Σε τι Αριστερά αντιστοιχεί μια οικονομία χωρίς παραγωγή ή μάλλον μια οικονομία που αλλοτριώνει το μέσον της (το χρήμα) , ανάγοντάς το σε δεσπόζουσα παραγωγική δύναμη; Πού εκτείνεται, μέσα στη χρηματοπιστωτική ευπλαστότητα, το αριστερό εγχείρημα; Ή μήπως η ίδια η πραγματικότητα είναι «δεξιά»; Κι όποιος την ακολουθήσει γίνεται αυτομάτως δεξιός;

Πολλοί βιάζονται να ξεμπερδέψουν με τέτοια ερωτήματα, πηγαίνοντας προς την αναχωρητική επιλογή ή τη γενικότητα. Έξω από την επώδυνη διαπάλη που σχετίζεται με συγκεκριμένα ερωτήματα, συγκεκριμένων αναγκών, μπορείς να κυκλοφορείς ελεύθερος κατηγορώντας του άλλους για δεξιούς. Τα προβλήματα βέβαια θα πολλαπλασιάζονται, τα ερωτήματα θα τίθενται, οι απαντήσεις δεν θα δίνονται.

Είναι γεγονός πάντως, και αυτό φαίνεται και από τις χαλαρές κινητοποιήσεις και την εξάντληση των πολιτών, ότι υπάρχει μια κυτταρική αλλαγή στα θεμελιώδη αριστερά επίδικα. Και δεν νομίζω ότι πρόκειται για την επιρροή μιας πραγματικότητας που απλώς είναι «δεξιά» ή για ρεφορμιστικές στροφές και οπορτουνισμούς.

Κράτος και... αναρριχητές...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο το Εθνος...

Ο κομματικός προώθησε τον κομματικό, ο συγγενής τον συγγενή, ο πατριώτης τον συντοπίτη. Στην Ελλάδα οι περισσότερες δομές έχουν κτιστεί με κομματικές ή οικογενειοκρατικές ή τοπικιστικές δουλείες. Αυτό δεν σημαίνει ότι οι άνθρωποι που χώνονται στις θέσεις από το πλάι είναι σώνει και καλά αναξιόλογοι (παρόλο που η καθημερινή εμπειρία δείχνει το αντίθετο), αλλά ότι ανελίσσονται ως τέτοιοι. Δεν διορίζονται από τα προσόντα τους, αλλά από την κομματική, συγγενική, καταγωγική ιδιότητα.

Εκπαιδεύονται έτσι, όχι να διευρύνουν τα ταλέντα ή τη διάθεσή τους για ποιοτική εργασία, αλλά κυρίως να φροντίζουν τις δικτυώσεις τους. Αμοιβαίες εσωτερικές εξυπηρετήσεις, ανανέωση της «υποχρέωσης» -θα 'ρθει σίγουρα η ώρα της ανταπόδοσης. Ετσι κτίστηκαν οι δημόσιες δομές, γιατί έτσι είναι κτισμένα τα ίδια τα κόμματα. Ετσι κτίστηκε και μέρος του λεγόμενου ιδιωτικού τομέα. Πόσα ρουσφέτια ζητούνταν από μεγάλες ή μικρότερες επιχειρήσεις, πόσα πρόσωπα τρύπωσαν απλώς με «τις άκρες» τους!

Γνωστά και θλιβερά όλ΄ αυτά, αλλά σε μια φάση όπου για τον τόπο μας η παραγωγική επινοητικότητα, η εντιμότητα, η ευφυΐα είναι επείγουσες αρχές, η ριζική διοικητική, κοινωνική και παραγωγική ανασύνταξη κολλάει ακριβώς στη σπανιότητά τους. Δεν λείπουν αυτές οι ποιότητες, αλλά η ίδια η πραγματικότητα δεν τις αφομοιώνει, συχνά δεν τις δέχεται, σχεδόν πάντα τις ενοχοποιεί.

Τα διάφορα γραφειοκρατικά μέσα (διαρκείς απογραφές, διαρκείς «προσοντοποιήσεις», διαρκής συλλογή βεβαιώσεων, οι ποινές κ.λπ.) που καθορίζουν τη δημόσια σφαίρα νομίζω ότι όχι μόνο δεν εξαφανίζουν το πρόβλημα και τις δυσλειτουργίες, αλλά τις εκτείνουν σε απίστευτο βαθμό.

