Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΝΕΟΛΑΙΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων
Εμφάνιση αναρτήσεων με ετικέτα ΝΕΟΛΑΙΑ. Εμφάνιση όλων των αναρτήσεων

Σάββατο 21 Ιουνίου 2014

Το μέλλον είναι απρόβλεπτο...

του Δημητρη Παπαχρηστου, απο το Εθνος...
Το μέλλον είναι απρόβλεπτο
Ποια είναι τα προαπαιτούμενα; Και ποια είναι τα αντισταθμίσματα και τα συμφωνηθέντα των μνημονίων, που μένουν απαρέγκλιτα στο όνομα της σταθερότητας και της σωτηρίας της πατρίδας, αλλά και της Ευρωζώνης; Γιατί δεν τα ομολογούν ξεκάθαρα οι συγκυβερνώντες. Είπαν και δήλωσαν ότι το μήνυμα των εκλογών ελήφθη, γι' αυτό συνεχίζουν την πολιτική της λιτότητας και των απολύσεων.
Η απάντηση, για παράδειγμα, μπορεί να δοθεί από τη μείωση των εισιτηρίων στα «δημόσια» λεωφορεία. Μειώνονται οι τιμές των αστικών συγκοινωνιών, με προσθέσεις, πολλαπλασιασμούς και διαιρέσεις, για να «κερδίζεις από το σακάκι, αλλά να χάνεις από το παντελόνι και στο τέλος να μένεις χωρίς σώβρακο». Υπάρχει και χρησιμοποιείται κατά κόρον η πολιτική επικοινωνιακή αλχημεία, πόσο όμως μπορεί να κρατήσει και να εξαπατήσει, όταν τα φορολογικά βάρη έγιναν ο εκσυγχρονιστικός δυνάστης για τους μισθοσυντήρητους, τους συνταξιούχους και θηλιά στον λαιμό για τους μη έχοντες, και οι κατέχοντες συνεχίζουν να φοροδιαφεύγουν και να βγάζουν κέρδη από την κρίση, που δεν τους αγγίζει.
Ακούμε για αναπτυξιακή πολιτική, για αγορές και επενδυτές, σε ποιους τομείς γίνονται παραγωγικές επενδύσεις; Και πόσες θέσεις εργασίας έχουν δημιουργηθεί; Το 27% της ανεργίας δεν μπορούμε να το δούμε ως ποσοστό γενικώς και αορίστως. Κρύβονται πίσω του άνθρωποι, καταστρέφονται ανθρώπινες ζωές. Κόβονται τα όνειρα των νέων που, είτε σπουδάσουν είτε όχι, αισθάνονται ότι είναι μάταιο. Αυτή η παράμετρος δεν λογίζεται από τους ιθύνοντες, που προκαλούν με την πολιτική τους ψυχολογικές παρακρούσεις στους νέους, οι οποίοι αναγκάζονται να ξενιτευτούν ή να δεχθούν τον φόβο, που όμως στρώνει τον δρόμο στο κοινωνικό εκφασισμό. Και, το χειρότερο, απαξιώνεται η παιδεία και η γνώση και επιβάλλεται με τις διάφορες μεταρρυθμιστικές συγχωνεύσεις η εργαλειακή εκπαίδευση που φτιάχνει εξειδικευμένους «ηλίθιους» και υποτακτικούς. Χιλιάδες θέσεις εκπαιδευτικών είναι κενές και, από την άλλη, παίζεται το «παιχνίδι» των αξιολογήσεων. Αλήθεια ποιος θα μας σώσει από τους σωτήρες μας;
Το 60% των νέων στη χώρα μας είναι άνεργο και πάνω από πεντέμισι εκατομμύρια σε όλη την Ευρώπη. Δυστυχώς για τους νέους έχουν μπει στη λογική του «μη χείρον βέλτιστον» και εν πολλοίς στην ιδιώτευση και στον ατομικισμό. Δεν έχουν χειραφετηθεί και δεν δημιουργούν συλλογικότητες που οδηγούν στην αντίσταση. Οι συγκυβερνώντες και τραπεζομεσίτες της ζωής τους τούς έχουν καταστήσει εφεδρικό «προλεταριάτο», που σημαίνει πως αντί να επαναστατήσουν και να αλλάξουν αυτήν τη σκληρή πραγματικότητα, περιμένουν να πάρουν τη θέση αυτού που εκβιάζεται και απολύεται. Τα μπάνια του λαού ήταν του παρελθόντος πολιτική ταχυδακτυλουργία. Το μέλλον είναι ζοφερό και αόρατο, αλλά και απρόβλεπτο...

Τρίτη 20 Μαΐου 2014

Ευρωεκλογές 2014: Η «χαμένη γενιά» μπροστά στην ιστορική της αποστολή...

Γιάννης Μπουρνούς, απο το Left.gr...
Δεν θα γίνουμε η «χαμένη γενιά». Θα γίνουμε η γενιά της μεγάλης κοινωνικής αλλαγής στην Ελλάδα και την Ευρώπη!
 Κάποιοι χαρακτήρισαν τη γενιά μου ως «χαμένη γενιά». Η γενιά της κρίσης, της οποίας η ζωή χαρακτηρίζεται από το 60% της νεανικής ανεργίας, τη μαύρη κι ανασφάλιστη εργασία, τα «μπλοκάκια», τα vouchers, τις ατομικές συμβάσεις εργασίας, τις δίμηνες ή πεντάμηνες συμβάσεις σε Δήμους και Περιφέρειες.
Σύμφωνα με τη διεθνή αρθρογραφία, η Ελλάδα, η Πορτογαλία, η Ισπανία, η Ιρλανδία και τα υπόλοιπα κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης που βρίσκονται υπό καθεστώς μνημονίων και έχουν εκτροχιασμένους δείκτες νεανικής ανεργίας, πάσχουν από “brain drain”: Στερεύουν, δηλαδή, από μυαλά, καθώς οι νέοι επιστήμονες μεταναστεύουν κατά εκατοντάδες χιλιάδες στο εξωτερικό.
300.000 νέοι Έλληνες και Ελληνίδες έχουν ήδη μεταναστεύσει σε κάθε γωνιά της Ευρώπης και του κόσμου. Άνθρωποι, συνήθως, με υψηλή επιστημονική κατάρτιση, κάτοχοι πτυχίων και μεταπτυχιακών τίτλων, που φεύγουν από τη χώρα αναζητώντας όχι κάποια ποιοτική εργασία, αλλά οποιαδήποτε εργασία, θυμίζοντας την οικονομική μετανάστευση των γονέων και των παππούδων τους τις δεκαετίες του ’50 και του ’60.
Η επισφάλεια έχει εδραιωθεί ως γενικευμένη συνθήκη ζωής για τις νεότερες γενιές των Ευρωπαίων και όχι μόνο για αυτούς του Ευρωπαϊκού Νότου. Ακόμη και στη «στιβαρή οικονομικά» Γερμανία, εκατοντάδες χιλιάδες νέοι άνεργοι υποχρεούνται από το γερμανικό ΟΑΕΔ να απασχολούνται στις λεγόμενες «mini jobs» («μίνι εργασίες»), με ωρομίσθιο 1 (!) Ευρώ, προκειμένου να λαμβάνουν το μηνιαίο επίδομα ανεργίας (Hartz 4) και ταυτόχρονα να «διατηρούνται σε εργασιακή εγρήγορση»!

Σάββατο 10 Μαΐου 2014

Γιατί οι νέοι της Ευρώπης δεν εξεγείρονται πια;

Του Κώστα Λαπαβίτσα και της Αλεξάνδρας Πολιτάκη, απο  Κοιτα τον Ουρανο...
Τον Δεκέμβριο του 2008 μετά τη δολοφονία του Αλέξη Γρηγορόπουλου από έναν "ειδικό φρουρό" η ελληνική νεολαία και κυρίως οι μαθητές πρωτοστάτησαν σε μία σειρά  από διαδηλώσεις και διαμαρτυρίες σε μία χώρα με μακρά παράδοση στη συμμετοχή των νέων σε κοινωνικά και πολιτικά κινήματα. Πολύ ήταν οι σχολιαστές που την περίοδο εκείνη έκαναν λόγο για "εξέγερση της νεολαίας".
 
Το 2009 έγινε ξεκάθαρο ότι η Ελλάδα ζούσε μια ψευδαίσθηση ευημερίας ενώ επί της ουσίας και με τον εναγκαλισμό της από την Τρόικα η χώρα εισέπραττε τις επιπτώσεις μίας πτώχευσης. Τα σκληρά μέτρα λιτότητας του 2010 -11 ακολούθησαν μαζικές διαδηλώσεις και απεργίες, διαμαρτυρίες και σχηματισμοί συλλογικοτήτων διαμαρτυρίας, όπως το κίνημα των πλατειών, με διακριτή τη συμμετοχή των νέων. 
 
Και ύστερα, τίποτα. Στην οικονομική και κοινωνική καταστροφή που ακολούθησε για την Ελλάδα το 2012-13 έγινε ορατή η απουσία των νέων από την κοινωνική και οικονομική ζωή. Απόντες από την πολιτική, τα κοινωνικά κινήματα, ακόμη και από τα κοινωνικά δίκτυα που δημιουργήθηκαν μέσα στην κρίση. Στην πέμπτη επέτειο από τα γεγονότα του 2008 μόλις κάποιοι εκατοντάδες νέοι συμμετείχαν σε διαδηλώσεις στα μεγάλα αστικά κέντρα. Δεν υπήρξε καμία ένταση, καθόλου πάθος και πνεύμα. Μόνο κουρασμένες πορείες στις οποίες επαναλαμβάνονταν τα ίδια γνωστά συνθήματα. Που είναι οι 17άρηδες εκείνοι πέντε χρόνια μετά;
 
Το ίδιο μοτίβο μπορεί να διακρίνει κανείς και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες αν και ίσως όχι σε τόσο ακραίο βαθμό. Τι απέγινε εκείνη η νεολαία της Πορτογαλίας που έβγαινε στους δρόμους με τεράστια πανό και συνθήματα παρότρυνσης για αντίσταση και διαμαρτυρία  προς τις γειτονικές χώρες του ευρωπαϊκού Νότου,

Κυριακή 13 Απριλίου 2014

Free (press) νεοφιλελευθερισμός και λαϊφστάιλ: Με αφορμή την Athens Voice...

