Τι κοινό έχουν το 1914 και το 2014; Δυστυχώς πολλά. Η σημερινή κατάσταση της ευρωκρίσης θυμίζει σχεδόν μοιραία τους μήνες πριν από τον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο. Η Άνγκελα Μέρκελ το έχει αντιληφθεί - αλλά παρ' όλα αυτά δρα λάθος.
Είστε στ' ανοιχτά του πελάγους και μαίνεται η καταιγίδα. Τα καταφέρνετε, επιβιώνετε, η καταιγίδα κοπάζει. Βγάζετε ομπρέλα για τον ήλιο. Ή ανοίγετε ένα μπουκάλι. Λίγες ώρες αργότερα συνειδητοποιείτε ότι η ηρεμία είναι απατηλή. Η καταιγίδα δεν πέρασε. Απλώς βρεθήκατε για λίγο στο μάτι της.
Έτσι βλέπω την οικονομία στο τέλος του 2014. Αυτό που με εξέπληξε ωστόσο ήταν ότι έτσι τη βλέπει και η Άνγκελα Μέρκελ. Σύμφωνα με ρεπορτάζ της γαλλικής Le Monde, η Μέρκελ εξερράγη στο δείπνο της τελευταίας συνόδου κορυφής της Ε.Ε. Το ευρώ θα τιναχθεί στον αέρα, είπε η καγκελάριος, εάν τα κράτη-μέλη δεν αρχίσουν να μεταρρυθμίζουν τις οικονομίες τους.
Και μετά αναφέρθηκε σε ένα βιβλίο, που διάβασε πρόσφατα: «Οι υπνοβάτες - πώς η Ευρώπη οδηγήθηκε στον Πρώτο Παγκόσμιο Πόλεμο», του Κρίστοφερ Κλαρκ, μια από τις καλύτερες αναλύσεις για την προϊστορία αυτού του πολέμου. Οι αναλογίες που ήθελε να αναδείξει η Μέρκελ είναι προφανείς: Βρισκόμαστε σε μια επικίνδυνη εποχή, από άποψη οικονομικής πολιτικής. Κι αν δεν κάνουμε κάτι, οδεύουμε ολοταχώς σε... ατύχημα, με ανυπολόγιστες συνέπειες. Η καγκελάριος έμοιαζε πράγματι νευρική.
Μπακάλικα, υπάρχουν δύο αναλύσεις της κρίσης, μια συντηρητική - διαρθρωτική και μια ευρω-ομοσπονδιακή. Είναι εντελώς διαφορετικές, αλλά κάποια στιγμή φτάνουν στο ίδιο συμπέρασμα. Σύμφωνα με τη συντηρητική ανάλυση -αυτήν της Μέρκελ-, πρέπει κανείς να σφίξει τη νομισματική και τη δημοσιονομική πολιτική, να υποταχθεί σε αυστηρούς κανόνες και να σταθεροποιήσει με τέτοιον τρόπο τις αγορές ώστε όλα τα σοκ να τα διαχειριστεί η πραγματική οικονομία.