Ενας υπάλληλος σήμερα έχει κάθε λόγο να μην αναλαμβάνει καμιά ευθύνη, παραπέμποντας τον ταλαίπωρο, στον «προϊστάμενο» - αφού κρέμεται πάνω του ο τρόμος μιας εύκολης αργίας. Οι στρώσεις εγκυκλίων είναι εναντίον του λειτουργικού υπαλλήλου, όπως είναι νεκρωτικές του δημιουργικού πολίτη, εντείνουν δε την ανάγκη δικτύωσης και «άκρης» για ασφάλεια. Οι κανονιστικές ρυθμίσεις αναπαράγουν την αδράνεια, αφού η κύρια αποστολή τους είναι να υποκαταστήσουν τη βούληση και τη φαντασία του λειτουργού, την αποφασιστικότητά του για λύση κι όχι μετάθεση, αναβολή. Στο βάθος, από όποιο δρόμο κι αν εξετάσεις το πρόβλημα, την ευνοιοκρατία και την παρ' αξία ανέλιξη θα συναντήσεις. Αυτή παραγγέλνει όλα τα υπόλοιπα: την αγκύλωση, τον αριβισμό, το δάκτυλο και το μέλι.

dsevastakis@arch.ntua.gr

Η επαρχιώτικη Ευρώπη και η επαρχία...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο την Αυγη...
«Να μην μπει σε κίνδυνο η ευρωπαϊκή πορεία της χώρας». Όπως ακριβώς κατασκευάστηκε ένας γενικόλογος «ευρωπαϊσμός» που αυτονομείται από τους όρους λογικής άρθρωσής του με την πραγματικότητα, έτσι σήμερα διαμορφώνεται μια εξίσου αφηρημένη απειλητική σφαίρα, που σκηνοθετεί ως υποχρεωτικό και απολύτως μοναδιαίο αυτόν τον ευρωπαϊσμό. Μακράν από τους λογικούς όρους οικονομικοπολιτικής του πραγμάτωσης. Πότε; Όταν η ίδια η «Ευρώπη» απομακρύνεται από την Ευρώπη. Μεγάλα σχήματα, μεγάλες έννοιες που συχνά κρύβουν το τίποτα. Στον τόπο μας λατρεύουμε τα αφηρημένα σχήματα ίσως γιατί μέσα τους χωράνε οι ευλύγιστες πονηριές. Μια εκλεκτικίστικη κατασκευή από ένα μείγμα Διαφωτισμού, με λίγο ανθρωπιστικό Μοντέρνο και Γαλλικό Μάη, να η Ευρώπη για σημαντικό μέρος της Αριστεράς.
Η Ευρώπη των μεγάλων δημοκρατικών μορφωμάτων Γκωλικού ή Χριστιανοδημοκρατικού τύπου, να ή Ευρώπη για την Δεξιά. Μέσα στα εννοιολογικά σύννεφα, φτιάχνονται διάφορες ευρωκατηγορίες συμπιληματικές, αντιφατικές, ανύπαρκτες, επινοημένες. Ή ακόμα φτιάχνονται ακαδημαϊκά αξιώματα. Π.χ. «Ευρώπη χωρίς Δημοκρατία δεν θα 'ναι Ευρώπη». Σοβαρά; Αφού υπάρχει η Κίνα, η Ευρώπη μόνο εκτός δημοκρατίας είναι δυνατή. Η Κίνα θέτει τα εργασιακά και δικαιικά πρωτόκολλα που γίνονται ανταγωνιστικό πλεονέκτημα για εταιρείες ή χώρες - εταιρείες. Και ενώ η ουσιώδης πολιτική και ιδεολογική άμυνα της Ευρώπης, αλλά και μέγιστο ανθρωπιστικό καθήκον, θα ήταν η πίεση για εργασιακή εξυγίανση της Κίνας, που μάλιστα θα εξισορροπούσαν τις δύο περιοχές ως οικονομικές οντότητες, επειδή η Ευρώπη σταδιακά μεταφέρει την παραγωγή της στην Κίνα, η εργασιακή έρημος τής μιας γίνεται παραγωγική δύναμη τής άλλης.Υπάρχει δε και το εξής εξοργιστικό.