του Τακη Γερου, απο τα Ενθεματα...
geros2Το 2004 ο Νικόλας Σεβαστάκης είχε συμπεριλάβει στην Κοινότοπη χώρα μια υποδειγματική κριτική του περιοδικού ΚΛΙΚ και τουλαϊφτάιλ ως έκφραση του νέου φαντασιακού της ελληνικής κοινωνίας και της πολιτισμικής ηγεμονίας των νέων αστικών μεσοστρωμάτων.[1]
Δέκα χρόνια μετά, έχω την αίσθηση ότι ένας τέτοιος θεωρητικός προσανατολισμός δεν έχει ευδοκιμήσει ιδιαίτερα στο πλαίσιο της αριστερής κριτικής, που τείνει να υποτιμά το λαϊφστάιλ ως πεδίο συγκρότησης ταυτοτήτων, αξιών, ιδεολογιών και τρόπων ζωής. Εάν όμως όλη η «μεταμοντέρνα τσογλανιά» της δεκαετίας του 1990 (για να δανειστώ μια γλαφυρή έκφραση του Νίκου Ξυδάκη) συμπυκνώθηκε συμβολικά στο περιοδικό ΚΛΙΚ, στις μέρες μας μια ανάλογη λειτουργία φαίνεται να επιτελείται –σε σημαντικό βαθμό και τουλάχιστον στην περιοχή της πρωτεύουσας– μέσα από τα έντυπα του λεγόμενου freepress. Θα είχε ενδιαφέρον να δούμε από κοντά το ένα από τα δύο δημοφιλέστερα freepress, την εβδομαδιαία εφημερίδα AthensVoice (AV), το πρώτο έντυπο αυτού του είδους που εκδόθηκε στην Αθήνα και μάλλον το πιο εμβληματικό.
Ανατομία ενός τεύχους
Την ιδεολογική προμετωπίδα της εφημερίδας εκφράζει, στην πιο ξεκάθαρη μορφή της, ο εκδότης-διευθυντής Φώτης Γεωργελές.

Σάββατο 15 Φεβρουαρίου 2014

Ίσως να είμαστε η τελευταία ελεύθερη γενιά...

Laternative...
Λένε συνήθως πως οι καιροί πέρασαν και δε θα ξαναζήσουμε μαύρες στιγμές του παρελθόντος. Διαβάζαμε αφηγήσεις ανθρώπων που έζησαν σε δικτατορίες και νιώθαμε σίγουροι πως δε θα βιώσουμε ποτέ ανάλογες καταστάσεις. 
Κατά μία έννοια είχαμε ένα δίκιο. Οι δικτατορίες δε θα επανέλθουν ξανά με τον ίδιο τρόπο. Δε θα δούμε πάλι τανκς στους δρόμους, ούτε βλάχους με στρατιωτικές στολές να δίνουν εντολές αλλά ούτε και παπάδες να χειροτονούν τον κάθε δικτάτορα, όπως έχουμε δει σε ντοκουμέντα. Ο κόσμος τα γνωρίζει πλέον αυτά. Όχι πως θα αντιδρούσε ηρωικά σε μία ενδεχόμενη κατάλυση της δημοκρατίας. 
Το φιλελεύθερο καπιταλιστικό σύστημα (του οποίου οι συνέπειες είναι ακόμα εμφανείς στην Λατινική Αμερική) γνωρίζει πως οι ακραίες εναλλαγές μίας κοινωνίας μπορεί να οδηγήσουν σε εύκολη κατάρρευση του οποιουδήποτε καθεστώτος. Οι βίαιες εναλλαγές φέρνουν και βίαιες αντιδράσεις. Δυστυχώς όμως μαζί με την αφύπνιση ενός μέρους της κοινωνίας, το κατεστημένο προχωράει αρκετά βήματα μπροστά καταφέρνοντας έτσι να αφοπλίσει πιο εύκολα τον κάθε λαό. 
Στην Ελλάδα τα τελευταία χρόνια ζούμε ένα πείραμα καταστολής που εφαρμόζεται σ' ένα υποτιθέμενο δημοκρατικό καθεστώς.

Δευτέρα 20 Ιανουαρίου 2014

Να μη συνηθίσουμε τη μισοζωή...

Της Αγγελικής Ντουσάκη, απο τον Δρομο της Αριστερας...

Η συνήθεια… Αυτό με τρομάζει πιο πολύ απ’ όλα. Γιατί πια έχουν περάσει
σχεδόν 4 χρόνια από τότε που ξέσπασε η κρίση. Και 4 χρόνια στη μιζέρια
είναι πολλά.
Στην αρχή ήταν το σοκ. Δεν φανταζόμασταν πού μπορούσαν
να φτάσουν. Σκεφτόμασταν ότι θα ήταν μονάχα μια μικρή θυσία για να σωθεί
ο τόπος. Έτσι μας είπαν δηλαδή. Άσε που στην αρχή δεν φαινόταν τι θα
κάνανε σε μας. Σε σένα και σε μένα που δεν είχαμε τελειώσει ακόμα τις
σπουδές μας.

Ζοριστήκαμε, όταν μας έκοψαν οι γονείς 50 ευρώ κι αργότερα
100. Συγκατοικήσαμε με τους φίλους μας, για να μειωθούν τα έξοδα. Κόψαμε
το ποτό και αρχίσαμε να πίνουμε μπίρα. Αλλά ήμασταν καλά ακόμα.
Αργότερα
τα πράγματα άρχισαν να μαυρίζουν ακόμα περισσότερο. Τόσο πολύ που το
μέλλον χάθηκε στο σκοτάδι. Λίγο φως βλέπαμε μόνο τις στιγμές που
γεμίσαμε τους δρόμους. Τις στιγμές που τους δείξαμε ότι είμαστε πολλοί.
Μετά από αυτές πάλι σκοτάδι. Και δεν είναι μόνο τα 4 χρόνια που έχουν
περάσει. Είναι και που έχουμε καιρό να δούμε λίγο φως, για να πάρουμε
λίγο θάρρος. Έχουμε καιρό να τους δείξουμε ότι δεν το έχουμε βάλει κάτω.
Το αρχικό οικονομικό στένεμα έγινε εξαφάνιση. Αυτό μας έκαναν. Αυτό
ήταν που δε φαινόταν από την αρχή ότι θα μας κάνουν. Μας εξαφάνισαν.

Η καθυστερημένη γενιά...

Garage Blog...
Δεν αποδέχομαι τον όρο Χαμένη Γενιά.

generationΑποδέχομαι τον όρο Ανώριμη ή και Καθυστερημένη
γενιά. Είναι ένας όρος που περιγράφει τη γενιά στην οποία ανήκω και
σκιαγραφεί σε μεγάλο βαθμό τη μεγάλη πλειοψηφία των συνομιλήκων μου.
Είναι η γενιά που για πολλούς λόγους απέτυχε να ενηλιωθεί έγκαιρα.


Η γενιά που προστατεύθηκε τόσο πολύ απ’ την προηγούμενη γενιά που κατέληξε παραδομένη πριν ακόμα αγωνιστεί. Η γενιά που καλείται να ζήσει μέσα στο επίχρυσο κλουβί της. Διάβασα σήμερα το άρθρο του Νίκου Ξυδάκη στην Καθημερινή και σκέφτηκα ότι αυτή η γενιά έχει πολλές επιλογές.
Ξεκινά ηττημένη κι αργοπορημένη. Είναι η χελώνα στο γνωστό μύθο. Το
πρόβλημά της είναι ότι δεν ξέρει σε ποιό πεδίο να δραστηριοποιηθεί. Διστάζει
να ηγηθεί, αδυνατεί να συγκροτηθεί, περιμένει να τη σπρώξουν για να
αναλάβει σοβαρές ευθύνες. Δεν ξέρει αν μπορεί να διεκδικήσει καλύτερο
μέλλον, δεν ξέρει αν μπορεί να σχεδιάσει ένα νέο υπόδειγμα ζωής, δεν ξέρει καν αν θέλει να κάνει κάτι. Όλα είναι ανοιχτά και γι’ αυτό καθηλωτικά.

Κυριακή 8 Δεκεμβρίου 2013

Οι νοικοκυραίοι βαριούνται να διαδηλώσουν ακόμα και για τους αγαπημένους τους μπάτσους...

τρύπιο ευρώ...
Μάλλον πράκτορες ξένων δυνάμεων ήταν οι εκατοντάδες διαδηλωτές που εγκλωβίστηκαν από τους μπάτσους στα Προπύλαια κατά την πορεία στη μνήμη τού Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου. Πράκτορες, άλλωστε, ξένων δυνάμεων ήταν και οι χιλιάδες έφηβοι που είχαν βγει ειρηνικώς στους δρόμους πριν πέντε χρόνια για να διαμαρτυρηθούν για τη δολοφονία ενός συνομηλίκου τους από όργανο της τάξης, τρομάρα του, και η διαμαρτυρία των οποίων καπηλεύτηκε από μερικές εκατοντάδες γνωστούς άγνωστους που είναι γνωστοί στην αστυνομία, αρκετοί μάλιστα από αυτούς προέρχονται από τα σπλάχνα της, οι οποίοι έκαναν γης μαδιάμ την Αθήνα κι άλλες πόλεις. Βλέπετε, για τους φιλήσυχους νοικοκυραίους μας, οι οποίοι όταν δεν αισθάνονται πως τους ψεκάζουν, παθιάζονται με το να ανακαλύπτουν θεωρίες συνωμοσίας από τούρκους, εβραίους κι αμερικανούς για να αποδεικνύουν πόσο σπουδαίος είναι ο νωθρός εγκέφαλός τους, θεωρείται απίθανο το πιο δυναμικό κομμάτι τής κοινωνίας μας να ξεσηκώνεται όταν το 2008 αισθάνθηκε πως έπεσε κι αυτό θύμα τής αυθαιρεσίας των δυνάμεων καταστολής τής εξουσίας κι όταν σήμερα τα μιντιακά παπαγαλάκια τού λένε πως καταστρέφεται γιατί τα πανεπιστήμια είναι κλειστά κι όχι γιατί η χώρα έχει μετατραπεί σε στρατόπεδο συγκέντρωσης για άνεργους νέους. Κι όμως, τις περισσότερες φορές η αλήθεια είναι πολύ πιο απλή από αυτή που διαβάζουμε στα αστυνομικά μυθιστορήματα...

Οι νοικοκυραίοι είναι ο τύπος τού ανθρώπου που πιστεύει ότι ο φυσικός βιότοπος ενός καρχαρία, για παράδειγμα, είναι το ενυδρείο. Αδυνατούν να αντιληφθούν ότι εκεί έξω υπάρχει ένας ωκεανός που αφρίζει κι ότι, καλώς ή κακώς, οι νεολαίοι μας ανήκουν σε αυτόν κι όχι στα μαντρωμένα τουριστικά τους συγκροτήματα. Ας το βάλουν καλά στο υπερσυντηρητικό μυαλό τους: οι έφηβοι έχουν όχι απλώς δικαίωμα αλλά υποχρέωση να αμφισβητούν τους πάντες και τα πάντα, ακόμα κι αν δεν θέτουν τα σωστά ερωτήματα ή δε δίνουν τις ορθές απαντήσεις, ακόμα κι αν αγνοούν τα ερωτήματα ή τις απαντήσεις. Ένα είναι σίγουρο, δεν είναι επαναστάτες χωρίς αιτία γιατί στην κοινωνία όπου θέλουν να τους εντάξουν, υπάρχουν χίλιοι δυο καλοί λόγοι για να επαναστατήσεις εναντίον της. Αυτούς θα τους βρουν στην πορεία, η κοινωνία όμως έχει ανάγκη εδώ και τώρα την ορμή και τον ενθουσιασμό τους, το ταρακούνημά τους που την ξυπνά από το λήθαργο και την κάνει να συνειδητοποιεί ότι τελικώς δεν είναι όλα τόσο αγγελικά πλασμένα όσο θέλει να βαυκαλίζεται πως είναι...

Ακούω, βεβαίως, τους νοικοκυραίους να διαμαρτύρονται για το ότι η νεολαία και η Αριστερά δεν εξεγείρονται όταν σκοτώνεται ένας μπάτσος εν ώρα καθήκοντος ή, για παράδειγμα, δεν έγινε το ίδιο για τους εργαζομένους τής Marfin. Θα συμφωνήσω μαζί τους: δεν πρέπει να οδηγηθούμε στον ταξικό εμφύλιο από τη στιγμή που κι ο μπάτσος κι ο εργαζόμενος της Marfin είναι μισθωτοί που δεν ανταμείβονται για το μόχθο τους όσο θα ήταν δίκαιο. Φυσικά δεν αναφέρομαι στους μπάτσους που βαρούν άγρια και πετούν χημικά για ψύλλου πήδημα για να δείξουν πόσο άγρια αρσενικά φαντάζονται τον εαυτό τους πως είναι και να κρύψουν τα βαθιά ριζωμένα μέσα τους κόμπλεξ κατωτερότητας από τα οποία βασανίζονται. Θα έπρεπε, ωστόσο, όλοι μαζί οι μικρομεσαίοι να ενώσουμε τις δυνάμεις μας σε βάρος των ελίτ που μας πίνουν το αίμα.

Γιατί, όμως, καλοί μου νοικοκυραίοι περιμένετε από τους άλλους να κάνουν τις διαδηλώσεις τής αρεσκείας σας; Δεν είναι δύσκολο, ξέρετε, να σηκωθείτε από τον καναπέ και να τις κάνετε μόνοι σας. Βάζετε λίγη δύναμη στα χέρια και τα τρυφερά σας οπίσθια αυτομάτως ξεκολλούν από το έπιπλο από το οποίο παρακολουθείτε το αγαπημένο σας τουρκικό σίριαλ. Κακώς, επομένως, η Αριστερά δε διαδηλώνει για τη δολοφονία ενός μπάτσου των 700 ευρώ από έναν εγκληματία. Αλλά αυτό δε μπορεί να στέκεται ως επιχείρημα εναντίον της όταν αυτοί που υποτίθεται πως νοιάζονται περισσότερο για τους μπάτσους δεν ξεβολεύονται ούτε για να πάνε στην τουαλέτα. Ετσι δεν είναι αγαπημένοι μου, νωθροί, δειλοί, μοιραίοι κι άβουλοι νοικοκυραίοι;...

Σάββατο 7 Δεκεμβρίου 2013

Επιστροφή στο 1973;

απο την Αυγη...
Οι σκηνές χθες στο κέντρο της Αθήνας ανακαλούν μνήμες 1973. Ουδέποτε μετά τη Μεταπολίτευση υπήρξε εισβολή ΜΑΤ και κατοχή του χώρου των Προπυλαίων. Ουδέποτε εδώ και 40 χρόνια έγιναν συλλήψεις στο πανεπιστημιακό άσυλο. Ουδέποτε αστυνομικοί, και μάλιστα πάνοπλοι, σχημάτισαν διπλή φάλαγγα εκατέρωθεν των διαδηλωτών ως εάν αυτοί να επρόκειτο για αιχμαλώτους πολέμου. Ανάλογες σκηνές υπήρξαν μόνο σε στιγμές όπως η βίαιη εκκένωση της Νομικής το '73 και του Πολυτεχνείου τον Νοέμβριο του ίδιου έτους.
Όλα αυτά συνέβησαν κατά τη συγκέντρωση 16άρηδων στη μνήμη του Αλέξανδρου Γρηγορόπουλου. Η εξέγερση των νέων του 2008 υπήρξε το προανάκρουσμα της κοινωνικής ενεργοποίησης εν όψει της οικονομικής κρίσης. Η νεολαία λειτουργεί πάντοτε ως "μετεωρολογικός σταθμός", ευαίσθητος δέκτης των συντελούμενων κοινωνικών ανατροπών. Η σημερινή νεολαία είναι η πρώτη μετά τον πόλεμο που ζει το μέλλον της ως εφιάλτη. Με 60% ανεργία, με ολοένα και περισσότερα παιδιά να εγκαταλείπουν το σχολείο, με την οικογένειά τους σε κατάσταση απόγνωσης, με τους δασκάλους τους απαξιωνόμενους από την εξουσία. Σε όλα αυτά προστίθεται το βλοσυρό, αυταρχικό και τελικά ολοκληρωτικό πρόσωπο μιας εξουσίας που έχει αναγάγει τη βία -συμβολική και υλική- ως μοναδική μέθοδο φρονηματισμού, δηλαδή αυταρχισμού.
Η χθεσινή εισβολή των αστυνομικών στα Προπύλαια συμπληρώνει την εικόνα των ημερών, όπου ο πρύτανης -και, κατ' επέκταση, το πανεπιστήμιο στο σύνολό του- σύρεται στα δικαστήρια και το Πειθαρχικό, επειδή προασπίζεται την κατά το δυνατόν πιο εύρυθμη και δημοκρατική λειτουργία του ιδρύματος, την αποκατάσταση των υπό απόλυση διοικητικών υπαλλήλων.
Και πάλι, στη δίνη της κοινωνικής και πολιτικής αντιπαράθεσης, το πανεπιστήμιο και η νεολαία συγκροτούν τους κοινωνικούς-δημόσιους χώρους αντιπαράθεσης δύο προοπτικών για την εξέλιξη της κοινωνίας: Ψωμί - Παιδεία - Ελευθερία ή Μνημόνιο;

Τρίτη 26 Νοεμβρίου 2013

Η ομαλότητα της κρίσης και η αναγκαιότητα της συλλογικής δράσης...

Του Σαϊμίρ Λαμάι, toPortal.gr...
Ανεργία, αυτοκτονίες, εκφασισμός, απορύθμιση, ιδιωτικοποιήσεις, καταστολή, φόβος, ξενοφοβία, κράτος έκτακτης ανάγκης, και μια κοινωνία στα πρόθυρα μαζικής κατάθλιψης, αποτελούν, όλα, χαρακτηριστικά της σημερινής ζοφερής πραγματικότητας.
Μόνο όσοι εθελοτυφλούν ή όσοι έχουν σκοπιμότητα δεν αναγνωρίζουν πως τα παραπάνω συγκροτούν τον κανόνα καθώς έχασαν προ πολλού τις ιδιότητες μιας εξαίρεσης. Η κρίση μετετράπη σε κανονικότητα, η ανωμαλία σε ομαλότητα, η αστάθεια σε σταθερότητα, η καταστολή σε καθημερινότητα. Βρισκόμαστε στην τελική φάση της διαδικασίας υλοποίησης ενός σχεδιασμού για μια διαφορετική κοινωνική δομή, προσαρμοσμένη στις ανάγκες τις αγοράς. Το σύστημα των ανθρώπινων αναγκών δεν απασχολεί την κυβέρνηση η οποία σε πολιτικό επίπεδο αναγκάζεται να κινηθεί σε μια ομιχλώδη περιοχή, κάπου μεταξύ ολιγαρχίας και δεσποτισμού. Τα κόμματα της συγκυβέρνησης δεν έχουν καμιά επαφή με την κοινωνία, αναθέτοντας την λειτουργία αυτή στα Μέσα Μαζικής Ενημέρωσης τα οποία με τη σειρά τους έχουν μεν επαφή, μόνο, όμως, ως πομποί. Εξωραΐζουν τα της κυβέρνησης και την ίδια στιγμή αποπροσανατολίζουν τους πολίτες στρέφοντας πολλές φορές το ένα σύνολο απέναντι στο άλλο.
Ο κοινωνικός αυτοματισμός βέβαια έχει ως αποτέλεσμα μια κοινωνία κατακερματισμένη σε απομονωνόμενα μεταξύ τους άτομα και την κυριαρχία του φόβου πάνω στο λαό. Εύκολα μπορεί να υποστηρίξει κανείς πως η πολιτική έχει δώσει πλέον την θέση της στην οικονομία και η τελευταία, κυριαρχεί πάνω στην πρώτη επιβάλλοντας την λογική του κόστους – οφέλους. Μια λογική που αντιλαμβάνεται μόνο το χρήμα και το κέρδος του, ως αξία αναφοράς, και δεν ενδιαφέρεται καθόλου για την κοινωνική εξαθλίωση που παράγει. Δεν πρόκειται για κεραυνό εν αιθρία Η πτώση της Σοβιετικής Ένωσης σηματοδότησε την εξάπλωση της νεοφιλελεύθερης παγκοσμιοποίησης που φάνηκε να επικυρώνει προσωρινά την πολιτική γραμμή της σχολής του Σικάγο και τον Ρηγκανοθατσερισμό.

Σάββατο 16 Νοεμβρίου 2013

Το μέσα τανκ...