Οι διαψεύσεις και οι ψευδαισθήσεις...

Του ΔΗΜΗΤΡΗ Α. ΣΕΒΑΣΤΑΚΗ*, απο την Ελευθεροτυπια...

Η ωμότητα του Ολι Ρεν διατρυπά το μεταφυσικό ελληνικό ευρωπαϊσμό. Αλήθεια, πού και σε ποιο θεωρητικό σχήμα μπορεί να τοποθετηθεί, να θεμελιωθεί κάτι τόσο αδύναμο, αβαθές και αβάσιμο, όπως ο μη κριτικός ελληνικός ευρωπαϊσμός; «Σας βυθίσαμε για να σωθούμε». Περίπου έτσι.

Είναι αρκετά αναλυμένο το ζήτημα των χειρισμών σύνδεσης της χώρας με το ΔΝΤ και κατασκευής της πρώτης δανειακής σύμβασης. Πέρα από τις εγκληματικές ευθύνες των ηγεσιών που επέλεξαν το δογματικό και αδιαπραγμάτευτο Μνημόνιο, εκείνο που ξενίζει είναι η άγνοια, ή απρονοησία, η πολιτική ξεγνοιασιά τους. Καμιά εκτίμηση του ιστορικού βάθους, καμιά ανάλυση για τις δυνητικές επιπτώσεις της απόφασης για πολιτικές λιτότητας, καμιά εκτίμηση για τις επιπτώσεις στην ίδια τη θεσμική δομή του αστικού κράτους, δηλαδή στις δομές δημοκρατικής αυτοπραγμάτωσης.
Η δογματική ελίτ δεν άκουσε καν, ούτε φυσικά πήρε υπόψη τις ατσούμπαλες αλλά αρκετά ακριβείς εκτιμήσεις της Αριστεράς για τη δυνατότητα διαπραγμάτευσης. Την εκτίμηση ότι θα υπήρχαν πολύ σοβαρές απώλειες για τις ευρωπαϊκές τράπεζες με την ελληνική έξοδο και ακριβώς αυτό καθιστούσε τη χώρα ισχυρή διαπραγματευτικά. Εκτός από την Αριστερά όμως, η κολλημένη ελίτ δεν δέχτηκε και τις αμφιβολίες ενός σημαντικού τμήματος της αστικής πλευράς (ας την πούμε έτσι κατ' ευφημισμόν, αφού στον τόπο μας ένα μεταπρατικό αστικόμορφο υβρίδιο σφετερίστηκε το ρόλο και κυρίως την εθιμοτυπία της αστικής τάξης, αλλά όχι τον παραγωγικό πολιτισμό της).
Η «Ευρώπη» που επέλεξε ο Κωνσταντίνος Καραμανλής μετά τη δικτατορία ήταν ο χώρος σωτηρίας για μια Ελλάδα απολύτως εκμηδενισμένη.

Η κατανάλωση των σκανδάλων που κοιμίζει...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο το Εθνος...