Στα δικά μου μάτια, όπως -νομίζω- και των περισσότερων μαθητών του 1973, οι τότε φοιτητές και οι φοιτήτριες εξέφραζαν ένα είδος πολιτισμικού «αντάρτικου», ανέτρεπαν τη μικροαστική συνθήκη και τις συμβάσεις του καταπιεστικού σχολικού και περισχολικού περιβάλλοντος. Ανέτρεπαν το μικροαστό του προποτζίδικου, τη μικροαστή του κομμωτηρίου, τα ενδυματολογικά και συμπεριφορικά στερεότυπα της εποχής.
Ο χώρος των πανεπιστημίων συμπύκνωνε ένα ανοιχτό και ανεπιτήδευτο ερωτικό ήθος, καλλιεργούσε διαφορετικά διαβάσματα, μουσικές, πρόσωπα, κοσμοθέαση. Η επανάσταση του Πολυτεχνείου του 1973, δηλαδή, είχε ήδη συντελεστεί στη μέση νεολαιίστικη συνείδηση πρωτίστως ως πνευματική, εθιμική ανάγκη, τα δε γεγονότα αυτά καθαυτά μορφοποίησαν και πολιτικοποίησαν έξοχα τη συλλογική ανάγκη. Οι απολιτικοί και συντηρητικοί ήταν πολλοί μεν (όπως πάντα), αλλά δεν ηγεμόνευαν, δεν αποτελούσαν το υπόδειγμα.
Η ματωμένη επέτειος του 1980 με τις δολοφονίες του Κουμή και της Κανελλοπούλου, με την πολλαπλή σύγκρουση με το τότε κράτος (και το πάντα ατιμώρητο παρακράτος), καθώς και με την εσωαριστερή πολιτική σύγκρουση στα πανεπιστήμια, έδειχνε ότι οι ηγεμονίες άλλαζαν. Τη μεταλλαγή την εξέφρασε το επερχόμενο ΠΑΣΟΚ. Η πορεία του 1981 για την επέτειο της εξέγερσης ήταν μια πληκτική, ολικά νόμιμη κυβερνητική διαδικασία. Σαν να θυμάμαι τον Κακλαμάνη και άλλους υπουργούς της πρώτης κυβέρνησης Παπανδρέου να είναι επικεφαλής. Η εξέγερση τουλάχιστον ως ρητορική θεσμοποιούνταν.
Στα επόμενα χρόνια τα πανεπιστήμια έκαναν ένα μεγάλο κύκλο διεύρυνσης γνωστικών αντικειμένων, διδασκόντων, φοιτητών, κτηριακών χώρων, θεωρησιακών πεδίων, πολιτικών εκφωνήσεων. Τα ΑΕΙ εμπλούτισαν τη συνθήκη πολιτισμού της χώρας με μορφωμένους πολίτες, με μια πολύπλευρη αν και αντιφατική κουλτούρα και συνέβαλαν στην οικονομική άνοδο αλλά και τη διαμόρφωση ενός σκληρού κομματικού τυπικού. Η χώρα πλούτισε, στεγάστηκε, κανονικοποιήθηκε, παραμυθιάστηκε.
Με την εξέγερση του 1973 τέθηκαν τα αιτήματα μόρφωσης, ανάπτυξης και δημοκρατίας (κανονικής, όχι κακέκτυπης όπως οι προδικτατορικές εκδοχές της), που κατέληξαν το 2013 σε αιτήματα συσσιτίου της Αρχιεπισκοπής και του δήμου. Το αίτημα της ανάπτυξης (ψωμί) κατέληξε στη σημερινή εργασιακή νέκρα και φτώχεια.

Τρίτη 27 Αυγούστου 2013

Πέτα το κινητό απ' το μπαλκόνι! Και ξαναζήσε...

Μαζεστιξ...
Υπήρχε ζωή πριν το κινητό;

Οπωσδήποτε πολλοί άνθρωποι κάτω των 30 θα δυσκολευτούν να απαντήσουν.
Ιδίως οι κάτω των 20 πιθανότατα θα απαντήσουν πως σίγουρα δεν υπήρχε.


Όταν πρωτοκυκλοφόρησαν τα κινητά στην Ελλάδα, κάπου στις αρχές της δεκαετίας του '90, οι περισσότεροι κοιτούσαν επικριτικά με απορία, περιέργεια έως και απέχθεια αυτούς τους λίγους που περπατούσαν στο δρόμο μιλώντας σε ένα τηλέφωνο.
Φαινόταν αξιοπερίεργο, τόσο που οι χρήστες κινητού τότε θεωρούνταν μάλλον επιδειξιομανή ψώνια- και όχι πάντα αδίκως.
Αν έμπαινες τότε σε λεωφορείο, άκουγες έναν τύπο να γαβγίζει στο τηλέφωνο, τόσο όσο χρειαζόταν για να γυρίζει όλο το λεωφορείο να τον κοιτάζει.

Τα χρόνια πέρασαν, μπήκε το νερό στ' αυλάκι και το κινητό αποτέλεσε το βασικό και αναπόσπαστο μέρος του τεχνολογικού μας εαυτού.
Δέκα χρόνια αργότερα, δεν υπήρχε άνθρωπος που να μην έχει κινητό!
Οι πρώιμοι τεχνο-αρνητές έγιναν όψιμοι γκατζετάκηδες.

Πάντως, διαβεβαιώ τους νεώτερους πως και πριν τα κινητά βγαίναμε ραντεβουδάκια, στέλναμε μηνύματα (ραβασάκια) στις γκόμενες, μιλούσαμε με τους φίλους μας, βρίσκαμε τον άλλον όταν τον χρειαζόμασταν (κι όμως, δεν ήταν δύσκολο!), είχαμε ξυπνητήρια και, όταν άξιζε μόνο, βγάζαμε και καμιά φωτογραφία!

Δευτέρα 26 Αυγούστου 2013

Να πηδηχτούνε σαν άνθρωποι…

Τις προάλλες πήρα το τραίνο και κατά τη διάρκεια του ταξιδιού προσπαθούσα να σπάσω σε τάλιρα αυτά που είπε ο Τσίπρας στην Κέρκυρα (… Κέρκυρα με το Ποντικονήσι) για τους έντιμους πατριώτες που βρέθηκαν στην κάλπη της δεξιάς, αλλά τώρα θα πρέπει να ανταποκριθούν στο κάλεσμα για τη μεγάλη πολιτική αλλαγή και την ανατροπή της νεοφιλελεύθερης ακροδεξιάς.
Ενώ λοιπόν προσπαθούσα να φέρω στο μυαλό μου κάποιον έντιμο πατριώτη που είναι χωμένος στην κάλπη της δεξιάς, στις πίσω θέσεις του βαγονιού ξέσπασε φασαρία: Μία σταφιδιασμένη γριά την είπε, άσχημα, σε ένα ζευγαράκι, κοντά στα 20, που το είχε ρίξει στο χαμούρεμα, μην σκεφτείς τίποτα το πολύ σοβαρά, κάτι φιλιά και αγκαλιές. Η γριά αφού τους… απείλησε ότι θα καλέσει τον ελεγκτή, συντηρούσε τον καβγά από μόνη της, λέγοντας διάφορες αρλούμπες, ότι το τρένο δεν είναι κρεβατοκάμαρα και ότι, τα παιδιά, θα έπρεπε να ντρέπονται και πολλά άλλα κουλά.
Μετά από μερικά λεπτά η πιτσιρίκα (τελικά τα αγόρια είμαστε μεγάλοι χαλβάδες) τα πήρε άσχημα και έριξε ένα ξεγυρισμένο χεσίδι στη γριά, καταλήγοντας ότι, στην τελική, φιλιούνται στο τρένο γιατί δεν έχουν δουλειά για να νοικιάσουν μία τρύπα και να φύγουν από τα σπίτια των γονιών τους, γιατί δεν έχουν τα λεφτά όχι μόνο για να πάνε διακοπές, αλλά ούτε σε ένα δωμάτιο ενός κωλοξενοδοχείου για να πηδηχτούνε σαν άνθρωποι… Κάγκελο η γριά! Αλλά μετά την παύση, η πιτσιρίκα το συνέχισε λέγοντας πως η δική της η γενιά μπορεί να μην έζησε πείνες και στερήσεις, όπως η γενιά της γριάς, αλλά η δική της η γενιά δεν έχει μπροστά της καμία προοπτική, κοιτάζει στο μέλλον και δεν βλέπει τίποτα.

Κυριακή 14 Ιουλίου 2013

Λίγο πριν, λίγο μετά τα 30...

groucho marxism...


* Στην Ελλάδα της κρίσης η ηλικία αυτή μασάει πράσινο και φτύνει μαύρο



Παλίρροια

Λιγνό απόβραδο στο σκάμμα της Κυριακής
είσαι πενήντα ετών
αύριο
έχεις
σχολείο
(Γιώργος Πρεβεδουράκης,
στιγμιόγραφο, εκδοσεις Πλανόδιον 2011)



Τι μπορεί να περιγράψει ένας αριθμός; Ποιες εμπειρίες, ποια βιώματα και ποια άγχη συνοψίζονται, λίγο πριν, λίγο μετά τον αριθμό 30; Τι μοιραζόμαστε; Τι φεύγει; Τι πλησιάζει;
-Απλά μεγαλώνουμε, αυτό είναι όλο. Πάντα γινότανε και πάντα θα γίνεται. Κάθε εποχή, κάθε φορά το ίδιο είναι.
Κι όμως, δεν είναι το ίδιο.
Η ηλικία των 30 στην Ελλάδα της κρίσης μας μιλά για τον διαψευσμένο μέλλοντα του παρελθόντος μας, για την ενατένιση ενός ορίζοντα που πνίγηκε στα επιτόκια, τα χρεολύσια, τους δείκτες της καθόδου. Μας μιλά για μια παρατεταμένα κλεμμένη ενηλικίωση. Στην Ελλάδα της κρίσης η ηλικία αυτή μασάει πράσινο και φτύνει μαύρο.
Ζούμε φρακαρισμένοι ανάμεσα σε μια βιολογία που σπρώχνει την ηλικία μπροστά, με τρόπο σταθερό και απόλυτο και μια πραγματικότητα που την τραβάει απότομα πίσω επιβάλλοντας παύση. Γιατί η ανεργία του 60% δεν σημαίνει απλά έλλειψη δουλειάς, δεν ξηλώνει απλά τις όποιες τσέπες ζορίζοντας τη μέρα και τη νύχτα. Είναι η γόμα που σβήνει την όποια γραμμή αφετηρίας, φορτώνει βαρίδια στην όποια τυφλή αναμονή, ζωγραφίζει το ξερίζωμα του εαυτού και των γύρω.
-Τα γραφεία της εταιρείας έκλεισαν. Η Ελένη θα φύγει. Της έδωσαν δουλειά στα κεντρικά στο Λουξεμβούργο. Θα πάει. Εδώ τι να κάνει;
-Και συ;
-Ίσως να πάρω άδεια σε λίγους μήνες. Θα δούμε.
Και ενώ αραιώνουν τα μαλλιά και πληθαίνουν τα σφραγίσματα, οι φίλοι σηκώνουν τα τηλέφωνα όλο και πιο αραιά ακόμα πιο αραιά τηλεφωνούν. (-Πρέπει να φύγω ξυπνάω χαράματα). Το σώμα λασκάρει, τα βράδια μικραίνουν, πού βρέθηκαν όλοι αυτοί οι νεότεροι και τι είναι αυτό που νυχτώνει;  Πού βρίσκεται ο κόσμος που θα σου δινόταν; Δόθηκε τελικά κοψοχρονιά σ' έναν συλλέκτη, αγορασμένος σ’ ένα κατάστημα με μεταχειρισμένα. Και ο φίλος που περιπλανήθηκε σε νοίκια, ταξίδια, σπουδές έξω, ευρύχωρα όνειρα και απόλυτες διατυπώσεις, γυρνά πίσω στο παιδικό δωμάτιο στο σπίτι των γωνιών. Το παιδικό κρεβάτι όλο και μικραίνει, ενώ κανείς δεν μεγαλώνει.    
Γερνάς σημαίνει συνηθίζεις στο να θυμάσαι. Πια η ανάμνηση πάει αγκαλιά με την αθωότητα, εξιδανικεύει, μεταμορφώνει σε γλυκό γεγονός την παλιά κάθε μέρα. Και συ πιάνεις τον εαυτό σου να χαζεύει φωτογραφίες, να ψάχνει παλιές παιδικές σειρές στα διαδίκτυα, να αναμασά παλιά, πολύ παλιά, αστεία. Και θυμάσαι πόσο απάτητοι έμοιαζαν τότε οι πρώτοι δρόμοι και τον ενθουσιασμό για κάτι το οτιδήποτε, και πως τα ποτήρια γεμίζαν με το τίποτα –τώρα καταπίνουν λαίμαργα την υπερβολή– και τις νύχτες που ξέχασες το όνειρο ξεσκέπαστο και τώρα ξυπνάει παγωμένο. Στην παλινδρόμηση των ηλικιών το εκκρεμές χτυπάει πάντα στα 30, πάνω απ την παλίρροια των ετών.
[Η Χριστίνα παράτησε να διαβάζει το άρθρο σε αυτό ακριβώς το σημείο. Την πήραν τηλέφωνο για μία θέση. Πωλήτρια αρωμάτων σε αλυσίδα καταστημάτων. Ίσως αύριο να χει δουλεία. Η Χριστίνα που τέλειωσε τη φιλοσοφική και ένα μεταπτυχιακό σε κάποια Σορβόνη.]
Η κρίση βαθαίνει και συ πάτησες τα 30. Για πολλούς σαν και σένα το άγχος της ηλικίας και το άγχος της γύρω κατάστασης χτυπούν στην ίδια ταχυκαρδία. (Κοιτάς τους γύρω σου συγγενείς, γονείς, αγνώστους μιας μεγάλης ηλικίας και σκέφτεσαι: ας μην τρελαθούμε δεν είναι αυτό γερατειά, έχει δρόμο. Ναι έχει δρόμο, μα είναι τα γερατειά της παιδικής ηλικίας.)  Και οι μέρες περνούν κλέβοντας ίντερνετ, κλέβοντας βιβλία, κλέβοντας χρόνο. Κατεβαίνουμε ακόμα σε πορείες, παθιαζόμαστε ακόμα σε κουβέντες, επαναλαμβάνουμε  τις πρόχειρες ιεροτελεστίες της συνήθειας. Συνηθίζουμε αυτό το «ως εδώ όλα καλά, ως εδώ όλα καλά». Άλλοι προχωρούν και άλλοι μένουν πίσω. Άλλοι στήνουν οικογένειες, άλλοι πρόλαβαν να τις διαλύσουν. Οι περισσότεροι ελπίζουμε, φτιάχνουμε, περιμένουμε, χαμογελούμε διακριτικά. Άλλοι απλά μοιράζονται τα τραπέζια. Δίπλα σου ακούς: «Μην ζητήσεις τίποτα, τίποτα από αυτούς. Κουτσά στραβά μεταξύ μας. Μαζί θα το προσπαθήσουμε. Μην τους αφήσεις να σου πουν τι θα κάνεις.»  Και έρχονται μπροστά σου λίγοι στίχοι που έγραψες ή διάβασες, -δεν έχει διαφορά, δεν έχει σημασία-:
«Στέκει εκεί και κάθε μία ώρα μου υπενθυμίζει πως δεν έχω πολύ χρόνο. Και 'γω περιπλανιέμαι σε ένα σπίτι που όλο μεγαλώνει,
σταματώντας για λίγο, κάθε τόσο,
συνεχίζοντας για λίγο, κάθε τόσο.
Έτσι, προχωρούμε όλοι εμείς, άνθρωποι και σκιές, τρυπημένοι από το χρόνο. Βυθομετρώντας τις επιφάνειες, δωροδοκώντας τις λέξεις, εξετάζοντας εκεχειρίες. Όλοι εμείς, που βγήκαμε από τη σκιά για να βρούμε το σκοτάδι.»
(Σημασία έχει να δεις τι θα κάνεις με το χρόνο που σου δόθηκε. Και όπως και να χει, μην τους αφήσεις να σου πουν τι θα κάνεις.)

(στην εφημερίδα Εποχή)

Σάββατο 6 Ιουλίου 2013

ΠΕΡΝΑΜΕ ΤΕΛΕΙΑ…

Strange Journal...
Κι εκεί που νομίζεις ότι η ελπίδα θα έρθει από την νέα γενιά, έρχεται μεταξύ άλλων και το παραπάνω video το οποίο αποδεικνύει ότι δεν υπάρχει σωτηρία.



Τελικά, -και μην μου μιλήσει κανείς για γενικεύσεις, μιλάω για την τεράστια πλειοψηφία της- η ελληνική νεολαία δεν είναι παρά μια μικρογραφία των γονιών τους, ένα κακέκτυπο ενός life style που νομίζαμε νεκρό. Συνεχίζουν την αναπαραγωγή της ίδιας χυδαιότητας, παραμένοντας λοβοτομημένοι και συνειδητά απαίδευτοι, προκλητικά αδιάφοροι απέναντι στο τέρας.
Το μόνο που τους ενδιαφέρει είναι να γίνουν ότι ήταν και οι γονείς τους, παραμένοντας μέσα στον βούρκο, χωρίς ίχνος θέλησης για καινούριους δρόμους , νέα ηθική και αισθητική. Αρκούνται στο να υπακούουν τυφλά τα “πρότυπα” και να μην τους ενδιαφέρει τίποτα άλλο από την δική τους καλοπέραση.  Αυτή η φαυλότητα είναι που έχει δημιουργήσει πολίτες κοινωνικά αμόρφωτους, με άγνοια για το τι συμβαίνει γύρω τους και πρόθυμους να ξεπουληθούν για να μπορούν να φωνάζουν: “ΜΥΚΟΝΟΟΟΟΟΟΣ!!!”
ΥΓ. Την ίδια ώρα  σε χώρες σαφώς πιο πολιτισμένες….
1044261_536122213090594_1740483916_n

Δευτέρα 27 Μαΐου 2013

Για τους έφηβους που παλεύουν στις αισχρές Πανελλήνιες...


Κρυσταλία Πατούλη...