Τα σκανδαλώδη συμβάντα με το Τ.Τ., τους εξοπλισμούς, οι πονηριές στα ΕΣΠΑ κ.λπ., αποδομούν μια ακόμα μεταφυσική κατασκευή που έφερε ατσούμπαλα η ρητορεία της κρίσης: την επιχειρηματικότητα, μια έμφυτη αρετή-περιεχόμενο του εαυτού της. Ιδίως τα τέσσερα τελευταία χρόνια, που συντελείται -εκτός των άλλων- μια μεγάλη ιδεολογική αναδιάρθρωση, η επιχειρηματικότητα, αποτελεί μια έννοια-πασπαρτού με την οποία μπορεί κανείς να διαχειρίζεται τα αδιέξοδα του ελληνικού καπιταλισμού αλλά και τις πολιτικές ποταπότητες.
Οπως ακριβώς η επίσης ασαφής έννοια «λαϊκισμός», ανέλαβε την πολιτική άμυνα αυτού του καπιταλισμού: «Μένουμε τελευταίοι γιατί ο λαϊκισμός καταστρέφει την επιχειρηματικότητα». Εύκολο, ασαφές, επικοινωνιακά λειτουργικό. Οι έννοιες αναδύονται μέσα από το γκρίζο τοπίο που κομματικού καριερισμού και της οικονομικής καχεξίας που αυτός παρήγαγε. Η ελληνική εκδοχή της επιχειρηματικότητας είναι αυτό που ξέρουμε. Κουμπαριές, κρατική επιχορήγηση, φυγάδευση χρημάτων, όχι επένδυση. Ενα διαρκές σύνδρομο κατοχής. Ιδρύουν μια μαϊμού, για να σφετεριστούν ευρωπαϊκά ή κρατικά χρήματα, που στη συνέχεια διασπείρονται έξυπνα με offshore εξάχνωση.
Ειδικότερα, πολλοί νεοφώτιστοι τέως αριστεροί δεν λένε καν αυτό που καταλαβαίνει και ο τελευταίος φιλελεύθερος: ότι το ζητούμενο είναι η παραγωγική επινοητικότητα και όχι η επιχειρηματικότητα. Μια διαφορετική επενδυτική κουλτούρα κι όχι μια αντίληψη μαυραγορίτη που αρπάζει το κόσμημα κι εξαφανίζεται. Τι σημαίνει παραγωγική επινοητικότητα; Οχι μόνο να δεις τι σπανίζει στη διεθνή αγορά, ώστε να το παράγεις, αλλά να δεις τις δυνάμει ποιότητες αυτού που ζητάει η αγορά, ακόμα κι αν η τελευταία δεν τις αντιλαμβάνεται.

Τα επείγοντα της αριστερής εξουσίας...

του Δημητρη Σεβαστακη, απο την Αυγη...

Τα κυβερνητικά κόμματα της μεταπολίτευσης είχαν πίστωση πολιτικού χρόνου και πιστώσεις στην οικονομία. Η Ελλάδα, πιεσμένη από τη χούντα και την εισβολή στην Κύπρο δεν έπρεπε να χαθεί για το Δυτικό στρατόπεδο. Εισήλθε επιεικώς στην ΕΟΚ, έρρευσαν κονδύλια, αγοράστηκε πολιτικός χρόνος, κερδήθηκε το στρατηγικό στοίχημα. Ο Κ. Καραμανλής, ο Αν. Παπανδρέου, μπορούσαν να κάνουν κάποιες αταξίες (παροδική έξοδος από στρατιωτικό ΝΑΤΟ, διαπραγματεύσεις για τις βάσεις κ.λπ.) που θα εξευμένιζαν το τσαλακωμένο συλλογικό αίσθημα ,αταξίες που έδιναν το άλλοθι μιας βαθιάς ατλαντικής πειθαρχίας. Έγιναν εξαγορές (ιδιωτικών) προβληματικών επιχειρήσεων, ανέβαιναν οι μισθοί, επέστρεψαν οι πολιτικοί πρόσφυγες, νομιμοποιήθηκε το ΚΚΕ. Ο λαός έκτιζε δεύτερο όροφο, αγόραζε αυτοκίνητο, σπούδαζε τα παιδιά, άρχιζε να ντύνεται κομψά, διαδήλωνε συχνά.
Η στοχευμένη και πολιτικά ελεγχόμενη αυτή πολιτική και οικονομική πίστωση δεν υπάρχει στη νέα μεταπολίτευση που μάλλον θα εγκαινιαστεί με τον ΣΥΡΙΖΑ. Σύμφωνο Βαρσοβίας -αντίπαλο δέος- δεν υφίσταται (άρα η Ελλάδα δεν είναι στρατηγικά πολύτιμη), το εκμηδενιστικό και εξαιρετικά κερδοφόρο σοκ του νεοφιλελεύθερου πειράματος δεν φαίνεται να έχει ισχυρούς αντιπάλους, ούτε ορατούς κινδύνους, αφού θεμελιώνεται στη λαϊκή ενοχή κι όχι στη συλλογική αίσθηση ιστορικού δικαίου όπως συνέβαινε κατά την μεταπολίτευση.