82FCB261511FF7940132E2030403EA98
Η εφηβεία. Η χώρα της σύγκρουσης. Ο πλανήτης της δυνατότερης έμπνευσης. Το πιο γόνιμο χωράφι της αμφισβήτησης, της έρευνας, της αγάπης για ότι μπορεί να λέγεται ζωή.
Ο έφηβος πλάθει, μυθοποιεί και καταβαραθρώνει, φτύνει τη λήθη, αγκαλιάζει την αλήθεια, αρχίζει να χαράζει την ταυτότητά του μέσα στην κοινωνία, την θέση του στον κόσμο, την ψυχή του στην αιωνιότητα.
Και δεν φοβάται να αντικρίσει τον εαυτό του στον καθρέφτη. Ποιός είμαι; Τι θέλω από τη ζωή μου; Ποιες είναι οι ευθύνες μου.
Να ανεξαρτητοποιηθώ. Να αυτονομηθώ. Να φτιάξω τον δικό μου κόσμο ματώνοντας τα χέρια μου, τις βεβαιότητές μου, το μυαλό μου.
Τίποτα δεν με ικανοποιεί αν δε δω μέσα του ένα καινούργιο μέλλον. Το δικό μου μέλλον. Αυτό που θα ανακαλύψω προχωρώντας, τρώγοντας ακόμα και τα μούτρα μου, προδίδοντας ακόμα και τους γονείς μου, τους δασκάλους μου  – τις προσδοκίες τους για μένα.
Σήμερα όμως ο νέος καλείται να στηρίξει μόνος του, όχι μόνο το μέλλον του, μα κάποιες φορές και το μέλλον των γονιών του, της οικογένειάς του, όπως και το μέλλον της κοινωνίας. Πρακτικά ή ψυχικά, δεν έχει σημασία. Καλείται να αποδείξει ότι μπορεί να γίνει ο στύλος που θα βασιστεί το αύριο.
Ποιος τον προετοίμασε γι’ αυτόν τον  ηρωισμό;
Μπήκε στα σχολεία και αντίκρισε δασκάλους βολεμένους στη μονιμότητα, να του διδάσκουν βαρετά όσα θα έπρεπε να παπαγαλίσει για να υποκλιθεί  στο σύστημα,  να δηλώσει υποταγή εξ αρχής.
Μα, φυσικά, «την εξουσία την παίρνει όποιος σκύψει το κεφάλι σ’αυτήν».
Υποταγή στο άρρωστο νεοελληνικό κράτος, που μέσα στα βιβλία της επίσημης ιστορίας του, δεν υπάρχει έστω, ένα «…κράτησα τη ζωή μου» του Σεφέρη.
Γιατί αυτό καλείται να απαντήσει ο έφηβος σε κάθε γωνιά της γης: Πώς θα κρατήσει στα χέρια του τη ζωή του. Πώς θα ξαναγεννηθεί μέσα από τις επιλογές του.
Η ενήλικη ευθύνη. Η αποδοχή του θανάτου. Το πώς θα παλέψει για τη μορφή του γονιού που θα είναι από δω και μπρος ο ίδιος για τον εαυτό του. Γιατί αυτό είναι ενηλικίωση. Να γίνεις ο γονιός του εαυτού σου. Να του μιλήσεις, να τον μεγαλώσεις, να τον αφουγκραστείς, να τον πραγματώσεις.
Η ελευθερία. Το πάθος. Η επανάσταση. Η αμφισβήτηση. Η αυτονομία. Λέξεις καταιγιστικές στην εφηβεία. Η δημιουργία. Ο εαυτός. Η ύπαρξη. Η συνύπαρξη.
Ποιος έμαθε αυτά τα παιδιά, πως θα διαχειριστούν αυτές τις λέξεις;
Ποιος έγινε ο αδιαπέραστος τοίχος για να χτυπήσουν πάνω του με γενναιότητα, για να περάσουν απέναντι; Στη δική τους ζωή;
Το πρώτο βήμα για την προσωπική σου ελευθερία, είναι να έχεις επαφή με τα συναισθήματά σου, είπε ο Καστοριάδης. Αυτό τους το ‘μαθε κανείς;
Η ζωή μας μιά φορά μάς δίνεται… είπε ο Χρόνης Μίσσιος. Αυτό, τους το ‘μαθε κανείς;
Καθώς τους υποχρεώνουμε να πάρουν αποφάσεις για όλη τη ζωή τους από τα 15 και τα 16 τους;
Οι γονείς μόνο χρωστάνε στα παιδιά τους, και όχι το αντίθετο. Τους το ‘μαθε, επίσης, κανείς;
Όχι. Εγώ θα αποφασίσω για σένα, με τον τρόπο που εγώ θέλω, τους λένε όλοι.
Ανέντιμες αντιφάσεις ημικρανίας. Να γίνω αυτό που θέλουν εκείνοι για μένα; Ή αυτό που θέλω εγώ για μένα;
Έφηβοι. Οι ήρωες όλων των εποχών. Ματωμένες γροθιές, μέσα σε πολιτικά κοστούμια εκπαίδευσης. Ευνουχισμένα μυαλά μέσα σε λίστες «επιτυχόντων».
Σύγκρουση. Μια τερατώδης σύγκρουση. Της ζωής με το… βαλσάμωμα. Βαλσαμώσου έφηβε, του λένε.
Κι αν δεν αντέχεις να βαλσαμωθείς για να… πετύχεις, μια επιτυχία όπως την εννοώ εγώ, βίωσε την «αποτυχία» του πρώτου σου ενήλικου βήματος στην ιστορία της ζωής σου. Γιατί έτσι θέλω.
Άκου λέξεις για μία προσπάθεια μόρφωσης: Αποτυχία,   Πανελλήνιες. Λες και είναι εθνικό καθήκον, και χρέος! Βέβαια, αφού αυτά που θέλουν να σου βάλουν στο μυαλό είναι γι’ αυτούς η μόρφωση που αρμόζει στην έννοια του έθνους που ονειρεύονται να γίνεις.
Μα η μόρφωση, δεν είναι αυτό που σου πιπιλάνε χρόνια τώρα στο μυαλό, λέει ο Σωκράτης. Δεν θα σου τόμαθε κι αυτό κανείς.
Ούτε σου είπε, ότι οι μεγαλύτερες ανά τον κόσμο προσωπικότητες, το πρώτο που υπέργραψαν στο… βιογραφικό τους για το συνολικό έργο που κατέθεσαν ως παρακαταθήκη στην ανθρωπότητα, ήταν η γροθιά τους σ’ αυτό το γελοίο παζάρι της «μόρφωσης».
Πάρε όσα σου χρειάζονται έφηβε και τρέχα μακρυά τους. Και μην ξεχνάς ποτέ, ότι το μεγαλύτερο όπλο ζωής που έχεις, είναι το μυαλό σου και η νεανική ψυχή σου.
Πάρε δύναμη από το πάθος σου για τη ζωή, από την αγάπη σου για τους ανθρώπους που κατέχεις με όλη σου την καρδιά, τον έρωτά σου για την ύπαρξη, κάθε ύπαρξη, που στέκει με ψηλά το κεφάλι, και αντέχει να τραγουδά: «Αυτός ο κόσμος, ο μικρός, ο Μέγας».
Αυτός ο κόσμος, που έχεις μέσα σου, μόνο εσύ, ως έφηβος. Και κανένα σύστημα, και καμιά εντολή, και κανένα ιερό εξεταστήριο, δεν μπορεί να σου τον πάρει.
Η ζωή σου τώρα ξεκινά, και μόνο μία λέξη μπορεί να σε ακολουθεί: η Επιτυχία. Η τύχη που μόνο εσύ μπορείς να καθορίσεις, να στοχεύσεις. Με τις επιλογές σου.
Γιατί η δύναμή σου, είναι αυτή, πως ότι θέλεις είναι στο χέρι σου. Είσαι “το τόξο και το βέλος”. “Φτάσε όπου δεν μπορείς”.
Γιατί μόνος θα δημιουργήσεις το δρόμο σου, μέσα στο Πανεπιστήμιο της ζωής. Το μόνο Πανεπιστήμιο που αξίζει και είναι για σένα.
Ο άνθρωπος, επιβίωσε στους αιώνες από 3 βασικά προτερήματά του: Τον λόγο του, τα εργαλεία του, την προσαρμοστικότητά του, αλλά και την τύχη.
Μην αφεθείς στην δική τους “τύχη”. Μην βαλσαμωθείς, πριν ακόμα καταλάβεις τι σημαίνει η ζωή.
Καλό ταξίδι…

Σάββατο 25 Μαΐου 2013

Μεγάλο άλμα προς τα εμπρός...

Πολυφημος...
Τεράστιο ενδιαφέρον για την ασύλληπτα υψηλή ανεργία στους νέους ανθρώπους δείχνουν τα κεντρικά δελτία ειδήσεων και οι δημοφιλείς δημοσιογράφοι γνώμης.
Από 60% - 70% είναι, κατά περιοχές, οι νέοι μέχρι 25 ετών που δεν εργάζονται στην Ελλάδα, γεγονός που ανησυχεί ιδιαιτέρως τους διευθυντές ειδήσεων και τους ρεπόρτερ που αναζητούν τρόπους για να βρουν στα παιδιά δουλειά.

Τους τελευταίους μήνες κάνουν την εμφάνισή του ανά τακτά χρονικά διαστήματα ρεπορτάζ για τους τεμπέληδες νεαρούς, που προτιμούν να τα ξύνουν στις καφετέριες παρά να δουλεύουν στα χωράφια.

Αγανακτισμένοι παραγωγοί περιγράφουν την αγωνία τους μπροστά στην κάμερα για την ακαμάτα ελληνική νεολαία.

“Βάζω αγγελίες στο ίντερνετ για να έρθουν Έλληνες να μαζέψουν ροδάκινα, αλλά μόνο ξένοι πατάνε το πόδι τους και μόνο δυο τρεις συμπατριώτες μου που κάθονται για 3 μέρες παίρνουν 50 ευρώ και φεύγουν” λέει ένας νομοταγής Έλληνας ροδακινοπαραγωγός.

“Το τεράστιο αυτό πρόβλημα της νεανικής ανεργίας θα μπορούσε να αντιμετωπιστεί μόνο αν σηκωνόμασταν όλοι από τις καρέκλες των καφετεριών και πιάναμε το τσαπί”, προτρέπει τους τηλεθεατές του ο ρεπόρτερ.

Σύμφωνα με τα λόγια του ροδακινοπαραγωγού και με μία απλή διαίρεση, διαπιστώνουμε ότι οι τρεις μέρες δουλειάς για 50 ευρώ αντιστοιχούν σε 16,666 ευρώ μεροκάματο ή 2,083 ευρώ την ώρα. Αν κι εφόσον τηρείται, φυσικά, το οκτάωρο.

Γι’ αυτά τα χρήματα μιλάμε. Μισθός που κανείς πτυχιούχος άνεργος δεν καταδέχεται, γιατί προτιμά να κάθεται και να τρώει το χαρτζιλίκι του πατέρα και της μάνας του που τον έχουν μετατρέψει σε έναν ανεύθυνο βουτυρομπεμπέ.

Οι μόνοι που θέλουν να δουλέψουν για 16,666 ευρώ μεροκάματο είναι οι μετανάστες, μιας και εκείνοι προέρχονται συνήθως από χώρες που ο μηνιαίος τους μισθός δεν ξεπερνά τα 35 ευρώ.

Η κατάσταση αυτή βολεύει πολλούς παραγωγούς οι οποίοι κλαίγονται στις τηλεοράσεις για την αδιαφορία των νέων Ελλήνων, αλλά όταν έρχεται η ώρα της πληρωμής φωνάζουν τους μπάτσους για να μαζέψουν τους μετανάστες χωρίς χαρτιά που έχουν για μήνες απλήρωτους στη δούλεψή τους.

Ενίοτε τούς πυροβολούν κιόλας.

Είναι πάρα πολύ ωραίο να βλέπεις τα ελληνικά τηλεοπτικά κανάλια που χρωστάνε ένα σκασμό εκατομμύρια και συνεχίζουν να δανείζονται χωρίς σταματημό, να κουνάνε το δάχτυλο στους ανέργους που βλέπουν τα λεφτά για αεροδάνεια να καταλήγουν στις τσέπες εθνικών κατασκευαστών, πετρελαιάδων και εφοπλιστών.

Κανονικά, θα όφειλαν να αισθάνονται πάρα πολύ άσχημα που δεν καταδέχονται να μαζεύουν ροδάκινα και φράουλες για 2,083 ευρώ την ώρα, όταν μάλιστα οι τιμές έχουν πέσει τόσο πολύ που με αυτά τα χρήματα μπορούν να αγοράσουν ενάμισι λίτρο νερό και μία ολόκληρη τυρόπιτα.

Όμως είπαμε. Το μεγάλο βήμα προς τα μπρος, σαν αυτό του Μάο ή των Κόκκινων Χμερ της Καμπότζης, θέλει θυσίες.

Των άλλων παιδιών. 


Όχι των δικών μας.

(Δεκάδες νέοι και νέες αφήνουν τις μεγαλουπόλεις και νοικιάζουν σε πολύ χαμηλές τιμές χωράφια σε διάφορα μέρη της Ελλάδας, προχωρώντας σε σύγχρονες καλλιέργειες με πολύ καλή απόδοση. Οι περισσότεροι εξ αυτών δηλώνουν κουρασμένοι, αλλά πέρα για πέρα ικανοποιημένοι από την ποιότητα της νέας τους ζωής. Γι’ αυτό λοιπόν συμβουλεύω όλους αυτούς που ψάχνουν για δούλους των δύο ευρώ την ώρα, να βάλουν τα ροδάκινα στον κώλο τους να φτιάξουνε κομπόστα)

Τετάρτη 22 Μαΐου 2013

Ιστορική μνήμη...

Πολυφημος...
Στη λίστα των δημόσιων εκτάσεων και κτηρίων προς πώληση μπήκε το Σκοπευτήριο Καισαριανής. Για κάποιους το Σκοπευτήριο αποτελεί ένα μνημείο θυσίας των αντιφασιστών του Β’ Παγκοσμίου Πολέμου. Για άλλους είναι ένα ακόμη εμπόδιο μπροστά στην αγωνία μας για ανάπτυξη και ανταγωνιστικότητα.

Διανύουμε μία περίοδο που η ιστορική μνήμη του πληθυσμού μεταβάλλεται. Ο ένας μετά τον άλλο, βουλευτές, υπουργοί και δημοσιογράφοι προσπαθούν να μας κάνουν να ξεχάσουμε όλα όσα συνέβησαν σε αυτήν τη χώρα, ξαναγράφοντας την ιστορία απ’ την αρχή.

Διαχωρίζουν τα εγκλήματα ανθρώπου σε άνθρωπο ανάλογα με πολιτική τους σκοπιμότητα και δηλώνουν δημόσια ότι άλλο πράγμα να είσαι χουντικός κι άλλο ναζί.

Φυσικά και είναι δύο διαφορετικά πράγματα. Που κανένας βουλευτής ή δημόσιος λειτουργός δεν πρέπει να χαρακτηρίζεται από αυτά. Ποτέ.

Όπως έχω πει πολλές φορές, η κυβέρνηση του Αντώνη Σαμαρά περιβάλλεται από μία ομάδα ακροδεξιών, φασιστών, ρατσιστών οπαδών της χούντας. Δεν το λέω εγώ αλλά το ίδιο τους το παρελθόν, οι επιστολές αγάπης στον δικτάτορα Παπαδόπουλο και οι κλειστές τους πατριωτικές ομιλίες.

Όταν ο Άδωνις Γεωργιάδης παραδέχεται με ένα ύφος “σιγά τα ωά” ότι ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Νέας Δημοκρατίας, Μάκης Βορίδης, δεν είναι ναζί αλλά χουντικός και κανενός το αυτί δεν ιδρώνει, τότε τι να συζητάμε για ιστορικές μνήμες;

Στην σύγχρονη Ελλάδα η ιστορική μας μνήμη σταμάτησε στον Ελευθέριο Βενιζέλο. Τρεις τάξεις στο γυμνάσιο και τρεις στο λύκειο, τα παιδιά μαθαίνουν τα πάντα για την κλασσική εποχή, τους περσικούς πολέμους, το μολών λαβέ, το Βυζάντιο και την επανάσταση του ’21.

Ύστερα κάνουν μία ιστορική ανασκόπηση ολόκληρης της ζωής του Βενιζέλου με κάθε λεπτομέρεια και στο τέλος γυρίζουν σπίτι τους να παπαγαλίσουν την ένδοξη πορεία των εθνοπατέρων μας.

Τα παιδιά δεν μαθαίνουν εδώ και πολλά χρόνια τι έγινε στον δεύτερο παγκόσμιο πόλεμο. Δεν ξέρουν τι είναι ο ναζισμός, τι είναι ο φασισμός. Γιορτάζουν κάθε χρόνο το έπος του ’40, δίχως να έχουν ιδέα για τι πράγμα μιλάμε. Και κυρίως τι ακολούθησε.

Δυστυχώς, τα παιδιά δεν έχουν μαύρο σκοτάδι μόνο για τους ναζί και το φασισμό. Δεν ξέρουν ούτε τι ήταν η χούντα των συνταγματαρχών. Κλείνουν τα σχολεία στις 17 Νοέμβρη και ελάχιστοι είναι εκείνοι που γνωρίζουν τι προηγήθηκε μέχρι να φτάσουμε στο 1973 και το Πολυτεχνείο.

Βασανισμοί, εξορίες, πολιτικές διώξεις, είναι λέξεις άγνωστες σε ένα παιδί 16 χρονών. Και πώς να μην είναι όταν η μοναδική πηγή ενημέρωσης που του προσφέρει το σύστημα εκπαίδευσής του είναι μία ωριαία γιορτή κάθε χρόνο;

Ποια ήταν η αντίδραση των μεγαλύτερων και σοφότερων μπροστά σε αυτό το κύμα ιστορικής αποσιώπησης του φασισμού και των εγκλημάτων του όλα αυτά τα χρόνια;

Να κάνουμε ανέκδοτο εκείνα τα παλιά ρεπορτάζ που έδειχναν μαθητές να απαντούν ότι την 28η Οκτωβρίου γιορτάζουμε την επανάσταση του ’21, την 25η Μαρτίου το όχι και την ναζιστική σημαία από την Ακρόπολη την κατέβασε ο Απόστολος Γκλέτσος. 


Μας φαίνεται πλέον τόσο φυσιολογικό το γεγονός ότι ένας εικοσάχρονος παραδέχεται πως δεν ξέρει ούτε τη σβάστικα, ούτε το ναζιστικό χαιρετισμό, ούτε την Γυάρο και την Μακρόνησο. Ξέρει μόνο να το βουλώνει και να κάνει τη δουλίτσα του.

Κάθε ιστορική μνήμη που συνδέει τα σημερινά παιδιά των χουντικών και των συνεργατών των ναζί σβήνεται. Κάθε φωνή που μιλά για μόχλευση της ιστορίας και προσβολή της μνήμης αγωνιστών, φιμώνεται.

Οι σύγχρονοι επιχειρηματικοί και επικοινωνιακοί κλακαδόροι της Νέας Δημοκρατίας εκμοντερνίζουν το προφίλ του σκληρού χουντικού και εξωραΐζουν τα εγκλήματα κατά του ανθρώπου, μόνο και μόνο γιατί το να είσαι ναζί είναι χειρότερο από το να είσαι χουντικός. 

Απενοχοποιείται κάθε έννοια δημοκρατίας και δικαιοσύνης από τους ίδιους τους “εκπροσώπους” της, σε μια αγωνιώδη προσπάθεια να σβήσουν το φασιστικό τους παρελθόν και παρόν.

Με το εργαλείο της “βίας των δύο άκρων” και την ιδεολογική του βάση φτιαγμένη πάνω στα επικοινωνιακά μπάζα των μέσων ενημέρωσης και της ακαδημαϊκής ελίτ, στρεβλώνουν την ιστορία, διαγράφουν τη μνήμη και βγάζουν στο σφυρί έναν τόπο μαρτυρίου στο βωμό του αγώνα κατά του ναζισμού σαν να ήταν μεταχειρισμένο αυτοκίνητο.

Σάββατο 27 Απριλίου 2013

«Ποιοι δρομοι ανοιγονται μπροστα στους νεους»

Dies brumalis...
         Τα αποτελέσματα των, ξεχασμένων πια,  φοιτητικών εκλογών την προηγούμενη βδομάδα  που  ανέδειξαν για πολλοστή φορά πρώτη δύναμη τη ΔΑΠ-ΝΔΦΚ εν μέσω οικονομικής εξαθλίωσης και  ανεργίας δεν έδειξαν να διαφοροποιούν τον χαρακτήρα των φοιτητικών εκλογών σε σχέση μ’  αυτόν που έχουν αποκτήσει όλα αυτά τα χρόνια. Και δεν είναι οι εκλογές και τα αποτελέσματά τους που αντιστέκονται σθεναρά χρόνια τώρα σε χαρακτηρισμούς η διαπιστώσεις περί κινήματος στο χώρο της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης αλλά η   μαζική απουσία της νεολαίας από κοινωνικούς αγώνες και διεκδικήσεις.
        Κι αναρωτιέται κανείς μέσα σ’ αυτό το ασφυκτικό   πολιτικοοικονομικό περιβάλλον ποιο μέλλον μπορεί να επιφυλάσσεται σε νέους που μοιάζει, προς το παρόν,  να μη το διεκδικούν δυναμικά.
      Ο Δ.. Γληνός, πριν από περίπου ογδόντα χρόνια (1932), προσπαθούσε να απαντήσει στο ερώτημα «ποιοι δρόμοι ανοίγονται μπροστά στους νέους». 
       «Μ ερωτάτε να  σας πως  κι εγώ, ποιοι δρόμοι ανοίγονται μπροστά σας και φυσικά,  ποιον απ’ όλους θα σας συμβούλευα ν’ ακολουθήσετε. Ίσως αρμοδιότεροι απ’  όλους εμάς της ώριμης γενιάς, είσαστε εσείς οι  ίδιοι, για ν’ απαντήσετε σ’  αυτό το ερώτημα. Γιατί το αντίκρισμα  της ζωής, που  ζείτε  τώρα σείς  στα είκοσι χρόνια σας και στη σημερινή κρίσιμη θέση του κόσμου, εμείς δεν το  ζήσαμε και ούτε μπορούσαμε να το ζήσουμε, όταν είμαστε στη δική σας θέση στα πανεπιστημιακά θρανία. … Ν’  ακολουθήσετε τη φωνή της συνείδησής σας, γιατί μέσα σ’ αυτή θα μιλάει και κάτι πλατύτερο από το άτομό σας, η κοινωνική  και ταξική συνείδηση, που ζει χωρίς άλλο μέσα σας.
          Οι δρόμοι που ανοίγονται σήμερα μπροστά σας, δεν είναι πολλοί, είναι δυο. Είτε θελήσετε να τους αναγνωρίσετε είτε όχι, είτε προσπαθήσουν να σας τους κρύψουν μέσα στην ομίχλη ιδεαλιστικών σοφισμάτων, οι δρόμοι που ανοίγουνε μπροστά σας είναι και μένουνε δυο: ή θα πάτε με το μέρος της συντήρησης και της αντίδρασης ή θα πάτε με το μέρος της επανάστασης. Tertium non datur.
         Μα θα μου πείτε: τι δουλειά έχουμε μεις με την αντίδραση ή την επανάσταση; Πολιτικάντηδες ήρθαμε να γίνουμε; Ήρθαμε να σπουδάσουμε μιαν επιστήμη και να ζήσουμε έπειτα στην κοινωνία με την άσκηση της επιστήμης αυτής. Τι δουλειά έχει η επιστήμη μας με την πολιτική;
       Αλήθεια υπάρχουν άνθρωποι που θα σας μιλήσουν με φρίκη και αηδία και με έσχατη περιφρόνηση για την «πολιτική» και θα σας ξορκίσουν να μην έχετε καμιά σχέση μ’ αυτή την κατάρα του καιρού μας, την πολιτική, που χώνει σαν το Μεφιστοφελή την ουρά της  στην καθαρή φιλοσοφία, στην καθαρή επιστήμη, στην καθαρή τέχνη και τα μολύνει όλα….
         Εγώ πάλι πιστεύω πως είναι των αδυνάτων  αδύνατο να ξεχωρίσει κανείς οποιοδήποτε  κλάδο της ανθρώπινης πνευματικής ενέργειας από την πολιτική. Γιατί ο άνθρωπος, ούτε σαν άτομο(που ουσιαστικά δεν υπάρχει) ούτε σαν σύνολο, μπορεί να μεταβληθεί ποτέ σ’ ένα απλό και μόνο θεωρητικό  πλάσμα. Ζωή σημαίνει ενέργεια και τρόπος ενέργειας. Τρόπος ενέργειας σημαίνει πολιτική, είτε συνειδητή είτε όχι. Γιατί δεν υπάρχει  ενέργεια του ανθρώπου που δεν είναι κοινωνικά καθορισμένη. Ο τρόπος  λοιπόν που πραγματώνεται η ομαδική βούληση, είτε μέσα στις ομαδικές είτε μέσα στις ατομικές ενέργειες, είναι πολιτική, αφού στον έναν τρόπο μπορεί να αντιταχθεί άλλος τρόπος. …
… Για θέσετε παρακαλώ  το ερώτημα, ποια είναι η σχέση που κάθε φορά, σε κάθε ιστορική  στιγμή της ανθρωπότητας  υπάρχει  ανάμεσα στο «είναι», στο «νοείν» και στο «πράττειν»; Η μόνη απάντηση που μπορείτε να έχετε σε μια  αντικειμενική έρευνα του προβλήματος αυτού είναι πως σε κάθε στιγμή της ιστορικής διαδρομής, σε κάθε ανθρώπινη κοινωνία, το «είναι», το «νοείν» και το «πράττειν» είναι αλληλένδετα αλληλοεξαρτημένα. Το «είναι», δηλ. οι αντικειμενικοί όροι της ανθρώπινης ζωής καθορίζουνε τη γνώση και αυτή οδηγεί στην πράξη, που από την άλλη μεριά κι αυτή είναι  κάθε φορά το κίνητρο και το κριτήριο της γνώσης. Και η πράξη πάλι με τη γνώση μαζί επιδρούνε απάνω  στην πραγματικότητα και τηνε μεταβάλλουν.
        Γι’  αυτό και όταν  αλλάζουν οι αντικειμενικοί όροι και δημιουργιέται μια νέα γνώση και βγαίνει ένα καινούριο πρέπει, ξεσπάει η αντίθεση με το παλιό και δημιουργιέται η ανάγκη μιας καινούριας σύνθεσης. Γι’ αυτό και η τάξη που άρχει κάθε φορά θέλει από τη μια μεριά να μονοπωλεί και να κοντρολάρει τη γνώση, δηλαδή την επιστήμη, και από την άλλη μεριά να χωρίζει απ’ αυτή το «πρέπει» (το «πρέπει» που της συμφέρει) και να το ανάγει  σε θεία καταγωγή…
      Αν αυτό είναι έτσι, τότες η αντίληψη που περιορίζει την έννοια της επιστήμης στην κατάχτηση μιας περιορισμένης περιοχής του επιστητού, ξεχωρισμένης με σινικά τείχη  από κάθε γενική επισκόπηση του επιστητού και από την άλλη μεριά χωρίζει με στεγανά και αδιαπέραστα χωρίσματα την επιστήμη από τη ρύθμιση  της ζωής, η αντίληψη λοιπόν αυτής  της «καθαρής επιστήμης» είναι και αυτή μια πολιτική αντίληψη της επιστήμης. Οπερ έδει δείξαι.
        Δικαιούμαστε λοιπόν σ’  αυτή την αντίληψη της επιστήμης ν’ αντιτάξουμε τη δική μας, που δεν χωρίζει την επιστήμη από τη ρύθμιση της ζωής…
         Σύμφωνα με την αντίληψη αυτή η σπουδή της επιστήμης είναι αναπόσπαστα ενωμένη με γενική θεώρηση της φυσικής και κοινωνικής πραγματικότητας. Και η γενική αυτή θεώρηση είναι μια επιστημονική φιλοσοφία.
        Επιστήμονας χωρίς τέτια γενική επιστημονική κοσμοθεωρία είναι ένας απλός δεξιοτέχνης, ένας επαγγελματίας, πολύ κατώτερος από έναν εργάτη, γιατί ο τελευταίος, όταν είνε συνειδητός έχει, έστω και στις γενικές γραμμές, την επιστημονική θεώρηση του κόσμου…
            Αλήθεια! Σκεφτείτε λιγάκι. Από πού έρχεστε σεις; Από ποια κοινωνικά στρώματα; Που ανήκετε; Το μεγαλύτερο πλήθος από σας είναι φτωχά παιδιά. Η αστική τάξη βέβαια υψώνει μπροστά στα μάτια όλων σας το τίμημα της προδοσίας: θέσεις κρατικές, πελατεία, αξιώματα, τίτλους, για να γίνετε οι πνευματικοί στυλοβάτες της. Ένα τραγικό παιδομάζωμα! Έτσι και οι γιανίτσαροι γίνονταν οι πιο φανατικοί διώχτες των χριστιανών, όπως τα παιδιά των φτωχών, που σπουδάζουν  στα πανεπιστήμια και αλλάζουν κοινωνική κατάσταση, γίνονται οι πιο φανατικοί αντιδραστικοί.
       Αν όμως ακούσετε τι σας λέει κατάβαθα το αίμα σας, δε θ’  αλλαξοπιστήσετε, δε θα προδώσετε την τάξη σας. Θα πάτε με το μέρος των φτωχών και θα αγωνιστείτε και σεις για να θεμελιώσετε τη νέα ζωή.
    Και τότε θα βαδίσετε  με βήμα ακλόνητο στο μόνο δρόμο που αληθινά ανοίγεται μπροστά σας»  
                                        Δημήτρη Γληνού «Εκλεκτές σελίδες», εκδ. Στοχαστής, 1975

Τρίτη 23 Απριλίου 2013

Διανοητική αποστράγγιση...

der-spiegel-cover-februar-2013-x9443
Η κραυγή απόγνωσης μιας Ελληνίδας ερευνήτριας, της Βαρβάρας Τραχανά, στην έγκριτη επιστημονική επιθεώρηση Nature, έθεσε και πάλι το πρόβλημα της διανοητικής αποστράγγισης της Ελλάδας. Η κ. Τραχανά υποστηρίζει ότι έως το 2010, πριν δηλαδή κορυφωθεί η κρίση, 120.000 Ελληνες επιστήμονες εργάζονταν ήδη στο εξωτερικό. Ο αριθμός αυτός ακούγεται συχνά· και μάλλον δεν είναι υπερβολικός, αν λογαριάσουμε ότι για αρκετά χρόνια η χώρα είχε υπερπαραγωγή ειδικευμένων αποφοίτων πανεπιστημίου χωρίς ανάλογες παραγωγικές δομές για να τους απορροφήσει. Η χαώδης αναντιστοιχία επιστημόνων και οικονομικής δομής και η συνεπαγόμενη «διαρροή εγκεφάλων» (brain drain), ήδη το 2010, έχει περιγραφεί στην έρευνα του καθ. Λόη Λαμπριανίδη, που εκδόθηκε το 2011 ( “Επενδύοντας στη φυγή: η διαρροή επιστημόνων από την Ελλάδα στην εποχή της παγκοσμιοποίησης», εκδ. Κριτική).
Οι συνέπειες της διαρροής είναι σοβαρές τώρα, αλλά ίσως όχι ευκόλως ορατές. Τώρα βλέπουμε τον αρχόμενο μαρασμό της ανώτατης εκπαίδευσης και της έρευνας· αφενός, εξαιτίας του κακού σχεδιασμού κατά το παρελθόν: υπερεπένδυση κατά τομείς, σπατάλη πόρων, απουσία μακροπρόθεσμου σχεδίου, πελατειακές και τοπικιστικές σκοπιμότητες, συντεχνιακή νοοτροπία των ακαδημαϊκών δασκάλων. Αφετέρου, εξαιτίας της δραστικής, και σε πολλές περιπτώσεις φονικής, περικοπής των δημοσίων δαπανών για εκπαίδευση και έρευνα στα χρόνια του μνημονίου.
Είναι ευνόητο εξάλλου ότι υπό συνθήκες αφόρητης οικονομικής πίεσης, πολλές οικογένειες δεν θα μπορούν εφεξής να στηρίξουν τις σπουδές των παιδιών τους, όχι μόνο στο εξωτερικό, αλλά ούτε και σε ιδρύματα μακριά από τον τόπο κατοικίας. Συμβαίνει ήδη.
Υπάρχει όμως και το μέλλον: Ο λυσιτελής ανασχεδιασμός της εκπαίδευσης συμβαδίζει απαραιτήτως με τον ανασχεδιασμό της παραγωγής, δηλαδή με την εκπόνηση ενός εθνικού σχεδίου μακράς πνοής, που θα τοποθετεί την Ελλάδα στον διεθνή καταμερισμό εργασίας βάσει των συγκριτικών πλεονεκτημάτων και των δυνατοτήτων της, πραγματιστικά, απροκατάληπτα, με φαντασία και τόλμη. Ο Πρόεδρος του Ισραήλ Σιμόν Πέρες, ο πολύπειρος ηγέτης, το περασμένο καλοκαίρι μάς το είπε ζυγισμένα και ιστορικά: «Το μέγεθος μιας χώρας δεν κρίνεται από την έκταση του εδάφους της, αλλά από το επίπεδο ανάπτυξης και την τεχνολογία της. Η Ελλάδα έχει ψηλά βουνά που θα σας φέρουν τουρίστες, αλλά χρειάζεστε υψηλή τεχνολογία που θα σας φέρει επενδύσεις».
Η αποεπένδυση σε εκπαίδευση και έρευνα προοιωνίζεται όχι μόνο κοινωνικές ανισότητες, αλλά και εθνικό μαρασμό: με ποιες διανοητικές δυνάμεις θα ανακάμψει η χώρα, όταν η ύφεση επιτέλους πιάσει πάτο; Οταν οι πιο άξιοι και καταρτισμένοι, οι εκπαιδευμένοι με δημόσια δαπάνη και με την έως αιμορραγίας χρηματοδότηση των οικογενειών, εγκαταλείπουν τις εστίες τους, σαν οικονομικοί πρόσφυγες, για να προσφέρουν τις γνώσεις και τη ζωτικότητά τους στην υπερορία; Οταν φεύγουν οι νέοι και απομένει να οικοδομήσει το μέλλον ο πιο γηρασμένος πληθυσμός της Ευρώπης, με σαρωμένα ασφαλιστικά ταμεία και ετοιμόρροπο κράτος πρόνοιας; Προ εβδομάδων το περιοδικό Der Spiegel εικόνιζε στο εξώφυλλο του νέους Νοτιοευρωπαίους με τη, σχεδόν θριαμβευτική, διαπίστωση: Τα καλύτερα μυαλά της Ευρώπης στην υπηρεσία της γερμανικής οικονομίας.
Η κρίση δεν είναι μόνο ο παρών πόνος. Είναι και η απώλεια των προϋποθέσεων του μέλλοντος.

Ροη αρθρων